Кіріспе

Бензоилэкгонин – кокаиннің негізгі метаболиті, бауырда пайда болып, зәрмен шығарылады. Кокаин қолданысын анықтау үшін несептегі есірткі тексерулері мен қаңғыбас суларын скринингтеуде осы зат тексеріледі.

Биохимия және физиология

Химиялық тұрғыдан алғанда, бензоилэкгонин – экгониннің бензоат эфирі. Ол кокаиннің негізгі метаболиті болып табылады және фармакологиялық әсері жоқ. Ол кокаиннің метил эфирі болып табылатын карбон қышқылы. Ол бауырда кокаиннің гидролизденуі арқылы, карбоксилестеразалардың катализімен түзіледі және кейін зәрмен шығарылады. Кокаиннің бос негізін суға қайнату арқылы оңай синтездеуге болады.

Зәр талдауы

Бензоилэкгонин – көптеген маңызды кокаинге жасалатын зәр талдауларында анықталатын зат.

Ауыз судағы заттар

Бензоилэкгонин кейде ішу суымен жабдықтауда кездеседі. 2005 жылы ғалымдар Италияның По өзенінен бензоилэкгониннің күрт үлкен мөлшерін тапты және оның концентрациясын аймақтағы кокаин қолданушылар санын бағалау үшін пайдаланды. 2006 жылы Швейцарияның Сент-Мориц шағын қаласындағы ағын суларын пайдаланып, халықтың күндізгі кокаин тұтынуын бағалауға арналған ұқсас зерттеу жүргізілді. Ұлыбританияда жасалған зерттеуде елдің ішу суында карбамазепин (құрысуға қарсы препарат) және ибупрофен (көбінесе қолданылатын стероид емес қабынуға қарсы дәрі) сияқты бензоилэкгониннің іздері табылды, алайда зерттеуде әрбір заттың мөлшері терапиялық дозадан бірнеше есе төмен екені және сондықтан халыққа қауіп тудырмайды деп көрсетілді. Экологиялық жүйелерге қатысты алдын ала зерттеулер бензоилэкгониннің уыттылық мәселелерін тудыруы мүмкін екенін көрсетіп тұр. Бұл метаболиттің қалдық сулардағы және жер беті суларындағы концентрациясын азайту мақсатында, күшті тотығу және фотокатализ сияқты ыдырау әдістері зерттелуде. Қоршаған ортаға маңызды концентрацияларда бензоилэкгониннің теріс экологиялық әсерге ие екені анықталды.