Кіріспе
Америкалық дәрігер және Кентукки губернаторы (1816–1887) Кентуккидің дәрігері және губернаторы Люк Прайор Блэкберн (16 маусым 1816 – 14 қыркүйек 1887) – Кентуккиден шыққан американдық дәрігер, меценат және саясаткер. Ол Кентуккидің 28-ші губернаторы болып сайланды және 1879 жылдан 1883 жылға дейін қызмет етті. 2003 жылы Эрни Флетчер сайланғанға дейін Блэкберн Кентукки губернаторы қызметін атқарған жалғыз дәрігер болды. Трансильвания университетінде медициналық білім алғаннан кейін Блэкберн Миссисипи штатының Натчес қаласына көшіп, 1848 жылы Миссисипи өзені аймағында сары қызылшаға қарсы алғашқы, сәтті карантинді ұйымдастырғаны үшін ұлттық даңққа ие болды. Ол сары қызылша бойынша сарапшы ретінде танылды және ошақтарды жоюға көбінесе ақысыз көмектесті. Оның қайырымдылық жобаларының бірі – Миссисипиде жүретін қайықшылар үшін жеке қаражатымен аурухана салу болды. Кейін ол Конгреске Миссисипи бойында осындай ауруханалар салу туралы ұсыныс жасады. Әскери қызметке жасы келгендіктен, Блэкберн Азамат соғысы кезінде Конфедерация тарапын қолдады. Соғыстың басында ол Кентукки және Миссисипи үкіметтерінің азаматтық өкілі болып жұмыс істеді. 1863 жылы ол Канадада Конфедерацияның блокадасын бұзуға көмектесті. 1864 жылы ол Бермудаға сары қызылша ошағына қарсы күресуге барып, ондағы Конфедерацияның блокадалық операцияларына қауіп тудырды. Соғыс аяқталғаннан кейін, Конфедерацияның қосқан тыңшысы оны Солтүстік Америкада сары қызылша эпидемиясын ұйымдастыруға қатысқан деп айыптады, бұл Одақтың соғыс күшін әлсіретіп жіберген болар еді. Блэкберн сары қызылшамен ауырған науқастардың киім-кешектерін және төсек-жабдықтарын жинап, солтүстік штаттарына контрабандалық жолмен әкеліп сатқан деген айып тағылды. Блэкбернге қарсы айғақтар көп болды, бірақ олардың көп бөлігі тікелей емес немесе сенімді емес куәгерлерден алынған. Торонто соты оны ақтап шығарса да, АҚШ-тың көп бөлігінде халық оған теріс көзқараспен қарады. Бүгінде тарихшылар Блэкберннің айыптамадағы рөлін растайтын дәлелдердің күші туралы әлі де келіспейді. Дегенмен, мұндай жоспар сәтсіздікке ұшырауға тиіс еді, өйткені 1900 жылы Уолтер Рид сары қызылшаның контакті арқылы емес, масалар арқылы таралатынын анықтады. Блэкберн АҚШ билігінен қудаланудан қашу үшін Канадада қалды, бірақ 1868 жылы Техас және Луизиананың шығыс жағалауында сары қызылша ошағына қарсы күресуге көмектесу үшін туған еліне оралды. Оған тағылған айыптар алынып тасталмаса да, ол тұтқындалған жоқ және сотталған жоқ. 1873 жылы Мемфисте (Теннесси штаты), 1877 жылы Флорида штатының Фернандина қаласында және 1878 жылы Кентукки штатының Хикмен қаласында сары қызылшамен күресуге көмектесу арқылы ол өзінің беделін қайта жаңартты. "Хикменнің батыры" атанған Блэкберннің еңбегі оны келесі жылы демократтардың губернаторлыққа үміткерлігіне ие етті. Басты сайлауда ол республикашыл Уолтер Эвансты үлкен үлкен айырмамен жеңді. Губернатор ретінде Блэкберн мемлекеттік қаржы және инфрақұрылымды жақсарту салаларында бірнеше реформаларды қабылдады, бірақ оның ең маңызды жетістіктері жаза орындау жүйесін реформалау саласында болды. Франкфурттағы түрмедегі жағдайға алаңдаған Блэкберн губернаторлық кешірімді кеңінен пайдаланып, түрмедегі тығырлықты азайтуға тырысты, бұл оған "Кешірімді Люк" деген лақап есімді берді. Ол сондай-ақ Эддивиллде жаңа түрме салуға, ескі түрменің жемқор жеке басқаруын ауыстыру үшін күзетшілер жүйесін қабылдауға және штаттағы алғашқы шартты түрде босату жүйесін енгізуге келісім берді. Оның реформалық еңбегі тарихшыларды оны "Кентуккидегі түрме реформасының әкесі" деп мақтауға итерді, бірақ оның кешірімділігі және түрмедегілердің тұрмыс жағдайын жақсартуға жұмсалған ақша АҚШ-та танымал болған жоқ, ал ол 1883 жылы өз партиясының номинациялық съезінде наразылық білдірді. Губернаторлық қызметтен кейін ол медициналық практикасына оралды және 1887 жылы қайтыс болды. 1972 жылы Кентукки штатының Лексингтон қаласына жақын орналасқан ең төменгі күзетілетін жазалау мекемесі – Блэкберн түзеу орталығы оның құрметіне аталды.
the physician and governor of Kentucky
