Кіріспе

Америка революциялық соғысы (1775–1783) кезіндегі барлау жұмыстары

Америка революциялық соғысы барысында Континенттік армия мен Британ армиясы бір-біріне қарсы тыңшылық операцияларын жүргізіп, әскери операцияларды жоспарлау үшін әскери ақпарат жинады. Бұдан өзге, екі тарап та өздерінің жалпы стратегиясының бір бөлігі ретінде саяси шаралар, жасырын операциялар, қарсы барлау, алдау және үгіт-насихат жұмыстарын жүргізді. Америка барлау қызметі Континенттік Конгресс бақылауымен және санкциясымен Америка Тәуелсіздік соғысы кезінде британдықтарға қарсы күресте Континенттік армияға көмек көрсету үшін әскери ақпаратпен қамтамасыз етілді. Конгресс ішкі барлау үшін құпия комитет, шетелдік барлау үшін құпия хат алмасу комитеті және Патриот қозғалысы ішіндегі тыңшыларды анықтау үшін тыңшылар жөніндегі комитет құрды. Британдық тыңшылық әрекеттерін Британ армиясы бақылап, олар негізінен әскери операцияларды қолдау үшін әскери ақпарат жинауға бағытталған.

Құпия комитет

Екінші Континенттік конгресс 1775 жылдың 18 қыркүйегінде құпия комитет құрды. Алайда, комитет нағыз барлау органы емес еді, себебі ол жиі жұмыс істеген Құпия хат алмасу комитеті көбінесе әскери жабдықтарды жасырын түрде алумен, оларды таратумен және Конгресс рұқсатымен жұмыс істеген каперлерге оқ-дәрі сатумен айналысты. Комитет сонымен қатар, Конгресс мүшелерінің бұрынғы ресми бекітпестен келіссөздер жүргізген қару-жарақ және оқ-дәріге қатысты құпия шарттарды қабылдап, бірыңғай басқарды. Комитет өз жұмысының құпиялылығын сақтады және көптеген құжаттарын жойды, осылайша жұмысының жасырындығын қамтамасыз етті. Құпия комитет шетелде агенттерді жұмысқа алды, көбінесе Құпия хат алмасу комитетімен бірлесіп. Олар патшалыққа адалдардың (Лоялистердің) құпия оқ-дәрі қоймалары туралы ақпарат жинап, оларды тартып алуға ұйымдастырды. Комитет сондай-ақ оңтүстік колонияларындағы британдық әскери жабдықтарды тартып алу үшін миссиялар жіберді. Конгресс нақты сатып алушы екенін жасыру үшін әскери қоймаларды делдалдар арқылы сатып алуды ұйымдастырды. Содан кейін олар кемелерді британ флотынан қорғау үшін шетелдік туларды қолданды. Комитетке тағайындалған Континенттік конгресс мүшелерінің арасында Конгрестің ең беделді және жауапты мүшелері болды: Бенджамин Франклин, Роберт Моррис, Роберт Ливингстон, Джон Дикинсон, Томас Уиллинг, Томас МакКин, Джон Лэнгдон және Сэмюэл Уорд.

(Сері) хат алмасу комитеті

Екінші Континенттік конгресс шетелдік барлау және шетелдік одақтардың қажеттілігін мойындады және 1775 жылғы 29 қарашадағы қаулысымен Хаттасу комитетін (кейіннен Құпия хаттасу комитеті деп аталды) құрды. Алғашқы Комитет мүшелері – Американың алғашқы шетелдік барлау агенттігі – Бенджамин Франклин, Бенджамин Харрисон, Томас Джонсон болды, кейіннен Джеймс Ловелл қосылды, ол Конгрестің кодтар мен шифрлар жөніндегі сарапшысы болды және американдық криптоанализдің әкесі деп аталды. Комитет шетелде құпия агенттерді жұмысқа алды, жасырын операциялар жүргізді, кодтар мен шифрларды жасады, үгіт-насихат жұмыстарын қаржылады, жеке хаттарды ашуға рұқсат берді, талдау үшін шетелдік басылымдарды жинады, курьерлік жүйені құрды, Континенттік теңіз флотынан бөлек теңіз күштерін дамытты және американдықтарға көмектескен британдықтар мен шотландтармен үнемі байланыс жасады. Ол 1775 жылғы желтоқсанда Филадельфияға фламанд саудагері кейпінде келген француз барлау агентімен құпия кездесті. 1777 жылғы 17 сәуірде Құпия хаттасу комитеті Сыртқы істер комитеті деп аталды, бірақ барлау функциясын сақтап қалды. Дипломатиялық мәселелерді басқа комитеттер немесе Конгресс жалпы алғанда шешті. 1781 жылғы 10 қаңтарда Сыртқы істер департаменті – Мемлекеттік департаментінің алдағысы – құрылды және оған «шетелдік істерге қатысты ең толық және пайдалы ақпаратты алу» міндеті жүктелді, оның басшысы «пайдалы ақпарат алуы мүмкін барлық басқа адамдармен» хат алмасуға уәкілдік алды.

Шымшылдар жөніндегі комитет

1776 жылдың 5 маусымында Конгресс Джон Адамсты, Томас Джефферсонды, Эдвард Ратледжді, Джеймс Уилсонды және Роберт Ливингстонды "жауға хабар берушілерге немесе оларды азық-түлікпен қамтамасыз етушілерге қатысты не істеу керектігін қарастыруға" тағайындады. Олар американдық әскерлерге қарсы бағытталған тыңшылыққа қатысты Соғыс Ережелерін қайта қараумен айналысты. Бұл мәселе өте шұғыл болды: Континенттік армияның бас дәрігері Бенджамин Черч британдық агент ретінде ұсталды және түрмеге қамалды, бірақ азаматтық тыңшылық туралы заң болған жоқ, ал Джордж Вашингтон қолданыстағы әскери заң қорқыту үшін жеткілікті ауыр жазаны көздемейді деп есептеді. 1775 жылдың 7 қарашасында Соғыс Ережелеріне тыңшылық үшін өлім жазасы қосылды, бірақ бұл ереже кері күшінде қолданылмады, және Черч өлім жазасынан құтылды. 1776 жылдың 21 тамызында комитет баяндамасын Конгресс қарастырып, алғашқы тыңшылық туралы заңды қабылдады. Сонымен қатар, заң "Соғыс ережелері мен баптарының соңында жариялансын" деп шешім қабылданды. 1778 жылдың 27 ақпанында заңға "осы штаттардың тұрғындары" да кіргізілді, егер олардың тыңшылық әрекеттері жаудың революциялық күштерді ұстауына немесе өлтіруіне көмектессе.

Шымкенттік тыңшылыққа қатысы бар британдық ұйымдар

Соғыстың алғашқы төрт жылында британдықтардың тыңшылық әрекеттері американдықтардың тыңшылық әрекеттерімен салыстырғанда шектеулі болды. Генерал Генри Клинтон британдық армияның тыңшылық әрекеттеріне формалды түрде жауапты болды, бірақ бұл британдық әскери операцияларға көбінесе әсер етпеді. 1779 жылдың мамыр айында Клинтон өзінің адъютанты Джон Андрені Солтүстік Америкадағы британдық тыңшылық операцияларының басшысы етіп тағайындады. Андре одан әрі тиімді тыңшылық жүйесін құруға кірісті, оның ішінде Нью-Йорк қаласының шегінен тысқары тараған тыңшылар желісін құрып, тыңшылармен байланысты қорғау үшін шифр кодтарын пайдаланды.

