Шығыс Пенсильванияның Лихай аймағы

Леhigh аймағы, Пенсильвания штатының шығысындағы географиялық аймақ. Allentown қаласы, халық саны, экономикасы және аймақтың табиғаты туралы ақпарат.

30 мин оқу

100%

Дереккөз: Lehigh Valley — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

Шығыс Пенсильвания аймағы – Лехай аңғары, шығыс Пенсильваниядағы Лехай және Нортгемптон округтерінде Лехай өзенімен қалыптасқан географиялық және метрополиялық аймақ. Бұл Ұлы Аппалач аңғарының құрамына кіретін аңғар. Солтүстігіндегі таулар – Блю-Маунтин, оңтүстігіндегі таулар – Саут-Маунтин, батысындағы аңғар – Либан аңғары, ал шығысында Делавэр өзені мен Нью-Джерси штатының Уоррен округі орналасқан. Лехай аңғарының ұзындығы мен ені шамамен белгілі. Лехай аңғарының ең ірі қаласы – Аллентаун, Пенсильвания штатындағы үшінші ірі қала және Лехай округінің орталығы. 2020 жылғы халық санауы бойынша, қаланың халқы 125 845 адамды құрайды. Лехай аңғарына кіретін Аллентаун–Бетлехем–Истон метрополиялық аймағы қазіргі таңдағы Пенсильвания штатындағы Филадельфия және Питтсбургтен кейінгі үшінші ең көп халқы бар аймақ. 2023 жылғы мәліметтерге сәйкес, аймақтың халқы 873 555 адамды құрайды. Лехай округі Пенсильвания штатындағы ең қарқынды дамып келе жатқан округтердің бірі. Лехай аңғары 18-ден 34 жасқа дейінгі жас топтарының саны бойынша Пенсильвания штатында көш бастап тұр, бұл жастар еңбек күшінің маңызды бөлігін құрайды. Аймақтың негізгі халқының шоғырланған орталықтары Оңтүстік және Орталық Лехай және Нортгемптон округтерінде, Interstate 78, Interstate 476, Пенсильвания Route 309 және U.S. Route 22 тас жолдары бойында орналасқан. Тарихи тұрғыдан Лехай аңғары болат және басқа да ауыр өндіріс салаларындағы әлемдік көшбасшы болып келді. Бұл салалар 20-шы ғасырдың көп бөлігінде аймақтың жұмыспен қамту және экономикалық өндірісінің маңызды бөлігін құрады. Алайда, 1980-ші жылдардың басында аймақтың ауыр өндіріс секторы күрт құлдырады. Бұл құлдырау, әсіресе 20-шы ғасырдың көп бөлігінде әлемдегі екінші ірі болат өндіруші компаниясы болған Бетлехем Steel компаниясының қысқартылуы мен жабылуымен және басқа да Лехай аңғарындағы өндіріс компанияларының тағдырымен ерекшеленді. Лехай аңғарының экономикасы қалпына келгенше елеулі қиындықтарға тап болды. Бірақ, 21-шы ғасырда Пенсильвания штатындағы ең ірі және ең қарқынды дамып келе жатқан экономикалардың бірі ретінде қайта жанданды. 2021 жылғы мәліметтерге сәйкес, Лехай аңғарының жалпы ішкі өнім (ЖІӨ) 50,960 миллиард долларды құрайды. Бұл көрсеткішті қаржы, өндіріс, денсаулық сақтау, білім беру және ақпарат салаларының әртүрлі үлестері қамтамасыз етеді. 21-шы ғасырда аймақ АҚШ-тың логистикалық индустриясының ұлттық орталығына айналды, әсіресе қойма шаруашылығы және интермодальдық тасымал салаларында. Аймақтың негізгі коммерциялық әуежайы – Хановер қалашығындағы Лехай аңғары халықаралық әуежайы. Әуежайдың әуе қозғалысы 21-шы ғасырда едәуір өсті, бұл негізінен коммерциялық әуе жүк тасымалының өсуімен байланысты. 2016 жылы жүк көлемі 210 миллион фунттан асты. Лехай аңғары АҚШ-тың солтүстік-шығысындағы мегаполистің құрамында орналасқан. Ол елдегі ең ірі халық орталықтарына, әуежайларға, терминалдарға, теміржолдарға және теңіз порттарына ыңғайлы қол жеткізе алады. Аймақ географиялық тұрғыдан АҚШ халқының үштен бірінен астамына және Канада халқының жартысынан астамына бір күндік сапар қашықтығында орналасқан. Бұл фактор 21-шы ғасырда жеңіл өндіріс және коммерциялық тарату салаларында Солтүстік Америка көшбасшысы ретінде аймақтың дамуына ықпал етті. Осы және басқа да салалардағы табыстар аймақтың 20-шы ғасырдың соңындағы ауыр өндірістің құлдырауынан туындаған елеулі шығындарды өтеуге көмектесті. 18-шы ғасырда қоныстанғаннан бері Лехай аңғары көптеген танымал американдықтардың туған жері немесе мекені болды. Олар академия, өнер және музыка, бизнес, үкімет және саясат, әскери, кәсіби және олимпиадалық деңгейдегі спортшылар және басқа да салалардағы өкілдері болып табылады.

the Eastern Pennsylvania region

The Lehigh Valley ('/l//iː//h//aɪ/) is a geographic and metropolitan region formed by the Lehigh River in Lehigh and Northampton counties in eastern Pennsylvania. It is a component valley of the Great Appalachian Valley bounded to its north by Blue Mountain, to its south by South Mountain, to its west by Lebanon Valley, and to its east by the Delaware River and Warren County, New Jersey. The Lehigh Valley is about long and wide. The Lehigh Valley's largest city is Allentown, the third largest city in Pennsylvania and the county seat of Lehigh County, with a population of 125,845 residents as of the 2020 census. The Allentown–Bethlehem–Easton metropolitan area, which includes the Lehigh Valley, is currently Pennsylvania's third most populous metropolitan area after those of Philadelphia and Pittsburgh, and the nation's 67th largest metropolitan area with a population of 873,555 as of 2023. Lehigh County is among Pennsylvania's fastest growing counties, and the Lehigh Valley leads Pennsylvania in terms of population growth in the 18 to 34 year old demographic, which constitutes a significant portion of the labor workforce. The region's core population centers are located in southern and central Lehigh and Northampton counties along Interstate 78, Interstate 476, Pennsylvania Route 309, and U. S. Route 22. The Lehigh Valley has historically been a global leader in steel and other heavy manufacturing industries, which represented a considerable portion of its employment and economic production for most of the 20th century. Beginning in the early 1980s, however, the region's heavy manufacturing sector experienced a rapid downfall, highlighted by the downsizing and ultimate closure of Bethlehem Steel, the world's second largest steel manufacturer for much of the 20th century, and other Lehigh Valley based manufacturing companies. The Lehigh Valley's economy struggled considerably before ultimately rebounding and since emerging in the 21st century as one of Pennsylvania's largest and fastest growing economies. As of 2021, the Lehigh Valley's gross domestic product (GDP) is $50.960 billion, driven by diverse industry sector contributions from its finance, manufacturing, health care, and education, and information sectors. In the 21st century, the region also has emerged as a national center for the U. S. logistics industry, especially in warehousing and intermodal transport. The region's primary commercial airport is Lehigh Valley International Airport in Hanover Township; the airport's air traffic has grown considerably in the 21st century, largely as a result of considerable growth in its commercial air cargo traffic, which exceeded 210 million pounds in 2016. The Lehigh Valley is located within the U. S. Northeast megalopolis with ease of access and close proximity to many of the nation's largest population centers, airports, terminals, railways, and seaports, including New York City, the nation's largest city, which is 90 mile (145 km) to its east, and Philadelphia, the nation's sixth most populous city, which is 60 mile (97 km) to its southeast. The region is located geographically within a one day drive to over a third of the U. S. population and over half of Canada's population, which has been a factor in its 21st century emergence as a North American leader in light manufacturing and commercial distribution. Gains in these and other industries have helped offset the significant losses the region had experienced from its late 20th century decline in heavy manufacturing. Since its settlement in the 18th century, the Lehigh Valley has been the birthplace or home to several notable Americans who have proven influential across a broad range of fields, including academia, art and music, business, government and politics, the military, professional and Olympic level athletics, and other fields.

