Кіріспе
Француз университеті деңгейіндегі инженерлік мекеме (grande école) École Centrale Paris (ECP; сондай-ақ École Centrale немесе Centrale деп те аталады) – инженерлік және ғылыми салалардағы француздық grande école. Ол сонымен қатар ресми атауы École Centrale des Arts et Manufactures деп белгілі болды. 2015 жылы École Centrale Paris, Supélec пен бірігіп CentraleSupélec құрды, ол Париж-Саклай университетінің құрамдас бөлігіне айналды. 1829 жылы негізі салынған бұл мекеме ең беделді және таңдаулы grande école-дердің бірі болды. Өнеркәсіптік революция дәуірінен бері бай кәсіпкерлік дәстүрімен байланысты, ол Франциядағы өнеркәсіптік көшбасшылықтың маңызды бөлігін құрайтын жоғары деңгейдегі инженерлер мен басшыларды даярлау ортасы болды. 19-шы ғасырдан бастап, жалпы мамандықты инженерлерді даярлау бойынша оның білім беру моделі әлемдегі бірнеше инженерлік институттардың құрылуына түрткіс берді, мысалы, Швейцариядағы École Polytechnique Fédérale de Lausanne, Бельгиядағы Faculté polytechnique de Mons, сондай-ақ Франция, Марокко, Қытай және Үндістандағы École Centrales тобының басқа да мүше мекемелері.
École Centrale Paris (ECP; also known as École Centrale or Centrale) was a French grande école in engineering and science. It was also known by its official name École Centrale des Arts et Manufactures. In 2015, École Centrale Paris merged with Supélec to form CentraleSupélec, a constituent college of the University of Paris Saclay. Founded in 1829, it was among the most prestigious and selective grandes écoles. Rooted in rich entrepreneurial tradition since the industrial revolution era, it served as the cradle for top level engineers and executives who continue to constitute a major part of the industry leadership in France. Since the 19th century, its model of education for training generalist engineers inspired the establishment of several engineering institutes around the world, such as the École Polytechnique Fédérale de Lausanne in Switzerland, Faculté polytechnique de Mons in Belgium, as well as other member schools of the Ecole Centrales Group alliance in France, Morocco, China, and India.
Тарих
École Centrale des Arts et Manufactures 1829 жылы Нант қаласынан шыққан заңгер және белгілі бизнесмен Альфонс Лаваллее жеке институт ретінде құрды. Ол мектептің негізін қалауға жеке капиталының басым бөлігін жұмсады, сонымен қатар оның негізін қалаушылары болған үш көрнекті ғалым – Эжен Пекле, Жан Батист Дюма және Теодор Оливье де қатысты. Айта кетерлігі, Лаваллее 1831 жылы Сент-Симон қозғалысының ресми органы болған Le Globe газетінің акционері болды. École Centrale құрылған кездегі мақсаты – Францияда жаңадан өркендеп келе жатқан өнеркәсіптік сектордағы алғашқы «зауыттар мен фабрикалардың дәрігерлері» болатын көп салалы инженерлерді даярлау болды. Осы кезеңдегі ғылыми жаңалықтар Еуропаның өнеркәсіптік дамуына зор әсер еткендіктен, Франция өнеркәсібін дамыту және әлемдік державалармен бәсекелесу үшін ғылым мен математика саласында терең білімі бар инженерлердің жаңа буыны қажет болды. Мектеп бастапқыда Париждегі түрлі ғимараттарда орналасқан, оның ішінде Сале оталы (қазір Пикассо мұражайы) және қазір Ұлттық өнер және кәсіп консерваториясына тиесілі ғимараттар да бар еді. Лаваллее École Centrale-дің алғашқы президенті болды. 1857 жылы Лаваллее мектептің тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін оның меншік құқығын Франция мемлекетіне өткізді. Наполеонның императорлық университет құру туралы бастамасымен мектеп уақытша Императорлық өнер және өндіріс мектебі деп аталады. 1862 жылы мектеп түлектеріне инженерлік мамандық бойынша аккредиттелген дипломдар табысталды, бұл Франциядағы алғашқы «ingénieur des arts et manufactures» академиялық дәрежесі болды. 1969 жылы мектеп Шатеней-Малабриядағы жаңа кампусқа көшірілді. Шатеней-Малабрия кампусын архитектор Жан Файтон жобалаған, оны президент Жорж Помпиду ашып берді, ол осы шараға Роберт Галлей де қатысты. Мектеп атауы École Centrale des Arts et Manufactures деп өзгертілді. 2015 жылы мектеп Париж-Сакле университетінің құрамына кіретін CentraleSupélec құру үшін Supélec мектебімен стратегиялық одақ құрды. Жаңа кампус Париждің орталығынан шамамен 20 км қашықтықтағы Гиф-сюр-Иветтеде орналасқан.
