Кіріспе

Шығыс Суссекс, Англиядағы қала. Хайлшам – Англияның Шығыс Суссекс округінің Уэлден ауданының әкімшілік орталығы, сондай-ақ азаматтық приход. Ол "Домсдей кітабында" еске алынған, онда Хамелешам деп аталған. Кітаптың бір бөлімінде, ал басқа бөлімінде "Тилюкс" деп, Рикард де Тунбриджге тиесілі жер ретінде көрсетілген. Хайлшам қаласының тарихы өнеркәсіп және ауыл шаруашылығымен байланысты.

Этимология

"Хейлшам" атауы саксон тіліндегі "Хейгелс Хам" сөзінен және римдіктердің қазіргі Певенсиде, Хейлшамнан бірнеше шақырым жерде орналасқан жерінен шыққан деп саналады. Олар мұндағы жаулап алуларын бекітіп, Оңтүстік Саксондардың, немесе Сассекстің кішкентай патшалығын құрды. Рим және саксон дәуірлерінде Андрида мен Хейлшам арасындағы төмендік батпақты аймақ, бүгінде Певенси деңгейлері деп аталатын бұл жер, сол кезде игерілмеген деп есептеледі. Сондықтан деңгейлердің көп бөлігі тұзды батпақ болса, жабық теңіз кезінде лагунаға айналған болуы мүмкін. Хейлшам мен деңгейлер арасындағы байланыс Marshfoot Lane және Saltmarsh Lane сияқты кіру жолдарының аттарында сақталған. Хейлшамның иелігі нормандықтар 1086 жылы, яғни жаулап алудан кейін 20 жыл өткен соң аяқтаған "Domesday Survey" кітабында тіркелген. Барондық соғыстар кезінде және Матильда мен Стивен арасындағы қарулы бәсекелестік кезінде Сассекстің осы бөлігінде қозғалыс болды. 17-ғасырдағы Карл I мен Парламент арасындағы азаматтық соғыс кезінде Хейлшам және Сассекстің бұл бөлігі патшалық тарапына қарсы шықты. 1086 жылғы "Domesday Book"-ке дейінгі Хейлшам қалашығы туралы көп мәлімет жоқ, бірақ Leap Cross-тен Common арқылы өтетін римдік жолдың іздері бұл жерде одан бұрын адамдар қоныстанғанын көрсетеді.

Нарық қаласының мәртебесі

Генрих III 1252 жылы қалаға базар жарғысын берді. Алғашқыда базар Жоғары көшеде және Базар алаңында өткізілді, бірақ 1868 жылы ғана қазіргі орнына көшірілді. Теміржол станциясы мен жүк машиналары келгенге дейін, қой мен ірі қара мал әртүрлі ежелгі керуен жолдарымен шақырымдап айдалып келді. Бүгінде апталық мал базарлары мен айлық фермерлер базарлары өз жалғасуын тапқан, ал қала орталығында сенбі немесе бейсенбі күндері апта сайын сауда орындары орналасады.

Хайлшам мұражайы және мұра орталығы

Қаланың тарихына қатысты суреттер мен заттарды Блэкман ауласындағы, Базар көшесінде орналасқан Мұра орталығында көруге болады. Бұл орталық Хейлшем тарихи және табиғаттану қоғамының мүшелерімен басқарылады. Көрмеге кірушілерге кезеңдік асхана, шаруашылық және ауыл шаруашылығы, жергілікті өнеркәсіп және соғыс жылдарына қатысты естеліктер сияқты экспонаттар ұсынылады.

Хейлшамның еншілес ауданы

Hailsham азаматтық приходының ені шамамен 3 миль (5 км) ал, солтүстіктен оңтүстікке дейінгі қашықтығы 4 миль (6 км) – ең шеткі нүктелері арасында. Оның шекарасы (сағат тілі бойынша) солтүстік шекарасынан басталады, Картердің бұрышына жақын жерде, Магхэм Даунының айналасын оңтүстікке қарай айналып өтеді, Херстмонсэкс жолынан өтіп, төменгі жатқан егістік жерлерді кесіп өтеді, Нью-Бриджге жақыннан өтеді және Ат Көзі деңгейі арқылы Рикниге жетеді. Содан кейін ол батысқа бұрылып, Глинли деңгейінен, Куку жолынан (бұрынғы теміржол желісі) Истборнның бас жолына (A22) дейін, одан үш шақырымдай солтүстікке қарай жалғасады, сосын батысқа және солтүстікке бұрылып, Кейклбери маңындағы ормандық жерлерді қамтиды. A22-нің батыс жағымен Hailsham мен Cuckmere өзені арасында солтүстікке қарай Hempstead-ке дейін созылады, онда A22-мен кездесу үшін шығысқа бұрылады. Содан кейін Кукмир өзені A22-ні кесіп өтетін жерге дейін солтүстікке қарай, одан кейін өзен бойымен шығысқа қарай Horsebridge және A271-ге дейін жалғасады. A271 жолын кейде ілесіп, кейде солтүстігінен өте отырып, Амберстоунға дейін шығысқа қарай жүреді, содан кейін Картердің бұрышына дейінгі жол бойымен соңғы мильді түзу сызықпен аяқтайды. Бұл 1991 жылғы Wealden Parishes Order бойынша Hailsham-ға берілген аумақтарды қамтиды, яғни Хелингли округінің кең ауданы (Англси даңғылы, Жоғарғы Хорсбридж және Лансдоун драйв маңындағы тұрғын үйлер) және шығысқа, оңтүстікке және батысқа қарай бірнеше кішігірім аудандар (Арлингтон, Хелингли және Певенси округтерінен). 1993 жылғы Wealden Parishes Order бойынша Хелингли округінің тағы бір бөлігі (A22 және Англси даңғылы арасында) Hailsham-ға берілді.

