Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ak 5 (, ағылшын тілінде: Automatic Carbine 5) - бельгиялық FN FNC шабуыл мылтығының лицензиялық шведтік нұсқасы, кейбір өзгерістермен, көбінесе қаруды жартылай субарктикалық швед климатына бейімдеу мақсатында жасалған. Ak 5 – 1986 жылы қабылданып, швед қарулы күштерінің қазіргі қызметтік мылтығы болып табылады, ол Heckler & Koch G3 лицензиялық нұсқасы – Ak 4 мылтығын ішінара алмастырды. 2021 жылы Швеция Финляндиямен бірлесіп, Ak5 мылтығын ауыстыратын жаңа мылтық әзірлеуді жоспарлап отырғанын хабарлады. 2023 жылы бұл мылтық жаңа Ak 24 нысанында пайда болды.
The Ak 5 (, English: Automatic Carbine 5) is a license built Swedish version of the Belgian FN FNC assault rifle, with certain modifications, mostly to adapt the weapon to the partially subarctic Swedish climate. The Ak 5 is the current service rifle of the Swedish Armed Forces, adopted in 1986, partially replacing the Ak 4, a license built version of the Heckler & Koch G3. In 2021, Sweden announced that they were looking to develop a new rifle in collaboration with Finland, which would replace the Ak5. In 2023 this rifle took shape as the new Ak 24.
Тарих
1970 жылдардың ортасында, «Жаңа жаяу әскер қаруы» (Nytt infanterivapen) бағдарламасының сәтсіздігіне қарамастан, швед қарулы күштері кіші калибрлі оқ-дәрілерге жалпы көшуді жалғастыруға шешім қабылдады және «Қорғаныс материалдары басқармасы» (Försvarets MaterielVerk (FMV)) 5.56×45 мм НАТО оқ-дәрілерін қолдануға қабілетті Ak 4-ке лайықты ауыстыруды іздеуге бағыт берді. STANAG4172 стандарты бойынша бұл оқ-дәрі НАТО күштерінің және көптеген НАТО емес елдердің стандарты болып табылады. Қарудың Швецияның солтүстігіндегі субарктикалық климатта жоғары сенімділік көрсетуі, сонымен қатар оңай басқарылуы және күтілуі, ал қанағаттанарлық дәлдік деңгейін сақтауы қажет болды. 1975 жылдан бастап FMV Colt M16A1, Stoner 63A1, ArmaLite AR 18, Steyr AUG, Beretta M70, IMI Galil, FN FNC, FN CAL, SIG 540, HK33 және FFV 890C (шведтік Galil үлгісі) 5.56×45 мм НАТО автоматтарына баға берді және сынақтар жүргізді. FN FNC және FFV 890C 1979-1980 жылдары Вексjö қаласындағы I11 жаяу әскер полкінде сынақтан өтті. 1981 жылдан 1985 жылға дейінгі қосымша сынақтардан кейін FMV бірнеше өзгерістер енгізілген бельгиялық FN FNC-ні таңдады. Оларға үлкен оқ ату тұтқасы және қайта зарядтау тұтқасы (қысқы қолғап кигенде жұмыс істеуге мүмкіндік беру үшін, температура төмендегенде қажетті), үлкен қол сақшысы, басқаша иық тірегі, басқаша темір көзқарастар және газ блогы, өзгертілген құлпы, үш оқтың кезекпен ату мүмкіндігін жою және коррозияға төзімді жасыл (қараның орнына) сырлау кірді. Сонымен қатар, алынып тасталатын доңғалақты дүкендер M16 мылтығының STANAG дүкендерімен алмастырылатын етіп өзгертілді. Бұл мылтық 1986 жылы швед әскерімен «Ak5» деп қабылданды. Швециядағы жаттығу оқ-дәрілерінде оқ орнына ағаш тығын қолданылады, сондықтан жарылыс сөндіргіші шведтік жаттығу оқ ату адаптерін орнатуға арналған ойықтармен жабдықталды, бұл тығынды ұсақ ағаш ұнтағына айналдырып, қарудан қауіпті ағаш бөліктерінің шығуына жол бермейді. Жарылыс сөндіргіші мылтық гранаталарын қабылдауға да бейімделген, бірақ ешқайсысы пайдалануға қабылданбады. Тәлімдік сынақтар кезінде солдаттардан ауызға оқ ату адаптерімен соққы тигеннен зақымдалған тістер туралы көптеген шағымдар түсті. Бұл қаруды артқа емес, көкірекке ілгеннен туындаған. Бұл практиканы өзгертудің орнына (ол мылтықты жылдам қолдану қабілетін төмендетер еді), адаптерді жабу үшін арнайы пластикалық қақпақ (кейін қатты резеңке нұсқасына ауыстырылды) берілді.