Жауапкершілік қызметі

Көптеген жағдайларда Конфедерация мақалалары бойынша қарсы барлау мақсатында құрылған алғашқы ұйым – Құрлықтық конспирацияларды анықтау және жою комитеті, кейін комиссия болды. Ол 1776 жылдың маусымы мен 1778 жылдың қаңтары аралығында Нью-Йорк қаласында құрылған бірнеше топтардан тұрды. Олардың міндеті – барлау ақпаратын жинау, британдық тыңшылар мен хабаршыларды ұстау, сондай-ақ британдықтарға жақындығы күдікті адамдарды тексеру болды. Бұл ұйым "құпия қызмет" ретінде құрылды, оған тұтқындау, соттау, кепілдік беру, шартты түрде босату, түрмеге қамау немесе депортациялау құқығы берілді. Оның бағынында әскери жасақтардың ротасы болды. Комитет 500-ден астам адалсыздық және бүлікшілдік туралы істі қарады. Джон Джейдің Американың қарсы барлау қызметінің алғашқы басшысы ретінде танылуына себеп – комитеттегі рөлі болды. Нью-Йорк плантаторы және саясаткер Уильям Дьюер, сондай-ақ Джордж Вашингтонға Дьюер ұсынған агент Натаниел Сэкет британдық агенттерді анықтауда үлкен жетістіктерге жетті, бірақ олардың ең үлкен табысы өздерінің он шақты адамының бірі – Энох Кросбидің миссияларында көрінді. Континенттік армияның қатысушысы Кросбиді Вестчестер округінің лоялистері оның көзқарасын бөлісетін адам деп жаңылыстырды. Олар Кросбиге жаудың құпия әскери ротасы құрылып жатқанын айтып, оны топқа таныстырды. Кросби бұл туралы комитетке хабарлап, топпен бірге ұсталды. Ол "қашып" кетіп, тағы бір құпия торилік бөлімшесіне еніп кетті. Бұл топ, Кросбиді қоса, тағы да тұтқындалды, бірақ ол қайта қашып кетті. Ол осы операцияны кем дегенде екі рет қайталап, содан кейін лоялистер оның "қашуына" көз жеткізіп, зейнетке шықты. Кросби Джеймс Фенимор Купердің "Шпион" (1821) кітабындағы басты кейіпкердің прототипі болды, бұл ағылшын тілінде жазылған алғашқы тыңшылық роман. Тағы бір сәтті американдық агенті – Массачусетс шығанағының провинциясынан келген капитан Дэвид Грей болды. Дезертир болып көрсеткен Грей торилік барлау қызметінде полковник Беверли Робинсонның қызметіне кіріп, оның хабаршысы болды. Нәтижесінде американдықтар Робинсонның барлық хабарламаларын жеткізілгенге дейін оқыды. Грей ақырында Нью-Йорктегі британдық құпия қызметінің басшысы майор Оливер ДеЛансидің хабаршысы болды. Екі жыл бойы Грей ДеЛансидің Канадаға жіберген хабаршысы ретінде британдық құпия қызметінің негізгі байланыс желісіне сәтті еніп, оны бұзды. Тапсырмасын аяқтағаннан кейін Грей Континенттік армия қатарына оралды, ал оның есімі операцияның басында тізімге енгізілген дезертирлер тізімінен өшірілді. Майор Бенджамин Таллмадж, Континенттік армия қолбасшысы Джордж Вашингтонның басшылығындағы жоғары дәрежелі барлау офицері, Нью-Йорктегі британдық құпия қызметінің басшысы ДеЛансиден бұрын болған майор Джон Андрені тұтқындауда маңызды рөл атқарды. Ол өзінің естеліктерінде бұл оқиға туралы айтудан бас тартса да, Таллмадж агенттерінің бірі оған майор Андренің "Джон Андерсонмен" байланыста екенін және ол маңызды нысанды тапсыруды күтіп отырғанын хабарлады. Джон Андерсонды үш милиция қызметкері тұтқындағанын білгенде, Таллмадж Андре ұсталған жерге асықты. Джон Полдинг, Исаак Ван Верт және Дэвид Уильямс Вестчестер округінде (Нью-Йорк штаты) адамдарды тонап, қудалаған лоялист "Сиыршыларды" ұстауға тырысып, күзет жүргізіп жатқан. Андре бұл адамдардың британдықтарға жақындығын ойлап, өзін британдық офицер деп таныстырды. Содан кейін ол қателескенін түсінгеннен кейін Арнольд берген рұқсат қағазын пайдалануға тырысты. Олар Андрені тексеріп, оның шұлықтарының ішінде жасырылған қағаздарды тапты. Паулинг қағаздардың "Андерсонның" тыңшы екенін көрсеткенін түсіндіріп, Андрені босату үшін ешқандай ақша жеткіліксіз екенін мәлімдеді. Таллмадж постына келгенде, ол постың командирі Андрені күзетпен генерал Арнольдқа қайтарғанын білді. Таллмадждің жан-жақты және ынталы лоббилеуінен кейін командир Джеймисон "Андерсонды" тергеуге қайтаруға бұйрық берді. "Андерсон" өзінің нағыз жеке басын (оның Андре екенін) мойындады және оны тыңшы ретінде соттады, айыптады және өлім жазасына кесті. Арнольд Андренің тұтқындалғанын және оның сатқындығының әшкереленгенін білгенде, тұтқындалудан бұрын Вест-Пойнттен қашып, британдық әскерге қосылды. Генерал Вашингтон өз қол астындағыларынан тиімді қарсы барлау жұмыстарын талап етті. Мысалы, 1776 жылдың 24 наурызында ол былай деп жазды: "Мен бір жамандықтан қорқамын, ол – олардың тыңшыларынан. Сондықтан мен ең мұқият бақылау жасалуын тілеймін. Мен оннан астам адал, ақылға қонымды және еңбекқор адамдарды танымайтын және өздерін тура және қанағаттанарлық түрде түсіндіре алмайтын барлық адамдарды сұраққа алуға, қайта-қайта сұраққа алуға және т.б. жұмыстарын тапсыруды қалаймын. Олардың біздің жағдайымыз туралы ақпарат алуына жол бермеу маңызды деп санаймын." Вашингтон кейде өзінің қатарындағы барлау офицерлерінің жеке пайда үшін өз лауазымдарын пайдаланатын немесе оның барлау аппаратын қауіпке тікейтін рұқсатсыз немесе заңсыз операциялар жүргізетін жағдайларына тап болды. Бірде Вашингтон өзінің Лонг-Айлендте барлау ақпаратын жинап жүрген екі адамының "тек тонаушылар" екенін анықтады. Ол ренегат операторларды тергеу және тұтқындау үшін арнайы топ құрды.