География және климат

Шығыс Сассекс графтығында, жағалаудан шамамен 6 миль (10 км) қашықтықта, оңтүстік Форест Ридждің жақсы орманды төбелері мен Оңтүстік Даунс аймағының көлденең жатқан борлы топырақты жерлері арасында орналасқан Хейлшем "өте тартымды және табиғаты бұзылмаған көрікті жерлермен" қоршалған. Хейлшем – Велден ауданының оңтүстік бөлігіндегі ең ірі елді мекен және шамамен 8500 үйі мен 20000-нан астам халқы бар Шығыс Сассекстің ең үлкен ішкі қаласы.

Орналасуы және қолжетімділігі

Хейлшам Истборннан солтүстікке қарай 7 миль (11 км), Тунбридж-Уэллстен оңтүстікке қарай 19 миль (31 км), Гастингстен батысқа қарай 14 миль (23 км) және Льюс округінің қаласынан шығысқа қарай 11 миль (18 км) қашықтықта орналасқан. Лондон шамамен 48 миль (77 км) жерде. Жол: Лондоннан Истборнға дейінгі A22 тас жолы Кенттен және Батыс Сассекстен (A27) келетін басты жолдармен қиылысатын жердің солтүстігінен өтеді, соның ішінде Хейвордс Хит және Хоршам арқылы Гилдфордқа баратын жол, сондай-ақ M25 және Мидлендс жолдарымен байланысады. Автобус қызметтері Хейлшамды Льюс және Брайтонмен, Укфилдпен, Полегейтпен және Истборнмен, Батлмен, Бексхиллмен және Гастингспен байланыстырады. Темір жол: Хейлшамға ең жақын теміржол станциясы Полегейтте орналасқан. Истборн мен Гастингстен Лондонға, Эшфордқа, Тунбридж-Уэллске, Льюске, Гатвик әуежайына және Брайтонға пойыз қатынайды. Әуе: Гатвик және Хитроу әуежайларынан әуе тасымалдау қызметтері жүзеге асырылады, оларға M23 және M25 тас жолдары арқылы жетуге болады.

Басқару және әкімшілік

Хейлшамда жергілікті басқарудың үш деңгейі бар, олар бірлесіп жергілікті қауымдастық қызметтерінің көп бөлігін және мүмкіндіктерін басқарады.

Қала

Жергілікті деңгейде Хейлшам қаласы Хейлшам қалалық кеңесі арқылы өкілдік етіледі. Кеңесшілер жеті округтен сайланады: Хейлшам Орталық округі (3 орын); Хейлшам Шығыс округі (3 орын); Хейлшам Оңтүстік округі (2 орын); Хейлшам Солтүстік округі (3 орын); Хейлшам Батыс округі (3 орын); Хейлшам Солтүстік-Батыс округі (3 орын) және Магем Даун округі (1 орын). Пол Холбрук 2023 жылдың мамыр айында қала әкімі және төраға болып сайланды, ал Энн Мари Рикетс қазіргі қала әкімінің орынбасары және вице-төраға. Екеуі де 2024 жылдың мамырына дейін лауазымда қалады.

Аудан

Хейлшам – Велден аудандық кеңесінің орналасқан жері. Аудандық кеңес сайлаулары төрт жылда бір рет өтеді. Барлығы 55 кеңесші сайланады, олардың алтауы Хейлшамды құрайтын үш округтен сайланады. 2011 жылғы мамыр айында өткен сайлауда 47 консерватор, 3 либерал-демократ, 4 тәуелсіз демократ және 1 партияға жатпайтын/топқа кірмейтін кандидаттар сайланды.

Аудан

Үкіметтің келесі деңгейі – Шығыс Сассекс округі кеңесі, оның міндеттеріне білім беру, кітапханалар, әлеуметтік қызметтер, азаматтық тіркеу, сауда стандарттары және көлік кіреді. Осы сайлауда Хейлшам және Херстмонсёкс бірігіп, екі мандатқа ие болады.

Парламент

Хейлшам Уэльден парламенттік сайлау округінде орналасқан. 2020 жылғы Brexit-ке дейін Хейлшам Еуропалық парламентте Оңтүстік-Шығыс Англия округінің бір бөлігі болған.

Экономика

Көп жылдар бұрын ол өркендеген айналағы шаруашылық ауданының сауда қаласына айналды. Жергілікті жеңіл өнеркәсіптік кәсіпорындар жұмыс істейді.

Өнеркәсіп және сауда

1252 жылы король Генрих III Хейлшамға базар өткізуге жарғы берді. 1997 жылдан 2012 жылға дейін Хейлшам мал базарының сатылуы және оның супермаркетке қайта жаңартылуы туралы көптеген пікір таластар болды. 2012 жылдың қаңтарында South East Marts нарық операторына сатылғанға дейін жердің меншігі супермаркеттер желісі Aldi-ге тиесілі болды, олар сол жерде супермаркет салуды жоспарлаған, бірақ 2007 жылдың қарашасында Wealden аудандық кеңесі өзгертілген жоспарлау өтінішін қабылдамады. Егер нарық жаңарту салдарынан жабылып қалса, ең жақын баламалар Ашфорд, Кент немесе Солсбери, Уилтшир қалаларында болар еді. Жергілікті депутат Чарльз Хендри, Ұлттық фермерлер одағы және басқа да көптеген адамдар жабылуға қарсы сөйледі. Aldi компаниясы аудандық кеңестің құрылысқа рұқсат беруден бас тартуына қатысты өткізген қоғамдық тыңдау 2009 жылғы 11 ақпанда басталып, 2009 жылғы 19 ақпанда аяқталды. Хейлшамның дәстүрлі саласы – арқан жасау, оның ішінде Ұлыбритания мен отарларға жазалау үшін арқандарды жеткізу де кірді. Қазіргі уақытта қаланың батысындағы екі ірі өнеркәсіптік аймақта – Диплокс Уэй және Стейшн Роудта жеңіл өнеркәсіп сақталып қалды, сондай-ақ Хакхерст Лейнінде (Төменгі Дикер) және Олд Свон Лейнінің солтүстігінде орналасқан бірнеше кішкентай өнеркәсіптік аймақтар да бар, олардың барлығы жергілікті тұрғындар үшін жұмыс орындарын қамтамасыз етеді.

