Атари және Тенген: Видео ойын тарихындағы сот дауы

Кіріспе

Tengen Inc. – американдық бейне ойынды шығарушы және жасаушы компания. Tengen Inc. компьютерлік және консольдық ойындарды жариялау мақсатымен аркадалық ойын өндірушісі Atari Games компаниясы құрған американдық бейне ойынды шығарушы және жасаушы компания еді. Оның Tengen Ltd. (株式会社テンゲン) деп аталатын жапондық еншілес компаниясы болды.

Тарих

1984 жылы Atari, Inc. екі бөлек компанияға бөлінді. Atari Corporation компьютерлік және консольдік ойындар мен аппараттық құралдарға жауапты болды және осы салалардағы Atari брендінің құқықтарына ие болды. Atari Games Atari, Inc. компаниясының аркадалық ойындар бөлімінен құрылды және аркадалық ойындарда Atari атауын пайдалануға құқылы болды, бірақ консольдік немесе компьютерлік ойындарда емес. Atari Games консольдік ойын нарығына енгісі келгенде, Atari атауын қолданбайтын жаңа таңбаны құру қажет болды. Жаңа еншілес компания Tengen деп аталды, бұл атау жапондық Го ойынының терминологиясында тақтаның орталық нүктесін білдіреді ("Atari" сөзі де осы ойыннан шыққан). Сол кезде Nintendo лицензия иелеріне жылына бес ойыннан астам шығаруға тыйым салды, картридждерді өндіруді Nintendo-ға жүктеді және олардың ойындары екі жыл бойы тек NES консолі үшін эксклюзивті болуын талап етті. Atari Games Nintendo Entertainment System үшін ойындар шығаруға арналған, шектеусіз лицензия алуға тырысты; Nintendo бас тартты, сондықтан 1987 жылдың желтоқсанында Atari Games Nintendo-ның стандартты лицензиялық шарттарымен келісті. Tengen сол жылдың 21 желтоқсанында тіркелді. 1988 жылы Tengen Nintendo лицензиясы бойынша алғашқы және жалғыз үш ойынды шығарды: R. B. I. Baseball, Pac-Man және Gauntlet. Сонымен қатар Tengen Nintendo-ның лицензиясыз NES ойындарын іске қосуға кедері келтіретін 10NES деп аталатын құлыптағыш чипті айналып өту үшін жасырын жұмыс істеді. Көптеген өндірушілер бұл чипті кернеудің күрт өсуімен бұзуға қол жеткізсе де, Tengen инженерлері бұл NES консольдеріне зақым келтіріп, оларды қажетсіз жауапкершілікке ұшыратуы мүмкін деп қорқып, Rabbit деп аталатын чипті әзірлеуді бастады. Басқа да мәселе бар еді – Nintendo бұл техниканың жұмыс істемеуі үшін NES-ке үнемі өзгерістер енгізіп отырды. Оның орнына Tengen чипті кері инженериялауды және оны ашуға қажетті кодты анықтауды жөн көрді. Алайда инженерлер мұны істей алмады, ал алғашқы партиясының шығарылу күні тез жақындады. Уақыт тар болғандықтан Tengen АҚШ Авторлық құқық басқармасына жүгінді. Оның адвокаттары Nintendo-ға қарсы сот ісі үшін компанияға қажет екенін айтып, Nintendo-ның құлыптау бағдарламасының көшірмесін сұрап, үкіметтік кеңсеге хабарласты. Ол бағдарламаны пайдаланып, NES құлыптасын ашуға мүмкіндік беретін өз чипін жасады. Tengen 1988 жылдың желтоқсанында өз картридждерін шығаратынын жариялады. Tengen өзінің ойындарының лицензиясыз нұсқаларын шығарған кезде Nintendo дереу Tengen-ді авторлық құқық пен патентті бұзуы үшін сотқа берді. Бұл компаниялар арасындағы сот процестерінің басталуы болды, ол 1994 жылға дейін шешілмеді. Tengen 1989 жылы Nintendo-мен Tetris-тің NES нұсқалары бойынша авторлық құқықтар дауында тағы да сотқа тартылды. Tengen бұл даудан да жеңіліске ұшырады және Тетрис нұсқасының сатылмаған жүздеген мыңдаған патрондарын қайтарып алуға мәжбүр болды (бар болғаны 50 000 данасы сатылған). Tengen басқа жүйелер үшін де ойындар жасады, соның ішінде Sega Genesis, Master System, Game Gear және TurboGrafx 16, сондай-ақ бірнеше ойынды жариялады. Компания Amiga және Atari ST сияқты үй компьютерлері үшін ойындарға лицензия берді, олардың көпшілігі британдық Domark компаниясы шығарған. Tengen ең танымал болғандары – Klax, Hard Drivin', STUN Runner және Paperboy сияқты танымал Atari аркадалық ойындарының порттары, бірақ олар көптеген басқа ойындарды да жариялады. 1994 жылы Nintendo-ға қарсы сот ісі шешілгеннен кейін және Time Warner Atari Games компаниясының бақылау үлесін қайта сатып алғаннан кейін Tengen Time Warner Interactive компаниясына біріктірілді.

