Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
"Платонның асырап алған балалары" – американдық ғылыми-фантастикалық телесериал "Жұлдыздар жолының" үшінші маусымындағы оныншы бөлім. Майер Долинский жазған және Дэвид Александр режиссерлік еткен бұл эпизод алғаш рет 1968 жылдың 22 қарашасында көрсетілді. Эпизодта "Энтерпрайз" экипажы телекинез күшіне ие, жасы өспейтін және садистік көзқарастағы адам тектес жаратылыстармен кездеседі. Эпизодтың ерекшелігі – ақ түсті ер адам (Кирк) мен қара түсті әйелдің (Ухура) арасындағы сүйіспеншілік сахнасы, бұл АҚШ телеарналарында осындай бейнеленген алғашқы мысалдардың бірі болды. Бұл эпизод, мазмұнының "жағымсыз" болғандықтан, азаптау мен садизмді қамтитын бірнеше эпизодтардың қатарында BBC арнасында көрсетілмеді.
"Plato's Stepchildren" is the tenth episode of the third season of the American science fiction television series Star Trek. Written by Meyer Dolinsky and directed by David Alexander, it was first broadcast on November 22, 1968. In the episode, the crew of the Enterprise encounter an ageless and sadistic race of humanoids with the power of telekinesis. The episode is notable for depicting a kiss between a white man (Kirk) and a black woman (Uhura), which was among the earliest instances of this on a US television show. It was one of several episodes not screened by the BBC because of their "unpleasant" content, including torture and sadism.
Сюжет
Капитан Кирк бірге бірінші офицер Спок пен бас дәрігер доктор МакКоймен апаттық сигналды тексеру үшін планетаға түседі. Оларды Александр (Майкл Данн) есімді достық кішкентай адам күтеді. Ол десантты өз халқына алып барады, олар классикалық грек мәдениетін қабылдаған және грек философы Платонның құрметіне өздерін Платондар деп атаған. Александрдан басқа барлық Платондар телекинетикалық күшке ие, нәтижесінде планетаның үстем тобының өте мақтанды болуына себеп болды, олар өз күштерінің арқасында қалағандарын істей алады деп сенді. Платондар «Энтерпрайзды» өз планеталарына «шақыртқандарын» түсіндіреді, өйткені олардың басшысы Пармен медициналық көмекке мұқтаж. Доктор МакКоймен емделгеннен кейін Пармен МакКойдың планетада қалып, басқа Платондарды емдеуін талап етеді. Капитан Кирк қарсылық білдіргенде, Платондар өз күштерін оны жазалау үшін қолданады. Александр Кирк пен Спокқа Пармен оларды өлтіргісі келетінін, бірақ қорқатынын айтуға тырысады. Пармен Кирк пен Спокты бірнеше рет қорлайды, ал доктор МакКой оны планетада қалуға көндіруге тырысады. Кейін Платондар өз күштерін пайдаланып, екі басқа «Энтерпрайз» офицерін планетаға көңіл көтеру үшін күшпен әкеледі: байланыс офицері лейтенант Ухура және медбике Чапел. МакКой Александрдың қанынан үлгі алып, планетаның табиғи тамақ және су қорында көптеп кездесетін киронид минералын бөліп шығарып, анықтай алады. МакКой сарысу дайындап, Кирк пен Спокқа Парменнің күшінен екі есе артық дозаны салады. (Ол Александрдың гипофиздік өсу гормонының жетіспеушілігі оның киронидті метаболизмдей алмайтынын және телекинетикалық қабілетке ие бола алмайтынын байқайды. Александр осы қабілетті қаламайтынын, Платондар сияқты болу қаупін қаламайтынын мәлімдейді.) Александр Кирктің қайдан келгенін және өлшем маңызды ма деп сұрайды. Кирк өлшем, түс және түр маңызды емес дейді. Александр Киркпен бірге баруды сұрайды. Кирк пен басқалар сарысудың әсерін күтіп тұрғанда, Пармен төрт адамды грек киімдерімен қайтадан өнер көрсетуге мәжбүр етеді. Александр өз халқының экипажға жасаған қорлау трюктерін көргеннен кейін ашуланып, Парменге пышақпен шабуыл жасауға тырысады. Кирк жаңадан қол жеткізген телекинетикалық күштерін Парменді жеңіп, Александрдың өмірін сақтау үшін пайдаланады. Пармен өзінің зорлық-зомбылық әрекеттерін түзетуге уәде береді, бірақ Кирк оған сенбейді және Парменге егер ол сөзінен қайтса, күшті кез келген адам оны жеңу үшін қайта жасай алады деп ескертеді. Кирк Платондар жақсы мінез-құлық танытса, планетаға тиісті медициналық техниктерді жіберуге уәде береді, ал Александр «Энтерпрайз»бен бірге галактиканың басқа бөлігінде жаңа өмір бастауды сұрайды. Александрдың қасында Кирк «Энтерпрайз»бен байланысып, Скоттка: «Мен сен үшін кішкентай күтпеген жаңалық әкелдім. Мен кемеге қонақ алып келе жатырмын».