Сауда және бөлшек сауда

Хейлшемде жергілікті және ұлттық дүкендер, мейрамханалар мен бірнеше супермаркеттер бар. Басты сауда аймағы Хай-стрит және Джордж-стрит бойында қалыптасқан. Сент-Мэри көшесіндегі сауда орындары Хейлшемдегі сауда мүмкіндіктеріне үлес қосты. Викаредж Филд аймағына жақын орналасқан Квинтинс құрылысы 1980 жылдардың соңында ашылып, Хейлшемде сауда жасауға ыңғайлы орталық құрды. Сауда орталығы Сент-Марилбон бароны, Квинтин Хоггтың есімімен аталады. Орталықтың басты бөлігінде 2011 жылдың 15 шілдесіне дейін «Кооператив» (супермаркет) орналасқан, содан кейін оның орнына «ASDA» супермаркеті ашылды. Викаредж Филдте «Waitrose» супермаркеті, ал Солтүстік көшеде 2008 жылдың 3 қарашасында ашылған «Tesco» супермаркеті бар. Квинтинс орталығының тұрақ орнын қайта жаңарту жоспарлары, жаңа ірі азық-түлік дүкенін, Солтүстік көшесіне қосымша сауда орындарын және жаңа тұрақ деңгейін салуды қарастырды. Бұл жоба қоғамдық талқылауға ұсынылған, бірақ іске аспады.

Жаңа әлеуетті бөлшек сауда дамуы

Hailsham, Eastbourne сияқты жақын қалалармен күнделікті тұтыну тауарларын және ұзақ мерзімді қолданылатын тауарларды сатып алуда бәсекелеседі. Wealden District Council тапсырысымен жергілікті жоспар үшін жасалған сауда зерттеуі, 2014 жылға қарай Hailsham қаласының орталығы қосымша 1600 шаршы метрлік күнделікті тұтыну тауарлары сату алаңын қамтамасыз ете алатынын көрсетті. Зерттеу сондай-ақ қала орталығында 2100 шаршы метрлік ұзақ мерзімді қолданылатын тауарлар сату үшін мүмкіндіктер бар екенін көрсетті. Hailsham & Hellingly бас жоспарында көрсетілгендей, Hailsham-дегі негізгі сауда аймағында Кеңес сауда мүмкіндіктерінің сапасын жақсартуға бағытталған.

Хайлшам Форвард

Телевизиядағы "Дүкендер патшайымы" атанған Мэри Портас жасаған үкіметтік тапсырыс бойынша дайындалған баяндамадан кейін, Hailsham қалалық кеңесі мен жергілікті сауда палатасы 2012 жылдың қыркүйегінде қалалық команда (Hailsham Forward) құру туралы шешім қабылдады. Бұл команда қаланың басты көшесін және оны қоршаған қалалық ортаны қайта жандандыру, қалаға келушілер ағынын және шығындарды арттыру жолдарын жақсырақ зерттеу үшін құрылды. Hailsham Forward алдағы бес жылға жоспарлаған негізгі шараларына жаяу жүргіншілерге қолайлы басты көше, тұрақ уақытын шектеу, қала орталығында жүк тиеу-түсіру аймақтарын құру, жол бақылаушыларын тағайындау, бизнес салығын және дүкендерді жалға алу бағасын қарау, дүкендердің сыртқы көрінісін және таңбаларын жақсарту, сондай-ақ қала орталығындағы бос орындарды толтыру үшін түрлі-түрлі сауда орындарын (жекеменшік, ұлттық/желілік) тарту және сақтап қалу кіреді.

Хейлшам көшесіндегі базар

2013 жылы құрылғаннан бері Hailsham Town Team-нің басты жобаларының бірі – қала орталығында тұрақты сауда орнын ашу болды. Бұл сауда орны Викаредж-филд алаңында орналасқан және әр сенбі күні сағат 8:30-дан 13:30-ға дейін ашық болады.

"Хейлшам" фермерлік базары

1998 жылы құрылған Хайлшем фермерлер базары әр айдың екінші сенбісінде, сағат 9.00-ден 12.30-ға дейін Market Street көшесіндегі мал базарында өтеді.

Сауда палатасы

Hailsham & District Chamber of Commerce 1984 жылы құрылған және Hailsham қаласы мен оның төңірегіндегі кәсіпкерлік ортаның дамуы мен гүлденуін қолдау және ынталандыру мақсатында жұмыс істейді. Палата әр айдың бірінші бейсенбісінде өтеді.

Тұрғын үй және даму

1945 жылдан бері Хейлшемде жеке құрылыс салушылардың күшті күшпен дамуы жүзеге асты, қаланың солтүстік бөлігі қазір Хеллингли шекарасына дейін толық дамыды. Вилден округінің жоспарлау саясаты Хейлшем мен оның төңірегінде одан әрі дамуға алып келуі мүмкін.