Колониялық дәуір

Лехай аңғарына 18 ғасырдың бірінші жартысында негізінен соғыс пен діни қуғын-сүргіннен қашып келген неміс иммигранттары қоныстанды. Олар келгенге дейін бұл аймақта Ленапе тайпалары мекен еткен, олар аң аулап, балық аулап және жаспер тасын қазып шығарған. Аймақ бастапқыда 1682 жылы Бакс округінің бір бөлігі ретінде құрылған. Эммаустағы Shelter House, 1734 жылы Пенсильвания неміс қоныс салушыларымен салынған, Лехай аңғарындағы ең көне, әлі тұрған ғимарат және штаттағы ең көне ғимараттардың бірі деп саналады. 1737 жылы провинциялық Пенсильванияның негізін қалаушы Уильям Пенннің ұлдары отарлық кезеңде «Жаяу сатып алу» арқылы Лехай аңғарының көп бөлігін иеленді. Ленапе тайпалары 1750-ші жылдар мен 1760-шы жылдардың басында аймақтағы еуропалық қоныс салушыларға қарсы шабуылдармен жауап берді, бірақ 1760-шы жылдардың ортасына қарай аймақтан қоныс аударды. 1752 жылы аймақ Нортгемптон округінің құрамына кірді, ал Лехай округі кейіннен Нортгемптон округінен бөлініп, 1812 жылы ресми түрде құрылды.

Америка революциялық соғысы

Аллентаун және оның айналасындағы аймақтар Америка революциясының бастауында маңызды және тарихи рөл атқарды. Британ колониализміне қарсы алғашқы қарсылықтар Аллентаунда және оның төңірегіндегі Лехай округіндегі Лехай аңғарындағы қауымдастықтарда басталды. 1774 жылдың 21 маусымында Аллентаундағы патриоттар британдық отаршылдық үкіметіне қарсы тұру жоспарларын жасау үшін жинала бастады. 1774 жылдың 21 желтоқсанында Аллентаун аймағындағы патриоттық жасақтар ресми түрде Бақылау комитетін құрды. Тәуелсіздік декларациясына қол қойылғаннан кейін Аллентаундағы британдық колониялық үкімет тарап бастады, ал патриоттар бақылауға алып, торилерді аймақтан қуды. Аймақтағы революциялық көңіл-күйді ескере отырып, Истон Филадельфия және Нью-Джерси штатындағы Трентонмен қатар, Декларацияны алғаш рет 1776 жылдың 8 шілдесінде сағат 12-де жалпыхалыққа оқылатын үш белгілі бір орынның бірі болды. Бірнеше айдан кейін Трентон шайқасында жеңіске жеткеннен кейін Вашингтон және оның Континенталдық армиясының штабы қазіргі Лехай аңғары арқылы өтіп, бұрын Су көшесі деп аталған Лехай көшесіне жетті. Вашингтон және оның штабы Лехай көшесінің басында, қазіргі Уайр Милл Арборетумы орналасқан үлкен бұлаққа тоқтады. Олар сол жерде демалып, аттарын суарды, содан кейін қызметтік орнына бет алды. Аллентаун революцияны қолдады, қаланың әртүрлі жерлерінде, соның ішінде қазіргі Фарр ғимаратының орналасқан 739 Гамильтон көшесінде, жараланған Континенталдық армия әскерлерін емдеу үшін алғашқы ауруханаларды құрды. Революциялық соғыс барысында Вашингтон және оның қолбасшылары Аллентаунда екі тұтқын лагерін құрды, біреуі 8-ші және Гамильтон көшелерінде, екіншісі Гордон көшесінде, тұтқынға алынған гессендік жалдамалы әскерлерді орналастыру үшін. Трентон шайқасында жеңіске жеткеннен кейін Аллентаунға келгеннен басқа, Вашингтон революция кезінде және одан кейін қалаға және аймаққа бірнеше рет оралды. Аллентаун сонымен қатар 1777 жылдың 26 қыркүйегінде Филадельфия британдық армияға түскеннен кейін, бостандық қоңырауын британдықтардың қолға түсірмеу үшін қорғауда тарихи рөл атқарды. Бостандық қоңырауы 1777 жылдың қыркүйегінен 1778 жылдың маусымына дейін тоғыз ай бойы Аллентаунның Сион реформацияланған шіркеуіндегі еден тақталарының астында жасырылды. Вашингтон мен Континенталдық армияның 1777 жылдың 11 қыркүйегінде Брэндивайн шайқасында жеңілгеннен кейін революциялық Филадельфия астанасы қорғаныссыз қалды, Пенсильванияның Жоғарғы атқарушы кеңесі Филадельфияның құлауын күтіп, он бір Филадельфия қоңырауын, соның ішінде бостандық қоңырауын, сол кезде Мемлекеттік үй қоңырауы деп аталған, алып тастап, қазіргі Аллентаунға көшірді, ол сол кезде Нортгемптон Таун деп аталды. Аллентаунда бостандық қоңырауы мен басқа да қоңыраулар Батыс Гамильтон көшесіндегі Сион реформацияланған шіркеуінің еден тақталарының астында британдық армияның оларды тартып алып, оқ-дәрі жасау үшін балқытып жібермеуі үшін жасырылды.

Allentown and its surrounding communities played an important and historic role in the emergence of the American Revolution. Some of the first resistance to British colonialism began in Allentown and its surrounding Lehigh County communities in the Lehigh Valley. As early as June 21, 1774, patriot forces in Allentown began meeting to formulate resistance plans to British colonial governance. On December 21, 1774, a Committee of Observation was formally established by Allentown area patriot militias. Following the signing of the Declaration of Independence, the Colonial British government in Allentown began dissolving and these patriot militias seized control, pressuring Tories out of the region. In recognition of the strong pro revolutionary sentiment in the region, Easton was one of only three designated locations, along with Philadelphia and Trenton, New Jersey, where the Declaration was read aloud in public for the first time on July 8, 1776 at noon. Following their victory at the Battle of Trenton several months later, Washington and his Continental Army staff traveled through the present day Lehigh Valley, proceeding up Lehigh Street, which was then called Water Street. Washington and his staff stopped at the foot of Lehigh Street at a large spring on what is the present day Wire Mill Arboretum in Allentown. They rested there, watered their horses, and then proceeded to their post of duty. Allentown supported the Revolution, establishing the first hospitals for treatment of wounded Continental Army troops at various city locations, including at the current location of the Farr Building at 739 Hamilton Street. As the Revolutionary War progressed, Washington and his commanders also established two POW camps in Allentown, one at 8th and Hamilton streets and another on Gordon Street, to house captured Hessian mercenaries. In addition to visiting Allentown after his victory at the Battle of Trenton, Washington returned to the city and region several additional times during and following the Revolution. Allentown also played a historical role in protecting the Liberty Bell from British capture following the September 26, 1777 fall of Philadelphia to the British Army, concealing the Liberty Bell for nine months from September 1777 to June 1778 under floor boards in Allentown's Zion Reformed Church. After Washington and the Continental Army's defeat at the Battle of Brandywine on September 11, 1777, the revolutionary capital of Philadelphia was left defenseless and Pennsylvania's Supreme Executive Council, anticipating Philadelphia's fall, ordered that eleven Philadelphia bells, including the Liberty Bell, then known as the State House Bell, be taken down and moved to present day Allentown, which was then called Northampton Towne. In Allentown, the Liberty Bell and other bells were hidden under floorboards at Zion Reformed Church on West Hamilton Street to protect them from being seized and melted down by the British Army for use as munitions.

Америка Азаматтық соғысы

Бұл аймақ Америка Азамат соғысында тағы да ықпалды болды. Форт Самтер шайқасында Одақ армиясының жеңілісінен кейін және Линкольннің 1861 жылғы 15 сәуірдегі штаттық әскерді 75 000 ерікті жинауға шақырған жарлығымен, Вашингтон қаласындағы ұлттық астананы қорғау үшін, Аллентаун қаласы дереу өзінің Аллен пехотасын жұмылдырды, ол Форт Самтерден кейін Вашингтонды Конфедерация шабуылынан қорғады. Аллен гвардиясы деп те аталатын Аллен жаяу әскері 1861 жылғы 18 сәуірде қызметке кірісті. 1861 жылдың жаз айының соңында және күздің басында осы бөлімнің мүшелері және Лехай аңғарының ішінде және сыртындағы басқа да еріктілер 47-ші Пенсильвания жаяу әскер полкін құру үшін бірікті. Ол 5 тамызда құрылды және кейіннен Одақ армиясының Теңіз Оңтүстігіне кеңейе беруіне ықпал етті, 1862 жылы Сент-Джонс Блафф шайқасында Конфедерация позицияларына қарсы сәтті шабуылдар жасауға және 1864 жылы Трансмиссисипи театрындағы және Вирджиния штатындағы Шериданың Шенандоа алқабындағы науқандарға қатысуға мүмкіндік берді. Бұл жеңістер Азамат соғысын Одақтың пайдасына шешуге көмектесті. 1899 жылғы 19 қазанда Одақтың сақталуына ерікті түрде қызмет еткен Лехай аңғарының ерлерінің құрметіне монумент, Солдаттар мен теңізшілер монументі, Оллитаун қаласының Седьмой және Гамильтон көшелерінің қиылысында орнатылды, ол әлі де сол жерде тұр.