Серіктестіктер
École Centrale Paris – Groupe Centrale желісіне қатысты, бауырлас институттарымен (Лилль, Лион, Марсель, Нант, Пекин, Хайдарабад (Mahindra Group компаниясымен) және Касабланка) бірлескен Centrale Graduate Schools-терінің бірі болды. 1837 жылдан бері мектеп әлемнің жетекші университеттерімен көптеген халықаралық серіктестіктер (қос диплом, студенттер алмасу, ғылыми ынтымақтастық) орнатты, мысалы, Калифорния технология институты, Кембридж университеті, ETH Zurich, Джорджия технология институты, Гарвард университеті, Үндістан технология институттары, KAIST, Принстон университеті, Мадрид политехникалық университеті, Массачусетс технология институты, Милан политехникасы, Сингапур ұлттық университеті, Стэнфорд университеті, Торонто университеті, Цинхуа университеті, TU Delft және Мюнхен техникалық университеті. Ол Еуропадағы үздік инженерлік мектептер арасындағы TIME (Еуропаның үздік өнеркәсіптік менеджерлері) желісінің негізін қалаушы мүшесі, сондай-ақ UniverSud Paris және Еуропа инженерлік мектептерінің CESAER қауымдастығының мүшесі болды.
Қабылдау
Париж орта мектебіне қабылданған француз студенттерінің көпшілігі АҚШ университеттеріндегі бірінші және екінші курстарға сәйкес келетін дайындық сыныптары (prépas) арқылы ғылымдар бойынша жоғары оқу орнынан кейінгі білім берудің 2-3 жылын аяқтаған. Дайындық сыныптары – бұл таңдамалы және академиялық тұрғыдан қарқынды бағдарлама, ол Франциядағы жоғары мектепті бітірушілердің 10% -дан азын қабылдайды. Grandes écoles, École Centrale Paris-тің ішінде, студенттерге тек дайындық сыныптарындағы екінші жылды аяқтағаннан кейін ғана емтихан тапсыруға мүмкіндік береді (Mathématiques spéciales). Мысалы, 2016 жылы француз инженерінің дипломын (Diplôme d'ingénieur) алуға бағытталған басты бағдарламасына École Centrale Paris, 400-ге жуық студентті қабылдады, олар дайындық сыныптарынан шыққан ең үздік 4% үміткерлердің ішінде болды. Бұған қоса, эквивалентті таңдау процесінен өткен 50-ге жуық шетелдік студенттер де қабылданды. Халықаралық студенттер алдымен өздерінің туған елдерінің университеттерінде академиялық үлгерімі бойынша (ең жоғары 10% GPA) іріктеуден өтеді және кем дегенде 1-2 жыл бойы математика, ғылым, информатика және француз тілі сияқты пәндер бойынша қосымша оқудан өтеді, бұл бакалавриат бағдарламасының талаптарына қоса келеді. Содан кейін шетелдік студенттер жазбаша және ауызша емтихандар арқылы әрбір Grande École-ға түсуге өтініш береді, ал өтінішке профессорлардың 2 ұсынысы, оқудан тыс іс-шаралардағы жетістіктер туралы мәліметтер, тағылымдама немесе зерттеу/жобалық тәжірибелер және мотивациялық хат қоса тіркелуі керек. Соңында, инженерлік бағдарламаға бірнеше орын 3 жылдық бакалавриат бағдарламасында үздік көрсеткен француз университеттерінің түлектеріне арналған.
Оқу бағдарламасы
Centrale-дегі жалпы инженерлік бағдарлама көпсалалы болды және әдетте 3-4 жылға созылды. Оқу бағдарламасы басқа жалпы инженерлік мектептердегідей (écoles d'ingénieurs généralistes) болды. Барлық курстар француз немесе ағылшын тілінде оқытылды. Бірінші курс (Tronc Commun, немесе Common Core) кезінде студенттер ғылым (математика, кванттық физика, биология), инженерлік (үздіксіз механика, жылу алмасу, алгоритмдер, бағдарламалау) және әлеуметтік ғылымдар (экономика, басқару, шетел тілдері) салаларында бірнеше пәнді оқуға міндетті болды. Екінші курс студенттерге қалау бойынша курстар таңдау мүмкіндігі берілді, бірақ ғылымға баса назар аударылды. Бірінші екі жыл студенттерді түрлі зерттеу, стартап және өнеркәсіптік жобаларға дайындау үшін пайдаланылды. Үшінші курс студенттер өздерінің академиялық және кәсіби қызығушылықтарына сәйкес белгілі бір мамандық таңдауына мүмкіндік берді. Бітірген соң студенттер Инженер дипломын (ғылым магистріне тең) және «Инженер дипломы» атағын алды, ол көбінесе «Инженер централиан» деп аталатын.
Жоғары оқу орны
Мектеп ғылым және инженерия салаларындағы мамандандырылған магистрлік бағдарламалардың кең спектрін ұсынды (бір жылдық немесе екі жылдық бағдарламалар). Сонымен қатар, магистр дәрежесі барлар үшін әртүрлі PhD бағдарламаларын ұсынды. Қазіргі таңдағыда мектептің сегіз зертханасының бірінде 200-ден астам докторант жұмыс істеп жатыр.