Хейлшем ауданының (Даму) жоспары, қала тұрғындары мен Хейлшем қалалық кеңесінің өкілдерінен құралған топ жазып, жақында ұсынған, Хейлшемдегі болашақ тұрғын үй құрылысын қамтамасыз ету үшін қандай инфрақұрылым мен даму қажеттігіне қатысты бірқатар саясаттарды ұсынады. Бұл жоспар жергілікті орта және тұрақтылық, дизайн, тұрғын үй түрлері, көлік және байланыс, экономика, қызметтер мен мүмкіндіктерді ескереді.

Негізгі

Хейлшемде бірнеше бастауыш мектеп бар, оның ішінде Хоукс Ферма, Гроувлендс, Феникс академиясы (бұрынғы Маршлендс мектебі), Бурфилд академиясы (бұрынғы Хейлшем академиясы) және Ақ үй академиясы. Бурфилд академиясы 2015 жылдың қыркүйегінде Оуклендс-Вейдегі кампуста жаңа ғимараттарда, Хейлшем академиясы деген атпен ашылды. Хайлшам қауымдық колледжінің бастауыш академиясы (Хаилшам қауымдық колледж академиясының бір бөлігі) 2019 жылдың қыркүйегінде ашылды.

Екіншілік

Қалада бір орта білім беретін мектеп, Хайлшам қауымдастық колледжі бар, ол Баттл-роудта орналасқан және спорт мектебі мәртебесіне ие болған. Қалада сонымен қатар Беда мектебі, бұрынғы Сент-Беда мектебі де бар. Әдебиетте "Ешқашан мені жіберме" романы ойдан шығарылған Хайлшам мектебін тұрғысы ретінде пайдаланады, алайда, экранға түсірілім Суррейдегі Хэм Хаус үйінде жүргізілді.

Денсаулық сақтау

Хейлшамда бес NHS дәрігерлік практика, бір денсаулық сақтау орталығы, бір физиотерапия бөлімі және төрт NHS стоматологиялық практика қызмет көрсетеді. Бұл аймаққа қызмет ететін ауруханалар Истборн, Гастингс, Укфилд және Кроубороу қалаларында орналасқан, ал олардың басқарушысы – Ист-Сассекс ауруханалары NHS трасты.

Жол

Хейлшам екі маңызды жолдың – Истборнға баратын A22 және Оңтүстік жағалау магистральдық A27 жолының тоғысқан жеріне жақын орналасқан. Хейлшамды Истборн, Льюс және Брайтонмен байланыстыратын Брайтон және Ховтың 28-маршрутымен қызмет көрсетіледі. Stagecoach Buses компаниясының Эстборн, Бексхилл және Укфилдке дейінгі маршруттары қалаға да қызмет етеді. Кукмир автобустары – еріктілер басқаратын тәуелсіз қайырымдылық қоры, Хейлшамға және көршілес ауылдарға қосымша автобус қатынасын ұсынады. Хейлшам автобус альянсы 2012 жылдың қаңтар айында Хейлшам қалалық кеңесі тарапынан автобус маршруттары мен автобус аялдамалары желісін жақсарту мақсатында құрылды.

Темір жолдар

Хейлшемде Полегейттен Тунбридж Уэллске дейін жүретін Cuckoo Line темір жол станциясы болған. Полегейттен басталатын желі 1849 жылдың мамыр айында ашылып, 1968 жылы Бичингтің кесу шараларының аясында жабылды. Полегейт пен Хитфилд арасындағы пайдаланылмаған 12 мильдік (19 км) желінің оңтүстік бөлігі қазір Cuckoo Trail деп аталатын велосипед және жаяу жол болып табылады. Hailsham темір жол станциясы Cuckoo Line-ның қалған бөлігінен үш жылға артық өмір сүрді, Hailsham-нан солтүстікке қарайғы бөлік 1965 жылы жолаушылар тасымалы үшін жабылды. 1968 жылдың сәуір айына дейін жол апта сайын жүк тасымалын жүргізіп тұрды, содан кейін жақын орналасқан Хорсбридж ауылындағы көпір жол көлігінің соқтығысуынан зақымдалды. Желінің толығымен жабылуы жоспарланғандықтан, зақымдалған темір жол инфрақұрылымы жөнделмеді. Полегейттен Хейлшамға дейінгі бөліктің жабылуына қатысты дау болды – Британдық темір жолдары қала жабылу кезінде өсіп келе жатқанын және қала жақын арада басқа қоғамдық көлік түрлерінен басып өтетінін мойындады. Осыған қарамастан, жолаушылар тасымалы 1968 жылдың 9 қыркүйегінде аяқталды, соңғы пойыз екі дизельдік-электрлік пойыз құрамынан (DEMU) тұрды және Hailsham станциясынан детонаторлардың шуы мен көпшілік ән салған Auld Lang Syne әуенімен кетіп қалды. 119 жылдық темір жол қызметінен кейін, Хейлшемге дейінгі темір жол желісі жойылды.