Captain Kirk, along with First Officer Spock and Chief Medical Officer Dr. McCoy, beams down to a planet to investigate a distress call. Once there, they are greeted by a friendly dwarf named Alexander (Michael Dunn). He leads the landing party to meet the rest of his people, who have adopted classical Greek culture, and named themselves Platonians in honor of the Greek philosopher Plato. All of the Platonians, except for Alexander, possess telekinetic powers, and the planet's ruling class have become exceedingly arrogant as a result, believing they can do as they please because of their powers. The Platonians explain they "lured" the Enterprise to their planet because their leader, Parmen, requires medical help. After being treated by Dr. McCoy, Parmen demands McCoy remain on the planet to treat other Platonians. When Captain Kirk objects, the Platonians use their powers to punish him. Alexander tries to tell Kirk and Spock that Parmen wishes to kill them but is afraid. Parmen repeatedly humiliates Kirk and Spock as Dr. McCoy watches, trying to make him agree to stay on the planet. Later, the Platonians use their powers to force two other Enterprise officers to the planet for their entertainment: Communications Officer Lt. Uhura and Nurse Chapel. McCoy takes a sample of Alexander's blood and manages to isolate and identify the kironide mineral that provides the inhabitants with their special powers; it is abundant in the natural food and water supply of the planet. McCoy is able to prepare a serum and inject Kirk and Spock with doses to make them have twice the power of Parmen. (He observes that Alexander's lack of pituitary growth hormone makes him unable to metabolize the kironide and gain the telekinetic ability. Alexander declares that he would not want the ability anyway; he would not want to risk becoming like the Platonians.) Alexander asks where does Kirk come from and if size matters. Kirk says size, color, and species do not matter. Alexander asks to go with Kirk. While Kirk and the others are waiting for the serum to take effect, Parmen forces the four, all dressed in Greek clothing, to perform again. Alexander becomes angry after watching the humiliating tricks played upon the crew by his fellow Platonians, and he tries, unsuccessfully, to attack Parmen with a knife. Kirk uses his new found telekinetic powers to defeat Parmen and save Alexander's life. Parmen then promises to mend his bullying ways, but Kirk doesn't believe him, and warns Parmen, should he go back on his word, the powers can be recreated by anyone whenever they wish to defeat him. Kirk promises to send appropriate medical technicians to the planet as long as the Platonians behave themselves, and Alexander requests to go with the Enterprise to start a new life elsewhere in the galaxy. With Alexander by his side, Kirk contacts the Enterprise and tells Scotty, "I have a little surprise for you. I'm bringing a visitor aboard."
Өбiру
Эпизодта Джеймс Т. Кёрк (Уильям Шатнер) пен лейтенант Ухура (Нишель Николс) арасындағы өбіс көп жылдар бойы теледидардағы алғашқы нәсілдер аралық өбіс ретінде сипатталды. Алайда, бұл теледидардағы тұңғыш нәсілдер аралық өбіс емес еді. Кёрк/Ухура өбісінің бірнеше нұсқасы түсірілді, актерлер арасындағы жанасу деңгейі әртүрлі болды, және көптеген адамдар эпизодтың соңғы монтажда қай нұсқа қолданылғанын болжайды. Уильям Шатнер "Жұлдызды жол" естеліктерінде NBC олардың еріндері ешқашан тиіспеуін талап еткенін (камерадан бас бұру арқылы бұл жасырылды) айтады. Алайда, Нишель Николс өзінің "Үхурадан тыс" автобиографиясында (Шатнердің кітабынан кейін 1994 жылы жазылған) өбіс шын болғанын, тіпті оның басы еріндерін жасырғанда да болғанын мәлімдейді. NBC басшылары бұл туралы білгенде, Оңтүстік штаттарындағы телеарналардың наразылығын тудыруы мүмкін деп уайымдады. Дегенмен, бұл оқиғаға байланысты шағымдар аз болды. Нишель Николс атап көрсетеді, 1968 жылдың қараша айында тұңғыш рет көрсетілген "Платонның балалары" эпизоды "үлкен қызығушылық тудырды. Біз бұрынғыдан да көп хат алдық, барлығы да өте жағымды болды, көбісі маған арналған қыздардан, олар капитан Кёркті сүйгенде қандай сезімде екенін сұрады, ал оған жігіттерден мен туралы солай ойлады. Бірақ, өбіс ешкімді ренжіткен жоқ" – тек бір ақ нәсілді оңтүстік тұрғынынан келген жеңіл қарсылық хаты болды: "Мен нәсілдердің араласуына толығымен қарсымын. Алайда, капитан Кёрк сияқты нағыз американдық жігіт, Ухура сияқты әдемі әйелді құшақтаса, ол бұған қарсы тұра алмайды".