In the mid 1970s, despite the failure of the Nytt infanterivapen (New Infantry Weapon) program, the Swedish Armed Forces decided to continue to follow the general transition towards smaller calibre ammunition and directed the Försvarets MaterielVerk (FMV) (Defence Materiel Administration) to procure a suitable replacement for the Ak 4 capable of using 5.56×45mm NATO ammunition, which under STANAG4172 is a standard cartridge for NATO forces as well as many non NATO countries. The weapon was required to be highly reliable in the subarctic climate of northernmost Sweden, as well as being easy to handle and maintain, while meeting a certain minimum level of accuracy. From 1975 the FMV evaluated and tested the Colt M16A1, Stoner 63A1, ArmaLite AR 18, Steyr AUG, Beretta M70, IMI Galil, FN FNC, FN CAL, SIG 540, HK33 and FFV 890C (a Swedish Galil variant) 5.56×45mm NATO assault rifles. The FN FNC and FFV 890C were tested in 1979 1980 at infantry regiment I11 in Växjö. After further testing from 1981 to 1985 the FMV eventually chose the Belgian FN FNC, which received several modifications. These included a larger trigger guard and cocking handle (to allow for operation while wearing winter gloves, a necessity for temperatures reaching down to ), a larger handguard, a different collapsible shoulder stock, different iron sights and gas block, a modified bolt, deletion of the 3 round burst capability, and a corrosion resistant green (instead of black) finish. Further the detachable box magazines were modified to be interchangeable with the M16 rifle STANAG magazines. This rifle was finally accepted by the Swedish military as the Ak5 in 1986. Swedish blank ammunition uses a wooden plug in place of a bullet, so the flash suppressor was fitted with grooves to accept the Swedish blank firing adaptor, which prevents potentially dangerous pieces of wood from leaving the weapon by smashing the plug into a fine sawdust. The flash suppressor was also designed to accept rifle grenades, although none have been accepted into service. During the troop trials there were an alarming number of complaints by soldiers about damaged teeth from being struck in the mouth by the blank firing adaptor. This was revealed to be caused by the practice of having the weapon slung across the chest rather than the back. Rather than changing this practice (which would reduce the ability of the soldier to rapidly bring the rifle into action), a special plastic cap (later changed to a hard rubber version) was issued to cover the adaptor.
Нұсқалар
Ak 5 – FN FNC-нің Швецияда лицензия бойынша өндірілген нұсқасы. Ак5B, Ак5C және Ак5D сияқты басқа да түрлерінің барлығының ату жылдамдығы минутына шамамен 650–700 оқтан құрайды.
The Ak 5 is the Swedish licensed produced version of the FN FNC. Along with its other variants (Ak5B, Ak5C and Ak5D), all respectively have a cyclic rate of fire of around 650–700 rounds per minute(RPM).
CGA5C2
CGA5C2 (Carl Gustav Automatic Carbine 5 C2) – 1970 жылдардың соңы мен 1980 жылдардың басында Ak5 қаруын бағалау және жетілдіру кезінде жасалған прототиптік үлгі.
The CGA5C2 (Carl Gustav Automatic Carbine 5 C2) was a prototype model during the evaluation and development of the Ak5 in the late 1970s and early 1980s.
Ақ 5
Ak 5 мылтықтарының алғашқы нұсқаларын FN лицензиясы бойынша швед компаниясы FFV Ordnance AB (кейін Saab Bofors Dynamics құрамына кірді) жасады, ал 1986 жылы жеткізілімдер басталды. Осы нұсқа әлі де Швеция Қарулы Күштерінің қарулану тізімінде, бірақ солдаттарға енді берілмейді, оның орнына Ak5C және Ak5D қолданылады. Бұл нұсқада бекітілген темір көзқарастар қолданылады, ал Швеция Қарулы Күштерінің бағалауынша, ең тиімді ату қашықтығы 400 метрді құрайды, бірақ одан да алыс қашықтықта атуға болады. Бұл, Швеция Қарулы Күштерінің ең тиімді ату қашықтығын анықтау принципін қолдана отырып, оны M16 мылтығымен салыстырады. Алғашқы шығарылымда Ak 5 мылтығында штык орнатуға арналған тесік болған жоқ. Кейбір мылтықтарға, салтанатты шараларда қолдану үшін (мысалы, Стокгольм сарайындағы Корольдік гвардиясында) Ак4 штығын пайдаланатын штык адаптері орнатылады.
