Кіріспе
1806 жылдан бері Кейптаунда, Оңтүстік Африкадағы тарихи уақыт сигналы – Оңтүстік Африкадағы уақыт пушкасы. Noon Gun 1806 жылдан бері Кейптаунда, Оңтүстік Африкадағы тарихи уақыт сигналы болып табылады. Ол голланд теңіз күшінің екі қара ұнтақты пушкасынан тұрады, олар кезекпен, біреуі қосалқы ретінде атылады. Пушкалар Сигнал төбесінде, қала орталығына жақын орналасқан. Көру орны ресми түрде және тұрақты түрде жабылды. Кіруге болмайды. Дәл осындай дәстүр әлемнің басқа да аймақтарында бар, оның ішінде Ниццада (Франция), Гонконгта, сондай-ақ Квебек және Галифакс бекіністерінде (Канада).
the time gun in South Africa
The Noon Gun has been a historic time signal in Cape Town, South Africa since 1806. It consists of a pair of black powder Dutch naval guns, fired alternatingly with one serving as a backup. The guns are situated on Signal Hill, close to the centre of the city. The sight seeing point is officially permanently closed. Entrance is unattainable
A similar tradition exists in different other locations around the world, including in Nice (France), Hong Kong and at both Québec citadel and Halifax citadel (Canada).
Тарих
Жақсы Үміт мүйісіндегі елді мекен 1652 жылы голландтар құрған, ал сигналдық зеңбіректер бастапқыда Кейптаундағы Каслдегі Имхофф батареясындағы тұрақты артиллерияның бір бөлігі болған. Бүгінге дейін қолданылып келе жатқан зеңбіректер 18 фунттық тегіс ұңғылы, оқ тиейтін зеңбіректер, оларды 1786 жылы капитан Томас Бломфилд жасаған. Олар 1794 жылдың басында Уокер және Ко. компаниясы құйып, 1794 жылдың маусым айында Вулвичте сынақтан өткізілді. Бұл типтегі зеңбірек Корольдік теңіз флотының стандартты теңіз зеңбірегі ретінде қабылданғаннан кейін, Noon Gun 1795 жылы Кейптаунға әкелінді. 1795 жылы Наполеон соғыстары кезінде Ұлыбритания Кейп колониясын Голландтың Шығыс Индия компаниясынан алды ((De) Vereenigde Oostindische Compagnie (VOC) голланд тілінде). VOC 1798 жылы өзінің аумақтары мен құқықтарын Батавия Республикасына берді және 1799 жылы таратылды. Британдықтар 1803 жылы Кейп колониясын Батавия Республикасына қайтарды. Алайда, 1806 жылы Блаувберг шайқасынан кейін Кейпті британдықтар қайта басып алды. Содан кейін британдықтар 1910 жылы тәуелсіз Оңтүстік Африка Одағының құрамына енгенге дейін Кейпті үздіксіз басқарып келді. Ағылшыздар билікті алғаннан кейін екі голланд зеңбірегі Имхофф батареясынан алынып, қалада сигналдық зеңбірек ретінде қайта орналастырылды, ал Касл ең соңғы ағылшын 18 фунттық зеңбіректерді алды. Зеңбіректердің өте қатты шуы жақын жердегі тұрғындарды мазалады, сондықтан зеңбіректер ақырында Сигнал тауындағы Арыстан батареясына көшірілді. Сол жерден алғашқы сигнал 1902 жылдың 4 тамызында берілді. Бұрынғы кемелер қазіргі стандарттармен салыстырғанда баяу болған және жаңа тағамды ұзақ сақтауға мүмкіндік бермейтін, сондықтан кемелерді жабдықтау сол кезде Кейптаундағы маңызды сауда функцияларының бірі болды. Кейптаундағы түскі зеңбірек дыбысын Parow аймағына дейін естіп көруге болады; Шындығында, қала "Теңіздердің тавернасы" деп кеңінен танымал болды. 19 ғасырдың екінші жартысына дейін телефондар мен телеграфтар болған жоқ, ал зеңбіректердің дыбысы атпен келген хабаршыдан әлдеқайда жылдам таралды. Сондықтан зеңбіректер бастапқыда кеме келгенін хабарлау үшін, мүмкін, келесі сапарына қажетті жабдықтауды талап ететін, ішкі аймақта тұратын тұрғындарға хабарлау үшін қолданылған. Көлік және байланыс құралдарының жаңа түрлері пайда болғаннан кейін, Кейптаун кеме портында екенін хабарлау үшін зеңбіректерді қолдануды тоқтатты. Бастапқы 18 фунттық, тегіс ұңғылы, оқ тиейтін зеңбіректер бүгінге дейін қолданылуда. Бұл рәсім Кейптаундағы ең көне сақталған дәстүрлердің бірі. Бұл әлемде күнделікті қолданыстағы ең көне зеңбіректер. Олар жексенбі және мереке күндерін қоспағанда, күн сайын түскі сағат 12-де атылады және Оңтүстік Африка теңіз күштерімен күтіп ұсталады.
