Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бельгиялық Рим-католик діни қызметкері және әулие (1840–1889)
Belgian Roman Catholic priest and saint (1840–1889)
Молокайдың Әкесі Дамиан немесе Әулие Дамиан немесе Әулие Дамиан Де Вестер (Pater Damiaan немесе Heilige Damiaan van Molokai; 3 қаңтар 1840 – 15 сәуір 1889), миссионерлік діни институт өкілі. Ол 1873 жылдан бастап 1889 жылы қайтыс болғанға дейін Хавай Корольдігінде, Молокай аралының Калаупапа түбегіндегі үкіметтік медициналық карантинде өмір сүрген, мәйекті (Хансен ауруы) бар адамдарға қызмет еткені үшін танымал болды. Осы кезеңде ол Гавайи халқына католик дінін үйретті. Әке Дамиан сонымен қатар науқастарға күтім жасады және қоғамда үйлер, мектептер, жолдар, ауруханалар және шіркеулер салу үшін жетекшілерді дайындады. Ол тұрғындардың ойық жараларын емдеді, су қоймасын салды, табындар жасады, қабірлер қазыды, құрылдарды бөлісіп, олармен бірге тамақтанды, медициналық және рухани қолдау көрсетті. Мәйекті ауруханасындағы адамдардың дене, рухани және эмоционалдық қажеттіліктерін 11 жыл бойы қамтамасыз еткеннен кейін, Әке Дамианның өзі мәйекті ауруына шалдықты. Ол инфекцияға қарамастан жұмысын жалғастырды, бірақ ақырында 15 сәуір 1889 жылы аурудан қайтыс болды. Әке Дамиан туберкулезбен де ауырған, бұл оның жағдайын нашарлатқан, бірақ кейбір адамдар оның бастапқыда ерікті болып келген себебі туберкулез болған деп санайды. Әке Дамиан "қайырымдылық шехіді" деп сипатталған. Дамиан Де Вестер католик шіркеуінде әулие ретінде құрметтеледі. Англикандық қауымда және басқа христиан діндерінде Дамиан мәйекті ауыратын және шеттетілгендердің рухани қамқоршысы саналады. Әке Дамиан күні, 15 сәуір, оның қайтыс болған күні, сонымен қатар Гавайидегі шағын мемлекеттік мереке болып табылады. Әке Дамиан Гонолулу және Гавайи епархиясының қамқоршысы. Әке Дамианды 2009 жылдың 11 қазанында Папа Бенедикт XVI әулие деп жариялады. Либерт Бойнемс, Католик энциклопедиясында оны "Мәйектілердің елшісі" деп атайды. Дамиан Де Вестердің мерекесі 10 мамыр.
Father Damien or Saint Damien of Molokai or Saint Damien De Veuster (Pater Damiaan or Heilige Damiaan van Molokai; 3 January 1840 – 15 April 1889), a missionary religious institute. He was recognized for his ministry, which he led from 1873 until his death in 1889, in the Kingdom of Hawaiʻi to people with leprosy (Hansen's disease), who lived in government mandated medical quarantine in a settlement on the Kalaupapa Peninsula of Molokai. During this time, he taught the Catholic faith to the people of Hawaii. Father Damien also cared for the patients and established leaders within the community to build houses, schools, roads, hospitals, and churches. He dressed residents' ulcers, built a reservoir, made coffins, dug graves, shared pipes, and ate poi with them, providing both medical and emotional support. After 11 years caring for the physical, spiritual, and emotional needs of those in the leper colony, Father Damien contracted leprosy. He continued with his work despite the infection but finally succumbed to the disease on 15 April 1889. Father Damien also had tuberculosis, which worsened his condition, but some believe the reason he volunteered in the first place was due to tuberculosis. Father Damien has been described as a "martyr of charity". Damien De Veuster is venerated as a saint in the Catholic Church. In the Anglican Communion and other Christian denominations, Damien is considered the spiritual patron for leprosy and outcasts. Father Damien Day, 15 April, the day of his death, is also a minor statewide holiday in Hawaii. Father Damien is the patron saint of the Diocese of Honolulu and of Hawaii. Father Damien was canonized by Pope Benedict XVI on 11 October 2009. Libert H. Boeynaems, writing in the Catholic Encyclopedia, calls him "the Apostle of the Lepers." Damien De Veuster's feast day is 10 May.
