Кіріспе

Nortel телекоммуникациялық коммутаторы

DMS 100 – Northern Telecom компаниясы өндіретін Digital Multiplex System (DMS) телефондық коммутаторлар туыстығының бір мүшесі. 1970 жылдары жобаланған және 1979 жылы шығарылған, ол 100 000 телефон желісін басқара алады. DMS 100 коммутаторының мақсаты – жергілікті байланыс қызметтерін ұсыну және PSTN қоғамдық телефон желісіне қосылу. Ол абоненттердің телефон желілері мен магистральдық байланыс арналары арқылы қызметтерді жеткізуге арналған. Ол қарапайым телефон қызметін (POTS), ұялы телефон жүйелері үшін байланыс басқаруды, автоматты қоңырау тарату (ACD), интеграцияланған қызметтердің цифрлық желісін (ISDN) және Meridian Digital Centrex (MDC), бұрынғысы – Интеграцияланған Бизнес Желісі (IBN) сияқты күрделі бизнес-қызметтерді ұсынады. Бұдан басқа, ол Интеллектуалды Желі функцияларын (AIN, CS1 R, ETSI INAP) қамтамасыз етеді. Ол әлемнің көптеген елдерінде қолданылады. Сондай-ақ тандемді коммутаторлар үшін DMS 200 және DMS 250 нұсқалары да бар. DMS 100-де қолданылатын жабдықтың көп бөлігі, желілік карталарды есептемегенде, DMS 200 магистральдық коммутаторын қоса алғанда, DMS отбасының басқа да мүшелерінде қолданылады.

Жабдық

Барлық қуат тарату 48 В тұрақты токпен (номиналды) жүзеге асырылады, содан әр сөредегі тұрақты токтан тұрақты токқа түрлендіргіштер қажетті басқа кернеулерді қамтамасыз етеді.

Орталық бақылау кешені (ОКК)

Орталық басқару кешені орталық өңдеу блогын (CPU), бағдарламалық сақтау орнын (PS), дерек сақтау орнын (DS) және орталық хабарды басқарушыны (CMC) қамтиды. CPU-дың ішінде екі бірдей 16 биттік процессорлар ыстық күту режимінде жұмыс істейді. Алғашқы CPU ядросы NT40 CPU деп аталды және 36 МГц жиілікте жұмыс істейтін бірнеше схемалық тақталардағы шамамен 250 дискретті логикалық құрылғыда жүзеге асырылды. NT40 ядросы негізінен процессордың кейбір тіркеулер мен стек функцияларын қамтамасыз ететін NT1X44 стек картасынан, арифметикалық және логикалық функцияларды қамтитын NT1X45-тен, көбірек тіркеулерді және жүктеме маршрутын жадтан оқуға арналған жадтан (ROM) және процессордың микроцикл көзі мен микрожадты кодтау функцияларын қамтамасыз ететін NT1X47 уақыт және басқару картасынан тұрады. NT1X47 картасында сынақ нәтижелерінің кодтары мен ядроның жағдайын көрсету үшін 2 таңбалы ондық санау жүйесіндегі дисплей де болды. NT1X48 процессорды техникалық қызмет көрсету картасында CPU-дың әртүрлі диагностикалық сынақтарын жүргізуге мүмкіндік беретін тұмбалы дөңгелек орналасқан. Осы бес схемалық тақтаның жаңартылған, жылдам және ұштырғыш қосылыстарға сәйкес дискретті логикалық құрылғыларымен жаңартылуы CPU-ға 40 МГц жиілікте жұмыс істеуге мүмкіндік берді, бұл орталық кеңселерге қоңырау өткізу сыйымдылығын 10 пайызға арттыруға мүмкіндік берді. CPU екі еселенген ыстық күту режимінде конфигурацияланған кезде, екі CPU арасындағы mate exchange bus (MEB) бір CPU-дың күйін екінші CPU-дың күйімен цикл бойынша үздіксіз салыстыруға мүмкіндік береді. Екі CPU арасындағы кез келген айырмашылық техникалық қызмет көрсету схемасының қай CPU-дың ақаулы екенін анықтауына және сол CPU-ға ауысуға қадам жасауына себеп болады. Бағдарламалық сақтау орны әрбір CPU-ға арналған және ол шақыруларды өңдеу, техникалық қызмет көрсету және әкімшілік міндеттер үшін қажетті бағдарламалық нұсқауларға арналған жад болып табылады. Басқа CPU-мен байланысты PS-де бірдей бағдарламалық нұсқаулар бар. Дерек сақтау орны әрбір CPU-ға арналған және әрбір шақыру бойынша динамикалық ақпаратты, сондай-ақ клиенттік деректерді және кеңсеге арналған параметрлерді қамтиды. Басқа CPU да дубликатталған деректерді қамтитын өзінің DS-мен байланысты. Орталық хабарды басқарушы CCC-нің басқа бөлімдері арасындағы хабарламалардың ағынын басқарады және оларды әртүрлі желілік модульдердегі (NM) Желілік хабарды басқарушыға (NMC) немесе Кіріс/Шығыс контроллеріне (IOC) басымдық береді. Екі CPU-ның да Line Module немесе сыртқы құрылғыларға хабарлама жүктемесін бөлісетін CMC-ге қол жеткізуі мүмкін. Алғашқы NT40 негізіндегі CCC 1987 жылы үйлесімді DMS SuperNode-мен ауыстырылды.