Өнеркәсіптік революция

1827 жылы Лехай каналының ашылуы Аллентаун мен Лехай аңғарын неміс тілді халықтың басымдығын құраған ауылдық егіс шаруашылығы аймағынан елдің алғашқы қалалық-индустриалды аймақтарының біріне айналдыруға зор үлес қосты. Лехай аңғары 19-шы және 20-шы ғасырдың көп бөлігінде айқын индустрияландыруға ұшырады және Америка индустриялық революциясындағы маңызды өндіріс орталығы болды. Лехай аңғары аймақтан өтетін Лехай өзенінің атымен аталады. Оның дамуы мен тарихының көп бөлігі антрацит көміріне, ағашқа және кенге қарызды, олардың коммерциялық пайдалануы Лехай каналының және Лехай аңғарының кең теміржол инфрақұрылымының дамуымен ғана мүмкін болды. Бұл минералдарды, ал кейіннен аймақтың өндірілген болаттарын ірі ұлттық және халықаралық нарықтарда сатуға мүмкіндік берді. Лехай каналы Ұлы депрессияға дейін жұмыс істеді, Делавэр өзенінің бойындағы порттарды, Пенсильвания каналын және трансокеандық сұранысты қамтамасыз етті, сондай-ақ үлкен Делавэр аңғарының индустриялануының маңызды бөлігі болды. Моррис каналы, Делавэр және Раритан каналының антрацит көмірін жеткізушісі, және Делавэр каналындағы Нью-Хоуптағы шлюздер Трентон, Ньюарк, Джерси-Сити және Нью-Йорк қалаларының антрацит энергиясына деген қажеттілігін қанағаттандыру үшін салынды. 1899 жылы Лехай аңғарындағы Бейтлехемде «Бейтлехем Болат» компаниясы құрылды. Компания елдің екінші ірі болат өндірушісіне айналды, оның болаты елдің алғашқы және ең ірі инфрақұрылымдық және құрылыс жобаларын салуға пайдаланылды, олардың ішінде Нью-Йорктегі Эмпайр Стейт Билдинг, Мэдисон Сквер Гарден және Рокфеллер орталығы, Чикагодағы «Мерчандайз Март», Джордж Вашингтон, Верраццано және «Алтын қақпа» көпірлері, сондай-ақ екі дүниежүзілік соғыста американдық жеңіске үлкен үлес қостанған әскери кемелер мен басқа да әскери техника бар.

Бетлехем болат зауытының құлдырауы

20-ғасырда «Бетлехем Болат» компаниясының өрлеуі АҚШ-тың әлемдік өндіріс саласындағы көшбасшы және әлемдегі ең ірі экономика ретінде қалыптасуымен тікелей байланысты болды. Ал компанияның 20-ғасырдың соңындағы құлдырауы, көбінесе елдің шетелдік саудадағы бәсекелестіктің күшеюі мен басқа да экономикалық қиындықтарға байланысты, ұлттың алғашқы маңызды тоқырауының мысалы ретінде жиі келтіріледі, бұл қиындықтар елдің «Қызыл белдеуінің» пайда болуына әсер етті. 1982 жылы, болат өндірісінде шамамен бір ғасырлық көшбасшылық, өсім және табыстылықтан кейін, «Бетлехем Болат» компаниясы Азия экономикаларынан туындаған шетелдік бәсекелестік, АҚШ-тың қымбат үкіметтік ережелері мен еңбек ақысының жоғары болуына байланысты 1,5 миллиард долларлық операциялық шығын тіркеді. Компания өндірісті күрт қысқартты, нәтижесінде Лехай аңғарында кең ауқымды жұмыстан босатулар болды және аймақтағы күрт экономикалық төмендеуге себеп болды. «Бетлехем Болат» бір кезең бойы қысқартылған көлемде жұмыс істеді, бірақ 1995 жылы негізгі Бейтлехемдегі өндіріс орнында болат өндірісін толығымен тоқтатты. 2001 жылы компания банкроттықтан қорғануға өтініш берді, ал 2003 жылы таратылды. 20-ғасырдың соңы мен 21-ғасырдың басында, бір кезде Американың әлемдік экономикалық күші мен көшбасшылығының символы болған «Бетлехем Болат» компаниясының құлдырауы мен жойылуы, Американың әлемдік экономикалық көшбасшылығының қазір бірте-бірте немесе тіпті қарқынды төмендеп бара жатыр деген сенімді білдіретіндердің мысалы ретінде пайда болды.

21 ғасыр

2023 жылы U.S. News & World Report Лихай аңғарын елде зейнеткерлікке шығу үшін ең қолайлы тоғызыншы аймақ деп бағалады. Сондай-ақ 2023 жылы realtor.com Лихай аңғарын елдегі "21-ші ең қарқынды дамып келе жатқан тұрғын үй нарығы" деп атады.

География

Лихай алқабы геологиялық және географиялық тұрғыдан Үлкен Аппалачи алқабының бір бөлігі болып табылады, бұл Аппалачи тауларының шығыс жиегімен созылатын әктас аймағы. Лихай алқабы Лехай өзені қалыптастырған және екі тау тізбегінің арасында орналасқандықтан осылай аталған – алқаптың солтүстігіндегі Блю-Маунтин және оңтүстігіндегі Саут-Маунтин.

Қалалар мен орналасқан жері

Лихай аңғарының үш маңызды қаласы бар: Аллентаун, Бетлехем және Истон. Аймақ елдегі ең ірі екі халық шоғырланған орталықтың арасында орналасқан, Нью-Йорк қаласынан батысқа қарай 90 миль (145 км), елдің ең үлкен және әлемдегі 11-ші ең үлкен қаласынан, ал Филадельфиядан солтүстікке қарай 60 миль (97 км), елдің алтыншы және әлемдегі 68-ші ең үлкен қаласынан. Аймақ солтүстікте Карбон округімен және Көмір аймағымен, шығыста Делавэр өзенімен және Уоррен округімен, оңтүстікте Филадельфия маңындағы Бакс және Монтгомери округтерімен, батыста Беркс және Шюилкилл округтерімен шектеседі.

Мегаполистік және біріктірілген статистикалық аймақтар

Allentown Bethlehem Easton, PA NJ Metropolitan Statistical Area – бұл Мегаполистік статистикалық аймақ, оған Көмір аймағындағы Карбон округі, Лехай аймағындағы Лехай және Нортгемптон округтері, сондай-ақ Нью-Джерси штатының солтүстік-батысындағы Скайленд аймағындағы Уоррен округі кіреді. 2023 жылғы халық санауы бойынша, бұл елдегі 67-ші ең ірі мегаполистік аймақ болып табылады және 873 555 адамға ие. 2023 жылдың шілде айында бұл аймақ жаңа құрылған Allentown Bethlehem East Stroudsburg PA NJ Біріктірілген статистикалық аймағына (CSA) қосылды. Бұл аймаққа сонымен қатар Пенсильвания штатының Поконо таулары аймағындағы Монро округі де кіреді. 2020 жылғы халық санауы мәліметтері бойынша, Allentown Bethlehem East Stroudsburg, PA NJ CSA-ның халқы 1 030 216 адамды құрайды, бұл елдегі 59-шы ең ірі CSA.

Климат

Лихай аңғары төрт айқын маусымға ие, олар әдетте ыстық және ылғалды жаздар, суық қыстар, қысқа және жұмсақ көктем мен күзді қамтиды. Оның ылғалды континенттік климаты (Dfa/Dfb) және төзімділік аймағы көміртек округінің солтүстігіндегі жоғарырақ орналасқан жерлерде 5b-ден басталып, 6b-ге дейін (Лейхай, Нортгемптон және оңтүстік Уоррен округтеріндегі басты аймақ) жетеді. Әуежай мен төменгі биіктіктегі 1991-2020 жылдарға арналған төзімділік аймағы 7a құрайды.

