Кіріспе

Джеймс Роберт Кейс (18 мамыр 1954 жылы туған) – ағылшын футболшысы және жаттықтырушысы. Ол кәсіби футболшы ретінде жартылай қорғаушы болып ойнаған. 1970-ші және 1980-ші жылдардың басында «Ливерпуль» сапында ұлттық деңгейде танымал болды.

Ерте өмір

Кейс Аллертонда өсті және соғыстар аралығында салынған кеңес тұрғындарының үйлерінде музыкант Пол Маккартнидің алыс көршісі болды. Ол жергілікті скауттардың белсенді мүшесі еді. Жасөспірім кезінде ол жасына қарағанда өте кішкентай болған. Кейс бойы кішкентай болса да, мектептердің командаларынан өтіп, содан кейін қатал докерлер командасы, "Көк Одаққа" қосылды. Осы алғашқы ойындардың физикалық қиындығы оның футбол карьерасының қалған бөлігіне әсер етті. Мектепті бітіргеннен кейін Кейс электрик болып оқуға түсті және Ливерпульге келісіп, олардың резервтік командасында ойнағаннан кейін де осы мамандығын жалғастырды. Кейсті жас кезінде білгендер оның денесінің өзгеруіне таң қалды. Ол әрқашан нық қадамды болды, бірақ Оңтүстік Ливерпульді тастап кеткен кезде оның дене бітімі мен бойы ерте жылдарына сәйкес келмейтіндей болды. Кейс электрик болу үшін де оқыды, күні бойы жұмыс істеп, аптасына екі таңертең және екі кешкі жаттығудан өтті.

Ливерпуль

Кейс 1973 жылдың мамыр айында жергілікті лигадан тыс клуб – «Саут-Ливерпульден» «Энфилдке» келді және 1975 жылдың 26 сәуірінде «Энфилдте» «Куинз Парк Рейнджерс» клубымен өткен лига матчында дебют жасады; Джон Тошак (2) мен Кевин Киганның голдары Кейс үшін жеңіспен бастауға мүмкіндік берді, себебі «қызылдар» 3:1 есебімен жеңіске жетті. 1976 жылға қарай ол өз позициясында бірінші таңдаулы жартылай қорғаушыға айналды, және оның позициясындағы ойыншы үшін өте нәтижелі гол соқты. Ол клуб сапындағы алғашқы голын 1975 жылдың 23 тамызында «Энфилдте» «Тоттенхэм Хотспурға» қарсы өткен лига матчының 68-ші минутында соқты, нәтижесі 3:2 болды. Бірінші толық маусымының соңында ол «Ливерпульдің» Лига Чемпионатын және УЕФА Кубогын жеңіп алуына көмектесті, соңғысының финалының бірінші ойынында «Брюггеге» қарсы гол соқты. Кейс келесі жылы (1976–1977) «Ливерпуль» Лига Чемпионаты, ФА Кубогы және Еуропа Кубогының бірегей үштігін қуып жүргенде өз орнын сақтап қалды. Олар екінші маусым қатарынан лига чемпионы атанды, бірақ 1977 жылғы ФА Кубогының финалында «Манчестер Юнайтедке» 2:1 есебімен жеңілді. Кейс қарсыластары алға шыққаннан кейін көп ұзамай «Ливерпульдің» голын соқты; бұл оның әдеттегі голы, пенальти алаңынан тыс жерден берілген күшті соққы, допты айналдырғаннан кейін. Ол бірнеше күннен кейін «Ливерпульдің» 1977 жылғы Еуропа Кубогының финалында «Боруссия Мёнхенгладбахты» 3:1 есебімен жеңіп, жеңіске жеткен командада болды. Кейс «Ливерпульмен» Лига (1978–79, 1979–80) және Еуропа Кубогын тағы екі рет жеңіп алды (1978 жылы финалда «Брюггеге» қарсы, 1981 жылы «Реал Мадридке» қарсы), сондай-ақ 1981 жылы Лига Кубогының жеңімпазы атанды (финалда «Вест Хэм Юнайтедке» қарсы), бірақ сол маусымда ол өзін жағымсыз сезінді. Бапкер Боб Пейсли Кейстің ортаңғы алаңдағы әріптесі Рэй Кеннедимен тығыз достығына алаңдады, екеуі де жиі алаңнан тыс оқиғаларға қатысты – 1980 жылдың көктемінде екеуіне де шабуыл жасау айыпталды. Сонымен қатар, орталық алаңның оң жағында Сэмми Лидің қабілетінің артуына байланысты, Пейсли Кейсті сату туралы қиын шешім қабылдады. Пейсли оны 1981 жылдың жазында «Брайтон энд Хов Альбионға» ауыстырды. Кейс әлі де «Энфилд» жанкүйерлері арасында жоғары бағаланады, ол 2006 жылғы «Энфилдті дүр сілкіндірген 100 ойыншы» сауалнамасында 45-орынға ие болды, онда «Ливерпуль футбол клубының» ресми сайтында 110,000-нан астам жанкүйер өздерінің жеке Топ-10 ойыншыларын атады. Кейс Ливерпульді Солтүстік Уэльстегі қонақ үйде бірге ойнаған ойыншылармен арақ ішкеннен кейін тастап кетті, ол өзінің өмірбаянында осы оқиғаға сілтеме жасайды. Боб Пейсли Джиммиге өмірден кетуге уақыт келді деп ойлады, әсіресе Кейс жергілікті шараларға қатысқан сайын, оның үстелінде жанкүйерлер сатып алған ондаған пиво құйылды. Пейсли өзінің даналығымен Кейс өзінің өткені мен оңтүстік Ливерпульдегі байланыстарының салдарынан құлдырауы мүмкін екенін түсінді. Пейсли Вултонда, Джиммидің балалық шағының үйінен екі шақырымдай жерде тұрды. «Ливерпульден» кеткеннен кейін Кейс «Брайтон» мен «Саутгемптон» клубтарының иконасына айналды, сонымен қатар ақылдылығымен және ойлы мінезімен танылды.

