Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
XDI (eXtensible Data Interchange) – OASIS XDI техникалық комитеті дамытып жатқан семантикалық дерек алмасу форматы және протоколы. Атауы XDI қолданатын адрестелетін граф моделінен шыққан: XDI графындағы әрбір түйін – бірегей адрестелетін RDF графы болып табылады.
XDI (eXtensible Data Interchange) is a semantic data interchange format and protocol under development by the OASIS XDI Technical Committee. The name comes from the addressable graph model XDI uses: every node in the XDI graph is its own RDF graph that is uniquely addressable.
Өмірбаян
XDI-нің негізгі ерекшеліктері: RDF графиктерін контекст беру үшін байланыстыру және ішкі графикалық түрде ұйымдастыру мүмкіндігі; графиктердегі барлық түйіндердің кез келген контекст деңгейінде толық адрестелуі; XDI операцияларын графиктер түрінде бейнелеу, осылайша авторизацияны графиктерге енгізуге болады; стандартты JSON форматта сақтау; және XDI сөздік қызметтерін қолдана отырып, ортақ семантиканы анықтауға арналған қарапайым онтология тілі. XDI протоколы XDI хабарламаларын алмасуға негізделген, ал олардың өзі XDI графиктері болып табылады. Әрбір хабарламаның мағынасы сол хабарламаның XDI графигінде толыққанды қамтылғандықтан, XDI протоколы бірнеше тасымалдау протоколдарымен байланыса алады. XDI TC HTTP және HTTPS үшін байланыстарды анықтап жатыр, сонымен қатар XMPP және тікелей TCP/IP үшін де байланыстарды қарастырып жатыр. XDI сонымен қатар XDI сілтеме шарты деп аталатын стандартталған, тасымалдауға қолайлы авторизация форматты ұсынады. Сілтеме шарты – бұл XDI акторының (адам, ұйым немесе объект) басқа XDI дерек графигіне қол жеткізу және пайдалану үшін екіншісіне беретін рұқсаттарды көрсететін XDI графигінің бөлігі. XDI сілтеме шарты осы рұқсаттарды кез келген XDI түйіндік нүктесі түсінетін, машинамен оқылатын стандартты форматта беруге мүмкіндік береді. Бұл тәсіл бүгінгі әлемде адамдар мен ұйымдарды байланыстыратын әлеуметтік және заңдық шартылардың нақты механизмдерін модельдейді. Осылайша XDI таратылған әлеуметтік желінің дамуына ықпал етеді. Бұл сонымен қатар жаңа құқықтық тұжырымдаманы, яғни «виртуалды құқықтарды» қолдау механизмі ретінде айтылды, ол «виртуалды жеке тұлға» деп аталатын жаңа заңды тұлғаға және «виртуалды жеке тұлғаға ие болу немесе болмау» деген жаңа негізгі құқыққа негізделген. OASIS XDI спецификациясына негізделген мемлекеттік қызметтерді халықаралық коммерциялық емес ұйым XDI.org әзірлеп жатыр.
The main features of XDI are: the ability to link and nest RDF graphs to provide context; full addressability of all nodes in the graph at any level of context; representation of XDI operations as graph statements so authorization can be built into the graph; a standard JSON serialization format; and a simple ontology language for defining shared semantics using XDI dictionary services. The XDI protocol is based on an exchange of XDI messages which themselves are XDI graphs. Since the semantics of each message is fully contained within the XDI graph of that message, the XDI protocol can be bound to multiple transport protocols. The XDI TC is defining bindings to HTTP and HTTPS, however it is also exploring bindings to XMPP and potentially directly to TCP/IP. XDI also provides a standardized portable authorization format called XDI link contracts. Link contracts are XDI subgraphs that express the permissions that one XDI actor (person, organization, or thing) grants to another for access to and usage of an XDI data graph. XDI link contracts enable these permissions to be expressed in a standard machine readable format understood by any XDI endpoint. This approach to globally distributed data sharing models the real world mechanisms of social contracts and legal contracts that bind civilized people and organizations in the world today. Thus XDI can be a key enabler of a distributed Social Web. It has also been cited as a mechanism to support a new legal concept, Virtual Rights , which are based on a new legal entity, the "virtual identity", and a new fundamental right: "to have or not to have virtual identities". Public services based on the OASIS XDI specification are under development by an international non profit organization, XDI. org .