Басып шығару

Жергілікті газеттер қатарында Hailsham Herald және Sussex Express газеттері бар, екеуі де Johnston Publishing Ltd басып шығарады. Олардың онлайн жаңалықтары SussexWorld веб-сайты арқылы қолжетімді. 2021 жылдың 1 қазанында Hailsham қаласы мен айналасындағы аудандар үшін «Hailsham News» атты жаңа ай сайынғы тегін газет жарық көрді, ол есіктен есікке таратылады. Газетте қаланың және оның төңірегіндегі жаңалықтар, сондай-ақ жергілікті бизнесті насихаттау, жергілікті саудаға баса назар аудару және планетаның көміртегі ізіне тигізетін әсерді азайту туралы мақалалар жарияланады. Газет қаланың көптеген сату орындарына және басқа да ілеспе орындарға таратылады. Eye Media Group басып шығарған «The Hailsham Eye» газеті – үй, өмір салты, бос уақыт және жергілікті қоғам туралы ақпарат жариялайтын, екі айда бір рет шығатын қосымша жергілікті басылым. Қазіргі уақытта ол Hailsham қаласының және айналасындағы ауылдардың үйлері мен кәсіпорындарына тікелей, сондай-ақ арнайы жинау орындары арқылы таратылады. Hailsham қалалық кеңесі «Біздің Hailsham» атты тұрғындарға арналған ақпараттық бюллетеньді шығарады, ол жылына үш рет жарық көреді және қаланың әртүрлі тарату пункттерінен алуға болады. Бұл басылымда қалалық кеңестің қызметі, жоспарланудағы қоғамдық жобалар, қалалық шаралар және халыққа кеңес берулер сияқты тұрғындарға қызықты мақалалар жарияланады.

Радио

Hailsham-ның өзінің онлайн радиостанциясы бар, Hailsham FM (бұрынғы Hailsham Festival FM), ол күнделікті эфир береді. 2018 жылы хабар тарату лицензиясын алғаннан кейін, ол 26 мамыр 2018 жылы ресми түрде іске қосылғаннан бері 95.9FM жиілігінде 2 Солтүстік көшесі, Хейлшемден хабар таратады.

Белгілі командалар

Hailsham Town Football Club, «The Stringers» (қаланың арқан өндіру орталығы болған тарихынан туындаған атау) деп белгілі. Хайлшам крикет клубы – Шығыс Сассекстегі ең көне клубтардың бірі, ол 1871 жылы құрылған. Клуб сол кезден бері Хайлшамдағы Батыс жолындағы өз алаңында ойнап келеді және тарихы барысында бірнеше рет чемпиондық жүлделерді жеңіп алған. Қазіргі таңда клубта сенбі күндері ойнайтын төрт команда және апта ішіндегі 20-20 форматындағы команда, сондай-ақ бірнеше жасөспірімдер командалары бар.

Hailsham Active (Хейлшам белсенді)

Hailsham Active (бұрынғы Hailsham & District Sports Alliance) 1995 жылы Hailsham ауданындағы спорт клубтары мен ұйымдарын біріктіру, мүше клубтарға көмек көрсету және қала тұрғындары үшін спортты қажетті шара ретінде насихаттау мақсатымен құрылды.

Демалыс орындары

Қаланың шығысындағы Морис Торнтон ойын алаңы футболға (ересектерге және жастарға), сондай-ақ стулбол мен жеңіл атлетикаға арналған қосымша жағдайлар ұсынады. Қала орталығына жақын орналасқан Freedom Leisure Centre демалыс кешенінде спорт залы мен бассейні (су серсегі мен су сырғанағы бар) бар. 2006 жылы бірнеше 10 пин боулинг алаңы салынды. Hailsham ашық ауадағы боулинг клубы кешеннің арт жағында орналасқан. Hailsham қаласының шетінде орналасқан Knockhatch Adventure Park үлкен кешенде шаңғы және сноуборд орталығы, жыртқыш құстар орталығы, трактормен саяхат, қайық көлі, мини-гольф және басқа да ойын-сауықтар сияқты әртүрлі демалыс мүмкіндіктерін ұсынады. Арлингтон Speedway/Stadium, Hailsham қаласының шетінде орналасқан, 350 ярдтық (шамамен 320 метрлік) бетоннан жасалған овалды автокөлік жарыс трассасы. Жарыстар әдетте апта сайын, ал жаз айларында одан да жиі өтеді.

Демалыс уақыты

Гленйглз драйвтен тыс орналасқан Хейлшам ауылдық саябағындағы көлде маусымдықта балық аулауға рұқсат етіледі. Хейлшемде атпен саяхаттау танымал, және аймақта бірнеше ат қоралары бар. Жаяу жүргіншілер мен серуендеушілер үшін Хейлшем ауданында көптеген жаяу жолдар, ормандық аймақтар, өзен бойындағы және далалық серуендерге мүмкіндік бар. Қолайлы маршруттар туралы ақпаратты Хейлшем қалалық кеңесі мен Вилден аудандық кеңесі кеңселерінен алуға болады. Хейлшемде Ramblers (бұрын Ramblers' Association деп аталған) ұйымының белсенді бөлімшесі бар, ол әпталық серуендерді ұйымдастырады. Жергілікті билік велосипед спортын қолдайды, және Хейлшем арқылы өтетін, Tunbridge Wells, Heathfield және Polegate қалаларымен байланысатын Cuckoo Trail бойымен қауіпсіз велосипедпен жүруге мүмкіндік бар.

Қосымша спорттық нысандар

Велбери және Вудхолм шаруашылықтарын дамыту жоспарының талаптарына сәйкес, Солтүстік Хейлшемде қосымша қоғамдық спорт залы салынды. Джеймс Вест қоғамдық орталығы Хейлшем және аудандық спорт альянсының негізін қалаушысы және төрағасы, 2016 жылдың қараша айында қайтыс болған атымен аталады.