Шетелдік барлау қызметі

Құпия хат алмасу комитетінің алғашқы барлаушысы сол кезде Лондонда тұратын Артур Ли болды. 1775 жылдың 30 қарашасында, комитет құрылғаннан кейін бір күн өткен соң, Ли Англиядағы өкілі болып тағайындалды және оған "Еуропадағы жағдайлар туралы комитет хабардар болуы бостандық ісі үшін ең маңызды деп есептеледі" делінді. 1775 жылдың 11 желтоқсанында комитет жұмысына арналған Конгрестің алғашқы қаржысы Лиге екі жүз фунт стерлинг жіберілді, ол "шетелдік державалардың бізге деген ниетін" анықтауын және "өте сақтылық тану қажеттігін және қауіпсіздіктің бұзылмайтынын ескертуге болмайтынын" ескертті. Комитет шетелде тартқан келесі агент – Гаагадағы швейцариялық журналист Чарльз В. Ф. Дюма болды. Дюмаға комитет курьері Томас Стори жеке баяндама жасады және оған комитетке жолдайтын есептері мен Лондондағы Лимен байланыста қолданылатын жасырын есімдер мен хаттарды қолдану туралы нұсқау берді. Ол сондай-ақ Голландия газеті "Gazette de Leide"-де АҚШ-қа голландиялық несие нарығында жағымды баға беруді мақсат тұтқан материалдар жариялады. 1776 жылдың 1 наурызында Комитет бұрынғы Конгресс делегаты және болашақ Франция елшісі Сайлас Динды Франциядағы өкілі етіп тағайындады. Оған өзін бермудалық саудагер ретінде көрсету және үнділік тауарлармен айналысу тапсырылды. Ол сондай-ақ құпия сатып алулар жасауға және француз королінен құпия көмек алуға тырысуға міндеттелді. Кейіннен Дин де, Ли де француз королінің агенттерінен, американдықтармен ашық және ресми одаққа дейін құпия комиссарларға айналды. Комитеттің басқа агенттерінің арасында алдымен Францияда, содан кейін Мартиникада қызмет еткен Уильям Бингхэм, ол бұрын британдық консулы болған; майор Джонатан Лоринг Остин, Уильям Кармайкл және Уильям Ходж болды.

Құпиялық және қорғау

Құпия хат алмасу комитеті қаржыландыру және барлау агенттерін оқыту мәселелерін комитет шеңберінде сақтауды талап етті. Комитет мүшелерін "Конгресске өз іс-қимылдарын ұсынуға" шақыру арқылы, Конгресс резолюциямен "олар жұмыс істеген немесе хат алысқан адамдардың есімдерін жасыруға" рұқсат берді. 1776 жылдың 20 мамырында комитет отырысы – есімдері алынып тасталған күйінде – Конгресте оқылғанда, ол "құпия сақтау туралы нұсқау бойынша" жүзеге асты. Континенттік Конгресс шетелдік барлау, шетелдік одақтар және әскери мәселелерде құпиялылықтың қажеттілігін мойындап, мұндай мәселелер бойынша қабылдаған шешімдерін тіркеу үшін қоғамдық журналдарынан бөлек "Құпия журналдарды" жүргізді. 1775 жылдың 9 қарашасында Континенттік Конгресс құпиялылыққа қатысты серт қабылдады, ол одан әрі құпия жұмыспен айналысатындарға талап етілетін серттен де қатаң болды. 1776 жылдың 12 маусымында Континенттік Конгресс жаңа үкімет қызметкерлері үшін құпиялылық туралы алғашқы келісімді қабылдады. Қабылданған серт мынадай сөздерден тұрды:

Мен салтанатты түрде ант етемін, мен тікелей немесе жанама түрде Солтүстік Америка Біріккен Колонияларының Соғыс және Арсенал кеңесінің (жауапкер, хатшы) қызметкері ретінде маған белгілі болған ешқандай мәселені немесе нәрсені жарияламаймын. Құдай маған көмектессін. Континенттік Конгресс, жасырын одақтастарының осалдығын сезіне отырып, олардың қатаң құпиялылықты сақтау тілегіне құрмет көрсетті. Франция Англияға қарсы соғыс жариялағаннан кейін де, француздардың бұрынғы қатысуы мемлекеттік құпия болып қалды. Томас Пэйн 1777 жылы баспасөзге жазған бірқатар хаттарында Сыртқы істер комитетінің (бұрынғы Құпия хат алмасу комитеті) құжаттарынан алынған құпия көмек туралы мәліметтерді жариялағанда, Францияның АҚШ-тағы елшісі Конрад Александр Жерар де Рэйнваль Конгресс президентіне Пэйннің ойсыз мәлімдемелері "Менің егеменім, Патшаның және Америка Құрама Штаттарының беделі мен абыройын күмәнді етеді" деп наразылық білдірді. Конгресс Пэйнды қызметтен босатып, ресми түрде мұндай көмек алғанын жоққа шығарды, сондай-ақ "Оның Ең Христиандық Мажарлығы, Америка Құрама Штаттарының ұлы және жомарт одақтасы, Америкаға жіберілген ешқандай көмексіз одағына кірген жоқ" деп шешті. 1779 жылы Джордж Вашингтон мен Континенттік Конгресс президенті, сондай-ақ Бас қолбасшының барлау мәселелері бойынша жақын серігі Джон Джей кейбір барлау ақпаратын жариялаудың көздерге және әдістерге тигізер әсері туралы келіспеді. Вашингтон "біздің істерімізге серпін беретін" және халықтың рухын көтеретін белгілі бір жігерлендіретін ақпаратты жариялауды қалады. Джей "өкінішке орай, осы ақпараттың сипаты немесе жағдайы құпиялылықты қажет етеді" деп жауап берді. Джей жеңіске жетті.

Қақпағы

Роберт Таунсенд, британдықтар басып алған Нью-Йорк қаласындағы маңызды американдық агент, Силас Дине сияқты, құпия хат-хабарлар комитеті оны Францияға жіберген кезде, саудагер рөлін пайдаланды. Таунсенд көбінесе "Кулпер, кіші" деген жасырын есімімен танылды. Таунсендтің тыңшылық жұмысын басқарған майор Бенджамин Таллмедж оның жасырын қызметінен бас тартып, бар уақытын барлауға жұмсауын талап еткенде, генерал Вашингтон оның талабын қабылдамады. Таунсенд сонымен қатар британдық офицерлердің жиі баратын кофехананың серіктесі болды, бұл американдықтар үшін пайдалы бос сөздерді естуге қолайлы орын еді. Майор Джон Кларк агенттері британдықтар бақылауындағы Филадельфияда және оның төңірегінде бірнеше жапқыштарды (фермер, саудагер және контрабандист, сондай-ақ басқа да рөлдер) өте тиімді пайдаланды, сондықтан бір немесе екі агент қана ұсталған болуы мүмкін. Агенттер Филадельфияға еркін кіріп-шығып, Вашингтонға британдық әскерлер, бекіністер, жабдықтар және жоспарланған шабуыл туралы ақпарат жеткізді. Контрразведка офицері Енох Кросби, Нью-Йорк штатының оңтүстігінен өтіп, лоялисттердің ұяларына ену үшін өзін күдіксіз аяқкиімші (оның азаматтық кәсібі) ретінде көрсетті. Торилер оның американдықтардан үнемі "қашып" жүргеніне күдік келтіре бастағаннан кейін, Кросбидің жоғары лауазымдағы офицерлері оны Нью-Йорк штатының Олбани қаласына көшірді, онда ол жасырын тыңшылық қызметін қайта бастады. Ирланд тоқымашысы Джон Хониман, американдықтарға тыңшылық етуге ұсыныс жасаған ол, Нью-Джерсидегі британдық әскери іс-қимылдары туралы ақпарат жинау үшін бірнеше жапқыштарды (қасапшы, тори, британдық агент) пайдаланды. Ол 1776 жылғы 26 желтоқсанда Делавэр өзенінен Вашингтонның шабуылына Трентондағы гессендерді дайынсыз қалдырған алдау операциясына қатысты.