Ерте өмір
Ата Дамиан Жозеф ("Джеф") Де Вейстер болып дүниеге келді, ол жеті баланың ең кішісі және фламанд жүгері саудагері Джоанн Франсискус ("Франс") Де Вейстер мен оның әйелі Энн Кэтрин ("Като") Вуттерстің төртінші ұлы. Олар Бельгияның Фламанд Брабантындағы Тремело ауылында 1840 жылдың 3 қаңтарында дүниеге келді. Оның үлкен әпкелері Евгения мен Паулина қаһарлы монахиняларға айналды, ал ағасы Аугуст (Ата Памфил) Иса мен Мәриямның қасиетті жүректерінің қауымына (Пикпус аталары) қосылды. Жозеф 13 жасында мектепті тастап, отбасылық шаруа қожалығында жұмыс істеуге мәжбүр болды. Әкесі оны Брейне-ле-Конттегі колледжге коммерциялық мамандыққа дайындалу үшін жіберді, бірақ 1858 жылы Редемптористер берген миссия нәтижесінде Жозеф діни шақыруды таңдады. Ол 1860 жылдың 7 қазанында діни қызметке қабылданды. Оның басшылары оның дін қызметкері болуға лайық емес деп ойлады, өйткені ол білімсіз еді. Алайда, ол ақылсыз деп есептелмеді. Ағасынан латын тілін жақсы үйренгендіктен, оның басшылары оған дін қызметкері болуға рұқсат берді. Діни оқу кезінде Дамиен миссионерлердің қамқоршысы – қасиетті Франциск Ксавьердің суретіне күн сайын дұға етіп, миссионерлік сапарға жіберілуін тіледі. Үш жылдан кейін оның ағасы, Ата Памфил (Аугуст), ауруға байланысты Гавайиге миссионер ретінде бара алмағандықтан, Дамиен оның орнына баруға рұқсат алды.
Father Damien was born Jozef ("Jef") De Veuster, the youngest of seven children and fourth son of the Flemish corn merchant Joannes Franciscus ("Frans") De Veuster and his wife Anne Catherine ("Cato") Wouters in the village of Tremelo in Flemish Brabant in rural Belgium on 3 January 1840. His older sisters Eugénie and Pauline became nuns, and his older brother Auguste (Father Pamphile) joined the Congregation of the Sacred Hearts of Jesus and Mary (Picpus Fathers). Jozef was forced to quit school at age 13 to work on the family farm. His father sent him to a college at Braine le Comte to prepare for a commercial profession, but as a result of a mission given by the Redemptorists in 1858, Joseph decided to pursue a religious vocation. He was admitted to the religious profession on 7 October 1860. His superiors thought that he was not a good candidate for the priesthood because he lacked education. However, he was not considered unintelligent. Because he learned Latin well from his brother, his superiors decided to allow him to become a priest. During his religious studies, Damien prayed daily before a picture of St. Francis Xavier, patron of missionaries, to be sent on a mission. Three years later when his brother Father Pamphile (Auguste) could not travel to Hawaiʻi as a missionary because of illness, Damien was allowed to take his place.
Гавайидегі миссионерлік қызмет
1864 жылы 19 наурызда Дамиен Оахудағы Гонолулу портына келді. Ол 1864 жылы 21 мамырда қазіргі Бейбітшілік анамыз соборында дін қызметкері болып тағайындалды. 1865 жылы Дамиен Гавайи аралындағы Солтүстік Кохаладағы католик миссиясына жіберілді. Ол Оахудағы бірнеше приходтарда қызмет еткен кезде, Гавайи Корольдігі еңбек тапшылығымен және денсаулық сақтау саласындағы дағдарыспен күресіп жатты. 1830-1840 жылдары қытай жұмысшылары аралына мәйекті (кейін Хансен ауруы деп аталған) әкелген деп саналады. Сол кезде мәйекті өте жұқпалы және емделмейтін ауру деп есептеген. 1865 жылы осы жұқпалы аурудан сескеніп, Гавайи патшасы Камехамеха V және Гавайи заң шығарушы органы «Мәйектің таралуын болдырмау туралы заңды» қабылдады. Бұл заң Гавайиде мәйектің барлық дерлік жағдайларын карантинге алып, ең ауыр жағдайларды Молокай аралындағы Калаупапа түбегінің шығыс жағындағы Калауао елді мекеніне көшіруді талап етті. Кейін Калаупапа елді мекені дамыды. Екі ауылдың орналасқан жері – Калауао округі Молокайдың қалған бөлігінен тік тау жотасымен бөлінген. 1866 жылдан 1969 жылға дейін шамамен 8000 гавайилік медициналық карантинге Калаупапа түбегіне жіберілді. Корольдік денсаулық сақтау басқармасы бастапқыда карантиндегі адамдарды азық-түлікпен және қажетті заттармен қамтамасыз етті, бірақ тиісті медициналық көмек көрсету үшін жеткілікті күш пен ресурстар болмады. Дегенмен, Moblo азаматтық және діни биліктің аражігін ажыратуды ескермейді деуге болады. Сол заманның әдеті бойынша, Әке Дамиеннің жұмысы туралы еуропалықтар мен американдықтарға хабар беріліп, миссияға қаржы жинауға көмектесті. Колонияның басқарылуы туралы мәліметтер жазбаларда көрсетілмеген және Әке Дамиеннің қайырымдылық қызметі үшін қаржы жинау үшін маңызды емес.
