Делго: Ніл өзенінің жағасындағы елді мекені

Кіріспе

2008 жылғы американдық анимациялық фильм
Ніл өзеніндегі елді мекен

«Дельго» – 2008 жылғы американдық анимациялық фантастикалық оқиғалық фильм. Оны Марк Ф. Адлер мен Джейсон Маурер режиссерлік етті, ал сценарийін Скотт Биар, Патрик Дж. Кован, Карл Дрим және Дженнифер А. Джонс жазды. Басты рөлдерде Фредди Принц-младший, Дженнифер Лав Хьюитт, Энн Банкрофт, Крис Каттан, Луис Госсетт-младший, Берт Рейнольдс, Эрик Айдл, Майкл Кларк Дункан, Келли Рипа, Вал Килмер және Малкольм Макдауэлл ойнады. Фильмді Джефф Занелли музыкасымен Freestyle Releasing таратты, ал оны 1999 жылы жобаны әзірлеуді бастаған Macquarium Intelligent Communications компаниясының бөлімшесі – Electric Eye Entertainment Corporation және Fathom Studios өндірді. «Дельго» Anima Mundi фестивалінде «Үздік фильм» сыйлығын жеңіп алғанына қарамастан, сыншылар мен көрермендер тарапынан жағымсыз пікірлер алды, сонымен қатар, ол соңғы жылдардағы ең төменгі табыс тапқан фильмдердің бірі болды. Фильмнің бюджеті 40 миллион доллар болса, кинотеатрларда 1 миллион доллардан аспады. «Дельго» кең экрандарда (2000-нан астам экран) көрсетілді, бірақ маркетингтік бюджеті шағын болды. Осының салдарынан фильм кассада сәтсіздікке ұшырады және шамамен 46 миллион доллар зиянға батты. Кейіннен 20th Century Fox фильмнің халықаралық және отандық медиа тарату құқықтарын сатып алды. «Дельго» Энн Банкрофт пен Джон Вернон актерлерінің соңғы фильмі болды, олар екеуі де фильмнің шығуына үш жыл бұрын қайтыс болды. Фильм Банкрофтқа арналған.

Сюжет

Табиғи ресурстардың таусылуына байланысты өз әлемін тастап кеткен қанатты адам тектес Норин тайпасы, Жерде тұратын Локнилердің рұқсатымен Джамораға қоныстанды. Өз нәсілдік басымдығына сенеді және Локнилерден жерді тартып алуға тырысады, сол үшін де Седесса бастаған Норин тайпасы. Локни тайпасының Дельго атты ұлының ана-әкесі осы қақтығыста қаза табады. Норин патшасы Захн соғысқа қорқып, Седессаны ескертеді, бірақ ол патшайымды улайды және Захнды да (оны ұстағанда) өлтіруге тырысады. Содан кейін ол жерден қуылды, ал қанаттары кесілді. Дельгоны ақсақал Марли тәрбиелейді, ол оған сиқырлы тастардың күшін қалай пайдалануға болатынын үйретеді. Дельго өсе келе барлық Норин тайпасынан кек алуға ниеттеніп, Норин ханшайымы Кайламен танысып, онымен жақындасады. Бірақ Седесса үшін жұмыс істейтін Норин генералы Раиус оны ұрлап кеткенде, Дельго мен оның досы Фило кінәлі деп айыпталып, тұтқындалады. Норин түрмесінде Дельго Норин генералы Богардуспен кездеседі, Раиус оны қару-жарағымен тікелей құмар ойнауға мәжбүрлейді, себебі Богардус Локни тайпасымен толыққанды соғысқа қарсы болған. Дельго, Фило және Богардус үңгірлерге қашып, ақырында Седессаның бекінісіне жетеді және Кайланы құтқарады. Бірақ соғыстың басталуын болдырмау үшін олар тым кеш оралады. Богардус шайқасып, Раиусты жеңеді, бірақ өлімге ұшырайды. Богардус ауыр жарақатынан көз жұмғанда, Дельго көп жыл бұрын Норин мен Локни тайпалары арасындағы алғашқы соғыста өмірін сақтап қалған Норин сарбазының өзі екенін түсінеді. Осы уақытта Седессаның монстрлар әскері шайқасқа қосылады. Кайла Норин генералдарына өз әскерлерін Локни тайпасымен соғысуды тоқтатуға және оларды ұшырып алып, шайқас алаңынан шығаруға көндіреді. Фило үлкен жануарлардың бүкіл тобын шайқас алаңына бағыттап, Седессаның қолбасшыларын қашқызады. Дельго Седессаға қарсы тұрып, тұтқынға алынған патша Захнды іздейді. Соңында ол тас сиқырын меңгеріп, Седессаны жеңеді. Ол өліміне жол бермей, оны құтқарып, өткенге қарай алмайды. Бірақ Седесса Дельгоға көмекке келген Кайлаға шабуыл жасайды. Олар күресіп, Седесса ақырында құлайды, құлаудан жарақаттанады және оның жасалмаған қанаттарының ешқандай пайдасы болмайды. Мереке кезінде Раиус өлмегенін анықтайды және Дельгоны өлтіруге соңғы рет әрекет жасайды. Норин оны жеңеді, бірақ ол Дельгоға найзасын лақтырады. Содан кейін кенеттен найза ауада жарылады. Барлығы Филоға қарайды, ол соңынан дорбасын меңгерген. Кейіннен Дельго мен Кайланың достығы махаббатқа айналады, олар ақырында бір-бірін сүйеді.