Демография

Лехай аңғарының 2020 жылғы АҚШ халық санағы бойынша жалпы саны 861 889 адамды құрайды, бұл оны Пенсильвания штатындағы үшінші ірі қалалық аймақ және бүкіл елдегі 68-ші ірі қалалық аймақ етеді. 2018 жылы АҚШ халық санағы бюросы жүргізген Америкалық қауымдастық сауалнамасы бойынша Лехай аңғарының халқының 87,1% ақ американдықтар, 4,6% қара немесе африкалық американдықтар, 0,1% американдық үндістер, 2,3% азиялық американдықтар, 0,1% гавайиліктер, 0,1% Тынық мұхиты аралдарынан шыққан американдықтар, 4,3% басқа ұлт өкілдері, ал 1,5% екі немесе одан көп ұлтқа жатады. Латын және латиноамерикандықтар халықтың 11,3% құрайды және Лехай аңғарының ең қарқынды өсіп келе жатқан демографиялық тобы болып табылады. Select USA, АҚШ Сауда департаментінің бағдарламасы мәліметінше, Лехай округі халықаралық елдерден көшіп келгендер саны бойынша АҚШ округтерінің алғашқы 1% -ына кіреді.

Округ2022 жылғы бағасы2020 жылғы халық санағыӨзгерісАумағының тығыздығы
Лейхей округі 345 шаршы миль (894 км2)
Нортгемптон округі 370 шаршы миль (958 км2)
Варрен округі 356,92 шаршы миль (924 км2)
Карбон округі 381 шаршы миль (987 км2)
Жалпы МСА халқы 1452,92 шаршы миль (3763 км2)

2015 жыл мен 2019 жыл аралығында аймақтағы орташа үй шаруасының табысы $57 288-ден $62 507-ге дейін өсті.

Экономика

Лехай аңғарының экономикасы тарихи және әлемдік деңгейде 19-шы және 20-шы ғасырлар бойы ауыр өндірістегі көшбасшылығымен белгілі болды. Алайда, 1980 жылдардан бастап, аймақтың өңдеуші өнеркәсіптері шетелдік бәсекелестік, сауда тәжірибелері, операциялық шығындар, реттеулер және басқа да факторлардың салдарынан күрт төмендеді. Ең айқын мысалы – 20-шы ғасырдың көп бөлігінде әлемдегі екінші ірі болат өндіруші болған Бейтлехем болат компаниясының жағдайы. Штаб-пәтері Бейтлехемде орналасқан Бейтлехем болат компаниясы 1980 жылдардың басында көптеген операцияларын тоқтатты, 2001 жылы банкротқа өтіп, 2003 жылы таратылды. 20-шы ғасырдың соңынан бері Лехай аңғары бір кезде қуатты өндірістік базасын жоғалтудан қалыпқа келе бастады, ал аймақта басқа да өнеркәсіп салалары пайда болды, бұл аймақтық экономиканы әртараптандырды. 2020 жылғы мәліметтер бойынша, аңғардың басты бес саласы – қаржы, өндіріс, денсаулық сақтау және білім беру, кәсіби және бизнес қызметтері, сондай-ақ ақпараттық салалар. Аймақтағы басқа да маңызды өнеркәсіп салаларына көлік, бөлшек сауда, мейрамханалар және қонақжайлылық кіреді. 2020 жылы Лехай аңғарының жалпы ішкі өнімі 42,9 миллиард долларды құрады.

Бейтлехем болат

Лехай аңғары тарихи түрде болат, Портленд цементі, жібек және киім-кешек өндірісімен белгілі. 1899 жылы құрылған және Бетлехемде орналасқан Бетлехем болат компаниясы 1899 жылдан 1980-жылдардың басына дейін шамамен бір ғасыр бойы Лехай аңғары экономикасының тірегі болды. Өркендеген кезеңінде Бетлехем болат компаниясы елдегі екінші ірі және әлемдегі ірі болат өндірушілердің біріне айналды. Бетлехем болат компаниясы 20-ғасырдың ең маңызды инфрақұрылымдық жобаларының дамуына зор үлес қосты. Оның болатынан 28 Либерти-стрит, Крайслер-билдинг, Эмпайр-стейт-билдинг, Мэдисон-сквер-гарден, Рокфеллер-центр, Нью-Йорктегі Уолдорф-Астория қонақ үйі және Чикагодағы Мерчандайз-Март сияқты ғимараттар салынды. Ірі көпірлердің арасында компанияның болаты Джордж Вашингтон көпірі мен Нью-Йорктегі Верраццано Найроуз көпірі, Сан-Францискодағы Алтын қақпа көпірі және Буффало мен Форт-Эри (Онтарио) арасындағы Бейбітшілік көпірін салуға қолданылды. Рузвельт әкімшілігі Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Бетлехем болатқа көп сенді, компанияны кеме жасау, оқ-дәрі және басқа да әскери жабдықтар үшін қажетті болат өндіруге пайдаланды, бұл одақтастардың соғыста жеңіске жетуіне маңызды көмек болды. Алайда, 20-ғасырдың соңында шетелдік бәсекелестердің әрекеттері сияқты түрлі факторлар Бетлехем болаттың болат өндірісіндегі бұрынғы әлемдік көшбасшылығын әлсірете бастады. 1982 жылы компания көптеген операцияларын тоқтату туралы хабарлады. 2001 жылы банкротқа ұшырады. 2003 жылы таратылды. 20-ғасырдың соңында Лехай аңғарындағы басқа да ауыр өндіріс компаниялары, бір кезде аймақтың экономикасының тірегі болған, айтарлықтай қысқартылды немесе таратылды, бұл аймақты тұрақсыздандырды. 2000-жылдардың басында, ондаған жылдар бойы аймақтың негізі болған ауыр өндіріс компанияларын алмастыруға тырысып, Лехай аңғары қаржылық қызметтер, денсаулық сақтау, өмір ғылымдары және технология сияқты басқа экономикалық секторларды дамытуға кірісті. Лехай аңғары сонымен қатар АҚШ-тың ірі нарықтарына жақын орналасуы және басқа Солтүстік-Шығыс АҚШ аймақтарымен салыстырғанда салыстырмалы түрде төмен операциялық шығындарының арқасында ұлттық қойма және тасымалдау орталығы ретінде дами бастады. Соңғы кезде АҚШ-та өндіріс қызметін қайта жандандыруға бағытталған қозғалыс, американдық өнімдерге тұтынушылардың сұранысы, өнімді жылдам жеткізу, шетелдегі жалақының өсуі, шығындардың өсуі және тасымалдау мерзімінің ұзаруы салдарынан аймақтың өндіріс секторында жаңа өсім байқалды. Қытай мен Германиядан келген бірнеше ірі компания Лехай аңғарында маңызды операцияларды дамытуға ондаған миллион доллар инвестициялады, бұл аймақта мыңдаған жаңа жұмыс орындарын құрды.

The Lehigh Valley is known historically for its production of steel, Portland cement, silk, and apparel. Bethlehem Steel, founded in 1899 and based in Bethlehem, was a foundation of the Lehigh Valley's economy for nearly a century from 1899 through the early 1980s. At the pinnacle of its success, Bethlehem Steel was the nation's second largest and one of the world's largest steel manufacturers. Bethlehem Steel was instrumental in the development of many of the nation's most prominent 20th century infrastructure projects. Its steel was used to build 28 Liberty Street, Chrysler Building, the Empire State Building, Madison Square Garden, Rockefeller Center, and the Waldorf Astoria hotel in New York City and Merchandise Mart in Chicago. Among major bridges, the company's steel was used to construct the George Washington Bridge and Verrazzano Narrows Bridge in New York City, the Golden Gate Bridge in San Francisco, and the Peace Bridge between Buffalo and Fort Erie, Ontario. The Roosevelt administration relied heavily on Bethlehem Steel during World War II, utilizing the company to produce the steel necessary for shipbuilding, ammunition, and other military equipment that proved essential to the Allies' ability to prevail in these conflicts. In the late 20th century, however, a variety of factors, including the practices of foreign competitors, began eroding Bethlehem Steel's once historical global leadership in steelmaking. In 1982, the company announced it was discontinuing most of its operations. In 2001, the company declared bankruptcy. In 2003, it was dissolved. Throughout the late 20th century, other heavy manufacturing companies in the Lehigh Valley that once served as backbones for the region's economy suffered similarly, either downsizing significantly or dissolving, which destabilized the region considerably. In the early 2000s, seeking to replace the heavy manufacturing companies that had been the region's foundation for decades, the Lehigh Valley began developing other economic sectors, including financial services, health care, life sciences, and technology. The Lehigh Valley also began emerging as a national warehouse and distribution hub, due in part to its proximity to many of the largest U. S. markets and relatively lower operating costs compared to other Northeast U. S. regions. More recently, a movement to reestablish manufacturing activities in the U. S., driven by customer demand for American made products, faster product delivery, increased overseas wages, and inflated costs and extended timeframes for shipping has led to some renewed growth in the Valley's manufacturing sector. Several large companies from China and Germany have invested tens of millions of dollars into developing significant operations in the Lehigh Valley, which has generated thousands of new jobs in the region.