On 19 March 1864, Damien arrived at Honolulu Harbor on Oʻahu. He was ordained into the priesthood on 21 May 1864, at what is now the Cathedral of Our Lady of Peace. In 1865, Damien was assigned to the Catholic Mission in North Kohala on the island of Hawaii. While he was serving in several parishes on Oʻahu, the Kingdom of Hawaiʻi was struggling with a labor shortage and a public health crisis. It is believed that Chinese workers carried leprosy (later known as Hansen's disease) to the islands in the 1830s and 1840s. At that time, leprosy was thought to be highly contagious and was incurable. In 1865, out of fear of this contagious disease, Hawaiian King Kamehameha V and the Hawaiian Legislature passed the "Act to Prevent the Spread of Leprosy." This law quarantined the lepers of Hawaii, requiring the most serious cases to be moved to a settlement colony of Kalawao on the eastern end of the Kalaupapa peninsula on the island of Molokai. Later the settlement of Kalaupapa was developed. Kalawao County, where the two villages are located, is separated from the rest of Molokai by a steep mountain ridge. From 1866 through 1969, about 8,000 Hawaiians were sent to the Kalaupapa peninsula for medical quarantine. The Royal Board of Health initially provided the quarantined people with food and other supplies, but it did not have the workforce and resources to offer proper health care. However, it could be asserted that Moblo does not account for the separation of civil authorities and religious authorities. As was customary in the time period, Father Damien's work was reported to Europeans and Americans in order to raise funds for the mission. How the colony was governed would be outside the scope of the written accounts and not important to raise funds for the charitable works of Father Damien.
Өмірінде танылған
Дәуіт патша Калакауа Дамиенге "Калакауаның Корольдік орденінің Командоры" құрметін сыйлады. Медальді табыс ету үшін тәждік ханшайым Лидия Лилиуокалани қонысқа келгенде, ол тұрғындарды көргендегі қайғы мен күйзелістен сөзін оқи алмағаны туралы хабарланды. Ханшайым өзінің басынан өткендерімен бөлісіп, Дамиеннің еңбегін жоғары бағалады. Осының нәтижесінде Дамиен АҚШ және Еуропа елдерінде әйгілі болды. Америкалық протестанттар миссионерлік жұмысы үшін көп ақша жинады. Англия шіркеуі қонысқа азық-түлік, дәрі-дәрмек, киім және қажетті жабдықтар жіберді. Дамиеннің патшалық медальді ешқашан тақпағаны, бірақ ол оның жаназасында оның қасына қойылғаны айтылады.
King David Kalākaua bestowed on Damien the honor of "Knight Commander of the Royal Order of Kalākaua." When Crown Princess Lydia Liliuokalani visited the settlement to present the medal, she was reported as having been too distraught and heartbroken at the sight of the residents to read her speech. The princess shared her experience, acclaiming Damien's efforts. Consequently, Damien became internationally known in the United States and Europe. American Protestants raised large sums of money for the missionary's work. The Church of England sent food, medicine, clothing, and supplies to the settlement. It is believed that Damien never wore the royal medal, although it was placed by his side during his funeral.
Ауру және өлім
Дамиан ата 16 жыл Гавайиде жұмыс істеді, Калаупапада мәйектің кеселмен ауырған адамдарға демеу берді. Ол халыққа сенім сыйлаумен қатар, олар үшін үйлер салып, медициналық білімімен емдеді. Ол қайтыс болғандардың зиратында дұға оқып, өлгендердің төсегінде жатқандарын жұбатты. 1884 жылдың желтоқсан айында Дамиан жуынбаққа дайындалып тұрғанда, қайнап тұрған суға аяғын салып алып, терісі күйіп қабықтың ізі қалды. Ол ештеңе сезінбеді және 11 жыл бойы колонияда жұмыс істегеннен кейін мәйектің кеселіне шалдыққан екенін түсінді. 1885 жылы жапондық мәйектің кеселі маманы Масанао Гото Гонолулуға келіп, Дамианды емдеді. Ол мәйектің кеселі қанның азаюынан туады деп сенді. Оның емдеу әдісі дәмді тағамдар, шамалы дене шынықтыру, сезімі жойылған жерлерді жиі уқалау, арнайы майлар және медициналық ванналардан тұрды. Бұл емдеулер кейбір симптомдарды жеңілдетті және Гавайилік пациенттердің арасында өте танымал болды. Дамиан емдеуге сенім артты және тек Гото ғана өзін емдеуін қалады, ол ақырында Дамиан атаның жақын досы болды. Денесі аурудың салдарынан әлсірегеніне қарамастан, Дамиан соңғы жылдарында көп жұмыс жасады. Қалған уақытында ол мүмкіндігінше көп жобаны аяқтауға тырысты. Католик дінін таратуды жалғастырып, мәйектің кеселімен ауырғандарға емделу кезінде көмектесумен қатар, Дамиан бірнеше құрылыс жобаларын аяқтады және жетімдер үйлерін жақсартты. Калаупапаға