Кіріспе

Турбулентті математикалық модель

Ірі бұйымдық симуляция (LES) – есептік сұйықтық динамикасында қолданылатын турбулентті математикалық модель. Оны алғаш рет 1963 жылы Джозеф Смагоринский атмосфералық ауа ағымдарын модельдеу үшін ұсынды, ал алғаш зерттеген – Дирдорф (1970). Қазіргі уақытта LES жану, акустика және атмосфералық шекаралық қабатты модельдеу сияқты инженерлік қолданулардың кең ауқымында қолданылады. Турбулентті ағындарды Навье-Стокстің теңдеулерін сандық түрде шешу арқылы модельдеу үшін өте кең уақыт және ұзындық масштабтарын анықтау қажет, олардың барлығы ағын өрісіне әсер етеді. Мұндай анықтамаға тікелей сандық симуляция (DNS) арқылы қол жеткізуге болады, бірақ DNS есептеу жағынан қымбат, және оның құны күрделі геометриясы немесе ағын конфигурациялары бар практикалық инженерлік жүйелерді, мысалы, турбулентті ағындар, сорғылар, көлік құралдары және қону шассилерін модельдеуге кедерілді. LES-тің негізгі идеясы – ең кішкентай ұзындық масштабтарын елемеу арқылы есептеу шығындарын азайту, оларды Навье-Стокстің теңдеулерін төмен өткізу сүзгісі арқылы анықтау ең қымбат. Уақыт және кеңістікті орташалау ретінде қарастырылатын мұндай төмен өткізу сүзгісі сандық шешімнен ұсақ масштабты ақпаратты тиімді түрде жояды. Алайда, бұл ақпарат маңызды емес емес, және оның ағын өрісіне тигізетін әсерін модельдеу қажет, бұл шағын масштабтар маңызды рөл атқаратын мәселелер үшін зерттеудің белсенді саласы болып табылады, мысалы, қабырғаға жақын ағындар, реакциялық ағындар.

Сүзгі анықтамасы мен қасиеттері

LES сүзгісі кеңістіктік және уақыт өрісіне қолданылып, кеңістіктік сүзгілеу, уақыт сүзгілеу немесе екеуінің де операцияларын жүзеге асыруға мүмкіндік береді. Сүзгіленген өріс, жолақпен белгіленеді:

мұнда – сүзгінің конволюциялық ядросы. Бұл былайша да жазылуы мүмкін:

Сүзгі ядросының кесілу ұзындығы мен кесілу уақыт өлшемі болады. Бұл мәндерден кіші өлшемдер алынып тасталады. Жоғарыдағы сүзгі анықтамасын қолдана отырып, кез келген өріс сүзгіленген және суб-сүзгіленген (сызықшамен белгіленеді) бөліктерге бөлінеді, яғни

Ірі бұрқақты модельдеу сүзгілеу операциясы Рейнольдс операторының қасиеттерін қанағаттандырмайтынын ескеру қажет.

Сүзгіленген басқару теңдеулері

LES басқару теңдеулері ағын өрісін басқаратын дербес дифференциалдық теңдеулерді сүзгілеу арқылы шығарылады. Қысылмайтын және қысылатын LES басқару теңдеулері арасында айырмашылықтар бар, бұл жаңа сүзгілеу амалын анықтауға себеп болады.

ЛЭС үшін сандық әдістер

Үлкен айналымдық симуляция есептеулік сұйықтық динамикасын қолдана отырып, дискретті сүзгіленген басқару теңдеулерін шешуді қамтиды. LES доменнің мөлшерінен бастап сүзгінің мөлшеріне дейінгі масштабтарды анықтайды, сондықтан жоғары толқын саны бар турбуленттік ауытқулардың маңызды бөлігін шешу қажет. Бұл үшін жоғары дәрежелі сандық схемалар немесе төмен дәрежелі сандық схемалар қолданылса, ұсақ торлы дискретизация қажет. Pope-тың 13-тарауында көрсетілгендей, төмен дәрежелі дискреттеу схемалары үшін, мысалы, шекті көлем әдістерінде қолданылатындар үшін, кесу қатесі сүзгінің ені тор аралығынан едәуір үлкен болмаса, субфильтрлік масштабтық үлестермен бірдей болуы мүмкін. Жұп дәрежелі схемалар кесу қатесіне ие болғанымен, олар диссипативті емес, ал субфильтрлік масштабтық модельдер диссипативті болғандықтан, жұп дәрежелі схемалар диссипативті схемалар сияқты субфильтрлік масштабтық модельдерге күшті әсер етпейді.

Функционалдық (эди-жиілік) модельдер

Функционалдық модельдер құрылымдық модельдерге қарағанда қарапайым, тек физикалық тұрғыдан дұрыс жылдамдықпен энергияны таратуға бағытталған. Олар жасанды бұрқанақты тұтқырлық тәсіліне негізделген, онда турбуленттіліктің әсері турбулентті тұтқырлыққа біріктіріледі. Бұл тәсіл кинетикалық энергияның тор көзінен төменгі масштабтағы диссипациясын молекулалық диффузияға ұқсас деп қарастырады. Осы жағдайда, deviatoric бөлігі былай моделденеді:

мұнда турбулентті бұрқанақты тұтқырлық, ал деформация жылдамдығы тензоры. Өлшемдік талдауға сүйенсек, бұрқанақты тұтқырлықтың өлшем бірліктері болуы керек. Көптеген бұрқанақты тұтқырлық SGS модельдері бұрқанақты тұтқырлықты сипаттамалық ұзындық өлшемі мен сипаттамалық жылдамдық өлшемінің көбейтіндісі ретінде моделдейді.