DMS супер торабы

DMS SuperNode Computing Module алғаш рет Motorola 68020 орталық процессорға (CPU) негізделген, содан кейін Motorola 68030-ға жаңартылды. 1990 жылдардың басында ол Motorola 88100 және 88110 Reduced Instruction Set Computing (RISC) процессорларын қолдану үшін одан әрі жаңартылды. SuperNode Computing Module-дің RISC нұсқасы BRISC (BNR Reduced Instruction Set Computing) CPU деп аталды. BRISC процессорымен DMS SuperNode сағатына 1,500,000 қоңырау жасау әрекетін өңдей алды. DMS SuperNode бөлінген архитектурада өңдеу қуатын арттырды, бұл жаңа мүмкіндіктер мен қызметтерді дамытуға мүмкіндік берді. DMS SuperNode элементтерінің әрқайсысы оларды басқаруға қолданылатын бағдарламалық жасақтамадан басқа, бірдей SuperNode CPU аппараттық дизайнын пайдаланады. SuperNode екі негізгі элементтен тұрады: DMS Core және DMS Bus. DMS Core негізгі есептеу мүмкіндігін қамтамасыз етеді және есептеу модулі, жүйелік жүктеме модулі және хабарлама контроллерінен құралады. Есептеу модулі қоңырауларды өңдеу және техникалық қызмет көрсету функцияларын орындау үшін бірнеше SuperNode CPU-ларын қамтиды және NT40 өзегі сияқты, өзімен жұптасқан нұсқасымен синхронды режимде жұмыс істей алады. Жүйелік жүктеме модулі DMS коммутаторының барлық элементтері үшін қажетті барлық бағдарламалық қамтамасыз етуді қамтиды, сондай-ақ магниттік таспа мен қатты дискіде файлдық жүйе мен деректерді сақтау функцияларын қамтамасыз етеді. Хабарлама контроллері DMS Core және DMS Bus арасындағы байланыс арналарын қамтамасыз етеді. DMS Bus DMS Core, коммутациялық желі және кіріс/шығыс контроллерін (IOC) байланыстыру үшін және осы блоктар арасындағы хабарлама ағындарын басқару үшін қолданылады және бірнеше хабарлама коммутаторларынан тұрады. DMS Bus хабарлама коммутаторлары жүктемені бөлісу режимінде жұмыс істейді, ал олардың бірі DMS 100 жүйесі үшін негізгі сағат көзін қамтамасыз етеді, ал қалғандары оған синхрондалған. Барлық SuperNode блоктары арасындағы хабарламалар DS512 оптикалық байланыс арналары арқылы жіберіледі. DMS 100 коммутаторының екі буыны қолданған операциялық жүйе Support Operating System (SOS) деп аталды және ол Bell Northern Research (BNR) әзірлеген PRocedure Oriented Type Enforcing Language дегенді білдіретін PROTEL деп аталатын жоғары деңгейдегі тілде жазылған. Аппараттық құралдар мен техникалық қызмет көрсету жергілікті түрде катодты сәулелік терминалдар арқылы, көп деңгейлі мәзірлік жүйе арқылы басқарылады. DMS-ке қашықтан қол жеткізу үшін түрлі әдістер қолданылады, соның ішінде модем және telnet. Сақтық көшірмелер және басқа да қатты дискімен жұмыс жүргізу DISKUT командалық бағдарламасы арқылы жүзеге асырылады.

Жол модулі

Аналогтық желілер жеке желілік карталарда аяқталады, олардың әрқайсысы өз кодегімен, кадрлардағы Line Drawers-тің ішінде орналасқан. Мұндай кадрлардың бастапқы дизайны бір сөреде 32 желіден тұратын Line Module (LM) деп аталды. LM шақырушы идентификациясы туралы ақпаратты (CLASS қызметтері) жіберуге қабілетсіз болды және ғасыр соңында сирек кездесті, олар жаңа Желілік Концентрациялау Модулі (LCM) арқылы толықтырылды немесе алмастырылды. Дубликатталған қоңырау генераторлары әрбір LM немесе LCM жұбына қызмет етеді. DC сынағы үшін әрбір желілік картада оны сынақ шинасына қосу үшін реле бар.

