Кіріспе

АҚШ Әскери-теңіз күштерінің офицері, Иллинойс штатынан АҚШ өкілі, командир Джеймс Хармон Уорд (25 қыркүйек 1806 – 27 маусым 1861) – Америка Азамат соғысында қаза тапқан АҚШ Әскери-теңіз күштерінің алғашқы офицері.

Өмірбаян

Коннектикут штатының Хартфорд қаласында туған Уорд, Коннектикут штатының жалпы білім беретін мектептерінде алғашқы білімін алғаннан кейін Вермонт штатының Норвич қаласындағы Америка әдеби, ғылыми және әскери академиясына оқуға түсты. 1823 жылы академияны бітірген соң, 1823 жылғы 4 наурызда Әскери-теңіз күштерінде мичман болып тағайындалды. Кейіннен төрт жылдық Жерорта теңізі саяхаты кезінде «Конституция» фрегатында қызмет етті, содан кейін Вашингтон колледжінде (қазіргі Тринити колледжі) ғылыми зерттеулер үшін бір жылдық демалысқа шықты. Теңізге оралғаннан кейін, ол тағы да Жерорта теңізінде қызмет етті, содан кейін Африка жағалауында құл саудасын тоқтату міндетін атқарды. Содан кейін ол Батыс Үндістанда теңіз қақпанының қайта жандануына жол бермеуге көмектесті. АҚШ-қа оралғаннан кейін, Филадельфиядағы (Пенсильвания) Әскери-теңіз мектебінде артиллерия және қару-жарақ курстарын оқытты. Бұл курстар кейін «Артиллерия және қару-жарақ бойынша бастауыш оқу жолы» деген атпен жарияланды. 1845 жылғы 10 қазанда Мэриленд штатының Аннаполис қаласында жаңа Әскери-теңіз академиясы ашылды; лейтенант Уорд осы академияның бес негізін қалаушының бірі болды. Ол жас мичмандарға өзінің тәжірибесін жеткізуге көмектескен алғашқы офицерлердің бірі болды. Заманының ең білімді офицерлерінің бірі Уорд атқарушы офицер (кейіннен мичман командирінің лауазымына айналған) лауазымын атқарды, сонымен қатар қару-жарақ және бу машиналарын оқытумен айналысты. Мексикамен соғыс басталғанда көптеген теңіз офицерлері мен сарбаздар Мексика суларында қызмет ететін кемелерге тағайындалуға ұмтылды. Академиядан босатылып, Уорд 1847 жылы «Камберленд» кемесіне қолбасшылық етті және соғыс аяқталғанға дейін сол қызметте болды. Кейіннен бұйрық күтіп жүрген кезде, 1848 жылы «Виксен» бу кемесіне командир болып тағайындалды және 1850 жылға дейін оның құрамында болды. Вашингтон және Филадельфия теңіз жағалауларындағы қызметтен кейін, Уорд «Джаместаун» кемесіне қолбасшылық етті және оны Африка жағалауына құл кемелерін іздеуге алып барды. Осы уақытта бос уақытында ол тағы бір оқулық – «Теңіз тактикасы туралы нұсқаулық» – үстінде жұмыс істеді, алғашқы басылымы 1859 жылы жарық көргеннен кейін төрт басылымға дейін жеткен ғылыми еңбек. 1860 жылы Уорд Нью-Йорк теңіз жағалауында қызмет етті, онда ол «Миллионға арналған бу» атты бу машиналарын зерттеу туралы танымал трактат жазды. 1861 жылдың көктемінде Оңтүстік штаттары Одақтан шығып, Конфедерация күштері Оңтүстік Каролинадағы Форт Самтерде қоршау құрған кезде, Гидеон Уэллс Уордты Самтерге көмек экспедициясын жоспарлау үшін Вашингтонға шақырды. Уорд оны өз еркімен басқаруға ұсынды, бірақ қарсылық, әсіресе генерал Винфилд Скотттан (ол оны бекер деп санады), жоспарларды тоқтатуға мәжбүр етті. Уорд фронт желісінде қызмет етуді талап етіп, Одақтың астанасынан оңтүстікке қарай осы аймақты қатерлі ететін Конфедерацияның теңіз және құрлық күштеріне қарсы пайдалану үшін Чесапик шығанағында «ұшқыш эскадрилья» құруды ұсынды. Ұсыныс мақұлданды және эскадрилья құрылды. Уордтың флагманы ретінде қызмет ететін «Томас Фриборн» бу кемесімен бірге «Фриланс», «Альянс» бу кемелері және үш жағалауды зерттеу кемесі оның флотилиясын құрады. Жаңадан құрылған бөлімше, кейін Потомак флотилиясы деп аталды, 1 маусымда алғашқы шайқасына қатысты, онда Уордтың кемелерінің қарулары Аквиа Крик шайқасында Вирджиния штатының Аквиа Крик қаласында Конфедерацияның жағалау батареяларын үнсіздікке мәжбүр етті. 27 маусымда Матиас Пойнт шайқасында Уорд оңтүстік күштерін Вирджиния штатының Кинг Джордж округіне қарасты Матиас Пойнттағы басқа батареядан шығару үшін жағалауға десант жасағын жіберді, бірақ ол қатты қарсылыққа ұшырады. Федералистер шабуылдан бас тартып, қарсы оқ пен артиллериялық оққа түсіп, кемелеріне қайта шегінді. Уорд өз флотилиясын жағалауға жақын алып келіп, кері шегінген десантшыларға оқпен көмектесті. Ол өзінің флагманы «Томас Фриборн» кемесіндегі бас қаруды бағыттап жатқанда, Уордтың құрсағына оқ тиіп, палубаға құлап, ауыр жарақат алды. Бір сағаттан соң қайтыс болды. Ол актер Энди Девайннің арғы атасы болды.