Кіріспе
Спетисбери – Англияның Солтүстік Дорсеттегі ауыл және азаматтық округ. Ол Стоур өзені мен A350 тас жолының бойында, Блэндфорд Форумынан оңтүстік-шығысқа қарай 6 шақырым (4 миль) жерде орналасқан. 1086 жылғы «Домсдей кітабы» бойынша, ауылда 30 шаңырау болған. 2021 жылғы халық санауы мәліметтері бойынша, округте 250 үй шаруашылығы және 590 адам тұрады. Спетисбери – A350 тас жолына жапсарласқан бойлық елді мекен. Дорсет округі кеңесінің Басты тас жолдар желісі (MRN) консультациясына берген жауабында бұл ауыл туралы мәліметтер келтірілген, нәтижесінде Спетисбери мен көршілес Шарлтон Маршалл ауылдарының айналма жолы салынуы мүмкін деген үміт пайда болды. 2023 жылы Спетисбериге жақын жерде үлкен күн электр стансасы іске қосылып, Лондон қалалық корпорациясын энергиямен қамтамасыз етуге бағытталды. Спетисбери Францияның Нормандия аймағындағы Манш департаментіндегі Ле Васт ауылымен қалалық байланыс орнатқан. Манш департаментінің өзі Дорсетпен туысқан қалалар болып табылады.
Spetisbury ('/s//p//ɛ//t//s//b//ər//i/) is a village and civil parish in north Dorset, England, situated on the River Stour and the A350, 4 mile (6 km) southeast of Blandford Forum. According to the Domesday Book of 1086, the village had 30 households. According to the 2021 census, the parish had 250 households and a population of 590. Spetisbury is a linear settlement, adjacent to the A350 road, which was included in Dorset County Council's response to the Major Roads Network (MRN) consultation, leading to some anticipation of a bypass of Spetisbury and neighbouring Charlton Marshall. A large solar farm was commissioned near Spetisbury in 2023 to provide energy for the City of London Corporation. Spetisbury is twinned with Le Vast, a village in the Manche department of Normandy, France. The Manche department is itself is twinned with Dorset.
Этимология
Спетисбери өзінің атауын көне ағылшын тіліндегі speoht (тоқылдақ) және byrig (бекініс) сөздерінен алады. Ауылда тоқылдақтар көптеп кездеседі, сондай-ақ темір ғасырында салынған бекініс бар.
Спетисбери сақиналары
Спетисбериде темір дәуіріне жататын бекіністер орналасқан, олар Спетисбери сақиналары (бұрын Кроуфорд қамалы деп аталған) деп белгілі. Спетисбери сақиналары – Хамблдон және Ход төбелерінен кейін, ал Бузбери сақиналары, Бадбери сақиналары, Дадсбери лагері және Хенгистбери бас портынан бұрынғы темір дәуіріндегі жер жұмыстарының үшіншісі. 1850 жылдары Сомерсет және Дорсет бірлескен теміржолын салу кезінде 80-нен астам қаңқасы бар екі жаппай қабір табылған. Олардың кем дегенде екеуі зорлықпен өлтірілген. Бұл төбелік бекініс – атаулы ескерткіш.
Қасиетті Жақия
Сент-Джон Баптист шіркеуі A350 тас жолының батыс жағында орналасқан. Солтүстік аркада 12 ғасырдың соңы немесе 13 ғасырдың басында, ал мұнара (алты ауыр қоңыраудан тұратын) 15 ғасырдың соңы немесе 16 ғасырдың басында салынған. Шіркеудің көп бөлігі 1858 жылы салынды, ал Томас Генри Уайат ғимаратты 1895 жылы қалпына келтірді. Шіркеу құрылысында әртүрлі тас материалдары қолданылды, негізінен ұрып жасалған кремний тас. 17 ғасырдың басындағы мінбердің әшекейлі панельді қабырғалары бар, оның ішінде периштелердің бас суреттері бейнеленген. Ол Пурбек мраморынан жасалған және мұнарамен шамалас жаста болуы мүмкін. Солтүстік қабырғасында 1599 жылы қайтыс болған Джон Бойерге арналған 17 ғасырдың басындағы ескерткіш орналасқан. Шіркеу ауласында, кіреберіске жақын жерде, 60 жыл бойы ауылдың және Чарлтон Маршаллдың пасторы болған Томас Рэкеттің үш жақты пирамида пішіндес қабір тасы тұр. Шіркеу 1-санатты мұражай, ал Рэкеттің ескерткіші мен 1-ші және 2-ші дүниежүзілік соғыстарда қаза тапқандарға арналған сегізбұрышты ескерткіш – екеуі де 2-санатты мұражайлар.
Кроуфорд көпірі
B3075 жолы Крауфорд көпірі арқылы Стур өзенін кесіп өтеді. Көпір орта ғасырларда салынған және 1819 жылы кеңейтілген. Онда тоғыз жартылай дөңгелек арка бар, және ол 1-ші санаттағы ескертуіш.
Қасиетті Моника монастыры
1800 жылы ауылдағы 18-ғасырлық шаруа үйін августиндік қарындастар (Виндесхайм қауымынан) сатып алды. Содан кейін бұл монастырь Бригитиндер (Сион қарындастары), Латерандық регуляр канондары және Урсулиндер сияқты әртүрлі діни топтардың иелігінде болды. Түпкілікті ғимараттың көп бөлігі қирап бірақ, бір бөлігі әлі де сақталып, ауылдық үйдің бір бөлігін құрайды. Бұрын ауылда бенедиктиндік монахтардың үйі болған еді.
Спетисбери станциясы
Ауылда бұрынғы Сомерсет және Дорсет бірлескен темір жолындағы қолданыстан шығарылған темір жол станциясы бар. Станция 1860 жылы ашылған, бірақ 1956 жылы экономиялық шара ретінде Дорсет бөліміндегі төрт станцияның бірі жабылды. 1966 жылы бүкіл темір жол, Бічинг балтасының аясында, жолаушылар тасымалы үшін тоқтатылды. Қазір бұл маршрут жаяу жүргіншілерге арналған жолға айналған.
Спетисбери мектебі
Дәрігер Чарльз Слопер, приходтың пасторы, Спетисбериде мектеп ашу үшін өсиетімен 500 фунт стерлинг бөлді. Слопер сондай-ақ ауылдың пасторханасын салуға қаржы жұмсады. Слопердің өсиеті Джон Холлдың Киелі кітаптар сатып алуға берген ақшасына толықтырылды. 1733 жылы ауылда христиан мектебі ашылды. Бұл міндетті мемлекеттік білім беру енгізілгенге дейін болды. 1862 жылы мектеп қазіргі ғимаратына, приход шіркеуінің жанына көшірілді. Қазір ол Спетисбери КофЭ бастауыш мектебі деп аталады, ал бұрын Спетисбери (Холл және Слопер) мектебі болған. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде мектеп ғимараты Корольдік әуе күштері үшін радар базасы ретінде қолданылды.
Ағаш қайырмағы
Ауылда кем дегенде бес паб болған, бірақ қазір барлығы жабылды. Соңғысы 2019 жылдың басында жұмылын тоқтатқанға дейін "Соқырқұрт" деп аталды.