Кіріспе
Американдық баскетболшы (туған 1971)
Исайя Райдер Jr., лақап аты J. R. (12 наурыз 1971 жылы туған) – американдық бұрынғы кәсіби баскетболшы, ол НБА-да 9 маусым ойнаған. Райдер Калифорния штатының Окленд қаласында дүниеге келді және жақын жердегі Аламедада өсті. Ол Энцинал орта мектебінде бейсбол мен баскетболда өте жақсы ойнады, содан кейін Невада университетінің Лас-Вегас қаласындағы (UNLV) және Ұлттық баскетбол қауымдастығында (НБА) кәсіби карьерасын бастады.
Ерте өмір және колледж мансабы
6'5" (1.96 м) Райдер Калифорния штатының Аламеда қаласындағы (Оклендтен тыс) Энцинал орта мектебінде дайындық кезеңінде көзге түскен жұлдыз болды және штаттың үздік ойыншыларының бірі саналды. Райдер екі колледжді бітірді: Канзас штатының Иола қаласындағы Аллен округінің қоғамдық колледжінде ол әр ойында 30-дан астам ұпай жинады; содан кейін Калифорния штатының Ланкастер қаласындағы Антилопа аңғары колледжінде (әр ойында 33 ұпай) UNLV командасына қосылғанша ойнады. 1991–1992 маусымында Райдер «Runnin' Rebels» командасын 26–2 есебімен (конференцияда 18–0) жеңіске жеткізді және Associated Press журналының соңғы ресми маусымдық сауалнамасында 7-орынды иеленді, орта есеппен ойын басында 21-ден астам ұпай жинады. Алайда, UNLV-ге бұрынғы бұзушылықтарға байланысты NCAA жазасы салғандықтан, ол ұлттық телеарналарда көрсетілмеді. (Сорталы түрде келісім бойынша, UNLV өткен жылы NCAA титулын қорғауға рұқсат алды – олар жартылай финалда Дьюк командасына есе жіберді. Бұл үшін «Rebels» командасы 1991–92 маусымында постсезондық ойындарға және ұлттық телеарнаға қатысудан шеттетілді.) Ұлттың назарына ол жоғары сыныпта ойнағанда түсті, онда ол әр ойында 29,1 ұпай жинады (Техас университеті Пан-Америкасының Грег Гайдан кейін 2-орын), Big West конференциясының үздік ойыншысы атанды және 2-ші командалық All-American құрметіне ие болды. UNLV 21–8 есебімен (Big West конференциясында 13–5) аяқтады, тұрақты маусымдағы конференция титулын Нью-Мексико штатына жоғалтты және NCAA-ның 64 командалық турниріне ілікпеді. «Rebels» командасы Ұлттық шақыру турниріне қатысты, бірақ Райдер академиялық мәселелерге байланысты, оның кейбір колледж жұмыстарында біреудің алдап жатқаны туралы айыптауларға байланысты NIT-тен шеттетілді. Басты ойыншысыз «Runnin' Rebels» командасы NIT турнирінің 1-раундында «Southern California» командасына 90–73 есебімен жеңіліп, турнирден шығарылды.