ауру миссионерге көмектесу үшін төрт ерікті келді: бельгиялық дін қызметкері Луи Ламберт Конрарди; Жозеф Даттон (Америка Азамат соғысының қатысушысы, алкоголизмге беріліп, бұзылған некесінен айырылған); Чикаголық медбике Джеймс Синнетт; және Нью-Йорк штатының Сиракуза қаласындағы францискандық Сент-Джозеф ауруханасының басшысы болған ана (қазіргі әйгілі) Мариан Коуп. Конрарди Дамианның пасторлық міндеттерін өз мойнына алды. Коуп жұмыс істейтін аурухананы ұйымдастырды. Даттон қауымның ғимараттарын салу және күтіп ұстау жұмыстарын атқарды. Синнетт Дамианның ауруының соңғы кезеңінде оған күтім жасады. Бір қолы байлаулы, аяғы таңылған, аяғы сүйреп жүрген Дамиан өлімінің жақындап қалғанын сезді. 1889 жылдың 23 наурызында төсекке жатты, ал 30 наурызда жалпы мойындады. Дамиан 1889 жылдың 15 сәуірінде таңғы сағат 8-де 49 жасында мәйектің кеселінен қайтыс болды. Келесі күні, Моеллерс әкесінің Киелі Филоменада өткізген құлшылығынан кейін, бүкіл елді мекен жерлеу процессиясын қабірге дейін сүйреп барды. Дамиан Молокайға келгенде алғашқы рет ұйықтаған панданус ағашының астына жерленді. 1936 жылдың қаңтар айында Бельгия королі Леопольд III және Бельгия үкіметінің өтініші бойынша Дамианның денесі туған жері Бельгияға қайтарылды. Ол бельгиялық "Меркатор" кемесімен тасымалданды. Дамиан өзінің туған ауылына жақын орналасқан тарихи университет қаласы Левенде жерленді. 1995 жылдың маусымында Дамианды қасиетті санағаннан кейін оның оң қолының қалдықтары Гавайиге қайтарылып, Молокайдағы алғашқы қабіріне қайта жерленді.
Father Damien worked in Hawaii for 16 years, providing comfort to the lepers of Kalaupapa. In addition to giving the people faith, he built homes for them and he treated them with his medical expertise. He prayed at the cemetery of the deceased and he also comforted the dying at their bedsides. In December 1884, while he was preparing to bathe, Damien inadvertently put his foot into scalding water, causing his skin to blister. He felt nothing and realized that he had contracted leprosy after working in the colony for 11 years. In 1885, Masanao Goto, a Japanese leprologist, came to Honolulu and treated Damien. He believed that leprosy was caused by a diminution of the blood. His treatment consisted of nourishing foods, moderate exercise, frequent friction to the benumbed parts, special ointments, and medical baths. The treatments relieved some of the symptoms and they were very popular with the Hawaiian patients as a result. Damien had faith in the treatments and said that he only wanted to be treated by Goto, who eventually became a good friend of Father Damien. Despite the fact that the illness was slowing his body down, Damien engaged in a flurry of activities during his last years. With his remaining time, he tried to advance and complete as many projects as possible. While he was continuing to spread the Catholic Faith and aid the lepers during their treatments, Damien completed several building projects and improved orphanages. Four volunteers arrived at Kalaupapa to help the ailing missionary: a Belgian priest, Louis Lambert Conrardy; a soldier, Joseph Dutton (an American Civil War veteran who left behind a marriage which had been broken by his alcoholism); a male nurse from Chicago, James Sinnett; and Mother (now Saint) Marianne Cope, who had been the head of the Franciscan run St Joseph's Hospital in Syracuse, New York. Conrardy took up Damien's pastoral duties. Cope organized a working hospital. Dutton attended to the construction and maintenance of the community's buildings. Sinnett nursed Damien during the last phases of his illness. With an arm in a sling, with a foot in bandages, and with his leg dragging, Damien knew that his death was near. He was bedridden on 23 March 1889, and on 30 March, he made a general confession. Damien died of leprosy at 8:00 a. m. on 15 April 1889, at the age of 49. The next day, after the Mass was said by Father Moellers at St. Philomena's, the whole settlement followed the funeral cortège to the cemetery. Damien was laid to rest under the same pandanus tree where he first slept upon his arrival on Molokai. In January 1936, at the request of King Leopold III of Belgium and the Belgian government, Damien's body was returned to his native land in Belgium. It was transported aboard the Belgian ship Mercator. Damien was buried in Leuven, the historic university city which is close to the village where he was born. After Damien's beatification in June 1995, the remains of his right hand were returned to Hawaii and re interred in his original grave on Molokai.