By 1984, Atari, Inc. had been split into two distinct companies. Atari Corporation was responsible for computer and console games and hardware and owned the rights to the Atari brand for these domains. Atari Games was formed from Atari, Inc.'s arcade division, and were able to use the Atari name on arcade releases but not on console or computer games. When Atari Games wanted to enter the console game market, it needed to create a new label that did not use the Atari name. The new subsidiary was dubbed Tengen, which in the Japanese nomenclature of the board game Go refers to the central point of the board (the word "Atari" comes from the same game). At the time, Nintendo restricted their licensees to releasing only five games per year, mandated that Nintendo handle cartridge manufacturing, and required their games to be NES exclusive for two years. Atari Games tried to negotiate for a less restrictive license to produce games for the Nintendo Entertainment System; Nintendo refused, so in December 1987, Atari Games agreed to Nintendo's standard licensing terms. Tengen was incorporated on December 21 of that year. In 1988, Tengen released its first and only three games licensed by Nintendo: R. B. I. Baseball, Pac Man, and Gauntlet. Meanwhile, Tengen secretly worked to bypass Nintendo's lock out chip called 10NES that prevented unlicensed NES games from running. While numerous manufacturers managed to override this chip by zapping it with a voltage spike, Tengen engineers feared this could potentially damage NES consoles and expose them to unnecessary liability, and so they started development on a chip they called Rabbit. The other problem was that Nintendo made frequent modifications to the NES to prevent this technique from working. Instead, Tengen chose to reverse engineer the chip and decipher the code required to unlock it. However, the engineers were unable to do so, and the launch date for its first batch of games was rapidly approaching. With time running short, Tengen turned to the United States Copyright Office. Its lawyers contacted the government office to request a copy of the Nintendo lock out program, claiming that the company needed it for potential litigation against Nintendo. Once obtained, it used the program to create its own chip that would unlock the NES. Tengen announced that they were going to release their own cartridges in December 1988. When Tengen launched the unlicensed versions of its games, Nintendo immediately sued Tengen for copyright and patent infringement. This began a series of lawsuits between the companies which would not be settled until 1994. Tengen faced another court challenge with Nintendo in 1989 in copyright controversy over the two companies' NES versions of Tetris. Tengen lost this suit as well, and was forced to recall what was estimated to be hundreds and thousands of unsold cartridges of its version of Tetris (having sold only about 50,000 copies). Tengen went on to produce games for other systems, including the Sega Genesis, Master System, Game Gear, and TurboGrafx 16, and a few more, as well as publish a localized Sega CD title. The company also licensed games for home computers such as the Amiga and the Atari ST, most of which were published by British company Domark. It was best known for its ports of popular Atari arcade games, including Klax, Hard Drivin', STUN Runner, and Paperboy, although they published many other titles as well. In 1994, with the lawsuit against Nintendo settled and after Time Warner reacquired a controlling stake in Atari Games, Tengen was consolidated into Time Warner Interactive.