Уақыт сигналы
Жоғарыда аталған порттық міндеттерге қоса, 1806 жылдан бері қарулар уақыт сигналын беруге міндетті болды. Жергілікті дәстүрге сәйкес, қарудың бастапқы мақсаты – порттағы кемелерге теңіз хронометрлерінің (кемелердегі ендікті анықтауға көмектесетін дәл аспап) дұрыстығын тексеруге мүмкіндік беру болды. Егер кемелер бірнеше шақырым қашықтықта болса және дыбыс жылдамдығының салыстырмалы түрде баяу екенін ескермесе, қарудың дыбысы жеткілікті дәл болмауы мүмкін. Сондықтан кемелер дыбыс емес, түтін арқылы уақытты анықтаған, осы себепті қарулар Кейптаун портының жоғары орналасқан жерінде орналасқан. 1818 жылы дәлірек уақыт шарлары пайда болғаннан кейін, хронометрлерін тексеруге ниеттенген теңізшілер үшін уақытты қарулардың қажеті болды. Сигнал тауындағы уақыт шары Кейптаун обсерваториясынан уақытты беру үшін қолданылды, оның уақыт шары шығанақтың барлық бөлігінен көрінбеді. Сағат 13:30-да, Кейптаун орташа уақыты бойынша, обсерваторияда шар түсірілетін еді – ал Сигнал тауындағы бақылаушы одан да көзге көрінерлік шарды түсіретін. Хронометрлерін тексеру кезінде теңізшілер обсерваториядан берілген сигналды ескере отырып, Сигнал тауындағы уақыт шарларын бір секундқа түзетуге мәжбүр болды. Гальваникалық телеграфтың пайда болуымен қашықтан электр арқылы оқ ату мүмкін болды, және 1864 жылдан бастап Түскі Оқ елдегі ең көне уақыт өлшеуші – Оңтүстік Африка астрономиялық обсерваториясының басты сағатынан тікелей атылатын болды. 2005 жылдың 7 қаңтарында техникалық қиындықтарға байланысты негізгі және қосалқы қарулардың екеуі де оқ атудан бас тартты. Бұл 200 жыл ішінде Түскі Оқтың жоспарланған уақытта атылмауының алғашқы жағдайы болды. 2013 жылдың 9 сәуірінде Түскі Оққа арналған Twitter аккаунты құрылды, ол күн сайын (жексенбі және мереке күндерінен басқа) "Boom!" деген бір хабарлама жіберетін. Алайда, бұл аккаунт енді белсенді жарияланбайтын сияқты – соңғы жазба 2023 жылдың 23 мамырында жарияланған. 2020 жылдың 4 желтоқсанында негізгі және қосалқы қарулар бірден, тікелей оқ атып, бірінен соң бірі атылды. 2022 жылдың 23 мамырында қару дәл 5 минут кешігіп, сағат 12:05-те атылды. 2022 жылдың 30 мамырында қару қайтадан сағат 12:12-де кешігіп атылды. 2023 жылдың 12 наурызында қару сағат 11:20 және 11:22-де ерте атылды. 2023 жылдың 15 қыркүйегінде қару 3 минут кешігіп, сағат 12:03-те атылды.