Өлгеннен кейінгі түсініктеме
Ата Дамиан қайтыс болғанға дейін халықаралық деңгейде танымал болды, себебі ол өмірін ауырып-құныққан жергілікті тұрғындарға қамқорлық жасаумен өткізген, христиандық беделді тұлға ретінде қарастырылды. Оның жоғары тұрғандары Дамиеннің білімі жетілмегенін және тәжірибесіз екенін ойлады, бірақ оны "Құдай үшін өз жолымен адал еңбек ететін қарапайым шаруа" деп есептеді. 15 сәуірдегі оның қазасы туралы жаңалық сол заманғы қазіргі байланыс құралдары арқылы жылдам тарады – Гонолулу мен Калифорнияға кемемен, АҚШ-тың шығыс жағалауына телеграф арқылы, ал Англияға кабель арқылы, 11 мамырда Лондонға жетті. Оның еңбегіне деген мақтаудан кейін, Гавайиде басқа да пікірлер естіле бастады. Гавайидегі конгрегациялық және пресвитериан шіркеулерінің өкілдері оның тәсілдерін сынады. Хонолулудағы пресвитериан пасторы Чарльз Макьюэн Хайд тамыз айында Сан-Францискодағы әріптесі Х. Б. Гейджге хат жазды. Хайд Демьян атаны "салмақты емес, лас адам" деп сипаттады, оның жұқпалы ауруға шалдығуының себебі "сақтықсыздық" болды деді. Хайд Демьянға денсаулық сақтау басқармасы іске асырған реформалардың дұрыс бағаланғанын айтты. Гейдж Хайдпен ақылдаспай, хатты Сан-Франциско газетінде жариялады, бұл АҚШ және Гавайиде пікір-таластар мен дау тудырды. Сол кездегі ақ халық гавайиліктердің өзінің атқарған рөлін жиі назардан тыс қалдырды, олардың арасында аралдағы маңызды лауазымдарды иеленгендер де болды. 1889 жылы шотланд жазушысы Роберт Луис Стивенсон отбасымен бірге Гавайиге ұзаққа келді. Ол туберкулезбен ауырған, бұл ауру да емделмейтін саналды, сондықтан одан құтылуға тырысты. Дамиеннің тағдырына қозғалған ол дін қызметкерінің айналасындағы дауға қызығушылық танытып, сегіз күн мен жеті түнге Молокайға барды. Осы кезеңде Дамиен өзінің қамқорлығында болған гавайилік протестант пасторы Дж. К. Кахуиланы тізгінге бұғаулап, Оахуға жер аударды, себебі ол адамның тым наразы екенін ойлады. Кахуила адвокат алып, Дамиеннің ісін тергеуді талап етті.
Father Damien had become internationally known before his death, because he was seen as a symbolic Christian figure who spent his life caring for the afflicted natives. His superiors thought that Damien lacked education and finesse but they considered him to be "an earnest peasant hard at work in his own way for God." News of his death on 15 April was quickly carried across the globe by the modern communications of the time, by steamship to Honolulu and California, telegraph to the East Coast of the United States, and cable to England, reaching London on 11 May. Following an outpouring of praise for his work, other voices began to be heard in Hawaii. Representatives of the Congregational and Presbyterian churches in Hawaii criticized his approach. Reverend Charles McEwen Hyde, a Presbyterian minister in Honolulu, wrote to his fellow pastor Reverend H. B. Gage of San Francisco in August. Hyde referred to Father Damien as "a coarse, dirty man," who contracted leprosy due to "carelessness." Hyde said that Damien was mistakenly being given credit for reforms which had actually been implemented by the Board of Health. Without consulting Hyde, Gage had the letter published in a San Francisco newspaper, generating comment and controversy in the US and Hawaii. The white people of the period consistently overlooked the role which had been played by the Hawaiians themselves, among whom were several who had prominent leadership positions on the island. Later in 1889, the Scottish author Robert Louis Stevenson and his family arrived in Hawaii for an extended stay. He had tuberculosis, a disease which was also considered incurable, and he was seeking some relief for it. Moved by Damien's story, he became interested in the priest's controversy and went to Molokai for eight days and seven nights. In his "6,000 word polemic," During this period, Damien had J. K. Kahuila, a Hawaiian Protestant minister in his care, put in irons and deported to Oahu because he believed the man was too rebellious. Kahuila got a lawyer and demanded an investigation of Damien.