Жасырын киім

1778 жылдың қаңтар айында, бойы биік, денелі және көздері қисық Нэнси Морган Харт өзін "ақылдан адасқан" немесе эмоционалдық тұрақсыздықтан зардап шеккен адам ретінде жасырып, британдық қорғаныс туралы мәлімет алу үшін Огаста, Джорджия қаласына кірді. Оның миссиясы сәтті аяқталды. Кейін, торилер тобы оның үйіне кек қайтару үшін шабуыл жасағанда, ол олардың барлығын тұтқынға алып, олардың атылуына куә болды. 1778 жылдың маусым айында генерал Вашингтон Генри "Жылдам атты Гарри" Лиге Нью-Йорк штатының Стоуни-Пойнт қаласындағы британдық бекініске агент жіберіп, гарнизонның нақты мөлшері және қорғаныс құрылысындағы прогресс туралы мәліметтер жинауды тапсырды. Капитан Аллан Маклейн бұл тапсырманы қабылдады. Ауылдық адам ретінде киініп, миссис Смиттен ұлдарын көру үшін бекініске кіруге рұхсат алып, Маклейн екі апта бойы британдық бекінісінде барлау жұмыстарын жүргізіп, қауіпсіз оралды. Силас Дийн Париждегі Құпия хат алмасу комитетінің агенты ретінде қызмет еткен кезде Америкаға жіберген кейбір хабарларында кобальт хлориді, глицерин және су қоспасынан тұратын, жылумен көрінетін көзге көрінбейтін сия қолданғаны белгілі. Кейіннен оған Джеймс Джей, дәрігер және Джон Джейдің інісі жасаған құпия байланыс үшін арналған "симпатиялық бояу" одан да пайдалы болды. Джордж III-тен рыцарь атағын алған Джей, бұл "бояуды" Лондоннан Америкаға әскери ақпарат жіберу үшін пайдаланды. Кейіннен ол осы бояудан үлкен мөлшерде Джордж Вашингтонға және Париждегі Силас Динеге жеткізді. Бұл бояу хабарды жазу үшін бір химиялық затты, ал оны көру үшін екінші химиялық затты қажет етті, бұл Диіннің бұрын қолданған сиясына қарағанда қауіпсіздікті арттырды. Бірде Джон Джейге жазған хатында Роберт Моррис "Тимоти Джонстың" (Диін) қарапайым хатынан және "ондағы жасырын әдеміліктерден" сөз қоздып, "теңіз капитанының беткей тексеруі оларды ешқашан анықтамайды, бірақ оның қолынан Джейдің өткір көзіне ауысқанда, алмаз бірден ашылады" деді. Вашингтон өз агенттеріне "симпатиялық бояуды" қолдану туралы нұсқау берді, "Кулпер кіші" туралы айта отырып, бұл сия "оның хабарларын анықтауға аз мүмкіндік беретінін ғана емес, сонымен қатар оны жеткізуге сенген адамдардың қорқынышын да жеңілдетеді" деді. Вашингтон хабарларды "көрінбейтін сиямен" кітапшаның бос беттеріне, қалта кітаптарына немесе құндылығы аз кез келген басылымның немесе кітаптың соңғы беттеріне жазуды ұсынды. Вашингтон агенттерге хат-хабарларда сияны қолдану арқылы өздерінің хабарларын жасыруды ерекше ұсынды: "Мұндай хатты тори стилінде, отбасылық мәселелермен араластырып жазудың және жолдар арасында және парақтың қалған бөлігінде Стайнмен қарым-қатынас жасаудың әлдеқайда жақсы жолы бар". Патриоттар сезімтал хабарларды көзге көрінбейтін сиямен, кодпен немесе шифрмен жазуға ерекше көңіл бөлгенімен, британдықтар соғыс кезінде Американың құпия хат-хабарларының жартысынан астамын ұстап алып, шифрлаған деп есептеледі.

Кодтар мен шифрлар

Америка революциясының көшбасшылары дипломатиялық, әскери және жеке хабарларды жасыру үшін түрлі шифрлау әдістерін пайдаланды. Джон Джей мен Артур Ли сөздік кодтарын құрастырды, онда сандар белгілі бір сөздіктің келісілген басылымындағы бет пен жол нөмірін көрсететін, ал онда жай мәтін (шифрланбаған хабарлама) табылған болатын. 1775 жылы Чарльз Дюма Континенталдық Конгресс пен Бенджамин Франклин Еуропадағы агенттермен және министрлермен байланыс үшін қолданған алғашқы дипломатиялық шифрды жасады. Дюманың жүйесі әріптерді француз тіліндегі 682 символдан тұратын, алдын ала таңдалған абзацтағы орналасу ретімен сәйкес келетін сандармен алмастырды. Бұл әдіс, әріптерді 1-ден 26-ға дейін алмастыру арқылы қолданылатын стандартты әріп-сандық алмастыру жүйесінен қауіпсіз болды, себебі жай мәтіндегі әрбір әріпті бірнеше санмен алмастыруға болатын. Culper шпиондық желісі желі басшысы майор Бенджамин Таллмедж жасаған сандық кодты қолданды. Желі британдықтар Нью-Йорк маңындағы кейбір американдықтар "сезімтал бояу" қолданып жүргенін көрсететін құжаттарды тәркілегеннен кейін кодты қолдана бастады. Таллмедж сөздіктен бірнеше жүз сөз бен бірнеше ондаған адамдар мен орындардың аттарын алып, әрқайсысына 1-ден 763-ке дейінгі сандарды тағайындады. Мысалы, 38 – шабуыл жасау, 192 – бекініс, Джордж Вашингтон – 711, ал Нью-Йорк – 727 болды. Америкалық агент, жеткізуші рөлінде, хабарламаларды желінің басқа мүшелеріне жеткізді. Олардың бірі, Анна Стронг (шпион), кір жуу арқылы хабарламаның орналасқан жерін көрсететін кодты пайдаланды. Қара юбка хабарламаны алуға дайын екенін білдірді, ал сүлгілердің саны Long Island Sound-тағы агенттер кездесетін шығанақты анықтады. Соғыс аяқталғаннан кейін Роберт Моррис, Джон Джей, Роберт Ливингстон және Джон Адамс сияқты бірнеше көрнекті американдықтар сандық алмастыру кодтарының басқа нұсқаларын қолданды. Патриоттар британдық шифрларды бұзуда екі маңызды жетістікке қол жеткізді. 1775 жылы Элбридж Джерри және Элиша Портер мен пастор Самуэль Уэст, Вашингтонның тапсырмасымен жеке жұмыс істеп, британдықтардың тыңшылығына қатысқан Континенталдық армияның бас хирургы Бенджамин Черчті айғақтайтын хатты шифрлады. 1781 жылы бірнеше көрнекті американдықтар қолданған шифрлау жүйесін жасаған Джеймс Ловелл британдық командирлердің бір-бірімен байланыс үшін қолданған шифрлау әдісін анықтады. Вирджиния штатының Йорктаун қаласындағы Лорд Корнуоллистен Нью-Йорктегі генерал Генри Клинтонға жіберілген хабарлама ұсталған кезде Ловеллдің криптоанализі Вашингтонға Корнуоллистің жағдайының қаншалықты қиын екенін бағалауға және британдықтарға шабуыл жасау уақытын анықтауға мүмкіндік берді. Одан кейін Ловеллдің тағы бір шифрлауы француз флотына Йорктаунға британдық көмек экспедициясының жақындап келе жатқаны туралы ескертті. Француздар британдық флотты қорқытып, американдықтардың жеңісін қамтамасыз етті.