After having left their own world due to a loss of natural resources, the winged humanoid Nohrin settle on Jhamora with the permission of the ground dwelling Lokni. Would be conqueror Sedessa leads those Nohrin that believe in its own racial superiority and try to take land away from the Lokni. The parents of Delgo, a Lokni, are killed in the resulting conflict. Nohrin King Zahn is horrified by the war and admonishes Sedessa, who then poisons the Queen and almost kills Zahn (who catches her) as well. She is subsequently banished, and her wings are clipped off. Delgo, meanwhile, is raised by Elder Marley, who tries to teach him how to use the power of magical stones. Delgo grows up, and he gives in to his desire for revenge against all Nohrin. He meets Nohrin Princess Kyla and develops a tentative friendship with her. When she is kidnapped by Nohrin General Raius, who is actually working for Sedessa, Delgo and his friend Filo are blamed and arrested. In the Nohrin prison, Delgo meets Nohrin General Bogardus, who was forced to illegally gamble with his weapons by Raius, because Bogardus opposed an all out war with the Lokni. Delgo, Filo, and Bogardus escape into some caverns and eventually reach Sedessa's stronghold and rescue Kyla. They return too late to avert a war taking place. Bogardus fights and defeats Raius, but he is mortally injured. Just as Bogardus dies from heavy wounds, Delgo realizes that he was the Nohrin soldier who spared his life many years ago during the first war between the Nohrin and the Lokni. Meanwhile, Sedessa's army of monsters joins in the battle. Kyla convinces the Nohrin generals to direct their troops to stop fighting the Lokni and instead pick them up and fly them away from the battlefield. Filo then directs an entire stampede of large animals onto the battlefield, sending Sedessa's minions fleeing for their lives. Delgo goes off to face Sedessa and find King Zahn, whom she has taken prisoner. He finally manages to master the stone magic, and defeats Sedessa. He also puts the past behind him by saving her rather than letting her fall to her death. However, Sedessa then attacks Kyla, who has come to Delgo's aid. The two struggle and Sedessa finally falls, injuring herself by the fall and her artificial wings being of no use. Later, during the celebrations, it turns out Raius was not dead, and he makes one last attempt to kill Delgo. He is subdued by a Nohrin, but not before he throws his spear at Delgo. Then, out of nowhere, the spear breaks in midair. Everyone turns to look at Filo, who has finally mastered his slingshot. Later, Delgo and Kyla's friendship blossoms into romance when they finally kiss.