Қасиеттілер қатарына қабылдау
1977 жылы Папа Павел VI әке Дамианды құрметті деп жариялады. 1995 жылғы 4 маусымда Папа Иоанн Павел II оны қасиеттілікке көтерді, осымен ол «Қасиетті» рухани атағымен танылатын болды. 1999 жылғы 20 желтоқсанда Құдайға табыну және қасиеттіліктер тәртібі жөніндегі Конгрегация префекті Хорхе Медина Эстевес АҚШ Католик епископтар конференциясының 1999 жылғы қарашадағы шешімін бекітті, оған сәйкес қасиетті Дамианды ұлттық литургиялық күнтізбеге міндетті емес еске алу күні ретінде қосуға рұқсат берілді. Әке Дамиан 2009 жылғы 11 қазанда Папа Бенедикт XVI-мен қасиетті деп жарияланды. Оның мерекесі 10 мамырда тойланады. Гавайиде ол қайтыс болған күні, 15 сәуірде тойланады. Оның қасиеттілікке көтерілуіне дейін, әке Дамианның қайтыс болғаннан кейінгі тілегімен екі керемет оқиға болды. 1992 жылғы 13 маусымда Папа Иоанн Павел II Францияда 1895 жылы діни қарындастың жазылуын қасиетті Дамианның араласуымен болған керемет деп мойындады. Осы оқиғада, қарындас Симплисия Хью қарын ішегінің созылмалы ауруынан өліп жатқанда әке Дамианға дұға еткен. Айтуынша, аурудың қысымы мен белгілері бір түндікте жойылған. Екінші жағдайда, Гавайилік Одри Тогучи, сирек кездесетін қатерлі ісікке шалдыққан әйел, Молокайдағы әке Дамианның қабірінде дұға еткеннен кейін жазылып кеткен. Оның жағдайы өлімге қатерлі болғандықтан, медициналық түсіндіру болған жоқ. 1997 жылы Тогучиге майлы жасушаларда пайда болатын липосаркома диагнозы қойылды. Бір жылдан кейін оған операция жасалып, ісік алынып тасталды, бірақ қатерлі ісік өкпеге тарады. Оның дәрігері, доктор Уолтер Чанг оған: «Ешкім бұл қатерлі ісіктен аман қалған емес. Ол сені алады», – деді. Тогучи 2016 жылы әлі тірі еді. 2008 жылғы сәуір айында Ватикан әке Дамианның қасиеттілігін растайтын екі жазылуды қабылдады. 2008 жылғы 2 маусымда Қасиеттілердің ісі жөніндегі Конгрегация Молокайлық Дамианды қасиеттілікке көтеруді ұсынды. Қасиеттілікке көтеру үшін қажетті кереметті ресми түрде мойындаған және растаған жарлықты Папа Бенедикт XVI бекітті және кардинал Хосе Сараива Мартинс 2008 жылғы 3 шілдеде жариялады. Қасиеттілікке көтеру рәсімі Римде өтті, ал тойлар Бельгияда және Гавайиде ұйымдастырылды. 2009 жылғы 21 ақпанда Ватикан әке Дамианның қасиеттілікке көтерілетінін жариялады. Вашингтонда АҚШ Президенті Барак Обама қасиетті Дамианға деген терең құрметін білдіріп, ол дауыссыздарға дауыс бергенін және ауруларға қадір-қасиет сыйлағанын айтты. Сол күні әке Дамианмен бірге тағы төрт адам қасиетті деп жарияланды: Зигмунт Шчесны Фелинский, қарындас Жанна Юган, әке Франсиско Колл Гитарт және Рафаэль Арнаиз Барон. Дамиан Марианна Коуппен бірге 15 сәуірде Епископальдық шіркеудің (АҚШ) литургиялық күнтізбесінде мереке күнімен құрметтеледі.
In 1977, Pope Paul VI declared Father Damien to be venerable. On 4 June 1995, Pope John Paul II beatified him, by which he would be known by the official spiritual title of Blessed. On 20 December 1999, Jorge Medina Estévez, Prefect of the Congregation for Divine Worship and the Discipline of the Sacraments, confirmed the November 1999 decision of the United States Conference of Catholic Bishops to include Blessed Damien in the national liturgical calendar with the rank of an optional memorial. Father Damien was canonized on 11 October 2009 by Pope Benedict XVI. His feast day is celebrated on 10 May. In Hawaii, it is celebrated on the day of his death, 15 April. Prior to his beatification, two miracles were attributed to Father Damien's posthumous intercession. On 13 June 1992, Pope John Paul II approved the cure of a religious sister in France in 1895 as a miracle attributed to Venerable Damien's intercession. In that case, Sister Simplicia Hue began a novena to Father Damien as she lay dying of a lingering intestinal illness. It is stated that the pain and symptoms of the illness disappeared overnight. In the second case, Audrey Toguchi, a Hawaiian woman who suffered from a rare form of cancer, had remission after having prayed at the grave of Father Damien on Molokai. There was no medical explanation, as her prognosis was terminal. In 1997, Toguchi was diagnosed with liposarcoma, a cancer that arises in fat cells. She underwent surgery a year later and a tumor was removed, but the cancer metastasized to her lungs. Her physician, Dr. Walter Chang, told her, "Nobody has ever survived this cancer. It's going to take you." Toguchi was still alive in 2016. In April 2008, the Holy See accepted the two cures as evidence of Father Damien's sanctity. On 2 June 2008, the Congregation for the Causes of Saints voted to recommend raising Father Damien of Molokai to sainthood. The decree that officially notes and verifies the miracle needed for canonization was approved by Pope Benedict XVI and promulgated by Cardinal José Saraiva Martins on 3 July 2008, with the actual ceremony of beatification taking place in Rome and celebrations in Belgium and Hawaii. On 21 February 2009, the Holy See announced that Father Damien would be canonized. In Washington, D. C., President Barack Obama affirmed his deep admiration for St. Damien, saying that he gave voice to the voiceless and dignity to the sick. Four other individuals were canonized with Father Damien that the same day: Zygmunt Szczęsny Feliński, Sister Jeanne Jugan, Father Francisco Coll Guitart and Rafael Arnáiz Barón. Damien is honored, together with Marianne Cope, with a feast day on the liturgical calendar of the Episcopal Church (USA) on 15 April.