Желілік концентрациялау модулі

LCM-де кішірек желілік карталар бар, олар физикалық лотоктың (екі логикалық лоток) бірдей өлшемдегі 64 желісіне қызмет етеді, бұл LM-дегідей. LCM бірдей желілер саны үшін LM-ге қарағанда екі есе аз орынды қажет етеді. Желілік карталардың көпшілігі NT6X17, оларда бұрылу арқылы қосылатын желілер үшін үш реле бар. Басқаларына NT6X18 кіреді, оларда төрт немесе одан көп релелер және жерге қосылатын желілерге арналған сыдырулы қосқыш бар (NT6X18-дің жаңа нұсқасында жерге қосылатын қосқыш алынып тасталған). NT6X18 сонымен қатар кейбір монета телефондары мен бизнес-жүйелері үшін қажетті ток керілігін қамтамасыз ете алады. NT6X17B және NT6X18B әлемдік желілік карталар ретінде белгілі және кез келген нарықтағы кез келген сигналдау және тарату талаптарын қанағаттандыру үшін 15 миллионнан астам функционалдық параметрлерге бағдарламалық жасақтама арқылы конфигурацияланады. NT6X19 желілік карталары ескі үлгідегі неондық хабар күту шамдарын пайдалануға мүмкіндік береді, бұл мүмкіндік сонымен қатар лотокқа кернеуді жеткізетін қосымша картаны қажет етеді. NT6X21 типіндегі карталар P жиынтықтарына (Meridian Business Sets) қызмет көрсетеді, бұл 8 кГц жылдамдықпен жұмыс істейтін, Nortel-дің эксклюзивті деректер желісіне ие арнайы аналогты телефон, ол кеңейтілген қоңырау басқару қызметтерін ұсынады. Мысалы, телефон нөмірі бірнеше P жиынтығында пайда болуы мүмкін, тіпті әрбір телефон тек бір жұп сымға ие болса да, бұл негізгі телефон жүйелерін ауыстыруды жеңілдетеді. ISDN қызметі үшін LCME, NTBX27 карталарын пайдаланады, олар Базалық тарифтік ISDN желілерін қамтамасыз етеді. Сақина генераторларымен жабдықталған жағдайда LCME басқа желілік карта түрлерін де қолдай алады. LCM-ге Line Group Controller (LGC) қызмет көрсетеді және DS 30 байланыстары арқылы LGC-дегі NT6X48AA интерфейс карталарымен байланысады. LGC-ге шамалы LCM-дердің саны трафикке байланысты: әдетте LGC-ге 3-4 LCM, бірақ трафик жоғары болған жағдайда екі LCM-ге дейін азаюы мүмкін.

Қашықтан басқару кластері

Алыстағы кеңселер, хосттан бір шақырымнан 100 шақырымға дейін, Алыстағы желілік басқару модулімен (RLCM), Алыстағы коммутациялық орталықпен (RSC) қызмет көрсете алады; кейінгі үлгі RCC2 деп аталады. Олар T1 желісі арқылы хост LGC-ге қосылады. RCC/RCC2 LCM-ді басқаруда LTC-ге ұқсас жұмыс істейді. Ірі алыстағы кеңселерде 2-ден астам RCC/RCC2 болуы мүмкін және олар RCC-лер арасындағы байланыспен жабдықталуы мүмкін; осылайша, алыстағы кеңселер ішіндегі қоңыраулар хост байланыстарын тоқтатпайды. RCC/RCC2 әдетте алыстағы кеңседе хост байланыстары бұзылған жағдайда қоңырау шалу мүмкіндігін қамтамасыз ететін құрылғымен жабдықталады; бұл мүмкіндік ESA деп аталады; Төтенше жағдайдағы автономды жұмыс.

Қашықтан басқару бірліктері

Қашықтан жұмыс істейтін кеңселердің тағы бір түрі – Қашық тасымалдау қалалық кеңсесі (RCU) деп аталады. Мұндай құрылғылар көбінесе жол бойында, шамамен 3 метр ені, 2 метр биіктігі және 1 метр тереңдігі бар үлкен қорапта орналасады. 1980 жылдары көптеген телекоммуникация компаниялары алыс аймаққа қосымша кабель тартудың орнына, осы құрылғылардың алғашқы нұсқасын орнатты. Олар әлдеқайда арзан болды және шамамен 500 желіге дейін қолдау көрсете алатын. Ол кезде олардың жұмыс істеуі үшін екі «қорап» қажет болды: қоңырау тоны желілеріне қосылған Орталық терминал (CT) және қоңырау тоны «шығатын» Қашық терминал (RT). Олар мыс немесе талшықтық байланыс арқылы 2xT1 байланысын пайдаланды, яғни LD1. Телекоммуникация компаниялары жаңартылған сайын, бұл қашықтан орналасқан қораптар хост-ДМС-дегі SMU перифериялық құрылғысынан тікелей жұмыс істеу үшін қайта конфигурацияланды. Әдетте, әрбір SMU 3-6 RCU-ны басқара алады.