Luke Pryor Blackburn (June 16, 1816September 14, 1887) was an American physician, philanthropist, and politician from Kentucky. He was elected the 28th governor of Kentucky, serving from 1879 to 1883. Until the election of Ernie Fletcher in 2003, Blackburn was the only physician to serve as governor of Kentucky. After earning a medical degree at Transylvania University, Blackburn moved to Natchez, Mississippi, and gained national fame for implementing the first successful quarantine against yellow fever in the Mississippi River valley in 1848. He came to be regarded as an expert on yellow fever and often worked pro bono to combat outbreaks. Among his philanthropic ventures was the construction of a hospital for boatmen working on the Mississippi River using his personal funds. He later successfully lobbied Congress to construct a series of similar hospitals along the Mississippi. Although too old to serve in the military, Blackburn supported the Confederate cause during the Civil War. In the early days of the war, he acted as a civilian agent for the governments of Kentucky and Mississippi. By 1863, he was aiding Confederate blockade runners in Canada. In 1864, he traveled to Bermuda to help combat a yellow fever outbreak that threatened Confederate blockade running operations there. Shortly after the war's end, a Confederate double agent accused him of having carried out a plot to start a yellow fever epidemic in the Northern United States that would have hampered the Union war effort. Blackburn was accused of collecting linens and garments used by yellow fever patients and smuggling them into the Northern states to be sold. The evidence against Blackburn was considerable, although much of it was either circumstantial or provided by witnesses of questionable reputation. Although he was acquitted by a Toronto court, public sentiment was decidedly against him throughout much of the United States. Today, historians still disagree as to the strength of the evidence supporting Blackburn's role in the alleged plot. Any plot of this nature was destined to fail, however; in 1900, Walter Reed discovered that yellow fever is spread by mosquitoes, not by contact. Blackburn remained in Canada to avoid prosecution by U. S. authorities, but he returned to his home country in 1868 to help combat a yellow fever outbreak along the Gulf Coast of Texas and Louisiana. Although the charges against him had not been dropped, he was not arrested or prosecuted. He rehabilitated his public image by rendering aid in yellow fever outbreaks in Memphis, Tennessee, in 1873, Fernandina, Florida, in 1877, and Hickman, Kentucky, in 1878. Dubbed the "Hero of Hickman", Blackburn's ministrations propelled him to the Democratic gubernatorial nomination the following year. In the general election, he defeated Republican Walter Evans by a wide margin. As governor, Blackburn won passage of several reforms in the areas of state finance and internal improvements, but his signature accomplishments were in the area of penal reform. Troubled by the conditions at the penitentiary in Frankfort, Blackburn attempted to ease overcrowding through liberal use of his gubernatorial pardon, earning him the derisive nickname "Lenient Luke". He also secured approval of the construction of a new penitentiary at Eddyville, the adoption of a warden system to replace the corrupt private oversight of the old penitentiary, and the implementation of the state's first parole system. Although his record of reform led historians to laud him as "the father of prison reform in Kentucky", his liberal pardon record and expenditure of scarce taxpayer money to improve the living conditions of prisoners was unpopular at the time, and he was booed and shouted down at his own party's nominating convention in 1883. After his term as governor, he returned to his medical practice and died in 1887. The Blackburn Correctional Complex, a minimum security penal facility near Lexington, Kentucky, was named in his honor in 1972.