Миннесота Тимбервулфс (1993-1996)
1993 жылғы НБА драфтында Райдер 5-ші нөмірмен таңдалды. Райдер НБА мансабын жарқын бастады, 1993–94 маусымын НБА-ның үздік жаңашылдар тобының (All-Rookie First Team) құрамында аяқтады. Ол 1994 жылғы НБА-ның Slam Dunk Contest-ін «The East Bay Funk Dunk» деп атаған өте әсерлі дұңғырмен жеңіп алды (драфт күні жеңетінін батыл болжаған еді). Райдер «Миннесота Тимбервулвс» сапында үш жыл бойы орташа есеппен ойын басына 19 ұпай жинады, бірақ жаңа маусымнан кейін ойыны нашарлады. Ол сонымен қатар мансабынан тыс жерде жаман мінез-құлық көрсетуді бастады. Ол «Тимбервулвс» басшылығына бағынбағаны анықталды және спорт барының әйел менеджерін тепкен оқиғаға қатысты, нәтижесінде ол 5-ші дәрежелі шабуыл жасағаны үшін сотталды. 1996 жылға қарай «Миннесота» Райдерге шыдамы жетпей, оны Билл Керли, Джеймс Робинсон және 1997 немесе 1998 жылғы бірінші раундтың шартты таңдауы үшін «Портлендке» жіберді. Аударма жасауға дейін Райдер марихуанамен ұсталды. Оны ұстаған кезде оның заңсыз ұялы телефоны болды, ол басқа біреудің есебіне қоңырау шалу үшін өзгертілген. Кейіннен ол марихуана ұстағаны үшін айыпталды және заңсыз ұялы телефон иеленгені үшін кінәсін мойындамады. Райдер кортта жеткілікті жақсы ойнады, «Хоукс» командасының ең көп ұпай жинаған ойыншысы болды. Алайда, оның мансабынан тыс жердегі оқиғалары Атлантада күрт өршиді. Орландодағы қонақүй бөлмесінде марихуана шеккені туралы хабарлар тарағаннан кейін лига одан есірткіге қарсы кеңес алуын талап етті. Ол бас тартты және қатысуға келіспегені үшін 200 000 доллар айыппұл төледі. «Хоукс» командасы да оны бірнеше рет шеттетуге және жалпы сомасы 200 000 доллар тұратын айыппұл салуға мәжбүр болды. Уилкенс оны наурыз айында «Хоукс» командасынан шығарғаннан кейін де Райдер ойындар мен жаттығуларға кешігіп келе берді, бұл «Хоукс» командасын тағы бір оқиға үшін үш ойынға тоқтату туралы ескерту жасауға мәжбүр етті. Ол наурыз айында Детройтте өткен ойынға кешігіп келді және үш ойынға тоқтатылудың орнына, бірден босатуды талап етті. «Хоукс» командасы оның талабын қабылдады. Плей-офф тізіміне Тайрон Льюді қосып, Райдерді тізімнен шығарды, бірақ франшиза оған чемпиондық жүзік сыйлады.
Денвер Наггетс (2001)
2001–02 маусымы басталар алдында «Денвер Наггетс» клубы Ридермен келісімшарт жасап, құлдырап бара жатқан шабуылын жаңғыртуға тырысты, бірақ Ридер Денверде тек 10 ойын ғана өткізіп, 2001 жылдың 20 қарашасында босатылды. Ридер сол кезде бұл жағдайды «зейнетке шығу» деп атауға келіспеді, мүмкіндік берілсе, әлі де ойнай алатынын мәлімдеді. 563 НБА ойынында (424 бастапқы құрамда), Ридер орташа есеппен ойын сайын 16,7 ұпай, 3,8 доптарды қайтарып алу, 2,7 нәтижелі пас және 31:42 минут алаңда өткізді. Ридер 9 жылдық НБА карьерасында барлығы 9405 ұпай жинады.
Аудан сыртында
НБА мансабында және одан кейінгі жылдары Райдерді түрлі жеке мәселелер, оның ішінде есірткі қолдану және шабуыл жасау айыптары мазалады. 2007 жылы ол кокаин иеленгені, полициядан қашқандығы және дене күштерін қолдану фактісі бойынша кінәсін мойындағаннан кейін жеті айға түрмеге кесілді, бірақ ол осы мерзімнің шамамен жартысын ғана өтеді. "Бұл менің өмірімдегі ең төмен нүкте болды [ ] Ешқандай келуші болған жоқ. Мен үшін ешкім де қолдау көрсетпеді. Хаттар келген жоқ. Маған жалған достар болды. Олар мені өлімге тастап кетті", - деді Райдер Yahoo! Sports сайтына берген сұхбатында. Ол сотталған кезде Райдердің анасы комада жатқан, бұл оның ойын қатты мазалады. Райдер сондай-ақ балаларға арналған Sky Rider Foundation атты қайырымдылық қорын құрды. "Мен жай ғана балаларға көмектескім келеді. Бүгінгі экономикалық жағдайда кейбір ата-аналар балаларын қосымша білім алатын үйірмелерге жіберуге шамалары жетпейді. Бұл өте қымбат: тіркеу ақысы, жабдық, форма және аяқ киімге ақша керек. Егер бала өзінің болашағына арман құрса, мен оған көмектескім келеді", - деді ол сұхбатында.
Рэп өнері
1994 жылы жарық көрген "B Ball's Best Kept Secret" альбомында Гарри Пейтон, Джейсон Кид, Брайан Шоу және Крис Миллс сияқты NBA ойыншыларының орындауындағы әндер жинақталған. Ридер (альбомда J. R. деп көрсетілген) "Funk in the Trunk" атты тректі ұсынды.