Көңіл көтеру және мәдениет

Хейлшем – Уэлден Брасс қола оркестрінің үйі, ол Юнион Корнер Холлда репетиция жасайды. Оркестр 1979 жылдың ақпанында құрылған және алғашқы жаттығуларын 1979 жылдың 6 наурызында Вайнс-Крост шіркеуінде өткізді. 1961 жылы құрылған Hailsham Choral Society жыл бойы Hailsham және көршілес қалаларда бірнеше концерттер өткізеді. Hailsham қаласының орталығын құрайтын үш көшеде үш паб сақталып қалды: Гренадиер, Астық биржасы; үшіншісі – «Джордж», 2008 жылдың маусымында қаржылық қиындықтарға байланысты жабылған, бірақ 2008 жылдың желтоқсанында Wetherspoons паб тізбегінің жаңа иелігімен қайта ашылған. Астық биржасы демалыс күндері түнгі клуб ретінде де жұмыс істейді. Сонымен қатар, Hailsham қаласының орталығында Slate Base, Hailsham мемориалдық институты және Hailsham клубы (жергілікті жерде «Топ клуб» деп аталады) сияқты бірнеше мүшелер клубы бар. Жылдар бойы жабылып қалған жергілікті пабтар мен қонақ үйлерге Bricklayers Arms, The Good Intent, The Fox, The Black Horse Inn, The Swan Inn, The Market House, The Bridge, The Cow және The Brewers Arms (бұрынғы Railway Arms) жатады. Hailsham жыл сайынғы Hailsham фестиваліне де үй иесі, ол Hailsham және айналасындағы ауданда талантты, шығармашылықты және қиялды мерекелеу деп сипатталады. Hailsham фестивалі жаздың соңында екі-үш апта бойы әртүрлі орындарда өтеді.

Хайлшам павильоны

Hailsham Pavilion – 1921 жылы салынған II санаттағы кинотеатр және концерт залы. Ұзақ уақыт бос тұрғаннан кейін, 1993 жылы жаңартылып, 2000 жылы қайта ашылды. Hailsham Pavilion алғаш рет 1921 жылғы 28 қарашада жергілікті әділет судьясы А. К. Бертеншоу JP-нің қатысуымен кинотеатр ретінде ашылды, алғашқы көрсетілген фильм – Чарли Чаплиннің режиссерлік етіп, өзі ойнаған "The Kid" фильмі болды. Көп жылдық қызметтен кейін, 1965 жылы Hailsham Pavilion кинотеатр ретінде жабылды. 1987 жылға дейін бинго ойналатын зал ретінде пайдаланылды, содан кейін иелері банкротқа ұшырағаннан кейін Wealden District Council міндетті түрде сатып алу арқылы оны сатып алды. 1999 жылға қарай Hailsham Old Pavilion Society (H.O.P.S.) ескі кинотеатрды қалпына келтіру үшін жеткілікті қаражат жинап, 31 жылға шарттық жалдауға келісім жасады. 2012 жылы "The Moo Man" фильмі алғаш рет осы Павильонда көрсетілді.

Тірі ойын-сауық

2021 жылдың 10 шілдесінде қала тұңғыш рет тікелей музыка мен отбасылық ойын-сауықпен қамтылды – «Hailsham Live» шарасы. Бұл COVID-19 пандемиясынан кейінгі карантин аяқталған соң қалада өткізілген алғашқы іс-шара болды. Аталған күндізгі шара бастапқыда 2020 жылдың 8 мамырына, Жеңіс күні тойлауымен сәйкес келу үшін жоспарланған еді, бірақ COVID-19 пандемиясы оның өткізілуіне кедергі келтірді. «Hailsham Live» шарасын «Hailsham News» ұйымдастырды.

Саммерхит залы

Саммерхит залы – қоғамдық орталық. Бұл жерде Hailsham Theatres әуесқой театр ұжымы орналасқан, олар 1930 жылдардың басынан бері музыкалық және драмалық қойылымдарды көрсетіп келеді.

Солтүстік галерея

Хейлшемде Солтүстік көшедегі Gallery North атты өнер галереясы бар. 2004 жылдың қараша айында басталган Gallery North жобасы 200-ден астам суретшінің туындыларын көрсетіп, өнер шеберханалары, курстар мен шараларды ұйымдастырды (соның ішінде Хейлшемнің алғашқы өнер фестивалінің құрылуы және насихатталуы). Gallery North-ты Wealden District Council және Hailsham Town Council қолдаса да, жобаны басқару үшін түрлі ұйымдардан түсетін қайырымдалықтарға, гранттарға, стипендияларға және демеушіліктерге сүйенеді. Олар жалақысыз еріктілер басқаратын коммерциялық емес ұйым.

Қаланың гербі

Hailsham Town Crest-і приход кеңесшісімен жобаланып, Hailsham Town Council барлық ресми құжаттарда пайдалану үшін қабылдады. Оны жергілікті тұрғын П. В. Коллингс қалқан түрінде жасап, кеңеске тапсырды, қазір ол Маркет көшесіндегі The Inglenook қалалық кеңесі кеңсесінде ілінген. Қалқан төрт секторға бөлінген. Олардың сол жақтағы жоғарғы бөлігінде Шығыс Сассекс графтығының гербіндегі алты алтын құс және тәж бейнеленген. Қалған үш квадранттың әрқайсысы қаланың тарихының немесе мәдениетінің бір қырын көрсетеді. Жоғары оң жақта астық шоғы, мал өрімі және шүмек бейнеленген, бұл Хейлшемнің нарық қаласы мәртебесіне ие болуына себеп болған ауыл шаруашылығы және егіншілік байланыстарын көрсетеді. Төменгі оң жақта диірмен бейнеленген, бұл, мүмкін, Милл-роудтағы Хамлин диірмені сияқты, соңғы сақталған диірмен болуы мүмкін. Соңында, төменгі сол жақ квадрантта бау және арқан өруге арналған "доли" шарлары бейнеленген, бұл Хейлшемнің жеңіл өнеркәсіпке, атап айтқанда арқан өндірісіне қадам басқандығын көрсетеді, ол қала шегіндегі фабрикалар мен арқан өру шеберханаларын қолдады.