Байланысты тыңдау

Континенттік конгресс ағылшын және тори поштасының үнемі көптеген даналарын қабылдап отырды. 1775 жылдың 20 қарашасында ол Ирландияның Корк қаласынан ұсталған бірнеше хат алды және Джон Адамс, Бенджамин Франклин, Томас Джонсон, Роберт Ливингстон, Эдвард Ратледж, Джеймс Уилсон және Джордж Уайттан тұратын комитет тағайындады, оларға «жариялауға лайықты бөлімдерін таңдау» тапсырылды. Кейіннен Конгресс комитет таңдаған бөлімдердің мың данасын басып, таратуға бұйрық берді. Бір айдан кейін тағы бір ұсталған пошта партиясы келгенде, оны тексеру үшін екінші комитет тағайындалды. Оның есебіне сүйене отырып, Конгресс «бүгін оқылған ұсталған хаттардың мазмұны және осы ақпарат негізінде Конгресс қабылдайтын қадамдар, басқа бұйрық берілгенге дейін құпия сақталады» деп шешті. 1776 жылдың басында осы тәжірибеде кемшіліктер анықталды, және Конгресс тек әрбір колонияның қауіпсіздік кеңестері немесе комитеттері және олардың өкілдері ғана енді поштаны аша алады немесе пошта арқылы келген кез келген хаттарды ұстай алады деп шешті. Мозес Харрис британдықтардың оны құпия қызметте курьер ретінде жұмысқа алғанын хабарлағанда, генерал Вашингтон генерал Шкайлерге «мөрді бұзбай оларды ашудың жолын табуды, мазмұнының көшірмелерін алуды және содан кейін жіберуді» ұсынды. «Осылайша біз бүкіл қастандық жоспарына ие боламыз». Осыдан кейін Вашингтон Нью-Йорк пен Канада арасындағы британдық барлау поштасына қол жеткізе алды.

Технология

Джеймс Джей өз заманының озық технологиясын пайдаланып, құпия байланыс үшін қолданылатын құнды "симпатикалық дақты" жасады. Америкалық патриоттардың технологияны ең жетілдірген қолданысы Дэвид Бушнеллдің "Тортулла" су асты кемесі болды, ол жау кемелерінің түбіне уақытталған жарылғыш зарядтарды орнату үшін жасалған, бір адамға арналған су асты кеме. "Тортулла", қазірде соғыста су асты кемесін алғаш қолдану деп есептеледі, еменнен жасалған, шамамен 1,6 метр ені және 2,1 метр биіктігі бар камера болды. Ол алдыңғы жағында орналасқан, педальмен басқарылатын винт арқылы сағатына 5 километрге дейін жылдамдықпен қозғалды, тереңдікті өлшеуге арналған барометрі, су асты кемені судан көтеру немесе түсіруге арналған сорғысы және қорғасын мен судан жасалған балласты болды. Бушнелл "тортулланың" ішіндегі құралдарды жарықтандыруға қолданылатын шамның, оның ауа қорындағы оттегіні тұтынатынын білгенде, көмек сұрау үшін Бенджамин Франклинге жүгінді. Шешім: фосфоресцентті шөп, фоксфайр. Бірінші саботаж операциясы күшті толқындардың кесірінен сәтсіз аяқталды. Екіншісінде, су асты кеменің бұрғысы өтпес, мыс қаптамасы бар кеме кездесіп, операция тағы да сәтсіз аяқталды. (Дегенмен, "тортулла" жақын жердегі шхунаны жарылысқа ұшыратты.) Егер 1776 жылдың қазан айында британдықтар бағындырған аналық кемемен бірге ол Хадсон өзенінің түбіне кетпесе, бұл құпия қару әскери кемеге қарсы сөзсіз табысқа жетер еді. Су арқылы саяхат кезінде барлау есебін жасыру үшін жасалған алғашқы құрылғы – тұтқындалу қаупі болған жағдайда суға тастауға болатын қарапайым салмақты бөтелке болды. Кейін ол, хабарды мөрлеуге арналған, қалыңдығы қағаз сияқты жұқа қорғасыннан жасалған ыдысқа алмастырылды. Ол суда батып, отта еріді және оны құрлықта немесе суда агенттер қолдана алатын еді. Бір кемшілігі бар еді – оны жұтқанда қорғасынмен улану қаупі. Оның орнына, хабарды бұрап ашуға болатын, оқ пішіндес күміс ыдыс қолданылды, және оны жұтуға мәжбүр болған елшінің денсаулығына зиян келтірмейтін еді.

Алдау операциялары

Британдықтардың қару-жарақ және әскер саны бойынша артықшылығын теңдестіру үшін генерал Вашингтон жиі түрлі алдаулар мен дезинформацияны қолданды. Ол жасалған құжаттардың жау шпиондарының қолына түсуіне немесе олардың арасында талқылануына мүмкіндік берді. Жалған ақпарат жеткізіп жүретін курьерлерді британдықтардың «ұстауына» рұқсат берді, ал бұрын ұсталған британдық хабарламалардың ішіне жалған құжаттарды қосып, оларды көздеген жеріне жіберуге жол берді. Ол әскери жабдықтаушыларға британдықтарды үлкен көтеріліс күштері жиналып жатқанына сендіру үшін арнайы таңдалған жерлерде көп мөлшерде тауарларды жалған сатып алуды тапсырды. Вашингтон тіпті жалған әскери нысандар да салдырды. Осының нәтижесінде, Филадельфияның сыртындағы үш мыңдық әскерінің қырық мыңға жететініне британдықтарды сендіре алды. Кулпер сағаты арқылы британдықтардың Род-Айленд штатының Ньюпорт портына жаңадан келген француз экспедициясына шабуыл жасауды жоспарлап отырғанын білгеннен кейін, Вашингтон белгілі британдық агенттерге Нью-Йорк қаласына қарсы әрекет етуді ниеттенгенін көрсететін ақпаратты таратты. Британдық командир Род-Айлендке бағытталған әскерлерді тоқтатты. Вашингтон Чесапик шығанағы мен Йорктаунға жасаған қозғалысын ұсынып, британдықтарды Нью-Йоркке қарай жылжып бара жатқанына сендірді. Йорктаунда, қожайынының рұқсатымен Лафайеттің қызметіне қосылған құл Джеймс Армистед, қашқан құл кейпінде Корнуоллистің қатарларына өтіп, Корнуоллис оны американдық қатарларға шпион ретінде қайтару үшін жалдады. Лафайет оған көптеген жаңадан келген әскерлерді алмастыруға арналған жалған бұйрық берді. Армистед жалған бұйрықты бүлінген, кірленген күйде Корнуоллиске жеткізіп, оны миссиясы кезінде жол бойында тапқанын айтты. Корнуоллис оған сенді және өзін ұстағаннан кейін ғана алданып қалғанын білді. Осы және басқа да соғыс кезеңіндегі қызметтері үшін Армистедке Вирджиния Бас Ассамблеясы бостандық берді. Йорктаундағы тағы бір алдау операциясы кезінде Чарльз Морган Корнуоллистің лагеріне дезертир ретінде кірді. Британдықтар оны тексергенде, Лафайеттің барлық әскерін бір соққымен британдықтарға қарсы тасымалдауға жеткілікті қайықтары бар екеніне сендірді. Корнуоллис оған алданып, Йорктаундан шығудың орнына бекінді. Морган британдық форма киіп қашып, бес британдық дезертирмен және бір тұтқынмен американдық қатарларға оралды.