Ең ірі жұмыс берушілер

2024 жылға қарай Лехай алқабындағы жеке сектордың ең ірі бес жұмыс берушісі: 1.) Lehigh Valley денсаулық сақтау желісі (бас кеңсесі Аллентаун қаласында); 2.) Сент-Люка ауруханасы және денсаулық сақтау желісі (бас кеңсесі Фонтайн Хиллде); 3.) Amazon (Палмер қалашығындағы шаршы футтық құрылысымен); 4.) Mack Trucks (өндіріс штаб-пәтері Макунгиде); және 5.) Air Products (әлемдік штаб-пәтері Трекслтертаун қаласында).

Бизнес және экономикалық орта

Лихай аңғары Пенсильвания штатындағы ең қарқынды дамитын және ірі экономикалардың бірі болып табылады. Оның жалпы ішкі өнімі (ЖІӨ) 43,8 миллиард долларды құрайды және 2016 мен 2017 жылдар аралығында өндіріс, қаржы, денсаулық сақтау және кәсіби қызметтер салаларының күшті дамуының нәтижесінде бес пайызға өсті. Аймақ Солтүстік-Шығыс мегаполисінің орталық бөлігінде орналасқан, оған қол жеткізу оңай және АҚШ-тың ірі нарықтарына, халық шоғырланған аймақтарына, әуежайларға, терминалдарға, теміржолдарға және теңіз порттарына, соның ішінде Нью-Йорк және Филадельфия қалаларына жақын. Лихай аңғарынан бір күндік сапармен АҚШ халқының үштен бірінен астамы мен Канада халқының жартысынан астамына жетуге болады. Аймақта тұру құны төмен, жылжымайтын мүлік қолжетімді, салықтар төмен және Солтүстік-Шығыс АҚШ-тың көптеген мегаполистерімен салыстырғанда үлкен және қолжетімді еңбек ресурстары бар. Бұл және басқа да артықшылықтар, соның ішінде бизнес дамытуға бағытталған инвестициялық бағдарламалар мен бизнеске қолайлы реттеу ортасы, аймақтың қоршаған мегаполистермен салыстырғанда бизнестің дамуына жағдай жасайтын ортасын қамтамасыз етеді. Осы бизнестің дамуына қолайлы жағдайлар мен жетілген бизнес-қолдау бағдарламаларының арқасында Лихай аңғары Нью-Йорк және Нью-Джерси сияқты жоғары құн аймақтарынан белгілі компаниялар мен жаңа стартаптарды тартуда сәттілікке жетті, бұл аймақта мыңдаған жаңа жұмыс орындарын ашты және маңызды инвестицияларды тартты. Amazon сияқты ірі компаниялар Лихай аңғарының бизнес-қолдауға, инфрақұрылымдық инвестицияларға және ынталандыру бағдарламаларына берілгендігін жоғары бағалады, оларды аймақтағы үздіксіз кеңею мен жұмысқа алудың маңызды себептері деп атады. Allegiant Air, бюджеттік авиакомпаниясы, 2020 жылдың ақпан айында Лихай аңғарының халықаралық әуежайында жаңа рейстер базасын ашты, аймақтың қарқынды өсуін, төмен операциялық шығындарын және танымал бағыттарға жақын орналасқандығын атап өтті. Лихай аңғарында орналасқан немесе онда маңызды операциялар жүргізетін ірі ұлттық және халықаралық компаниялар: Broadcom Corporation (Алентаун қаласында), Avantor Performance Materials (Алентаун қаласында), Air Products (Трекслертаун қаласында), Crayola (Истон қаласында), Buckeye Partners (Эммаус қаласында), HeidelbergCement (Фогелсвилл қаласында), Just Born (Бетлехем қаласында, Peeps тәттілерін шығаратын), Mack Trucks (Алентаун қаласында), Martin Guitar (Назарет қаласында), Olympus Corporation (Центр-Вэлли қаласында), OraSure Technologies (Бетлехем қаласында), PPL Corporation (Алентаун қаласында), Wind Creek Bethlehem (Бетлехем қаласында), Dun & Bradstreet (Центр-Вэлли қаласында), Victaulic (Истон қаласында) және тағы да басқалар. Лихай аңғары 2014, 2017, 2018 және 2019 жылдары Site Selection Magazine бизнес-басылымымен өз өлшемдері бойынша елдегі экономикалық даму бойынша екінші ең жақсы көрсеткішті аймақ және Солтүстік-Шығыс АҚШ-тың ең жақсы көрсеткішті аймағы ретінде мойындалды. 2015 жылы Fortune журналы оны корпоративтік қаржы және ақпараттық технологияларды, соның ішінде колл-орталықтар мен ИТ-қолдау орталықтарын орналастыру үшін АҚШ-тың ең үздік 10 орнының бірі деп атады. Лихай аңғарының ең ірі қаласы Алентаун 2016 жылдың сәуір айында Urban Land Institute институтымен қалалық жаңару және трансформациясы үшін "ұлттық табысқа жеткен оқиға" деп мойындалды, нәтижесінде 2015 мен 2019 жылдар аралығында 1 миллиард долларлық жаңа даму жобалары іске асырылды, бұл көрсеткіш бойынша елдегі алты қаланың бірі. Лихай аңғары - Шығыс жағалауындағы қоймалар мен тарату орталықтары үшін жетекші аймақтардың бірі. Осы себепті, ол жүкті тасымалдау саласындағы елдің "екінші ішкі империясы" деп аталады. Лихай аңғарында қоймалар мен тарату орталықтарына иелік ететін және оларды басқаратын ірі ұлттық компаниялар: Amazon.com, B. Braun, Boston Beer Company (Samuel Adams сырасын шығаратын), BMW, Bridgestone, FedEx SmartPost, FedEx Ground, Home Depot, J. C. Penney, Nestlé Purina, ShopRite, Stitch Fix, The Coca Cola Company, Ocean Spray, Phillips Pet Food and Supplies, True Value, Uline, Zulily және тағы да басқалар. Бұл қоймалар мен тарату орталықтарының көпшілігі 22-ші американдық тас жолының оңтүстік бөлігінде, 78-ші және 476-шы тас жолдары бойында орналасқан, бұл Солтүстік-Шығыс АҚШ-тың және одан да алыс көптеген ірі нарықтарына тікелей қол жеткізуді қамтамасыз етеді. 2018 жылы тікелей қол жеткізу және ірі нарықтарға жақындығының нәтижесінде FedEx Ground компаниясы Лихай аңғарындағы Лихай аңғарының халықаралық әуежайының жанында елдегі ең үлкен тарату хабын салды. Бұл жаңа хаб сағатына 45 000-ға дейін пакетті өңдей алады және қазіргі уақытта 2000-нан астам адам жұмыс істейді. 2030 жылға қарай оның жалпы көлемі шаршы футқа жетеді деп күтілуде және 3000-нан астам адам жұмыс істейді. 2018 жылдың қыркүйегінде 335 миллион доллар құнымен салынған хаб ашылды. Boston Beer Company компаниясы Лихай аңғарындағы Брейнигсвиллдегі АҚШ-тағы ең ірі сыра қайнату зауытын пайдаланады, ол әлемдік Samuel Adams сырасының екі жарым бөлігінен астамын шығарады. Компания осы зауыттағы операцияларды жаңарту және кеңейтуді жалғастырып келеді және осы орналасқан жерінің компанияның жалпы табысына орасан зор үлес қосқанын атап өтті. Сонымен қатар, Ocean Spray компаниясы, шырын сусындарын және басқа жеміс өнімдерін шығаратын танымал компания, Брейнигсвиллдегі Лихай аңғарындағы зауытында өндірілетін барлық ұлттық сусын көлемінің 40 пайызын шығарады. Пенсильвания штатының сигарға акциздік салық қоймауы және Лихай аңғарының ірі нарықтарға жақын орналасқандығының арқасында аймақ елдегі ең ірі сигар дистрибьюторлары мен сатушыларына үй иесі болып табылады.