Жергілікті дәстүрлер мен мерекелер

Қала күнтізбесіндегі бір шара – қазан айында тойланатын Гай Фокс күні. Шамамен 3000-нан астам адам қала орталығына жиналады, Hailsham Bonfire Society ұйымдастырған бұл оқиғаны көру үшін. Қаланың басқа да мерекелік шараларына жыл сайынғы жәрмеңкелер мен түрлі Рождество жәрмеңкелері кіреді.

Ғимараттар мен сәулет

Хэйлшамның көп бөліктері сақтауға алынар алдында қайта құрылымдау кезінде жоғалып кеткен. Қала әлі де ежелгіліктің белгілерін көрсететін бірнеше ғимараттарды сақтап қалған. Үйлер көбінесе Виктория стилінде, ал бастапқы қала орталығында заманауи тұрғын үйлер салынған. Соғыс ескерткіші – Хай-стриттегі соғыс ескерткіші 1920 жылдың 28 қарашасында сол кездегі графтықтың лорд-лейтенанті Лорд Леконфилд тарапынан ашылды. Онда Бірінші дүниежүзілік соғыста қаза болған 86 ер адам және Екінші дүниежүзілік соғыста қаза болған тағы 35 адам туралы мәліметтер бар. Ескерткіш кельт әріптерімен дөңгелек кресттен тұрады, оның астында қаза тапқандардың есімдері екі тақташада тізілген. Сент-Мэри шіркеуі (қазіргі Хайлшам шіркеуі) – Сент-Мэри шіркеуі тізімделген ғимарат және 15 ғасырдың басына дейін сақталған, бірақ бұл жерде 13 ғасырдың басында шіркеу болғандығының куәліктері бар. Ғимарат Виктория дәуірінде қайта салынған. Сегіз қоңыраудың бесеуі 1663 жылғы, ал үшеуі 1889 жылғы. Қазіргі сағат Виктория патшайымының Алмаз мерейтойын мерекелеу үшін орнатылған. https://sussexparishchurches.org/church/hailsham-st-mary/ Ескі пасторлық үй – Қазір "Гранж" деп аталатын Ескі пасторлық үй 1701-1705 жылдары Реверенд Томас Хупер үшін жақын шіркеуге пасторлық резиденция ретінде салынған. Үйдің архитектуралық стилі көптеген адамдар Мэри-Энн стилі деп атайтын стильді көрсетеді, ол Уильям мен Мэри дәуірінің голландтық тұрмыстық еңбегін және Королева Анна дәуірінің әсем әрі ресми стилін біріктіреді. Бұл 18 ғасырдың басындағы резиденция және II дәрежелі тізімделген ғимарат. Fleur de Lys және Inglenook – Маркет-стриттегі "Fleur de Lys" және "Inglenook" 19 ғасырдың соңында екіге бөлінген, бірақ қазір қайта біріктірілген ғимарат, бастапқыда Елизавета I (1542) билік еткен кезде қаланың алғашқы қонақ үйінің бөлігі ретінде салынған. Кейін жұмыс үйіне айналып, содан кейін дүкендер мен тұрғын үйлерге айналдырылды, қазір Хайлшам қалалық кеңесінің кеңсесі және мәжіліс залы болып табылады. Гренадиер – 1803 жылы Наполеоннан Певенси аймағын қорғаған Мартелло мұнараларын күзетуге арналған әскерлерді орналастыру үшін Хейлшам казармасы салынды. Казармалар 1815 жылы Ватерлоо шайқасында Наполеон жеңілгеннен кейін жабылды. Ескі сот үйі – Ескі сот үйі 1861 жылы сот залымен, полиция инспекторының кеңсесімен және резиденциясымен бірге салынды. 1861 жылға дейін алғашқы полиция бөлімі Хайлшамның жоғары көшесінің басында орналасқан. Құқық бұзушылар Терминус қонақ үйінің алдындағы қоршауда ұсталды, ал Саммерхит жолы мен Батыс жолының бұрышына дарға асу құрылғысы орнатылды. Тас – II дәрежелі тізімделген ғимарат, "Тас" Хейлшамдағы ең көне үй болуы мүмкін, және, мүмкін, ескі шекара тасының атымен аталған, және бастапқыда 1320 жылы Уилден Холл үйлері стилінде салынған. Кірпішпен қаланған ошақтары, нан пісіретін пеші, дін қызметкерінің жасырыны және ерте терезелердің жылжитын жапқыштары бар, бұл үй бір кезде кардинал Вольсиге тиесілі болған. Кортландт – Бастапқыда "Ньюхаус" деп аталған Кортландт, оның бұрынғы тұрғындарының бірі, американдық Филип ван Кортландт, Америка Тәуелсіздік соғысында британдықтар тарапында соғысқандықтан қайта аталды. Атауын өзгертуді Уильям Стрикленд жүзеге асырды. Ескі сот үйі – 1861 жылы салынған, сот залынан, полиция инспекторының кеңсесі мен резиденциясынан тұратын Ескі сот үйі 1861 жылға дейін Хейлшемдегі алғашқы полиция бөлімі болды. Ескі сыра қайнату зауыты – 1827 жылы Норфолктан келген Томас Гуч салған Ескі сыра қайнату зауыты күшті сыраларымен танымал болды. Ғимарат бірнеше сыра қайнатушылармен пайдаланылды және бір кезде католиктердің құдайға табыну орны ретінде қолданылды. Хамлиннің диірмені – Қаланың соңғы сақталған диірмені деп саналатын Хамлиннің диірмені (диірменнің қосымша ғимараттарының қалдықтары әлі де көрінеді). 1834 жылы салынған бұл диірмен 1923 жылдың 17 қарашасында өртеніп жойылды. Оның орнына ұн тартатын зауыт салынды, бірақ 1969 жылға қарай ол қайтадан өртеніп, қап тартатын зауыт ретінде пайдаланылды. Harebeating Mill – Harebeating Mill, St Wilfrid's Green-де орналасқан, Hailsham High Street жоғарғы жағында орналасқан, бұрын Кенвардтың диірмені деп аталған. Диірменнің тек төменгі қабаты ғана сақталған, ол қазіргі заманғы жоғарғы қабатымен бірге жеке үйге айналдырылды. Мишельхам монастыры – Хайлшемдегі Жоғарғы Дикердегі Мишельхам монастыры 1229 жылы Суссекс Велдінде августиндік канондар үшін құрылған. Ол ортағасырлық үлкен ормен қоршалған, 7 акр алаңқай мен бақтар бар. 1636 жылы монастырь ғимараттарының бір бөлігі жойылып, қалған ғимараттар 16 ғасырдың соңында салынған әсем Тюдор үйінің ядросын құрады. Мүлікті 1603 жылдан 1897 жылға дейін Саквилл отбасы иеленді және 1959 жылы Суссекс археологиялық қорына сыйға берді.