Жас шағы мен отбасы
Люк Блэкберн 1816 жылдың 16 маусымында Кентукки штатының Вудфорд округінде дүниеге келді. Ол Эдвард М. ("Нед") және Лавиния (Белл) Блэкберннің он үш баласының төртіншісі болды. Блэкберннің әкесінің інісі Гидеон Блэкберн белгілі пресвитериан миссионері және Кентукки штатының Денвилл қаласындағы Центр колледжінің президенті болды. Кейіннен ол Кентукки штатының Лексингтон қаласындағы Трансильвания университетіне оқуға түсіп, 1835 жылдың наурыз айында медицина ғылымдарының докторы дәрежесін алды. Бітірген соң Лексингтонда жеке дәрігерлік практика ашқан және жақын орналасқан Версаль қаласындағы холера эпидемиясымен күресте маңызды рөл атқарды. Ол эпидемия кезінде көрсеткен қызметі үшін ешқандай төлем алмады. Босуэллдің әкесі, доктор Джозеф Босуэлл, бір жыл бұрын Лексингтондағы холера эпидемиясында қайтыс болған. 1837 жылы олардың жалғыз баласы, ұлы Кэри Белл Блэкберн дүниеге келді. Ол қайта сайлауға түспеді, ал 1844 жылы кіші інісімен бірге Кентукки штатының Франкфорт қаласында медициналық практика ашты. Ол Джефферсон Дэвис және Уильям Джонсонмен жақын байланыста болды. Олар сол жерде болған кезде Нью-Йорк штатының Лонг-Айленд аймағындағы Форт-Вашингтонда сары қызылша індеті басталып кетті. Блэкберн оны құтқаруға бар күшін салғанына қарамастан, Элла Блэкберннің денсаулығы нашарлап, айдың соңына дейін қайтыс болды.
Азаматтық соғыс
Блэкберннің симпатиясы Азамат соғысы басталғанда Конфедерация тарапында болды. Конфедерация армиясына қатысуға жасы келмегендіктен, ол Кентукки губернаторы Берия Магоффинге өкіл ретінде Кентуккиді қорғау үшін Луизианадан қару-жарақ алуға тырысты, бірақ қаруды қолға түсіре алмады. Жаралыларға жеткілікті медициналық жабдықтар жинағаннан кейін, Блэкберн Вирджиния штатының Ричмонд қаласына барып, Конфедерацияның соғыс министрі Джеймс Седдонмен кездесіп, ешқандай сыйақы немесе шенсіз ауруханалар мен лагерьлердің бас инспекторы болып қызмет етуді ұсынды. Одақтың шенеуніктері Блэкбернді кемедегі қарапайым жолаушы деп есептеп, босатты, сосын ол Канадаға қайтып келді. Арал Конфедерацияның блокаданы бұзушыларының маңызды операциялық базасы болды, ал эпидемия олардың ондағы жұмысын жалғастыруына қауіп төндірді. Аралдағы эпидемия жалғасты, Блэкберн қыркүйек айында қайта оралып, зардап шеккендерге көмектесуді жалғастырды. Ол қазан айының ортасында эпидемия басылғанға дейін сол жерде қалды. Соғыстың қалған бөлігінде Канададағы оның іс-әрекеттері туралы көп мәлімет жоқ, бірақ ол Жаңа Англияда кең ауқымды көтеріліс ұйымдастыру жоспарына қатысқан деген қауесет тарады, бұл оның әріптесі Конфедерацияның агенты Томас Хайнске Чикагодағы Даглас лагерінде түрмеден қашуға көмектесуге мүмкіндік берді. Одақтың шенеуніктеріне жоспар туралы ақпарат жеткен соң, олар Блэкберннің мақсат тұтқан