Өндіріс

Fathom Studios 1999 жылы Delgo фильмінің дамуын бастады; анимация жұмысы 2001 жылы басталды. 2001 жылғы сұхбатында Марк Адлер фильмнің басқа жақындағы компьютерлік анимациялық фильмдерден ерекшеленетінін айтты, себебі ол комедия емес, сонымен қатар "адам емес әлемде айтылған терең мағыналы оқиға". Fathom фильмнің ресми сайтында "Цифрлық күнделіктер" мүмкіндігін іске қосты, бұл жанкүйерлерге өндіріс процесін қадағалауға мүмкіндік берді. Аниматорлар өз жұмыстарын күн сайын хабар тақтасына жариялап отырды, ал жанкүйерлер режиссерлер мен продюсерлердің пікірлерін, сондай-ақ сахналарға енгізілген өзгерістерді көре алатын болды. Бас аниматор және көркемдік директор Дерек Уинслоу 2001 жылғы қаңтарда шыққан US Weekly журналында "Delgo – оның ең үздік туындысы болады" және "Шрек фильмін кассада озады" деді. Адлердің сөзіне қарағанда, күнделіктердің бастапқы мақсаты экипажға "бірдей сағаттарда жұмыс істемейтін әріптестеріне түсініктеме беруге мүмкіндік беру" болған, бірақ көпшілікке білім беру тәжірибесін ұсыну да олардың құрылуының маңызды себебі болды. "Фильмімізге қоғамдық қолжетімділік беру арқылы біз студенттерге, жаңа аниматорларға және кино әуесқойларына компьютерлік анимациялық фильм жасау процедуралары туралы білім беруге көмектесеміз". Адлер "Digital Daily-ді оқу бөлмелерінде пайдаланатын көптеген университеттердің профессорлары" олармен байланысқа түскенін айтты. Күнделіктер "айына жарты миллионнан астам қаралым жинады", ал кейбір экипаж мүшелері Голливуд студияларынан ұсыныстар ала бастады (кейбір сәттерде Адлер экипаж мүшелерінің шын есімдерін әртүрлі псевдонимдермен жасыра бастады). Адлер олардың командасы сегіз негізгі кейіпкер, кем дегенде жиырма "екінші реттік кейіпкер", "жиырма екі жаратылыс, отыз өсімдік және елу алты декорация", сондай-ақ көптеген фонолық кейіпкерлер жасағанын мәлімдеді. Fathom-ның бас анимациялық директоры Уоррен Граббтың айтуынша, фондық элементтерді модельдеудегі бір қиындық "сол кездегі стандарттық жүйелердің көпшілігін фондық активтерді жасауда қолдана алмадық, өйткені олар Жердегі өсімдіктерге негізделген". Фильмді түсірушілер актерлерге ұсыныс хаттарымен қатар, фильмде пайдаланылған тастардың суреттері мен нақты көшірмелерін жинақтаған жиынтықтарды жіберді. Седессаның дауысы болған Энн Бэнкрофт 2005 жылы, өндіріс аяқталғанға дейін қайтыс болды. Фильмнің соңғы титрлерінде фильм оның құрметіне арналған. Бэнкрофттың қазасынан басқа, фильмнің шығуына кешігуге себеп болған бірнеше қиындықтар болды. Судья Нориннің дауысы болған Джон Вернон да 2005 жылы қайтыс болды, бұл оның соңғы фильмі болды. Директорлар суретші Роджер Диннің, әсіресе Yes және Asia тобының альбомдарындағы суреттерінің олардың фондық дизайнына тигізген әсерін мойындады. Dell компаниясымен жасалған серіктестік Fathom Studios-ты Delgo-ны көрсету үшін қажетті жабдықпен қамтамасыз етті.

Fathom Studios began development on Delgo in 1999; animation work began in 2001. In a 2001 interview, Marc Adler said that the film sets itself apart from other recent computer animated films because it is not a comedy and also because it is "a very human story told in a non human world". Fathom launched a "Digital Dailies" feature on the movie's official website, allowing fans to follow the production as it happened. Animators would post their work daily on the message board system and fans could see the directors' and producers' input as well as subsequent changes to the scenes. Chief Animator and Artistic Director Derek Winslow went on record in the January 2001 issue of US weekly, stating that "Delgo would be his finest creation" and "would outperform Shrek at the box office". According to Adler, although the original intent of the dailies was to allow the crew to "be able to offer commentary to other staff members who do not work the same hours", he also said that offering a learning experience to the public was an important reason for their creation. "By granting public access to our film as a work in process we are helping to educate students, burgeoning animators, and film enthusiasts about the procedures involved in the making of a computer animated movie." Adler said that they were "contacted by professors from the many universities who use[d] the Digital Dailies in their classrooms". The dailies "were receiving a half million hits a month", and some of the crew members started to get offers from Hollywood studios (at one point Adler started hiding the identities of the crew with fancy aliases). Adler said that their team created eight main characters, at least twenty "secondary characters", "twenty two creatures, thirty plants, and fifty six sets", as well as numerous background characters. According to Warren Grubb, Fathom's head animation director, one of the challenges with modeling the background elements was that "We couldn't even use most of the off the shelf systems at the time in creating the background assets because they were based on Earthly vegetation." The filmmakers put together kits with artwork and actual replicas of the stones used in the film to send to the actors, rather than just an offer letter. Anne Bancroft, the voice of villainess Sedessa, died in 2005, before production finished. On the film's end credits, the film is dedicated to her. Aside from the death of Bancroft, the film had several other setbacks which delayed its release. John Vernon, the voice of Judge Nohrin, also died in 2005, making this his final film. The directors acknowledge the influence of artist Roger Dean, specifically his album covers for Yes and Asia, on their backgrounds. A partnership with Dell provided Fathom Studios with the hardware required to render Delgo.