Брайтон

Кейс 1981 жылы тамызда 450,000 фунт стерлинг сомасына «Брайтон» клубына қосылды, Марк Лоуренсон «Манчестер Юнайтедке» өткен соң. Ол 1980-ші жылдардың басында «Голдстоун» стадионындағы табысқа үлкен үлес қосты. «Брайтон» сапында Кейс 1983 жылғы Англия кубогының 5-шы турында «Энфилд» стадионында жеңіс голын соқты. Ол ширек және жартылай финалдарда да гол соқты, нәтижесінде «Альбион» сол кездегі жалғыз рет финалға өтті. Матч 2:2 есебімен аяқталды, «Брайтон» кубокты жеңуге зор мүмкіндіктерге ие болғанымен, Гордон Смиттың соққысын «Манчестер Юнайтедтің» қақпашысы Гэри Бейли керемет секіріп алып, тежеп тастады. «Брайтонның» жеңіске жету мүмкіндігі жойылып, қайталама матчта 4:0 есебімен жеңілді. Олар бұған дейін Бірінші лигадан соңғы орынға түсіп кеткен еді. Осы сәтсіздікке қарамастан, «Брайтон» клубы Англия кубогында 1984 жылдың қаңтарында «Ливерпульді» жеңгеннен кейін Кейс тағы екі жылға жуық «Голдстоун» стадионында қалды.

Саутгемптон

1985 жылдың наурыз айында Кейс 30 000 фунт стерлинг сомасында номиналды ақыға «Саутгемптонға» ауысты, бұл Лори Макменидің «Сэйнтс» клубы үшін жасаған соңғы трансфері болды. Ол 1984 жылдың желтоқсанында «Арсеналға» кеткен Стив Уильямстың орнын алмастырды. Кейс көп кешікпей «Делл» стадионының жанкүйерлеріндегі күмәнданушыларды мықты ойынымен жеңіп алды. Оның клубтағы алғашқы апталарында команда лигада бесінші орынды иеленді, бірақ сол жылы болған «Хейзел» трагедиясынан кейін ағылшын клубтарына еурокубоктерге қатысуға тыйым салынғандықтан, «УЕФА кубогына» қатысу мүмкіндігінен айырылды. Маусым соңында Макмени қызметтен кеткеннен кейін, жаңа бас тренер Крис Николл Кейсті клуб капитаны етіп тағайындады. Өзінің толыққанды алғашқы маусымында «Сэйнтс» ФА кубогының жартылай финалына өтті (кейінірек «Брайтонды» 2:0 есебімен жеңіп, ширек финалға жолдама алды), бірақ 1986 жылдың 5 сәуірінде «Уайт Харт Лейн» стадионында өткен эпикалық ойында «Ливерпульге» есе жіберді. «Ливерпуль» қосымша уақытта 2:0 есебімен жеңіске жетті, екі голды да Йан Раш соқты. Жеңіске жеткен жағдайда Кейс ФА кубогының финалында әртүрлі клубтармен ойнаған алғашқы футболшы болар еді. «Деллде» өткізген алты жылында Кейс тәртіпсіз ойынға бейімділігін жоғалтпады, жылдамдығын жоғалтса, көру қабілетінің кеңеюімен және тамаша пас беру дағдыларымен толықтырды. Ол отыздан асса да, Бірінші дивизиондағы ең бағалы жартылай қорғаушылардың бірі болып қала берді. 1989-90 жылдары «Сэйнтс» клубының үздік ойыншысы атанды, ал 1990 жылдың желтоқсанында Ирландия лигасына қарсы Футбол лигасының құрамына шақырылды. Сол маусымда «Сэйнтс» Бірінші дивизионда жетінші орынды иеленді және команда жақсы күйінде ойнады. Ерекше есте қаларлық матч 1989 жылдың 21 қазанында «Ливерпульге» қарсы өткен кездесу болды, онда «Сэйнтс» 4:1 есебімен жеңіске жетті, голдарды Пол Райддаут, Род Уоллес (2) және Мэттью Ле Тисье соқты. Кейс орта алаңды басқарып, «Сэйнтс» командасының бұрынғы клубын ұялата білді. «Деллде» өткізген уақытында ол «Ливерпульде» жеңіп алған жүлделер тізіміне жаңа кубоктарды қоса алмады. Кейс Глен Кокерилл мен Барри Хорнмен бірге жартылай қорғаушы ретінде ойнады және Ле Тисье, Алан Ширер, Род Уоллес және Джейсон Дод сияқты жас таланттардың мансабын дамытуға көмектесті. 1991 жылдың маусымында Ян Бранфут Николлдың орнына бас тренер болып тағайындалды және клубтың Кейстің қызметінен бас тарта алатынын есептеді. Бранфуттың тағайындалғаннан кейін бірнеше күн өткен соң, Кейс «АФС Борнмутқа» ауыстырылды, бұл шешім «Сэйнтс» жанкүйерлеріне ұнамады, әсіресе Кейс сәтсіз Терри Хёрлокпен ауыстырылған кезде. Бұл жағдай Бранфуттың клуб жанкүйерлері арасында беделін түсірді және оның бас тренерлік қызметінің екі жарым жылдық мерзіміне әсер етті.

