Кіріспе

Австралия Парламентінің конституцияға бағыну шарты Австралия Конституциясының 51-бабында Австралия штаттары Федерация құрылған кезде Австралия Парламентіне берген заң шығару өкілеттіктері тізімделген. Әр тармақ немесе "өкілеттік саласы" парламентке заң шығаруға құқық беретін тақырыпты анықтайды. Конституцияда парламентке заңдар қабылдауға мүмкіндік беретін басқа да тараулар бар, бірақ олардың қолданыс аясы әдетте 51-баппен салыстырғанда тар.

Түсіндірме тарихы

Жоғары соттың 51-бапқа қатысты ұстанымы уақыт өте келе өзгерді. Алғашқыда сот "сақталған өкілеттіктер" доктринасын қабылдады, бұл түсіндірмелік көзқарас бойынша Австралия штаттары негізгі салалардағы құзыреттілігін жасырын түрде сақтап қалған, тіпті 51-бапта тізімделген өкілеттіктерге сүйену арқылы да Комонвелт оларды алмастыра алмайтын еді. Бұл доктрина Исаак соты "Инженерлер ісінде" кеңінен танылып, қатаң түрде жоққа шығарылды. Осы істен кейін сақталған өкілеттіктер доктринасы қолданудан шығарылды; алайда, ол Мемлекеттік үкіметтер Комонвелт заңнамасына қарсы талас кезінде бірнеше рет қайтадан пайда болды. Федерация құрылғаннан бері 51-бапта тізімделген өкілеттіктердің қолданылу аясы жалпы алғанда кеңейіп келеді. Атап айтқанда, корпорациялар және сыртқы істер өкілеттіктері федерация құрылған кездегіден қазіргі уақытта едәуір кеңірек болып табылады. Парламент актісінің тізімделген өкілеттіліктің аясына кіретінін немесе оған қосымша болатынын анықтау кезінде сот қолданатын басты құқықтық тест – бұл заңның аталған өкілеттіліктің мақсатын немесе міндетін ілгерілетудің орынды және тиімді құралы болып табылатындығын бағалау болып табылады.

Байланысты гранттар

Іс жүзінде 51-бап Австралияның саяси өміріне федералдық үкіметтің араласуына күшті шектеу қоймайды. Австралия Конституциясының 96-бабы парламентке "парламент қажет деп санаса, осы шарттармен" кез келген штатқа қаржы беру құқығын береді. Нәтижесінде, Комонвелл штаттарға олардың заңнамалық жауапкершілігіне жататын салаларда белгілі бір саясатты жүзеге асыру шартымен гранттар бере алады. Мұндай гранттар, мақсатына байланысты берілетін гранттар (себебі олар нақты бір мақсатқа байланысты) деп аталады, және федералды парламентке мемлекеттік ауруханалар мен мектептер сияқты штаттық саясат мәселелеріне әсер етуге мүмкіндік берді. 96-бап штатты грантты қабылдауға міндеттемейді, сондықтан конституциялық тұрғыдан штат грантты қабылдаудан бас тарта алады және ешқандай саясатты іске асырмауға құқылы. Алайда, 1942 жылы табыс салығының бірыңғай федералдық жүйесі енгізілгеннен бері (51(ii) тармақшасы бойынша) вертикалдық қаржылық тепе-теңсіздік туындады және Комонвелл Парламенті айтарлықтай үлкен бюджетке ие болды. Ол сонымен қатар штаттардың қарыздарын да бақылайды (IV тармақша бойынша). Бұл Парламенттің өкілеттіктерінің 51-бап және заң шығару өкілеттігінің басқа да нақты берілген шектеулерінен (мысалы, 52-бап және 90-бап) тысқары кеңейтілгенін білдіреді.