Тарату

Metro Goldwyn Mayer бастапқыда фильмді көрсетуге жоспарлаған еді, бірақ басшылық құрамындағы өзгерістер бұл жоспарларды күштен шығарды. Сонымен қатар, Fathom Studios компаниясының аналық компаниясы Macquarium президенті Кевин Фостер түсірілім барысында жүрек жетіспеушілігінен қайтыс болды, бұл фильмге шамамен бір жыл бойы назар аудармауға себеп болды. Yahoo! Movies сайтының хабарлауынша, фильмді жалдау арқылы көрсетудің орташа көрсеткіші бір сеансқа екі көрерменнен тұрады. 2012 жылы тағы бір Freestyle Releasing фильмі – "The Oogieloves in the Big Balloon Adventure" осы антирекордты жаңартты, алғашқы көрсетілім күндері бар болғаны 443 901 доллар таба алды. "Дельго" бүкіл тарихтағы ең аз табыс тапқан компьютерлік анимациялық фильм болып табылады, ол әлем бойынша 915 840 доллар ғана жинады, бұл рекорд бұрын 2006 жылғы "Дұғал" фильміне (АҚШ-та 7,2 миллион доллар) тиесілі болған.

Сыни жауап

Rotten Tomatoes сайтында фильмнің мақұлдау деңгейі 44 шолуға сүйене отырып 11%, ал орташа бағасы 3,6/10 құрайды. Сайттың пікірі: «Дельго – бұрынғы (және сапалырақ) фантастикалық фильмдерден алынған сюжет элементтерінің қосындысы, нашар анимация және көңілсіз кейіпкерлермен ерекшеленеді». Metacritic 10 сыншының бағасына сүйене отырып, 100 балдық шкала бойынша 27 балдық орташа есеп берді, бұл «негізінен жағымсыз пікірлер» екенін көрсетеді. Леонард Мальтиннің TV Movies басылымы фильмге «БOMБА» деген баға берді, оны «толық сәтсіздік» деп сипаттады. Newsday және Campus Circle сыншылары фильмнің ерекше көркемдігін атап, жоғары бағалады. Барлық сыншылар да «Оскар» жүлдесінің иегері Энн Банкрофтты оның соңғы рөліндегі антагонист рөлін орындағаны үшін жоғары бағалады. The Seattle Times газетінің Том Кёг Банкрофттың «тамаша дауыстауын» мақтап, фильмді «көлемді бірақ жақсы анимациялық ертегі, «Жұлдызды соғыстар» немесе «Сақиналардың иесі» спин-офтары сияқты» деп атады.

Марапаттар

Дельгоның көрсетіліміне қарамастан, ол көптеген кинофестивальдерде көрсетілді, оның ішінде әлемдегі ең ірі үш анимациялық фестиваль: SICAF (Корея), Annecy (Франция) және Anima Mundi (Бразилия). "Дельго" 2008 жылғы Anima Mundi фестивалінде "Ең үздік толық метражды фильм" жүлдесін жеңіп алды.

Үй медиасы

20th Century Fox Home Entertainment Delgo фильмін 2009 жылдың 4 тамызында DVD форматында шығарды. Blu-ray дискісі 2010 жылдың 5 қазанында жарық көрді. DVD-нің қосымша материалдарына режиссерлердің аудиокомментарийі, фильм туралы қысқаша бейнелер, алты өшірілген эпизод және "Chroma Chameleon" атты қысқаметражды фильм кіреді.