The episode features a kiss between James T. Kirk (William Shatner) and Lt. Uhura (Nichelle Nichols) which for many years was described as the first interracial kiss on television. However, it was not the first interracial kiss on television. Several takes of the Kirk/Uhura kiss were filmed, with different levels of contact between the actors, and many speculate on which version was used in the final cut of the episode. William Shatner recalls in Star Trek Memories that NBC insisted their lips never touch (the technique of turning their heads away from the camera was used to conceal this). However, Nichelle Nichols insists in her autobiography Beyond Uhura (written in 1994 after Shatner's book) that the kiss was real, even in takes where her head obscures their lips. When NBC executives learned of the kiss they became concerned it would anger TV stations in the Deep South. There were, however, few complaints about the scene. Nichelle Nichols observes that "Plato's Stepchildren" which first aired in November 1968 "received a huge response. We received one of the largest batches of fan mail ever, all of it very positive, with many addressed to me from girls wondering how it felt to kiss Captain Kirk, and many to him from guys wondering the same thing about me. However, almost no one found the kiss offensive" except from a single, mildly negative letter from one white Southerner who wrote: "I am totally opposed to the mixing of the races. However, any time a red blooded American boy like Captain Kirk gets a beautiful dame in his arms that looks like Uhura, he ain't gonna fight it."
Қабылдау
"Мен қайдан келсем де, мөлшері, пішіні немесе түсі ешқандай рөл ойнамайды". Кирк айтқан сөз, Newsweek (2009) басылымында келтірілген. Мысалы, "Құдайлар кімді жояды" эпизодындағы Мартаның биі балаларға көрсетуге тым ашық деп танылды. Шетелдік планетада зорлық-зомбылыққа ұшыраған жаратылыс, Кирк оған Жұлдыздық Флот стандарттары туралы айтқанда таңғалады. "Жұлдыз жолының" тұңғыш эфир берген күнінің 50 жылдығында National Geographic Кирк пен Ухураның сүйісін "көрікті" деп атады, оны сол дәуірдегі азаматтық құқықтармен байланыстырды. 2016 жылы Radio Times Ухура мен Кирк арасындағы сүйіспеншілікті барлық "Жұлдыз жолы" тарихындағы 25-ші ең жақсы момент деп санайды. 2016 жылы SyFy актриса Нишель Николстың Ухура рөлін сомдағандығы үшін бұл эпизодты "Жұлдыз жолындағы" ең жақсы көрініс деп атады. Уильям Шатнер 1993 жылғы "Жұлдыз жолы естеліктері" атты мемуарында, осы сүйістен басқа, бұл эпизодтың "көп ұмытылатын, жалықтыратын" болғанын айтады. 2017 жылы Den of Geek "Платонның асырап алған балалары" эпизодын түпнұсқа "Жұлдыз жолы" телесериалының төртінші нашар эпизоды деп бағалады.
quote box|quote="Where I come from, size, shape or color makes no difference." |source=Kirk's line, as quoted by Newsweek (2009) For example, Marta's dance in "Whom Gods Destroy" was deemed too sexual for it to be recommended as children's viewing material. The alien is being mistreated on the planet, and is surprised when Kirk informs him about Starfleet standards. On the fiftieth anniversary of the first broadcast of Star Trek, National Geographic noted the Kirk Uhura kiss as "iconic", which they describe as connecting to the period's civil rights issues. In 2016, Radio Times ranked the kiss between Uhura and Kirk as the 25th best moment in all Star Trek. In 2016, SyFy noted this episode for actress Nichelle Nichols presentation of Uhura, as having her best scene in Star Trek. William Shatner, in his 1993 memoir Star Trek Memories, says that aside from the kiss, this was otherwise "a rather forgettable, rather dull episode." In 2017, Den of Geek ranked "Plato's Stepchildren" the fourth worst episode of the original Star Trek television series.
Шығарылымдар
Бұл эпизод 1993 жылдың 21 желтоқсанында Жапонияда «Жұлдызды жол: Түпкі серия» 3-ші маусымның толық LaserDisc жинағының бір бөлігі ретінде жарық көрді. Осы және басқа эпизодтардың трейлері де қоса берілді, эпизодта ағылшын және жапон тілдерінде дыбыс жолдары бар болды.
This episode was released in Japan on December 21, 1993 as part of the complete season 3 LaserDisc set, Star Trek: Original Series log.3. A trailer for this and the other episodes was also included, and the episode had English and Japanese audio tracks.