Бостон, Массачусетс қаласына күш жіберіп, оның операциядағы рөлін тоқтатты. Хаймстің сөзіне сүйенсек, ол Блэкбернге сары қызбамен ауырған науқастардың киімдерін Бостон, Массачусетс; Филадельфия, Пенсильвания; Вашингтон; Нью-Берн, Солтүстік Каролина; және Норфолк, Вирджинияға (соңғы екі қала Одақ әскерлері бақылауында болды) жеткізуге көмектесуге келіскен. Осы ақпарат негізінде Бермуда шенеуніктері Сванның қонақ үйіне шабуыл жасап, сары қызбаның белгісі – "қара құсумен" дақты киімдер мен төсек-жабдықтары бар үш сандықты тапты. Сван жергілікті денсаулық сақтау ережелерін бұзғаны үшін тұтқындалды. Сандықтардың ішіндегі заттар күкірт қышқылымен сіңіріліп, жерге көмілді. 1865 жылғы қазан айында Торонто соты Блэкбернді киімдердің Нова-Скотияға жіберілгеніне байланысты ақтап тастады, себебі бұл соттың қарауына кірмейтін аймақ еді. Блэкберннің адвокаты сотқа, мұндай айып тек мемлекет басшысына қастандық жасауға талпыныс жасалған жағдайда ғана қойылатынын еске салғаннан кейін, оны адам өлтіруге қатысты айыптаудан бас тартты. Блэкберннің ісі Гиппократ антына адал болмауымен қатар, бұл биологиялық қару жасауға жасалған алғашқы әрекеттердің бірі болды.
Соғыстан кейінгі гуманитарлық жұмыс
Ақталғаннан кейін Блэкберн АҚШ билігінен тұтқындалудан және сотталудан қашу үшін Канадада қалды. Эпидемия кезінде көмек көрсеткеннен кейін ол отбасымен бірге Арканзас штатындағы әйеліне тиесілі плантацияға көшті. Отбасы Луисвиллдегі Галт Хаус қонақүйінде тұрды, ал Блэкберн сол қаладағы дәрігерлік практикасын қайта бастады. Бұл теорияны Луисвиллдегі танымал дәрігер Томас С. Белл қолдады. Ол екі қалада да қызметтері үшін төлемақы алудан бас тартты, бірақ екі жағдайда да риза болған жергілікті тұрғындардан сыйлықтар алды. Оңтүстік штаттарының бірнеше газеттері де Блэкберннің қызметі туралы маңызды мәліметтер жариялады. Оның бұрынғы саяси тәжірибесі шамалы болғандықтан, ол неліктен осы лауазымға үміткер болғанын анық білмейміз. Губернаторлық науқаны басталған кезде Блэкберн Кентукки Бас Ассамблеясы алдында штатты аурулардың таралуынан қорғау шараларын жақтады, оның ішінде мемлекеттік денсаулық сақтау кеңесін құру және штаттың шекаралық қалаларында карантиндік орталықтар салуды ұсынды. Оның көптеген ұсыныстары, 1878 жылдың наурызында құрылған мемлекеттік денсаулық сақтау кеңесін құру туралы ұсынысынан басқа, ешкімге әсер етпеді. Біраз уақыттан кейін төменгі Миссисипи аңғарында сары безгек әдеттегіден ертерек пайда болғаны хабарланды; 1878 жылдың тамызында ол эпидемиялық деңгейге жетті. Блэкберн аурудан қашу үшін солтүстікке қашқан адамдардың көптігімен күресу үшін карантинді енгізуді жақтады, бірақ штаттың көптеген дәрігерлері сары безгек Кентуккиге дейін солтүстікке тарамайды деп сенді. Джексон аймағындағы кейбір қалалар қарапайым карантинді енгізуге тырысты, бірақ Луисвилл қаласы Блэкберннің кеңесін мүлдем елемеді және Оңтүстіктен келген босқындарды қарсы алды. Блэкберн губернаторлық науқанын уақытша тоқтатты және Луисвиллге барып, ауруға шалдыққандарды емдеуге көмектесті. 