Басты модульдер

Бергіштер, қабылдағыштар және басқа да қызметтік тізбектер Негізгі Модульдер (TM) және Әртүрлі Негізгі Модульдер (MTM) сөрелерінде орналасқан. Түнгі желілер DTC (Цифрлық Түнгі Бақылаушы), DTCI (Цифрлық Түнгі Бақылаушы ISDN) немесе PDTC (PCM30 Цифрлық Түнгі Бақылаушы) сөрелерінде орналасады, әдетте әрбір картаға екі T 1 желісі, ал DTC-ге он картадан, барлығы 480 DS 0 дауыстық арна. Ғасырдың басында көптеген түпнұсқа NT6X50AA карталары әлі де қолданыста болды, олар T тасымалдаушының кеңейтілген суперфрейм сигналдарын қолдамайды. Бұл мүмкіндікті ПБХ ISDN T1 сияқты қызметтер үшін қолданылатын ауыстыруға арналған NT6X50AB картасымен жүзеге асыруға болады. Түнгі желілерді 2016 DS0-ға дейін қамтамасыз ете алатын SPM (Синхронды Перифериялық Модуль) арқылы да жабдықтауға болады, бұл DTC-ге қарағанда шамамен 4,2 есе көп.

Жолды басқарушылар

Уақыт ауыстырғыштың (желідегі) ішкі қосылыстары 2,56 Мбит/с (DS 30) сөйлеу байланыстары арқылы жүзеге асырылады, әрқайсысы отыз каналды, сондай-ақ синхрондау және деректер каналдарын қамтиды, төрт сым мен жер сымы арқылы. Желіге қосылымдарды LGC немесе LTC-дегі NT6X40AA DS 30 интерфейс картасы басқарады, ал бұл байланыстар DS 512 оптикалық интерфейстері де болуы мүмкін. NT6X44AA уақыт ауыстырғыш картасын пайдалана отырып, LGC және LTC NT6X48AA DS 30 & NT6X50AA/AB DS1 интерфейсіндегі каналдарды NT6X40AA DS 30 немесе NT6X40FA DS 512 интерфейстеріндегі қолжетімді каналдарға ішкі түрде бейімдейді, содан кейін желіге шығарады. Еуропалық PDTC-лары DTCOI2 және DTCO2 құрылғыларымен толықтырылды. DTCOI2 қолданыстағы PDTCOI және MSB7 перифериялық құрылғыларына сәйкес PRI және DPNSS қызметтерін іске асыру үшін жасалған. DTCO2 қолданыстағы PDTCO перифериялық құрылғыларына сәйкес CAS және SS7 сигналдарын тасымалдау үшін жасалған. Уақыттық бөліске негізделген коммутация E Net арқылы жүзеге асырылады, бұл 5ESS коммутаторының коммуникациялық модуліне, EWSD коммутациялық желісіне немесе AXE телефон станциясының топтық коммутаторына ұқсас.

Орынбасарлар

Сонымен қатар, тандемді коммутаторлар үшін DMS 200 және DMS 250 нұсқалары да бар. 2006 жылы Nortel VOIP негізіндегі Communication Server 1500 (CS 1500) жұмсақ коммутаторын енгізіп, DMS негізіндегі телефон коммутаторларын жаңғыртуға көшті. CS 1500 жұмсақ коммутатор жүйесі LCM-нен басқа барлық DMS компоненттік модульдерін алмастыра алады, DMS 100-дің көлемін бір 19 дюймдік тіреуге дейін азайтады және операторларға салқындату және қуат талаптарын едәуір төмендетуге мүмкіндік береді. DMS 100-дің ізбасары Communication Server 2000 (CS2K) болып табылады, ол DMS-пен көптеген компоненттер мен бағдарламалық қамтамасымен ортақ. Басты айырмашылық – CS2K-қа VOIP технологиясын қосу. 2010 жылы Genband компаниясы Nortel Networks компаниясының Carrier VoIP және Application Solutions (CVAS) бизнесін 182,5 миллион долларға сатып алды. Nortel енді жоқ.