Кіріспе
Компьютерлік корпус – компьютерлік аппараттың көп бөлігін қамтитын жабық құрылым. Компьютерлік корпустың ішінде орналасқан компоненттер (мысалы, процессор, негізгі тақта, жад, сақтау құрылғылары, қуат блогы және әртүрлі кеңейту карталары) ішкі аппараттық құралдар деп аталады, ал корпус сыртындағы аппараттық құралдар (әдетте кабель арқылы қосылатын немесе қосып пайдаланатын құрылғылар, мысалы дисплей, динамиктер, пернетақта, тышқан және USB флеш-дискілер) – шеткі құрылғылар деп аталады. Стандартты компьютерлік корпус толығымен жабық болып келеді, кішкентай тесіктері (көбінесе артқы панельде) желдету үшін, ал кесілген тесіктері розеткаларға (артқы жағында) және алынып-қойылатын дискілерге (алдыңғы жағында) қол жеткізуге мүмкіндік береді. Корпустың құрылымдық негізі (шасси) әдетте болаттан (көбінесе SECC – болат, электрогальванизацияланған, суық прокатталған, катушка) және алюминий қорытпасынан жасалады, ішкі жабдықтарды, корпус желдеткіштерін/салқындатқыштарын орнатуға және кабельдерді ұйымдастыруға арналған бекіту нүктелері мен тесіктері болады. Сыртқы корпус панельдері, олардың кем дегенде біреуі алынып тасталады, ішкі компоненттерді физикалық зақымданудан және шаңнан қорғау үшін шассиді алдыңғы, бүйірлік және үстіңгі жағынан жабады, әдетте боялған металл және/немесе пластик материалдан жасалады, ал тор, қатайтылған шыны, акрил, ағаш және тіпті Lego кірпіштері сияқты басқа материалдар да қазіргі заманғы коммерциялық немесе қолмен құрастырылған корпус конструкцияларында қолданылады. Соңғы жылдары премиум ойынды компьютерлер нарығында тек ішінара жабық (жақсы желдетуге және теориялық түрде тиімді салқындатуға мүмкіндік беретін) ашық немесе ашық ауадағы корпус конструкциялары қолжетімді болды.
A computer case, also known as a computer chassis, is the enclosure that contains most of the hardware of a personal computer. The components housed inside the case (such as the CPU, motherboard, memory, mass storage devices, power supply unit and various expansion cards) are referred as the internal hardware, while hardware outside the case (typically cable linked or plug and play devices such as the display, speakers, keyboard, mouse and USB flash drives) are known as peripherals. Conventional computer cases are fully enclosed, with small holes (mostly in the back panel) that allow ventilation and cutout openings that provide access to plugs/sockets (back) and removable media drive bays (front). The structural frame (chassis) of a case is usually constructed from rigid metals such as steel (often SECC — steel, electrogalvanized, cold rolled, coil) and aluminium alloy, with hardpoints and through holes for mounting internal hardware, case fans/coolers and for organizing cable management. The external case panels, at least one of which are removable, cover the chassis from the front, sides and top to shield the internal components from physical intrusion and dust collection, and are typically made from painted metallic and/or plastic material, while other materials such as mesh, tempered glass, acrylic, wood and even Lego bricks have appeared in many modern commercial or home built cases. In recent years, open frame or open air cases that are only partly enclosed (with freer ventilation and thus theoretically better cooling) have become available in the premium gaming PC market.
Орналасу
Компьютерлік корпустар әдетте қуат көзі және дискілер орналастыруға арналған металл жабындарды, сондай-ақ негізгі платадан шығып тұратын перифериялық ұңғыштар мен кеңейту ұяларын орналастыра алатын артқы панельді қамтиды. Көптеген корпустарда қуат түймесі немесе қосқышы, қайта қосу түймесі, ал кейбір модельдерде қуат күйін, дискінің жұмыс істеуін және желілік белсенділігін көрсету үшін LED шамдары болады. Кейбір корпустардың алдыңғы панелінде USB және құлаққап порттары сияқты I/O порттары орналасқан. Мұндай корпустарға (әдетте) осы порттарды, түймелерді және индикаторларды негізгі платаға қосуға қажетті сымдар да кіреді.
Ішкі кіру
Қазіргі заманғы ATX мұнара корпусының ішкі компоненттеріне қол жеткізу бүйірлік панельдерін алып тастау арқылы жасалады. Алдынан артқа қарай қарағанда, негізгі тақтаға, қуат блогына (PSU), дискілік бөлімдерге және көптеген жағдайларда корпус желдеткіштерін орнату нүктелеріне қол жеткізу сол жақ панельді алып тастау арқылы жүзеге асырылады. Оң жақ панельді алып тастау негізгі тақта орнату планкасының артындағы кеңістікке кіру үшін сирек қолданылады. Бұл кеңістік кабельдерді басқаруға арналған, себебі негізгі тақтаның алдына жүргізілген кабельдер корпустың ішіндегі ауа ағынын бұзып, температураның көтерілуіне әкелуі мүмкін. BTX стандарты, қазіргі заманғы емес, негізгі бүйірлік панелі оң жақта орналасқан, ал ATX корпустарында сол жақта болады. Кейбір кері орнатылған ATX корпус моделіне де оң жақ панель есігін алып тастау арқылы қол жеткізіледі. Сондай-ақ, корпус шассиді қамтитын бір үлкен U-тәрізді қақпаққа ие болуы мүмкін. Бұл AT мұнара корпустарында кең таралған. Корпустың ішінде өнімділікті төмендететін шаңның жиналуын болдырмау үшін көптеген модельдерде ауа кіретін желдеткіштердің алдында шаң сүзгілері орнатылған. Алдыңғы сүзгілерге қол жеткізу әдісі корпус моделіне байланысты, бірақ көбінесе бүкіл алдыңғы панельді алып тастау қажет. Алдыңғы панельді алып тастау үшін бір немесе екі бүйірлік панельді де алып тастау қажет болуы мүмкін. Кез келген күмәніңіз болса, мүмкіндігі болса, пайдаланушы нұсқаулығына қараңыз. Дәстүрлі түрде, көптеген компьютер корпустарында компоненттер мен панельдерді (мысалы, негізгі тақта, қуат блогы, дискілер және кеңейту карталары) орнында ұстау үшін компьютер корпусы бұрандалары қолданылды. 2000 жылдардың басынан бері құралдарды қажет етпейтін корпусқа қарай үрдіс байқалады, онда компоненттер пластикалық бекіткіштер, қанат бұрандалар және басқа да құралдарды қажет етпейтін әдістермен бірге ұсталады; бұл компьютерлік аппаратты құрастыруды және өзгертуді жеңілдетеді, сонымен қатар өндіріс құны да төмендейді.