5 қыркүйекте Миссисипи өзенінің жағасындағы шағын Хикмен қаласының мэрі денсаулық сақтау кеңесіне жеделхат жіберіп, қалада сары безгек эпидемиялық деңгейге жеткенін және Блэкбернді мүмкіндігінше тезірек жіберуді сұрады. Блэкберн 7 қыркүйекте қала тұрғындарының шамамен 20 пайызы сары безгекке шалдыққанын анықтады. Ол қаланы дезинфекциялау үшін тазалаушы топтарды ұйымдастырды және бос үйлерді күзету үшін қара нәсілді адамдардан құралған отрядты құрды. Қыркүйек айының соңында Хикмендегі эпидемия басылғандай болғанда, Блэкберн Чаттануга мен Мартинге (Теннесси штаты) көмек көрсетуге барды, бірақ он күннен кейін Хикмендегі індет қайта жанданып, жақын маңдағы Фултонға (Кентукки штаты) тарағанын естіді. Блэкберн сол аймаққа оралып, қазан айының соңына дейін қызметін жалғастырды, ол кезде індет толыққанды басылды. Бірнеше апта бойы оның құрметіне қабылдаулар өткізіліп, штаттың және аймақтың барлық жерінен ризашылық сыйлықтары келіп түсті, және ол "Хикменнің батыры" деп аталды. Осы жағдайға байланысты ол 1878 жылдың қарашасында губернаторлық науқанын қайта бастады. Андервуд Блэкберннің медициналық білімі оны штат басшысы болуға жеткілікті дайындады ма деп күмән келтірді; ол сонымен қатар Блэкберннің конституциялық жеті жылдық штат тұру талабына сай келмегенін мәлімдеген сәтсіз заңдық шағымдануды бастады. Денсаулығының нашарлауына байланысты Блэкберн науқанға белсенді қатыса алмады. Ол ауруларынан арылу үшін Крэб Орчард Спрингс қаласына емделді, ал науқандық сөздердің көп бөлігін оның атынан демократтар Бойд Винчестер, Паркер Уоткинс Хардин, В. К. П. Брекинридж және басқалар жеткізді. Брэдли демократтар сайлау округтерін өзгерту арқылы штаттағы билігін сақтап қалды деп мәлімдеді. Бас сайлауда Блэкберн Эвансты 125,790 (56%) дауыспен 81,882 (36%) дауыспен жеңді, бұл он жылдағы ең үлкен демократиялық жеңіс болды. Гринбек партиясының үміткері К. В. Кук 18,954 дауыс жинады, бұл жалпы дауыс берудің шамамен 8 пайызын құрады. Бұл дауыстар негізінен Блэкберн мен демократтардың есебінен болды. 1880 жылы заң шығарушы орган алдында сөйлеген сөзінде Блэкберн 1867 жылдан бері штат кірістен үш миллион долларға артық шығынға ұшырағанын хабарлады. Бұрынғы әкімдіктер артық шығынды штаттың "соғыс талаптары" үшін федералды үкіметтен алған ақшаны және штаттың суға бату қорынан ақшаны пайдалану арқылы төлеген. Губернатордың ұсыныстарына жауап ретінде Бас Ассамблея сот жүйесінде шығындарды үнемдейтін реформаларды жүзеге асырды, оның ішінде қылмыстық, азаматтық және жалпы соттарды тарату, штатты 18 округтік