The Lehigh Valley is one of the fastest growing and largest economies in Pennsylvania with a total GDP of $43.8 billion that saw a five percent increase between 2016 and 2017 alone driven by strong manufacturing, financial, health care, and professional services industry segments. It is centrally located in the Northeast megalopolis with ease of access and close proximity to several of the largest U. S. markets, population centers, airports, terminals, railways, and seaports, including the New York City and Philadelphia metropolitan areas. The Lehigh Valley is within a one day drive to over a third of the U. S. population and to over half the population of Canada. The Valley has a lower cost of living, more affordable real estate, lower taxes, and a larger and more affordable labor pool than many other Northeastern U. S. metropolitan regions. These attributes and others, including sizable investments in business development incentive programs and a friendlier regulatory environment, provide the area with a comparatively favorable business climate compared to surrounding metropolitan areas. Due in large part to this comparably favorable business climate and mature business support programs, the Lehigh Valley has been very successful in luring established businesses as well as new startup companies from higher cost areas such as New York and New Jersey, generating thousands of new jobs and significant new investments in the region. Large companies such as Amazon. com have praised the Lehigh Valley for its commitment to business support, infrastructure investment, and incentive programs, citing these as major reasons for their continuing expansions and increased hiring in the region and Allegiant Air, a low cost budget airline, opened a new flight base at the Lehigh Valley International Airport in February 2020, noting the area's rapid growth, lower operational business costs, and its proximity to popular destinations as significant reasons for expanding their Lehigh Valley International Airport flights. Other large national and international companies either based in the Lehigh Valley or with significant operations there include Broadcom Corporation (in Allentown), Avantor Performance Materials (in Allentown), Air Products (in Trexlertown), Crayola (in Easton), Buckeye Partners (in Emmaus), HeidelbergCement (in Fogelsville), Just Born (in Bethlehem, maker of Peeps candies), Mack Trucks (in Allentown), Martin Guitar (in Nazareth), Olympus Corporation (in Center Valley), OraSure Technologies (in Bethlehem), PPL Corporation (in Allentown), Wind Creek Bethlehem (in Bethlehem), Dun & Bradstreet (in Center Valley), Victaulic (in Easton), and others. The Lehigh Valley was recognized by business publication Site Selection Magazine in 2014, 2017, 2018, and again in 2019 as being the second best performing region of its size for economic development in the nation and the best performing region in the entire Northeast U. S It was ranked by Fortune in 2015 as one of the top 10 best places in the U. S. to locate corporate finance and information technology operations, including call and IT support centers. Allentown, the Lehigh Valley's largest city, was cited as a "national success story" in April 2016 by the Urban Land Institute for its downtown redevelopment and transformation that has led to $1 billion worth of new development projects there between 2015 and 2019, one of only six communities nationally to achieve this distinction. The Lehigh Valley is one of the leading areas on the East Coast for warehouses and distribution centers. Because of this, it is sometimes referred to as the nation's "second Inland Empire" for freight. Large national companies that own and operate warehouses and distribution centers in the Lehigh Valley include Amazon. com, B. Braun, Boston Beer Company (brewer of Samuel Adams brand beer), BMW, Bridgestone, FedEx SmartPost, FedEx Ground, Home Depot, J. C. Penney, Nestlé Purina, ShopRite, Stitch Fix, The Coca Cola Company, Ocean Spray, Phillips Pet Food and Supplies, True Value, Uline, Zulily, and others. Most of these warehouses and distribution centers are located along the Valley's southern U. S. Route 22, Interstate 78, and Interstate 476 corridors, which provide direct access to numerous major markets throughout the Northeast U. S. and beyond. In 2018, due to this direct access and proximity to major markets, FedEx Ground constructed their largest distribution hub in the country in the Lehigh Valley near Lehigh Valley International Airport. This new hub can process up to 45,000 packages per hour and currently employs over 2,000 people. By 2030, it is expected to have a total size of square feet and employ over 3,000 people. It opened in September 2018 at a cost of $335 million to build. The Boston Beer Company operates its largest U. S. production brewery facility in Breinigsville in the Lehigh Valley, which produces over 2/3rds of all Samuel Adams beer globally. The company continues to upgrade and expand operations at this facility and has cited the location as central to its overall corporate success. Additionally, Ocean Spray, a popular maker of juice drinks and other fruit products, produces 40 percent of its total national beverage volume at its Lehigh Valley plant in Breinigsville. Due to Pennsylvania's lack of an excise tax on cigars and the Lehigh Valley's close proximity to major markets, the region is home to some of the nation's largest cigar distributors and retailers.

Бөлшек сауда

Лехай аңғарындағы ең ірі сауда аймағы – Уайтхолл қалашығындағы Аллентаунның солтүстігінде орналасқан ПА 145/МакАртур жолының бойындағы аймақ, оның негізгі сауда орталықтары Лехай аңғары және Уайтхолл сауда орталықтары болып табылады. Лехай аңғарындағы басқа сауда орталықтарына Истон қаласындағы Палмер Парк сауда орталығы, Солсбери қалашығындағы Саут Молл және Бейтлехемдегі Вестгейт сауда орталығы жатады. 2006 жылдың қазан айында Лехай аңғарындағы Жоғарғы Сокон қалашығында 309-шы тас жолдың жанында орналасқан Сокон аңғарындағы Саяхат дүкендері ашылды. Бұл сауда орталығы Лехай аңғары сауда орталығынан шамамен жартысы ғана үлкен, бірақ Лехай аңғары сауда орталығында жоқ, жоғары деңгейдегі дүкендерге ие. 2011 жылы Бейтлехемдегі Винд Крик Бейтлехемдегі аутлеттер ашылып, Лехай аңғарындағы алғашқы аутлет сауда орталығы атанды.

Теледидар

Лихай аңғары Филадельфия теледидар нарығының бір бөлігі болып табылады, ол елдегі төртінші ірі теледидар нарығы. Сонымен қатар, Лихай аңғары Нью-Йорк қаласы және Скрантон/Уилкс-Барр теледидар нарықтарынан да телеарналарды қабылдайды. Лихай аңғарында орналасқан станцияларға WBPH TV (Бейтлехемге лицензиясы бар, Allentown қаласында студиясы бар христиандық телеарна), WFMZ TV (Allentown қаласының South Mountain аймағындағы тәуелсіз коммерциялық телеарна) және WLVT TV (Allentown қаласына лицензиясы бар, Bethlehem қаласында студиясы бар PBS телеарнасы) жатады.

Радио

Лихай аңғарында 35-тен астам радиостанция бар, олардың ішінде ағылшын және испан тілдерінде хабар тарататындар да бар. Станциялардың форматтары әртүрлі: жаңалықтар, спорттық радио, сөзді радио, NPR және тағы басқалары. Лихай аңғарындағы радиостанциялар Top 40, хип-хоп, ритм-энд-блюз, кантри, олди, полька, жеңіл рок, классикалық рок, хард-рок сияқты музыка жанрларын орындайды, сондай-ақ бірнеше университет радиостанциялары да бар.

Газеттер

Лихай аңғарындағы күнделікті газеттер қатарында The Morning Call және The Express Times газеттері бар, екеуі де 1800 жылдардың ортасынан бері Лихай аңғарындағы және Нью-Джерси штатындағы ақпарат көзі болып табылады. Сондай-ақ, Lehigh Valley және Нью-Джерсидегі бірнеше газеттерден жаңалықтарды жинақтайтын NJ.com веб-сайты да бар. Аймақты қамтитын екі журнал бар. Lehigh Valley Style журналы Истон қаласындағы аймақтық өмір салты басылымы, ал Harrisburg қаласындағы Lehigh Valley Magazine аймақтың ең көне өмір салты журналы болып табылады.

Фильм

Бірнеше фильмдер Лехай аңғарында толық немесе ішінара түсірілді, оның ішінде 2019 жылы М. Найт Шьямаланның "Glass" фильмі, Дэниел Роубоктың басты рөлде ойнаған "Getting Grace" инди-қара комедиясы, Тейлор А. Пурдидің "Killian & the Comeback Kids" фолк-рок мюзиклі және тағы да басқалары.

Колледж футболы

Лехай аңғарында елдегі ең ұзақ тарихы бар колледж футболы қарсыластығы өтеді. Жасыраусыз "Қарсыластық" деп аталатын Лафайетт колледжі (Пенсильвания штаты, Истон қаласы) мен Лехай университеті (Пенсильвания штаты, Бейтлехем қаласы) 1884 жылдан бері 157 рет кездесіп, колледж футболы тарихындағы ең көп өткізілген қарсыластыққа айналды. Лехай аңғарындағы тағы екі колледж – Бейтлехемдегі Моравиан университеті мен Аллентаундағы Муленберг колледжі де жарысқа қабілетті жоғары футбол бағдарламаларына ие; Муленберг өз үй футбол ойындарын Аллентаундағы Муленберг кампусындағы Скотт Вуд стадионында өткізеді.

