Кіріспе

Доминика Республикасы (испан тілінде: República Dominicana) – Батыс Үндістандағы мемлекет. Оның аумағы 48 670 км²-ды құрайды, оған жағажай аралдары да кіреді. Гаитимен ортақ құрлық шекарасы, аралдың батыс үш бөлігін алып жатқан Гаитимен, 376 км-ге созылады. Шығыстан батысқа дейінгі ең ұзын қашықтығы – Пунта-де-Агуадан Гаити шекарасындағы Лас-Лахасқа дейін 390 км. Солтүстіктен оңтүстікке дейінгі ең ені – Исабела мүйісінен Беата мүйісіне дейін 265 км. Астанасы Санто-Доминго оңтүстік жағалауда орналасқан. Доминика Республикасының жағалауларын солтүстіктен Атлант мұхиты, оңтүстіктен Кариб теңізі шайып тұрады. 130 км-ге жуық ені бар Мона бұғазы елді (және Испаньола аралын) Пуэрто-Рикодан бөліп тұрады.

Климат

Доминикан Республикасы тропикалық, теңіз жағасындағы мемлекет. Әртүрлі таулы жер бедеріне байланысты елдің климаты оның өлшеміне қарай айтарлықтай өзгеріске ұшырайды және Кариб аралдарының барлығынан ең алуан түрлі климаттық аймақтарға ие, соның ішінде субтропикалық тау климаты (Cwb), мұхиттық климат (Cfb) және ыстық жартылай шөлейт климаты (BSh) бар. Бұл Кариб теңізіне тән әдеттегі тропикалық саванна (Aw), муссон (Am) және ылғалды орман (Af) климаттарымен қатар келеді. Көптеген аймақтардағы жағдай биіктік және жыл бойы Атлантикадан тұрақты соғатын солтүстік-шығыс пассат желдерінің арқасында жақсарады. Жылдық орташа температура ; аймақтық орташа температуралар Кордильера Центральдың (Constanza) ортасынан құрғақ аймақтарға дейін өзгереді. Температура сирек түрде жоғарылайды, ал мұз температурасы тек қыста ең биік тауларда ғана болады. Санто-Домингодағы орташа температура қаңтарда , ал шілдеде . Солтүстік жағалауда жаңбыр маусымы қарашадан қаңтарға дейін созылады. Елдің қалған бөлігінде жаңбыр маусымы мамырдан қарашаға дейін. Жылдық орташа жауын-шашын мөлшері , ал таулы солтүстік-шығыста (жел соғатын жағында) және оңтүстік-батыс аңғарларында немесе одан да көп. Гаити шекарасындағы батыс аңғарлары салыстырмалы түрде құрғақ болып қалады, жылдық жауын-шашын мөлшері кем, орталық және солтүстік тау сілемдерінің тудырған жаңбыр көлеңкесінің әсерінен. Елдің солтүстік-батыс және оңтүстік-шығыс шеттері де құрғақ. Доминикан Республикасына тропикалық дауылдар мен ғажайып дауылдар жиі зақым келтіреді, олар маусымнан қарашаға дейін (негізінен тамыздан қазанға дейін) Атлантиканың ортасынан және Кариб теңізінің оңтүстік-шығысынан пайда болады.

Аралдар

Доминикан аумағының құрамына кіретін бірнеше кішігірім аралдар мен сайлар бар. Ең үлкен аралдар:
Саона, Кариб теңізіндегі Испаньоланың оңтүстік-шығыс жағалауына жақын орналасқан. Оның ауданы 117 км² немесе Адаманай. Колумб осы аралды Италиядағы сол аттас қаланың атымен Савона деп атады, бірақ жылдар бойы қолданылуы салдарынан v әрпі жойылды.
Беата, сонымен қатар оңтүстік жағалауда орналасқан. Оның ауданы 27 км². Яке-дель-Норте. 296 км-ге созылып, Доминикан Республикасының ең ұзын өзені болып табылады. Оның бастауы Орталық Кордильерада және Атлант мұхитына құяды. Су жиналатын алабының ауданы 7044 км². Юна. Оның ұзындығы 185 км. Бастауы Орталық Кордильерада және шығысқа қарай Самана шығанағына құяды. Су жиналатын алабының ауданы 5498 км². Яке-дель-Сур. Оның ұзындығы 183 км, бастауы Орталық Кордильерада. Оңтүстікке қарай ағып, Кариб теңізіне құяды. Су жиналатын алабының ауданы 4972 км². Озама. Оның ұзындығы 148 км. Қайнар көзі Сиерра-де-Ямасада (Орталық Кордильераның тармағы). Кариб теңізіне құяды. Су жиналатын алабының ауданы 2685 км². Каму. Оның ұзындығы 137 км. Бастауы Орталық Кордильерада және Юна өзеніне құяды. Су жиналатын алабының ауданы 2655 км². Низао. Оның ұзындығы 133 км. Бастауы Орталық Кордильерада және оңтүстікке қарай Кариб теңізіне құяды. Су жиналатын алабының ауданы 974 км². Сан-Хуан. Оның ұзындығы 121 км. Бастауы Орталық Кордильерада және оңтүстікке қарай Яке-дель-Сур өзеніне құяды. Су жиналатын алабының ауданы 2005 км². Мао. Оның ұзындығы 105 км. Бастауы Орталық Кордильерада және солтүстікке қарай Яке-дель-Норте өзеніне құяды. Су жиналатын алабының ауданы 864 км². Артибонит өзені аралдың ең ұзын өзені, бірақ Доминикан Республикасы аумағында тек 68 км ғана ағады. Испаньола және Кариб теңізінің ең үлкен көлі – Энкирильо көлі. Ол Хоя-де-Энкирильоде орналасқан, ауданы 265 км². Көлдің ішінде үш кішкентай арал бар. Теңіз деңгейінен шамамен 40 метр төменде жатыр және тұздылығы теңіз суынан жоғары гиперсольді көл. Басқа көлдер: Ринкон (тұщы су, ауданы 28,2 км²), Овиедо (қоңыр су, ауданы 28 км²), Редонда және Лимон.