сотқа бөлу. Кейбір істер бойынша қазылардың қажетті саны азайтылды, қазылардың жалақысы белгілі бір мөлшерде бекітілді және қазыларлыққа шақыруға тырысу үшін жазалар белгіленді. Тұтқындарды тасымалдау және күту үшін төленетін сомалар жергілікті құқық қорғау органдарының шығындарын көбейтуге жол бермеу үшін шектелді. Штаттың жылжымайтын мүлік салығы да 100 долларлық салық салынатын мүлікке 40 центтен 45 центке дейін көтерілді, сондай-ақ қарызды жинауды жеңілдету үшін заңдар күшейтілді. Түрмедегі жағдайлар нашар болды және көптеген ауруларға әкелді. 1875 жылы штаттың бес тұтқынының бірі пневмонияға шалдықты. Блэкберн 1879 жылы губернатор болған кезде штаттық түрмедегі шамамен мың тұтқынның өлім-жітім деңгейі 7 пайыздан асты. Ол өлімге таяу тұрған ауруларға кешірім жасауға ерекше мән берді, олар отбасыларымен бірге қайтыс болсын деп тіледі. 1880 жылғы заң шығару сессиясында Бас Ассамблея Блэкберннің Эддивиллде жаңа штаттық түрме салу туралы ұсынысын мақұлдады. Алайда, осы мердігерлердің бақылауы болмағандықтан, тұтқындарға қатысты зәбір-зоққылар қайтадан орын алды, оның ішінде нашар тамақтану, шамадан тыс жұмыс және жарақаттар мен өлімге әкелетін ұрып-сапыру. Блэкберннің басқа да жетістіктеріне штаттық теміржол комиссиясын құру және Кентукки Ауыл шаруашылық және механикалық колледжін қайта ұйымдастыру кірді. Кентукки А және М колледжі Блэкберннің алдыңғы басшысы Джеймс Б. МакКриридің кезінде Кентукки университетінен бөлінген; Блэкберн енді оны штаттың бақылауына беруді және қолдау көрсетуді жақтады. Бұл іске асырылды, қайта құрылған мекеме Лексингтонда орналасқан және әдетте Штаттық колледж деп аталды; 1916 жылы ол Кентукки университеті болып қайта аталды. Олар оның рекордтық санындағы кешірімдерін сынады және штаттық қызметтерге тағайындалғанда партиялық қызмет пен адалдыққа көбірек мән бермегеніне наразылық білдірді. Сонымен қатар, штат газеттері губернатордың сөздерінің әдемі болмағанын атап өтті, бұл Блэкберннің сыншыларына қосымша материал берді. Соңында, Блэкберн қысымға ұшырағанда, ол реформалары үшін сыналып, күтілгенін айтты, бірақ әкімшілігінде жемқорлықпен айыптағандар "өтірікші - төмен және ұятсыз өтірікші" екенін мәлімдеді. Осы сәтте көпшіліктің шуы күшейді, және Блэкберн сөздерін аяқтауға мәжбүр болды және өз орнына отырды. 1883 жылғы қайырымдылық ұлттық конференциясына қатысқан Блэкберн қонақ спикері Джордж Вашингтон Кейблдің түрме реформалары үшін мақтады. Алайда, денсаулығының нашарлауы осы жобаның табысына кедерілді, және 1887 жылдың қаңтарында ол өлімінің жақын екенін біліп, штаттың астанасы Франкфортқа (өзін үйі деп есептейтін қала) оралды. 1972 жылы штат Лексингтонға жақын орналасқан, губернатор Блэкберннің құрметіне аталған, ең төменгі қауіпсіздік деңгейіндегі Блэкберн түзеу кешенін ашты.