Ұлттық футбол лигасы

1996 жылдан 2012 жылға дейін Лехай аңғарында NFL-дің «Филадельфия Иглз» командасының маусым алдындағы жаттығу лагері өтті, ол әр жазда Гудман стадионында және Лехай университетінің Бейтлехемдегі басқа футбол алаңдарында ұйымдастырылды. 2012 жылдың 5 тамызында, сол кездегі «Иглз» бас бапкері Энди Ридтің 29 жастағы ұлы Гаррет Рид, жаттығу лагері кезінде Лехай университетінің жатақханасында героиннің артық дозасынан қайтыс тапты. Келесі жылы, 2013 жылы Гаррет Ридтің қайтысынан және жаңа бас бапкер Чип Келлидің тағайындалуынан кейін, «Иглз» командасы жаттығу лагерін Оңтүстік Филадельфиядағы NovaCare кешеніне көшіруге шешім қабылдады.

Гимнастика

Аллентаундағы Паркетс ұлттық гимнастика оқу орталығы көптеген Олимпиада және АҚШ ұлттық гимнастика чемпиондарының дайындық орталығы болды. 2003 жылы CNN телеарнасы орталыққа қатысты "Мүміндік 10-ға қол жеткізу" деген сынға толы деректі фильмін көрсетті, онда орталықтың өте қатал және шамадан тыс бәсекелестікке толы жаттығу бағдарламасы екені бейнеленді.

Орта мектептің жеңіл атлетикасы

Лехай алқабы мен Поконо тау аймақтарындағы 18 ең ірі жоғары мектептер елдегі ең беделді спорттық лигалардың бірі – Шығыс Пенсильвания конференциясында (EPC) спорт жарыстарында бақ сынасады. EPC-де бәсекелесуге тым кішкентай 14 Лихай аңғарының орта мектебі Колониалдық лига мүшесі болып табылады. EPC көптеген кәсіби және Олимпиада чемпиондарын тәрбиеледі, оның ішінде MLB, NBA және NFL лигаларының кәсіби спортшылары бар. EPC-нің футбол, баскетбол, далалық хоккей және күрес командалары жиі елдің үздік командаларының қатарында болады. Далалық хоккейден жоғары мектептер арасында Эммаус орта мектебі 2021 жылға дейін 33 рет қатарынан EPC чемпионатында жеңіске жеткен. Лехай аңғарының жоғары мектептеріндегі күрес мектептері "шамамен үш онжылдық бойы осы спорт түріндегі ең жақсылардың бірі" деп танылған, ал WIN журналы аймақтың күрес мектептерін елдегі ең үздік деп бағалаған.

Кәсіби бейсбол

2008 жылы Аллентаунның шығысында 8,278 орындық Minor League бейсбол стадионы – Coca Cola Park ашылды. Бұл стадион, Major League Baseball-дың Филадельфия Филлиз клубының Triple-A лигасындағы Лехай аңғарының "Железді шошқалар" командасының үй стадионы болып табылады. Команда 1993 жылдан бастап 2008 жылы Аллентаунға көшкенге дейін Оттава Линкс деп аталды. Клубтың Лехай аңғарына көшуі, франшизаны Филадельфияға және Филлиз клубының Лехай аңғарындағы көптеген жанкүйерлеріне жақындастырды. Команданың аты – Лехай аңғары бүкіл әлемге болат өндірісінде қолданылатын шойынға (pig iron) байланысты екенін көрсетеді. Coca Cola Park стадионының құрылысын салу рәсімі 2006 жылдың 6 қыркүйегінде басталды және құрылысы 2007 жылдың желтоқсанында аяқталды. Стадиондағы алғашқы ойын 2008 жылдың 30 наурызында өтті, онда Филадельфия Филлиз командасы Лехай аңғарының "Железді шошқалар" командасымен кездесті.

Кәсіби шайбалы хоккей

2014 жылдың 10 қыркүйегінде Center City Allentown қаласындағы 8,500 орындық PPL Center аренасы ашылды. Бұл арена Филадельфия Flyers хоккей клубының Америка Хоккей Лигасындағы филиалы – Lehigh Valley Phantoms командасының жаңа үй аренасы және басқа да спорттық және ойын-сауық шараларын өткізуге арналған. "Phantoms" командасы PPL Center аренасында 2014–15 маусымынан бастап ойын өткізе бастады. Арена жетінші және сегізінші көшелермен, сондай-ақ Гамильтон және Линден көшелері арасындағы бүкіл кварталды алып жатыр.

Рольдерлік дерби

Lehigh Valley Roller Derby (LVRG) – Лехи аңғарындағы Бейтлехем қалалық мұз айдынында орналасқан, әйелдер Flat Track Derby қауымдастығының лигасы. Лига командалары ұлттық және халықаралық жарыстарда өнер көрсетеді.

Жарыстар

Lehigh Valley Health Network Via Marathon, Lehigh Valley Health Network демеушілігімен, жыл сайын қыркүйек айында марафон, бес адамдық командалық эстафета, 32 шақырымдық (20 миль) жаттығу жүгірісі және 5 шақырымдық (5 км) жүріс ұйымдастырылады. Жарыс жолы Аллентауннан Истонға дейін Лехай өзенінің каналының жағалауымен өтеді. 2015 жылы Майк Росси Бостон марафонына қатысу үшін марафонда алдағандығы туралы мәлімдемелер тарағаннан кейін вирустық даңққа ие болды, бұл марафонға қатысты жанжалға себеп болды. Осыған жауап ретінде Via Marathon ұйымдастырушылары жарыс жолына уақытты тіркеу төсемдері мен бейнебақылау орнатты. Лихай университетінің Пол Шорт жүгірісі жыл сайын Гудман кросс-кантри трассасында өткізіледі; қатысушылар саны 14 колледж және мектеп жарыстарында 5000-нан асты. Еммаус 5 км жарысы жыл сайын қазан айының ортасында, Еммаустың дәстүрлі Хэллоуин шеруімен бірге өткізіледі.

Жолдағы велосипедпен жүру

Лехай аңғарында Valley Preferred Cycling Center велодромы орналасқан, ол Брейнингсвиллдегі кәсіби және әуесқой велосипед жарыстарын, соның ішінде Union Cycliste Internationale ұйымдастырған жарыстарды қабылдайды. Valley Preferred Cycling Center арқасында бірнеше Олимпиада жүлдегерлері туды.

Мәдениет

Аллентаун өнер мұражайы, қаланың орталық бөлігінде орналасқан, Лихай аңғарының ең ірі мұражайы болып табылады, онда 11 000-нан астам өнер туындысы сақталған. Лихай университетінің Зоелнер өнер орталығы және Лафайетт колледжінің кішігірім Уильямс өнер орталығы жыл бойы түрлі қойылымдар, концерттер мен өнерлеу шараларын ұйымдастырады. 1995 жылдан бері Дайан Витри басқаратын Аллентаун симфониялық оркестрі Аллентаунның тарихи Миллер симфониялық залында өнер көрсетеді. Оңтүстік Бейт-Лехемде орналасқан Банан фабрикасында көптеген өнер студиялары мен галереялар жұртшылыққа ашық.

Көңіл көтеру паркі

Лехай аңғарында Дорни паркі мен Уайлдвотер Корольдігі орналасқан, бұл Оңтүстік Уайтхолл қаласындағы танымал ойын-сауық және су паркі. Дорни паркі бүкіл елде әртүрлі әсерлі аттракциондары мен су көңілдемелерімен белгілі.

Казино

2009 жылы Лас-Вегас Сэндз компаниясына тиесілі 879 миллион долларлық Sands Casino Resort казино, қонақ үй және пәтерлер кешені Пенсильвания штатының Бейтлехем қаласында ашылды. Бұл Lehigh аңғарына заңды үстел және спорттық тікелей ставкаларды (құмар ойындарын) алғаш рет әкелді. 2018 жылы казино Wind Creek Hospitality компаниясына 1,3 миллиард долларға сатылғаннан кейін Wind Creek Bethlehem деп қайта аталды. Wind Creek Bethlehem Пенсильвания штатындағы рұқсат етілген 13 құмар ойындары орнының бірі.