Насихаттау

Британдықтар Америкада қызмет ету үшін гессендік жалдамалы әскерлерді жалдап отырғаны туралы нақты мәлімет алғаннан кейін, Конгресс үш адамнан тұратын комиссия тағайындады, оның міндеті «гессендіктерді және басқа шетелдіктерді осы теріс қызметтен бас тартуға ынталандыру жоспарын жасау» болды. Нәтижесінде, Томас Джефферсон жазған деп есептелетін қаулы қабылданды, онда неміс дезертирлеріне жер берілетіні ұсынылды. Ол неміс тіліне аударылып, гессендіктерге жіберілді. Операцияны іске асыру үшін комиссия құрамына қосылған Бенджамин Франклин, жалаңдар қарапайым гессендік сарбаздардың қолына тиесілігіне көз жеткізу үшін оларды темекі қаптарына ұқсатып жасырды. Кристофер Людвикті Вашингтон қарсыластың лагеріне дезертир ретінде жіберді, ол гессендіктермен байланысып, оларды дезертирлікке шақырды. Ол неміс қатарынан «көптеген жүздеген сарбаздардың» дезертирлік жасауына себепкер болды. 1777 жылы Францияға келгеннен кейін Бенджамин Франклин Америкадағы жалдамалы әскерлерінің командиріне неміс ханзадасы жіберген деген хатты жасады. Хатта британдықтардың неміс әскерлерінің шығындары туралы мәлімдемесі жоққа шығарылды, нақты саны одан әлдеқайда жоғары екені және ханзадаға оның әрбір қаза тапқан немесе жараланған адамы үшін төленген үлкен сомадағы «қан ақшасына» құқылы екені айтылды. Ханзада офицерге де адамгершілікке шақырып, жараланғандарды құтқарудың қажеті жоқ екенін, олар ханзадасына қызмет ете алмайтын мүгедектерге айналуы мүмкін екенін ұсынды. Соғыс кезінде 5000-нан 6000-ға дейін гессендіктер британдықтар тарапынан дезертирлік жасады, бұл америкалықтардың үгіт-насихатының нәтижесінде болды. Франклин сондай-ақ британдық үндістердің одақтастары Канаданың корольдік губернаторына сарбаздардың, қоныс аударушылардың, әйелдер мен балалардың бас сүйектерін жібергенін сипаттаған газеттік хабарлама жариялады. Үндістер жіберген хатта әйелдердің бас сүйектерін анықтау үшін белгілі бір белгілердің болғаны, олар «өлімге ұшыраған немесе миы соққыға жыққан» әйелдерге тиесілі екені көрсетілген.

Ақпараттық талдау және бағалау

1775 жылғы 29 мамырда Континенттік конгресс әскери командирлерге қойған сұрақтарына жауап ретінде дайындалған көптеген барлау бағалауларының алғашқысын алды. Бұл есепте Нью-Йоркқа шабуыл жасағанда қарсыластың күші, оған қарсы тұру үшін қажетті континенттік әскер саны және басқа Жаңа Англия колонияларын қорғау үшін қандай күш қажеттігі бағаланды. Джордж Вашингтонның барлау талдауы мен бағалауларына деген қызығушылығын оның 1777 жылғы тамызда генерал Путнамаға жазған нұсқауларынан көруге болады: «Дезертирлер мен осындай адамдар әрқашан адам саны туралы айтады. Шын мәнінде, әскерилер тізіліп, саналмайынша, ешкім дұрыс баға бере алмайды. Бірақ егер сіз аралда қалған полктердің тізімін алуға мүмкіндік тапсаңыз, біз адам санын бірнеше жүз адамға жуық дәлдікпен есептей аламыз». Тағы бір жағдайда, Джеймс Ловеллге барлау ақпараты үшін алғыс айтып, Вашингтон былай деп жазды: «Түрлі ақпаратты салыстыру арқылы біз көбінесе өте күрделі немесе жасырын фактілерді анықтай аламыз, оларды жекелеген дерек көзімен табу мүмкін емес еді. Ақпарат байланысы мен қосымша мән-жайларымен маңызды болатын қызығушылық тудырады». 1778 жылы Вашингтонның барлау басшысы болған полковник Дэвид Хенли Вашингтонға басшылық сұрап хат жазғанда мынадай нұсқаулар алды: «Ақпаратты пайда болған кезде жеткізуден басқа, сіз кесте немесе бағаналар түрінде бірдеңе жасауыңыз мүмкін, онда олардың жем-шөп, астық сияқты қоймалары, түрлі корпустар мен полктер, салынған бекіністер, олардың байланысы, түрі мен аумағы, командирлер, қару-жарақ саны және т.б. тізілсін. Бұл кестеде дезертирлер, тыңшылар және жау шекарасынан келген адамдардан алынған барлық ақпаратты қамтуы керек». (Нью-Йорк, Бостон және Филадельфия сияқты британдық бекіністерінен келген саяхатшыларды тексеру әдеттегі практика болды.)

Франция

Континенттік конгрестің барлау комитеттері Филадельфияда отырғанда, Артур Ли Лондонда француз агенті, «Севиль шаштаразын» авторы Пьер Огюстен Карон де Бомаршемен кездесті. Лидің патриоттардың күші туралы асыра сілтеген хабарлары, Бомаршеге пайдасы үшін жасаған немесе Лидің тұрақты тілшісі Сэмюэл Адамс берген хабарлар, французда американдықтардың жағына көшкеніне себеп болды. Бомарше француз сарайын американдықтарға дереу көмек беруге бірнеше рет шақырды және 1776 жылдың 29 ақпанында Людовик XVI-ға жолдаған меморандумында Лидің тәуелсіздік соғысына жасырын көмек алмасу үшін жасырын, ұзақ мерзімді сауда шарты жасау туралы ұсынысын келтірді. Бомарше Францияның мұндай көмек көрсетуі өзін қауіпке тікелей салмайтынын түсіндірді, бірақ «жоспардың сәттілігі жылдамдыққа да, құпиялылыққа да байланысты: Сіздің Маjestіңіз кез келген адамнан жақсы білесіз, құпиялылық – істің жаны, ал саясатта ашылған жоба сәтсіздікке ұшырайды» деді. Бомарше меморандумымен бірге жасырын көмек ретінде коммерциялық сауда фирмасын құруды ұсынатын жоспарды ұсынды; ол осы мақсатта «Roderigue Hortalez et Cie» деп аталатын фирма құру үшін бір миллион ливр сұрады және оны алды. Бомаршенің меморандумынан кейін 1776 жылдың 12 наурызында француз сыртқы істер министрі граф де Верженн де меморандум жариялады. Патшаның келісімі берілді және Сайлас Диэн Парижге келген кезде француз қару-жарағы мен басқа да көмек революционерлерге жеткізілді. Диэн қарым-қатынасты кеңейтіп, Бомаршемен және басқа француз саудагерлерімен бірге кемелер сатып алу, жекеменшіктерді жалдау, француз офицерлерін тарту және осы мақсатта «артық» деп жарияланған француз әскери жабдықтарын сатып алу үшін жұмыс істеді. 1776 жылдың 26 қыркүйегінде Конгресс Франция сарайына үш комиссар сайлады – Бенджамин Франклин, Томас Джефферсон және Сайлас Диэн, сондай-ақ «Конгресс бұдан әрі бұйрық бергенге дейін құпия сақталады; Конгресстен осы істің егжей-тегжейін ашуға рұқсат алғанға дейін, ешбір мүшеге бұл тақырыпта ештеңе айтуға рұқсат етілмейді, Конгресс шетелдік одақ алу мақсатында қажет деп есептеген қадамдарды жасады» деп шешім қабылдады. Әйелінің ауруына байланысты Джефферсон қызмет ете алмады, оның орнына Артур Ли тағайындалды. Франклиннің 1776 жылдың 29 қарашасында Францияға келуімен – құпия хат алмасу комитетінің құрылған күнінің бір жылдығымен – француз миссиясы Еуропа үшін барлау және насияттау орталығына, бейресми дипломатиялық өкілдікке, Американың құпия одақтастарынан келетін көмекті үйлестіру орталығына және Лафайет және Йохан де Кальб сияқты француз офицерлерін тарту орталығына айналды. 1777 жылдың қазан айында Континенттік армия Саратогада британдықтарға қарсы шешуші жеңіске жетті, ал 1778 жылдың 6 ақпанында француз-американдық одақ туралы шартқа қол қойылды. 1778 жылдың 30 наурызында Франклин, Ли және Диэн Америка Құрама Штаттарының өкілдері ретінде француз сарайында қабылданды, ал 7 шілдеде граф д’Эстеннің флоты Делавэр өзеніне жақын жерде тоқтады. Франция енді соғыста болды; Парижге жіберілген миссия сәтті аяқталды.