Парктер мен бақтар

Хайлшам ауылдық паркі шамамен 22 акр жерді алып жатыр және орманды алқаптарды, ашық далалы аймақты, жабайы гүлдерге толы шалғынды, екі тоған мен көлді қамтиды. Ашық даланың бойымен су арнасы өтеді, ал саябақтың барлық жерінде кез келген ауа райына төтеп бере алатын жаяу жолдар табылған. Ауылдық парктегі ормандық аймақтарда қайың, емен, күл, жапырақты шаған және жабайы вишня сияқты ағаш түрлерінің мол таңдауы бар. Бұл аймақтағы жануарлар дүниесіне құс, егеуқұйрық, тышқан және мысықтар кіреді. Hailsham Country Park 2009 және 2010 жылдары South & South East in Bloom Silver Awards жүлдесін алды, бұл еріктілердің саябақтың жабайы гүлдер шалғынын қалпына келтіруге және соңғы жылдары қосымша ағаштар отырғызуға салған еңбегін мойындады. Беллбанкс жолындағы Ортақ тоған ғасырлар бойы Хейлшем үшін маңызды орын болды және қаланың "Бағалы қазынасы" деп есептеледі. Жалпы иеліктер 1855 жылы көбінесе қоршалды, бірақ тоған аймағы лорд Саквиллдің меншігінде қалды. 1922 жылы Кеңес оны 300 фунт стерлингке сатып алып, халыққа ашық кеңістікке айналдырды. 1,86 акрлық аумақта күрделі жұмыстар 1996 жылы басталды. Көлдің түбі қазылып, артық саз оңтүстік периметр қабырғасының бөлігі бойымен және үстінде орналасқан екінші аралды салуға және еңіс жағалау ылғалды жерін кеңейтуге пайдаланылды. Мыңдаған карп және басқа да балықтар шығарылып, қайтадан қойылмады. Денис Кинг еске алу бағы мен сезімталдық бағы 2010 жылы ресми түрде ашылды, бұл дәстүрлі ағылшын бақшаларының жоғалуына қарсы күресуге және жергілікті тұрғындар үшін толық қолжетімді қоғамдық бақша құруға көмектеседі. Шығыс Сассекс соқырлар мен нашар көретіндер қауымдастығы (ESAB) және Thrive ұлттық қайырымдылық қорынан кеңес және ұсыныстар алынды, олар бау-бақша шаруашылығы арқылы мүмкіндігі шектеулі және әлеуметтік жағдайы нашар адамдардың өмірінде позитивті өзгерістер жасауға бағытталған.

Басқа қызықты жерлер

Берфилд паркі – 1807 жылы жергілікті шеңгел жасаушы Томас Берфилд Хейлшемде арқан компаниясын құрды. Арқандар Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін қайта жанданып келе жатқан яхта индустриясының қажеттіліктеріне қарай өндірілді. Сонымен қатар, осы жерде және колонияларда қолданылған барлық ресми дарға асу арқандары Хейлшемде жасалған. Бүгінде Marlow Ropes компаниясының жаңа, мақсатқа сәйкес зауыты мен қоймасы бар және ол сол жерде арқан өндіруді жалғастыруда. Базар алаңы – бастапқы нарықтың орны, сатушылар жақын маңайдағы көшелерге таралып сауда жасайтын. Алаңда барлық мәмілелердің "Құдайдың алдында" жасалғанын қамтамасыз ету үшін базар айқышы орнатылды. 1880 жыл шамасында айқыш алынып тасталды, бұл арбаларға алаңға келіп, көшелердің бұрылыстарын айналуға мүмкіндік берді. Амберстоун фермасы – 1814 жылдың 26 маусымында, жексенбі күні Ресей императоры, Пруссия королі және олардың сүйегі Амберстоун фермасында Дуверге жол тартқанда тоқтады. Сол кезде ферма Сэмюэл Рикманның қолында болды, оның ұлы көп ұзамай дүниеге келді. Бала императордың тілегі бойынша Александр деп аталды.