The first versions of the Ak 5 family were made by the Swedish company FFV Ordnance AB (later part of Saab Bofors Dynamics) under license from FN, with deliveries starting in 1986. This version of the Ak5 is still in the inventory of the Swedish Armed Forces, but is no longer issued to soldiers, having been replaced by the Ak5C and Ak5D. This version uses fixed iron sights, and the Swedish Armed Forces have estimated that the maximum practical distance is 400 meters, but it can be used at longer ranges. This brings it in line with the M16, using the Swedish Armed Forces definition of maximum practical distance. As issued, the Ak 5 did not have a bayonet lug. A bayonet lug adaptor (using the Ak4 bayonet) is fitted to some rifles for ceremonial duties, such as the Royal Guards at the Stockholm Palace.
Ақ 5В
"Ак-5Б" – "Ак-5" қаруының белгіленген мергендік нұсқасы. Өзгерістердің ішінде 4×25.5 SUSAT L9A1 тритийлі көздегішін орнатуға арналған жиынтықтар, зеңбірек саңылауына жағалық және ашық көздегіштердің алынып тасталуы бар. Бұл қаруды көбінесе взвод командирлері қолданды. Бұл нұсқаның салмағы патронсыз 4,8 кг, толық патронмен 5,4 кг. Осы нұсқадан шамамен 5200 данасы жасалған. Қазіргі таңда қолданылмайды.
The Ak 5B is the designated marksman version of the Ak 5. Modifications include fittings for a 4×25.5 SUSAT L9A1 tritium sight, a cheek pad on the buttstock, and removal of the iron sights. This weapon was typically carried by squad leaders. This version weighs 4.8 kg (without magazine) and 5.4 kg (with full magazine). Approximately 5200 of this version were made. It is no longer in service.
Ақ 5D
"Ак-5Д" қаруы қысқартылған ұңғы және қол сақшысына ие. Одан әрі, түрлі көздеу құралдарын оңай орнату үшін MIL STD 1913 рельс жүйесімен жабдықталған. Карбиннің кішірек өлшемдеріне байланысты, "Ак-5Д" рейнджерлік/қалалық соғыс бөлімшелері мен көлік құралы экипаждары үшін ерекше қолайлы, олар өз қызметтерінің ерекшеліктері мен жұмыс істейтін ортаны ескере отырып, жеңіл және ықшам қарудан көбінесе пайда көреді. Швеция полициясы "Ак5Д" үлгісін қолданды; төменде қараңыз. Ең жаңа "Ак-5Д Mk2" үлгісі "C" үлгісіндегідей жаңартуларға ие, бірақ қысқа ұңғысын сақтайды.
The Ak 5D has a shortened barrel and handguard. It also features the MIL STD 1913 rail system for easy mounting of a variety of sights. Due to the smaller dimensions of the carbine, the Ak 5D is especially suited for ranger/urban warfare units and vehicle crews who often benefit from a more lightweight and compact weapon when taking into account the nature of their assignments and the environments in which they often operate. The Swedish Police have used a version of the Ak5D; see below. The newest Ak 5D Mk2 version has the same upgrades as the "C" model but retains the shorter barrel.
CGA5P
Швед полициясының кейбір бөлімшелері Ak 5D-нің CGA5P немесе кейде (бұрыс) Ak5DP деп аталатын арнайы нұсқасын қолданған. Бұл, негізінен, әдеттегі әскери жасыл түстің орнына қара түсті Ak5D, ал автоматты ату мүмкіндігі алтыбұрышты бұранда арқылы тоқтатылған, қажет болған жағдайда оны алып тастауға болады. Ak5D-ден өзгешелігі, полициялық нұсқада бекітілген ату бағытталғыштары бар, бірақ телескоптық немесе қызыл нүктелі ату бағытталғыштарын орнатуға мүмкіндік беретін MIL STD 1913 рельс жүйесімен де жабдықталған. Әскери нұсқаларынан (Ak5C/D нұсқаларын қоспағанда) айырмашылығы, полициялық нұсқада қарудың екі жағында да қауіпсіздік құлпы бар.
Some units of the Swedish Police have used a special version of the Ak 5D called CGA5P or sometimes (incorrectly) Ak5DP. Essentially it is a black (instead of the regular military green) Ak5D with automatic fire capability disabled by a hex screw, which can be removed if automatic fire is needed. Unlike the Ak5D, the police version has fixed sights but is still equipped with the MIL STD 1913 rail system to allow the use of telescopic sights or red dot sights. Unlike its military counterparts (except for the Ak5C/D versions), the police version has safety catches on both sides of the weapon.