AFC Борнмут, Галифакс Таун, Рексем және Брайттон қайтадан

Ол Гарри Реднапппен бірге "Борнмут" клубына қосылды және 1991–92 маусымында 40 лига ойынына қатысты, соның ішінде карьерасының барлық кезеңінде алғаш рет үшінші дивизионда ойнады. "Борнмут" клубында бір маусым ойнағаннан кейін, ол Джон МакГраттың басшылығындағы, Фрэнк Уортингтонның көмекшісі болған "Халифакс Таун" клубына ауысты. Ол онда 6 ай ойнады, содан кейін "Врэксем" клубына өтті, ол 1992–93 маусымының соңында үшінші дивизионнан жоғары көтерілуге көмектесті, ал "Халифакс" GM Vauxhall конференциясына түсіп қалды. Содан кейін ол 1993 жылдың желтоқсанында "Брайтонға" қайтып келгенге дейін, лигадан тыс "Ситтингборн" клубында ойнады, бастапқыда ойыншы-жаттықтырушы ретінде, ал 1995 жылдың қарашасында Лиам Брейдиден кейін менеджерлік қызметті иеленді. Ол сол маусымда да ойнады және 41 жасында Премьер-лиганың немесе Футбол лигасының кез келген клубында тіркелген ең ескі шеп ойыншысы болды. 46 жастағы қақпашы Питер Шилтон ("Ковентри Сити" және "Вест Хэм Юнайтед") осы кезде Кейстен үлкен жалғыз аға ойыншы болды, ал Шилтонның сол маусымда ешқандай ресми ойынға қатыспауы Кейстің Англиядағы ең ескі "белсенді" аға ойыншы екенін көрсетті. Ол 1995 жылдың 10 қарашасында ойыншылық карьерасын аяқтағанын жариялады.

Ойын-сауық мансабынан кейін

Ол 1996 жылы "Брайтонды" уақытша басқарды, олардың үшінші дивизионға түсірілуін бақылады, ал 1996 жылғы қарашада лиганың ең төменгі сатысында болған кезде жұмыстан босатылды. Кейін Кейс "Боурнмуттан" аз ғана қашықтықта, "Нью-Форест" орналасқан жердегі бейресми лигадағы "Бэшли" клубын басқарды. Ойыннан кейін ол ветерандар турнирінде жиі көзге түседі және "Радио Хэмпширде" "Саутгемптон" матчтарын талдаушы ретінде жұмыс істеді. 2009 жылдан бері ол "BBC Radio Merseyside" үшін "Ливерпуль" ойындарын үнемі талдап келеді, оңтүстік жағалауда тұрғанына қарамастан. Сондай-ақ, ол станцияның жұма күні кешкі сағат 19:30-дағы "Қызыл ескерту" бағдарламасына қатысады. Жақында ол "Ливерпульдің" LFC TV телеарнасында студиялық жұмыс істей бастады. 2007 жылы Джимми және 1977 жылғы Еуропа кубогын жеңген "Ливерпуль" командасының тағы үш мүшесі Ұлыбритания мен Ирландия бойынша "Боруссия Мёнхенгладбахты" жеңгенінің 30 жылдығын тойлау үшін бірқатар шаралар ұйымдастырды. Томи Смит, Иан Каллахан және Уэльс қорғаушысы Джоуи Джонс қатарындағы ойыншылардың танымалдылығы клубтың даңқына зор үлес қосты. 2009 жылы Джимми "The Liverpool Legends Autograph and Memorabilia Group" тобының ресми талисманы атанды және топтың "Meet The Legends" іс-шараларын жүргізуге белсенді қатысады. Оның "Қиын жағдай" атты автобиографиясы 2014 жылы жарық көрді.