Сыртқы келбеті
1990 жылдары компьютерлік корпус шассилерінің көпшілігі қарапайым тіктөртбұрышты пішінде болды және көбінесе беже немесе ақ түспен боялған, визуалды дизайнға көңіл аз бөлінді. Беже қорапша дизайны әлі де жалпы компоненттерден құрастырылған көптеген бюджеттік компьютерлерде кездеседі. Бұл санаттағы машиналар қазір ақ қорап компьютерлер деп белгілі, бірақ қазір корпус шассилері беже түсінің орнына көбінесе қара немесе күміс түсті болады. Заманауи компьютерлік корпус шассилері пішін, түс, форм-фактор және материалдардың әлдеқандай алуан түрлілігін қамтиды, мысалы, щеткаланған алюминий және/немесе қатайтылған шыны, бұл қымбат корпус шассилерімен ұсынылады. Корпус моддингі – компьютерлік корпус шассилерінің көркемдік безендеуі, көбінесе жетілген немесе ерекше компоненттерді көрсету үшін жасалады. 2000 жылдардың басынан бері кейбір корпус шассилері жұмыс істеп тұрғанда пайдаланушылардың ішін көруі үшін мөлдір бүйір панельдерін немесе акрил терезелерін қамтиды. Модталған корпус шассилеріне түрлі түсті ішкі жарықтандыру, жеке бояу немесе сұйық салқындату жүйелері де кіруі мүмкін. Кейбір хоббишілер алюминий, болат, пенопласт, акрил немесе ағаш сияқты шикізаттардан өздеріне арналған корпус шассилерін жасайды. Тарихи тұрғыдан алғанда, корпус шассилері CCFL жарығын және кейіннен бір түсті LED шамдарды жолақтар түрінде немесе желдеткіштерде ішкі жарықтандыру үшін пайдаланған; қазіргі заманғы корпус шассилері RGB LED жарығын пайдаланады, көбінесе корпус желдеткіштеріне енгізілген. Ауа ағынын жақсарту және RGB желдеткіштерін көруге мүмкіндік беру үшін 2020 жылдан бастап көптеген корпус шассилері сыртқы ұяларсыз металл торларды пайдаланады. Көптегендері қуат блогының (PSU) жабыншасын және тік GPU ұстағыштарын қамтиды. Кейбіреулері сыртқы сумен салқындату радиаторларын орнатуға арналған тесіктермен жабдықталған. Бүйір терезесі бар корпус шассилерінде (терезеде) бүйір желдеткіштері де болуы мүмкін, бірақ шыны терезесі бар корпус шассилерінде бүйір желдеткіштері сирек кездеседі.
Ішекті өндірушілер
Көрікті компьютер корпусын өндірушілердің қатарында Antec, BitFenix, Cooler Master, Corsair, Fractal Design, In Win Development, Lian Li, NZXT Corp., Phanteks, Rosewill және Thermaltake компаниялары бар. (DIY PC)
Ұрлауды анықтау
Кейбір компьютерлік корпус конструкциясында негізгі тақтаға қосылатын иіссіз қосқыш (басу батырмасы) болады. Корпус ашылғанда, қосқыштың күйі өзгереді және жүйе бұл өзгерісті тіркейді. Жүйенің микропрограммасы немесе BIOS келесі қосылғанда осы оқиға туралы хабарлау үшін конфигурациялануы мүмкін. Бұл физикалық бұзушылықты анықтау жүйесі компьютер иелеріне компьютерлеріне қол сұғушылық жасалғанын анықтауға көмектеседі. Дегенмен, мұндай жүйелердің көпшілігі құрылысы бойынша өте қарапайым; білімі бар шабуылшы корпусқа кіріп немесе оның ішіндегілерді қосқышты іске қоспай өзгерте алады. Бұрын, файлдық серверлерді орналастыруға арналған көптеген корпустарда сыртқы дискілік ұяларды жабатын құлыпталатын есік болған. Бұл CD-ROM дискілерін ұрлаудың алдын алуға бағытталған қауіпсіздік шарасы еді. Сол кезде CD-ROM дискілерінің сыйымдылығы қолданыстағы қатты дискілерден артық болды және көптеген маңызды деректер базалары осы медиада таратылды. Бұл деректер базалары көбінесе өте қымбат немесе құпия деректерді қамтитын, сондықтан олар кездейсоқ ұрлықтың ықтимал нысаны болатын.