Фильмдер
Режиссер Дэвид Миллер MGM компаниясы шығарған «Ұлы жүрек» (1938) атты Әке Дамиеннің өмірі туралы қысқа фильм түсірді. Әке Дамиен туралы алғашқы толық метражды фильм – испандық «Молокай» (1959), режиссері Луис Люсия, басты рөлдерді Хавьер Эскрива, Роберто Камардиел және Жерар Тихи ойнады. Кен Ховард телефильмдегі атау рөлін ойнады: «Әке Дамиен: Жұқпалы науқас діни қызметкер» (1980); ол бірнеше күн түсірілімнен кейін күрт қайтыс болған Дэвид Янссеннің орнын басты. Стефани Дж. Кастильоның «Жай батылдық» (1992) деректі фильмі Дамиеннің және оның еңбегін зерттейді, сондай-ақ жұқпалы науқасқа шалдыққан адамдарға қатысты қарапайымдықпен және ВИЧ/ЖИТС-ке шалдыққан адамдарға қатысты стигма арасындағы ұқсастықтарды көрсетеді. «Жай батылдық» 1993 жылы «Эмми» сыйлығымен марапатталды. Бұрынғы тұрғындармен жүргізілген сұхбаттар «Калаупапа жаны: Керілгендердің дауысы» (2011) деректі фильмінде ұсынылған.
Director David Miller made a short film about Father Damien's life entitled The Great Heart (1938), released by MGM. The first full length film about Father Damien was Molokai (1959), a Spanish production which was directed by Luis Lucia with Javier Escrivá, Roberto Camardiel, and Gérard Tichy playing the main roles. Ken Howard played the title role in the television film Father Damien: The Leper Priest (1980); he replaced David Janssen, who died suddenly after several days of shooting. Stephanie J. Castillo's documentary Simple Courage (1992) explores Damien and his work, drawing parallels between the treatment of persons who have leprosy and the stigma which is associated with persons who have HIV/AIDS. "Simple Courage" was rewarded an EMMY Award in 1993. Interviews which were conducted by former residents are featured in the documentary The Soul of Kalaupapa: Voices of Exile (2011).
Ескерткіштер мен мүсіндер
Мемлекеттік Капитолий ғимаратының баспалдақтарындағы Әке Дэмиен мүсіні оны құрметтейді, ал оның көшірмесі АҚШ Капитолийіндегі Ұлттық мүсіндер залы жинағында көрсетілген. Дамиеннің есіне арналған мүсіндерді көптеген бельгиялық соборларда табуға болады, мысалы Турнай соборында, Генттегі Сент-Баво соборында және Ипрдегі Сент-Мартин соборында. Гавайидегі Изге Бенедикт католик шіркеуінің алдында гүл шоқтарымен (лейлермен) безендірілген ескерткіш орналасқан.
The Father Damien Statue on the steps of the State Capitol Building honors him, and a replica is displayed in the National Statuary Hall Collection in the United States Capitol. Statues in memory of Damien can be found in many Belgian cathedrals, such as the Tournai Cathedral, St Bavo's Cathedral, Ghent, and St Martin's Cathedral, Ypres. A monument stands in front of St. Benedict's Catholic Church in Honaunau (Hawaii) and is often decorated with Leis.