Испания және оның отарлары

Испания, Верженннің ықпалымен, Хорталез және компания операциясы үшін Францияның бір миллион өміріне тең көлемде қаржы бөлді. Бірақ бұл испандықтардың құпия көмегінің бастауы емес еді. 1776 жылдың жазында Жаңа Орлеандағы Жаңа Испанияның губернаторы Луис де Унзага и Амезага патшаның қоймаларынан капитан Джордж Гибсон мен Вирджиния Қорғаныс Кеңесінің лейтенанты Линнге жеке түрде бес тонна оқ-дәрі тапсырды. Оқ-дәрі Испания туының қорғауымен Миссисипи өзенімен жоғары ағысқа қарай жылжып, британдықтардың Форт Питті басып алу жоспарын тойтарды. Нью-Орлеан кәсіпкері Оливер Поллок вирджиниялықтардың мүддесі үшін араласты. Бернардо де Гальвес Нью-Орлеан губернаторы болғаннан кейін, жақын арада құпия комитеттің өкілі болып тағайындалған Поллок, американдықтарға қосымша жабдықтар жеткізу үшін жас офицермен тығыз жұмыс істеді. Гальвес сондай-ақ британдық кемелерді контрабандалық тауар тасығандық үшін ұстап алып, американдық кемелерге қорғау беруге және американдық каперлерге Нью-Орлеанда қолға түскен тауарларын сатуға рұқсат беруге келісті. Гавана да американдықтарға құпия испандық көмек көрсетудің маңызды орталығына айналды. Гальвестен революционерлер Джордж Роджерс Кларк экспедициясы үшін оқ-дәрі мен жабдықтар алды, ал Гальвестің құпия қызмет қорынан полковник Кларк Каскаския мен Винсенсті басып алуға жұмсаған қаражат түсті. Испания 1779 жылдың 21 маусымында американдық жаққа соғысқа ресми түрде қатысып, тәуелсіздік күресіне жұмсаған қаржысынан банкрот болған Оливер Поллок, Батон-Руж, Натчес, Мобайл және Пенсаколаны басып алу кезінде Гальвестің жеке штаб офицері ретінде қызмет етті.

Кариб теңізі

Тағы бір құпия көмек орталығы Батыс Үндістандағы Сент-Еустатия аралы болды. Англия, Франция, Дания және Испания колонияларының арасында орналасқан голландиялық еркін порт, Сент-Еустатия (қазіргі Синт-Евстаций) сол кездегі британдық барлау құжатында айтылғандай, "Америкаға жасырын жеткізілуге тиіс барлық заттар мен адамдардың бас қосатын жеріне" айналды. Бұл американдықтар үшін оқ-дәрінің маңызды көзі болды, сонымен қатар американдық өкілдер мен агенттердің шетелде және Конгресс пен ел ішіндегілермен байланыс құрудың ең қауіпсіз және жылдам жолы болды.

Бермуд аралдары

1775 жылдың шілдесінде Бенджамин Франклин мен Роберт Моррис Бермудадағы Корольдік теңіз кемежайындағы оқ-дәрі қоймасын алу үшін, Бермудадағы танымал әулеттің басшысы полковник Генри Такермен бірлесіп жоспар жасады. Бермудаға қажетті азық-түлікпен барутты алмастыру мақсатында, Конгресс 1775 жылдың 15 шілдесінде Америка портына кез келген кемемен әкелінген қару-жарақ пен оқ-дәріге азық-түлікпен сауда жасауға рұқсат берді. 1775 жылдың 14 тамызы күні түнінде екі американдық кеме Бермуда жағалауында полковник Такердің адамымен кездесіп, шабуыл жасау үшін топты жағаға жіберді. Америкалық теңізші арсеналға шатырдан жасалған тесік арқылы түсіріліп, есіктерді ашты. Оқ-дәріге толы шадырлар бермудтық кит қайықтарын күтіп, американдық кемелерге ауыстырылды. Он екі күннен кейін оқ-дәрінің жартысы Филадельфияға, ал қалғаны Чарльстон қаласындағы американдық әскерлерге жеткізілді. Американың екінші құпия операциясы сәтсіз аяқталды. Бермудадағы оқ-дәрі туралы жеке естіген генерал Вашингтон оны сатып алу немесе тартып алу үшін кемелерді жіберді. Бірыңғай барлау органы болмағандықтан, ол бұрынғы жетістік туралы хабарсыз болды. Вашингтонның кемелері 1775 жылдың қазан айында Бермудаға келген кезде, оқ-дәрі екі ай бұрын таусылған еді және британдық кемелер Бермуда суларын бақылап отырды.

Канада

Құпия хат-хабарлар комитетіне түскен мәліметтер негізінде 1776 жылдың 15 ақпанында Филадельфияда өткен Екінші Континенттік Конгресс, канадалықтарды британдықтарға қарсы күресте "бауырлас колонияға" айналуға шақыратын құпия операция жоспарын мақұлдады. "Біріккен Колониялардың мүддесіне қызмет ететін материалдарды жиі жариялау үшін еркін баспа құру" мақсатымен француз баспагері Канадаға жіберілді. Бенджамин Франклин, Сэмюэл Чейз және Чарльз Кэрролл Конгресс тарапынан осы миссияны жүзеге асыру үшін тағайындалды, ал әке Джон Кэрролл Канаданың католик шіркеу қызметкерлерін ықпал ету үшін командаға қосылуға шақырылды. Делегацияға Канададағы американдық әскери күштеріне қатысты белгілі бір билік берілді; оларға Канадада алты рота құруға және "бізге адал болғандардың барлығына" он үш колонияда пана беруге уәкілеттік берілді. Америкалық әскери күштерінің Канада халқына қарсы жасаған зәбір-зұлдары, дін қызметкерлерінің қарсылығы және американдық комиссарлардың канадалықтардың қолдауын алу үшін уәделерден басқа ештеңе ұсына алмауы осы жобаның сәтсіздікке ұшырауына себеп болды. Жаз келген кезде Канададағы әскери және саяси әрекеттердің барлығы сәтсіз аяқталды.