Фестивальдар

Лехай аңғарында жыл сайын бірнеше ірі фестиваль өтеді. 1852 жылы алғаш рет ұйымдастырылған Ұлы Аллентаун жәрмеңкесі жыл сайын тамыз айының соңы мен қыркүйек айының басында Аллентаун жәрмеңке алаңында өткізіледі. Музикфест – он бір күндік ірі музыка фестивалі, жыл сайын тамыз айында Пенсильвания штатының Бефлем қаласында өтеді. Дас Авкшта Фесст, көне автомобильдер фестивалі, жыл сайын тамыз айының басында Макунги қаласының Мемориалдық саябағында ұйымдастырылады. 2014 жылы бастау алған Blues, Brews және Barbeque фестивалі жыл сайын мамыр айында Аллентаун қаласының орталық бөлігінде (Center City Allentown) өтеді. Мейфэр өнер фестивалі – үш күндік өнер фестивалі, жыл сайын мамыр айының соңында Аллентаун қаласындағы Седар Крест колледжінің кампусында өткізіледі.

Гольф пен шаңғы спорты

Доңғалақтың көптеген гольф алаңдарына Үстіңгі Саукон қалашығындағы Саукон Доңғалағының Контри клубы кіреді, ол 2009 жылғы АҚШ Әйелдер ашық чемпионатының өтетін орны болды. Басқалары: Аллентаун қалалық гольф алаңы, Макунгидегі Брукссайд кантри клубы, Бетлехемдегі Грин Понд кантри клубы, Аллентаундағы Седар Крест бульварындағы Лехай кантри клубы, Нью Триполидегі Олд Хоумстед гольф клубы, Истондағы Ривервью кантри клубы, Вескосвиллдегі Шепард Хиллз гольф клубы, Хеллертаундағы Стил клубы, Баттағы Саутмур гольф алаңы, Куперсбургтегі Уеджвуд гольф алаңы, Нортгемптондағы Уиллоу Брук гольф алаңы және тағы да басқалары.

Мұз спорты және шаңғы спорты

Аймақтың басты шаңғы курорты – Bear Creek Mountain Resort, Макунгиде орналасқан 23 шаңғы жолдары бар курорт. Лехай аңғарында мұз айдынында сырғанау, мұз хокеі, мәнерлеп сырғанау және жылдам сырғанау үшін үш орын бар. Steel Ice Center – Бейтлехем қаласының Шығыс 1-ші көшесінде, Rink Ice Arena – Лехай округінде орналасқан, ал Бейтлехем қаласы қарашадан наурыз айына дейін 23 000 шаршы фут көлемдегі ашық мұз айдынын күтіп ұстайды. Бейтлехемдегі Steel Avenue көшесіндегі Бейтлехем Skateplaza – скейтборд пен фристайл BMX үшін арналған қалалық саябақ.

Парктер мен жануарлар дүниесі

Шнексвиллдегі Лихай аң бағы жыл бойы жұмыс істейді. Лихай аймағында көптеген қоғамдық саябақтар бар, оның ішінде Аллентаун қаласындағы Лехай өзені бойындағы Лехай саябағы және Шнексвиллдегі Трекслер табиғат қорығы бар.

Әуе көлігі

Лехай аңғарының негізгі коммерциялық әуежайы – Лехай аңғарының Хановер қалашығындағы Лехай аңғары халықаралық әуежайы. Ол Оллентауннан шамамен 7 миль (11 км) солтүстік-шығысқа, Пенсильвания штатының Бейтлехем қаласынан 4 миль (6 км) солтүстік-батысқа және Истон қаласынан 11 миль (18 км) оңтүстік-батысқа орналасқан. 2020 жылы бұл әуежайды 851 мың жолаушы пайдаланды. Allegiant Air әуежайдағы маңызды кеңейту жұмыстарын жақында аяқтады. Долинаға Allentown Queen City муниципалды әуежайы да қызмет көрсетеді. Бұл екі ұшу-қону жолағы бар, жалпы авиацияға арналған нысан. Ол Аллентаун қаласының Лехай көшесінде орналасқан және көбінесе жеке авиация үшін қолданылады. Басқа жалпы авиациялық әуежайлар: Брэдэн әуежайы (ол да Лехи Нортгемптон әуежайының меншігінде) Истон, Пенсильванияда, Hackettstown әуежайы Нью-Джерси штатының шығыс Уоррен округінде және Джейк Арнер есімді әуежай Лехигтон қаласында.

Автобустармен тасымалдау

Лехай аңғарындағы қоғамдық автобус қызметі ЛАНТА арқылы қолжетімді, ол аймақтың қоғамдық көлік қызметі. Нью-Джерсиде автобус қызметін NJ Transit ұсынады, соның ішінде Истондағы Истон көп түрлі көлік орталығына дейін. Лихай аңғарында Greyhound Lines, Klein Transportation, Trailways және басқалары сияқты бірнеше коммерциялық автобус қызметтері бар, олар күні бойы Нью-Йорк қаласына, Филадельфияға, Редингке, Харрисбургке және басқа да аймақтық бағыттарға қатынауды қамтамасыз етеді. OurBus Филадельфияға және одан қызмет көрсетеді. Martz Trailways аймақтан Уилкс-Барре арқылы Скрантонға тасымалдауды жүзеге асырады, сондай-ақ Филадельфиядағы 30-шы көше станциясында Amtrak-қа қосылатын Amtrak Thruway бағыты ретінде Филадельфияға қызмет көрсетеді. Chinatown автобус желілері Манхэттен мен Винд Крик Бейтлехем арасында күн сайын бірнеше бағытты орындайды; 2014 жылғы мәліметтерге сәйкес, Манхэттеннен Винд Крик Бейтлехемге дейін Chinatown автобус желілерінің қызметін күніне 3000-нан астам жолаушы пайдаланған.

Коммерциялық темір жол

Лихай аңғары коммерциялық теміржол тасымалы үшін маңызды ұлттық магистраль болып табылады, күніне шамамен 65 жүк пойзы аңғар арқылы өтеді. Аймақтағы ең ірі жүк теміржол операторы – Норфолк Соутерн Рейлвей (Norfolk Southern Railway), ол бұрынғы екі теміржол желісін пайдаланады: Лихай аңғары теміржолының Лихай желісі және Рединг теміржолының Рединг желісі. Норфолк Соутерн Рейлвейдің Аллентаун және Бейтлехем қалаларында ірі вагон жинау станциялары бар.

Жолаушылар темір жолы

Долинадағы жолаушылар пойызы Лихай аңғарынан сырт, Дойлстауннан (31,2 миль (50 км) оңтүстік-шығыста), Нью-Джерсидегі Аннандейлден (шамамен 41,8 миль (67 км) шығыста) және Нью-Джерсидегі Хакетстаун станциясынан (49,5 миль (80 км) солтүстік-шығыста) қолжетімді. Долинаға ең жақын Amtrak станциясы - Bryn Mawr SEPTA, Долинадан 50,4 миль (81 км) оңтүстікте орналасқан. Екі ірі жолаушылар теміржол торабы, Филадельфиядағы 30th Street станциясы және Ньюарк Пенн станциясы Ньюарк, Нью-Джерсиде, тиісінше оңтүстік-шығысқа қарай 60 миль (97 км) және батысқа қарай 81,9 миль (132 км) қашықтықта жатыр.

Телекоммуникациялар

Lehigh Valley аймағы бастапқыда 1947 жылдан бастап (Белл жүйесінің Солтүстік Америка нөмірлеу жоспары қолданысқа енген кезде) тек 215 аймақтық кодымен қамтылған, және бұл 1994 жылға дейін сақталды. Аймақтың халқының өсуіне байланысты, 1994 жылы Lehigh Valley-ге 610 аймақтық коды берілді. Бүгінде Lehigh Valley аймағы көбінесе 610 кодымен қамтылған. 1999 жылы 610 қызмет аймағына қосымша 484 аймақтық коды енгізілді. 835 аймақтық кодының 2022 жылы Lehigh Valley аймағында қолжетімді болуы күтілуде.

Шарап

2008 жылдың наурызында ресми американдық жүзім өсіру аймағы болып тағайындалған Лехай аңғарының АВА-сы бірнеше Витис винифера және француз-американдық гибридтік жүзім сорттарымен тігілген жүзімдіктерді қамтиды. Жаңа Триполидегі "Blue Mountain Vineyards" 230 акрдың үлкен бөлігін құрайды және ұлттық және халықаралық наградаларға ие болған. 2008 жылғы мәліметтер бойынша, Пенсильванияда коммерциялық түрде өндірілген шараптың шамамен 15-20% Лехай аңғарының АВА-сында өсірілген жүзімнен жасалған.