Мұра мен құрмет
2005 жылы Дамиенге «De Grootste Belg» атағы берілді, ол Фламандтың VRT қоғамдық телеарнасы жүргізген сауалнамада «Бельгияның ең ұлы» деп танылды. Ол француз тіліндегі RTBF қоғамдық арнасының сауалнамасында «Le plus grand Belge» («Ең ұлы бельгиялық») бағдарламасында үшінші орын алды. 1952 жылы Пикпус әкелері (SS CC) Дамиеннің туып өскен үйінде Бельгияның Тремело қаласында Дамиен мұражайын (голландықша: Damiaanmuseum) ашты. 2017 жылы мұражай толығымен жаңартылды. Әулиелікке көтерілуі оның мәжбүр адамдарға қызмет етуіне баса назар салып, Әке Дамиеннің еңбегі қоғамның ВИЧ/ЖИТС-пен ауыратын науқастарға қалай көмектесу керектігінің үлгісі ретінде ұсынылды. Дамиеннің әулиелікке көтерілген күні президент Барак Обама: «Біздің заманымызда, әлемдегі миллиондаған адам аурудан, әсіресе ЖИТС пандемиясынан зардап шегіп жатқанда, біз ауруларды емдеу және күту шақыруына жауап беруде Әке Дамиеннің нығайып тұрған рухынан үлгі алуымыз керек» деді. Оның есімімен бүкіл ел бойынша ЖИТС-пен ауыратын науқастарға көмек көрсететін бірнеше клиникалар мен орталықтар аталды. Оның есімімен аталып, Епископтық шіркеудің Санкт-Томас апостолы Голливудтағы ЖИТС-пен ауыратын адамдарға арналған шіркеуі бар. «Дамиен – мәжбүр» қоғамы – оның есімімен аталған, мәжбүрді емдеу және бақылаумен айналысатын қайырымдылық ұйымдарының бірі. Ирландиядағы «Дамиен үйі» – «Солтүстік Ирландияға ерекше назар аудара отырып, қайғы-қасірет, стресс, зорлық-зомбылық және басқа да қиындықтарға тап болған отбасылар мен жеке адамдарға бейбітшілік сыйлайтын орталық». «Әулие Дамиен жақтастары» – дін бостандығын қорғайтын ұйым, ол жетімдер мен басқа да мұқтаж адамдарға көмектесуде Әке Дамиеннің жолын жалғастыруды көздейді. Оның есімімен аталған мектептерге Оңтүстік Калифорниядағы Дамиен орта мектебі, Калгаридегі Әулие Дамиен бастауыш мектебі және Гавайидегі Дамиен еске алу мектебі жатады. 2010 жылы ашылған Оклахома штатының Эдмонд қаласындағы Молокай католик шіркеуінің Әулие Дамиен шіркеуі АҚШ-тағы әулиелікке көтерілгеннен кейін Әулие Дамиеннің есімімен аталған алғашқы католик шіркеуі деп саналады. Дәстүрлі латын миссасы шіркеуі, оны Әулие Петрдің рухани бауырластығы (FSSP) басқарады және 2010 жылы Оклахома қаласының архиепископы Евсевий Ж. Белтран бекітті. Мичиган штатының Понтиак қаласында (Детройт католик архиепископтығында) Әулие Дамиен шіркеуі бар. Молокайлық Марианна 2012 жылы әулиелікке көтерілді.
In 2005, Damien was honored with the title of De Grootste Belg, chosen as "The Greatest Belgian" throughout that country's history, in polling conducted by the Flemish public broadcasting service, VRT. He ranked third on Le plus grand Belge ("The Greatest Belgian") in a poll by the French speaking public channel RTBF. In 1952, the Picpus Fathers (SS CC) opened the Damien Museum, (Dutch: Damiaanmuseum ) in Tremelo, Belgium, in the house where Damien was born and grew up. In 2017, the museum was completely renovated. With his canonization highlighting his ministry to persons with leprosy, Father Damien's work has been cited as an example of how society should minister to HIV/AIDS patients. On the occasion of Damien's canonization, President Barack Obama stated, "In our own time, as millions around the world suffer from disease, especially the pandemic of HIV/AIDS, we should draw on the example of Father Damien’s resolve in answering the urgent call to heal and care for the sick." Several clinics and centers nationwide catering to HIV/AIDS patients bear his name. There is a chapel named for him and dedicated to people with HIV/AIDS, in St. Thomas the Apostle Hollywood, an Episcopal parish. The Damien The Leper Society is among charities named after him that work to treat and control leprosy. Damien House, Ireland, is a centre for "peace for families and individuals affected by bereavement, stress, violence, and other difficulties with particular attention to Northern Ireland". Saint Damien Advocates is a religious freedom organization that says it wants to carry on Father Damien's work with orphans and others. Schools which are named after him include Damien High School in Southern California, Saint Damien Elementary School in Calgary, Canada, and Damien Memorial School in Hawaii. St. Damien of Molokai Catholic Church in Edmond, Oklahoma, dedicated in 2010, is believed to have been the first Roman Catholic church in the continental United States to be named for Saint Damien after his canonization. A Traditional Latin Mass church, it is operated by the Priestly Fraternity of St. Peter (FSSP) and was authorized in 2010 by Eusebius J. Beltran, Archbishop of Oklahoma City. Pontiac, Michigan (in the Catholic archdiocese of Detroit) has a St. Damien parish. Marianne of Molokaʻi was canonized in 2012.