Бенедикт Арнольд

Бенедикт Арнольд дезертир болғаннан кейін, оны ұстау үшін бірнеше арнайы операциялар ұйымдастырылды, бірақ ешқайсысы сәтті аяқталмады. 1780 жылдың қыркүйегінде майор Генри "Жылы ат Гарри" Ли Вашингтонға Арнольдты американдықтардың бақылауына қайтару және оны жазалау жоспарын ұсынды. Вашингтон жоспарды бекітті, бірақ Арнольдты орындау барысында өлтірмеу немесе жарақаттамау қажеттігін қатаң талап етті, тіпті оның қашуына мүмкіндік туса да. "Көзге көрінетін жазалау – мақсаттың жалғыз шарты", – деді Вашингтон. Лидің сержант-майоры Джон Чампе, Вирджиния штатының Лудун округынан, осы арнайы миссияға тағайындалды. Алайда, 1780 жылдың 19 қазанында кешке Чампе оқ астында британдықтарға қашып өтті. Оның өзімен алып жүрген ресми құжаттары және тергеу кезіндегі ынтымақтастығы британдықтарды оның шынайы дезертир екеніне көндірді. Ол Бенедикт Арнольдтың легионының сержант-майоры болып тағайындалды, оның құрамына бүлікші дезертирлер мен лоялистер кірді. Енді британдық форма киіп, британдықтар басып алған Нью-Йорк қаласында еркін қозғалу мүмкіндігіне ие болған Чампе, американдық агенттермен байланысып, Арнольдты ұстау жоспарын жасады. Бірақ Арнольдтың легионы операция күні Вирджиния колониясына аттанды, сондықтан жоспар күшін жойды. Чампе өзінің басқа миссиясын орындады, яғни, басқа американдық офицерлердің жаумен байланыста екенін анықтау. Ол мұндай дәлелдер таппады. 1781 жылдың наурыз айында Вирджиниядағы Чесапик шығанағына Арнольдтың күнделікті сапары кезінде оны ұстауға жасалған әрекет, сол аймақта британдық кемелердің кездейсоқ тоқтауынан нәтижесіз аяқталды. Томас Джефферсон жасаған екінші жоспар бойынша генерал Джон Питер Мюлленберг Портсмутқа (Вирджиния штаты) "осы ең ірі сатқынды ұстап әкелуге" арнайы сарбаздарды жіберуге тиіс болды. Алайда, британдық бекеттегі күшейтілген қауіпсіздік шаралары Джефферсонның жоспарын орындауға мүмкіндік бермеді.

Қалдықтарды алу

Патшалық тұтқынның құндылығын мойындаған Вашингтон 1782 жылы жас теңіз офицерінің Нью-Йоркке тағайындалған кезінде король Джордж III-тің ұлы, Принц Уильямды (болашақ король Уильям IV) тұтқындау жоспарын бекітті. Британдық барлау қызметі бұл туралы хабардар болғаннан кейін және принц өзінің қауіпсіздігін күшейткеннен кейін операция сәтсіз аяқталды. Уильям кейіннен монарх болғаннан соң, американ елшісі оған соғыс кезіндегі жоспарды және егер миссия сәтті аяқталса, жас принцке ешқандай "құмарлық немесе қорлау" көрсетілмеуі керек деген Вашингтонның бұйрығын айтты. Бұл оқиғаны естіген Вильгельм IV: "Генерал Вашингтонның адамгершілігі үшін оған міндеттімін, бірақ оған маған қатысты оны қолдану мүмкіндігі бермегеніне шын қуаныштымын" деді.

Карейтшілдік

Ашық теңізде британдық жабдықтау және әскер кемелері жиі Американың жеке қарақшыларының қолына түсер еді, олар Континенттік Конгресс берген маркі хаттары мен өш алу құқығымен жұмыс істеді. Мысалы, Франклин Париждегі американдық миссиясынан ирланд және француз жеке қарақшыларының флотилиясын басқарды. Британдық кемелерді тоқтатудағы табыс соншалықты үлкен болды, британдықтар өз капитандырын американдықтардан пара алып, кемелерін беріп қойды деп айыптады. Силас Дийн мен француз серіктесімен шарт бойынша жұмыс істейтін және Бенджамин Франклин әкелген француз кемесін пайдаланған бір жеке қарақшы – Джон Пол Джонстың басқаруындағы "Бонгоме Ричард" болды.

Саботаж

Англияда тек бір саботаж миссиясы жүзеге асырылғаны белгілі. Парижге келгеннен кейін, Силас Динге Америкадан оралған Джеймс Эйткен есімді жас жігіт келді. Эйткен Англиядағы Корольдік теңіз флотының кемежайларының дөрекі бірақ дәл сызылған жоспарларын ұсынды және оларды өзі жасаған ерекше өртке қарсы құрылғыны пайдалану арқылы саботаж жасауды ұсынды. Дин оның қызметін пайдаланып, француз сыртқы істер министрі Верженннің қолы қойылған Айткенге паспорт берді, онда француз шенеуніктеріне берілген нұсқаулар жазылған: «Біз сіздерге Джеймс Эйткен мырзаның Англияға қауіпсіз және еркін өтуіне рұқсат беруді қатаң түрде бұйырамыз, оған ешқандай кедергі келтірмейміз; керісінше, оған қажет болған жағдайда барлық көмек пен қолдау көрсетуіңіздер». 1776 жылдың қараша айының соңында Эйткен Доверге қонды және 7 желтоқсанда Портсмут кемежайында өрт қойды, ол кештен ертеңгіне дейін жанып, жиырма тонна қарағай, он жүз саңылау (183 м) кабель және алты тонна кеме арқанын жойды. Плимут қаласындағы күзетті бұзуға сәтсіздікке ұшырағаннан кейін, Эйткен Бристолге барып, онда екі қойманы және бірнеше үйді өрттеді. 1777 жылдың 16 қаңтарында британдық кабинет төтенше мәжілісте жиналып, құпия «Суретші Жоханды» (Эйткен үй суретшісі болған) табу үшін дереу шаралар қабылдауға шақырды. Барлық әскери нысандар мен арсеналдарда күзет күшейтілді және сыйлық жарияланды. 20 қаңтарда кабинет тағы да төтенше мәжілісте хабеас корпусты тоқтату және елде әскери жағдай орнату мәселесін талқылады. Бес күннен кейін сыйлық мың фунт стерлингке дейін өсірілді және газеттер Англия бойынша үрей туғанын хабарлады. Эйткен көп ұзамай тұтқындалды, оның қасында тапанша мен жанғыш заттар болды. Ол тергеу кезінде саботаж жасағанын мойындамады, бірақ ақырында британдықтардың жасырын қызметіндегі досы американдыққа сенім білдірді. Осы ақпарат негізінде жеке заттары, соның ішінде Верженнен алған паспорты табылды. Корольдік кемежайларында өрт сөндіру үшін сот тез өтті және 1777 жылдың 10 наурызында Эйткен өзінің ерліктері басталған Портсмут кемежайында дарға асылды.