Кіріспе

Canon FD объективінің ұстағышы – фотообъективті 35 мм бір линзалы рефлекстік камера корпусына қосудың физикалық стандарты. Стандартты Жапонияның Canon компаниясы әзірледі және 1971 жылдың наурыз айында Canon F 1 камерасымен бірге таныстырылды. Ол 1987 жылы Canon EOS сериялы камералардың енгізілуіне дейін Canon SLR алмастырылатын объективтерді орнату жүйесі ретінде қызмет етті, олар жаңа EF объективтерді пайдаланды. FD ұстағышы 1990 жылғы Canon T60 шығарылымымен, FD жүйесіндегі соңғы камерамен және 1992 жылы Canon New F 1 өнім циклының аяқталуымен жалғасты. FD ұстағышы Canon-ның бұрынғы FL ұстағышының негізінде салынған және оны алмастырған (бұл өз кезегінде R ұстағышын алмастырған); FD ұстағышы бар камералар FL объективтерін тоқтату режимінде пайдалана алады. Canon бұл туралы ресми түрде түсіндірмегенімен, басқалар «FD» белгісіне мағына беруге тырысты. Мұндай әрекеттердің бірі «FD» жазуы «диафрагманы басқару үшін қос байланысы бар фокалдық жазықтықтың жапқышы» дегенді білдіреді дейді; шындығында екі байланыс және екі сигнал болды: автоматты диафрагма желісі, диафрагма сигналы желісі, толық диафрагма сигналы тігізі және автоматты экспозиция құлпы тігізі. Бұл «фокалдық жазықтықтың жапқышы, байланысты ұстағыш» дегенді білдіретін «FL» белгісін қолданған бұрынғы объективтер сериясынан екі есе көп. 21 жылдан астам өндіріс кезеңінде Canon 7,5 мм-ден 1200 мм-ге дейінгі 134 түрлі FD объективін, он жеті түрлі тұрақты фокус аралығында және он тоғыз түрлі зум диапазонында ұсынды – бұл ең көп, немесе ең көп қолмен фокусқа келтірілетін объективтердің бірі. Canon FD жүйесі 1970 және 1980 жылдары үлкен танымалдылыққа ие болды, ол кәсіби фотографтар арасында нарық үлесін қалыптастырып, дамытып, миллионнан астам тұтынушыларды жабдықтады. Шындығында, Canon AE 1 камерасының сатылымы бір миллионнан асты. Canon FD ұстағышын толығымен электрондық EF ұстағышын жасау туралы шешімімен ескірген деп жариялады. Осылайша, автофокус мүмкіндігі шектеулі FD ұстағыш жүйесі қазір коммерциялық тұрғыдан ескірген, ал Canon FD камералары мен объективтерін екінші қол нарығында төмен бағамен алуға болады. Бұл жүйе жоғары оптикалық сапаны талап ететін, бірақ автофокус қабілетіне мұқтаж болмайтын 35 мм пленкалық фотографтар үшін өте тартымды. FD объективтерін қолайлы адаптермен көптеген айнасыз алмастырылатын объективтер бар камераларда пайдалануға болады. Олар кейбір пайдаланушылар үшін автофокусы жоқ болса да, қазіргі заманғы объективтерге танымал балама болып табылады.

Линзаның қаптамалары, дизайн нұсқалары

Canon FD линзаларының ең алғашқы (1970-1973) тұмсықты бұғаттауы, әдетте, алдыңғы жағында хромды (күміс) сүзгі сақинасымен танылады (бұл сақинаға тиісті линзаның капотын орнату үшін қолданылатын өз штығы кіреді). "Хромды мұрын" деп аталатын линзалар екі жаңа өзгеше линзалық қаптаманы қолданды, олар "S. C." (Spectra Coating) және "S. S. C." (Super Spectra Coating) деп аталды, бірақ олардың екеуі де линзаның алдыңғы жағында көрсетілмеген. Бұл екеуі де көп қабатты жабын болды, бірақ екі сапа деңгейін білдірді. "Хромды мұрын" сериясында тек 55 мм f/1.2 және 55 мм F1.2 AL (асфералық) және 7.5 мм Fish Eye линзалары ғана S.S.C. қаптамасын қолданды. Бұл FD линзаларының алғашқы сериясы кейінірек өзгеретін басқа да ерекшеліктерді бөлісті; тұмсықты бұғаттауыш сақинасын камера корпусына орнатусыз еркін айналдыруға болады, ал диафрагма сақинасы автоматты диафрагма жұмысын көрсету үшін масштабтың соңында жасыл "o" таңбасын иеленді, бұл сол кезде тек серво EE Finder орнатылған F 1 корпусымен ғана мүмкін болатын. Диафрагма сақинасын "o" белгісінен және одан тысқары айналдыруға болады, бірақ линзаның артқы жағындағы кішкентай AE ауыстырғыш тігіршегі (диафрагма сақинасы "o" белгісіне айналғанда шығатын) корпуста тиісті кішкентай тесігі болмаса, мұны жасауға кедергі келтіретін. Хромды алдыңғы бөлігі жоқ бірінші буын FD линзалары бар: бірнеше кең бұрышты линзалар мен кейбір телеобъективтердің қара түсті бөліктері бар, бірақ олардың өндірілген күні, диафрагманы құлыптау батырмасының болмауы және еркін айналатын тұмсықты бұғаттауыш сақинасы оларды бірінші нұсқа FD линзалар тобына жатқызады. Хромды бөлік алдыңғы жағын тоқтатқан екінші сериядағы (1973-1976) FD линзалары линзаның алдыңғы жағында ақ түспен "S. C." немесе қызыл түспен "S. S. C." деп жазылған. S.S.C. қаптамасы осы сериядағы көптеген линзаларға қолданылды. Негізгі S. C. қаптамасы көбінесе ең арзан линзаларға ғана арналған. Бұл 2-ші буын FD линзаларының тұмсықты бұғаттауыш сақинасы әлі де жасыл "o" таңбасын иеленді, бірақ енді диафрагма сақинасында линзаны "o" белгісінен қосу немесе алып тастау үшін басып тұру қажет болатын хромды құлыптау батырмасы болды. Егер камера корпусында AE ауыстырғыш тігіршегінің тесігі болмаса, линзаны "o" күйіне қою мүмкін емес еді. Линза "o" күйіне орнатылса, оны EE/AE емес корпусқа орнатуға болмайды. Тұмсықты бұғаттауыш сақинасы енді құлыппен жабдықталған, ол артқы қақпақ салылмаса немесе линза корпусқа орнатылмаса, айналуына жол бермейді. Сонымен қатар, линзаны қауіпсіз орнатуға көмектесу үшін линза корпусына орнатылғанда тұмсықты бұғаттауыш сақинасы сәл айналады. Диафрагмалық саңылау тұмсықты бұғаттауыш сақинасы құлыпталған кезде толық ашылады. Үшінші нұсқа, 1976 жылдан бастап FD линзаларының өндірісі тоқтағанға дейін (шамамен 1980 жылға дейін) жасыл "o" таңбасын жасыл "A" таңбасына ауыстырды және хромды диафрагма сақинасы құлыптау батырмасын хромнан қараға ауыстырды. Тұмсықты бұғаттауыш сақинасы әлі де құлыпталған күйде болды, егер орнатылмаса және линзаны орнатуды жеңілдету үшін серіппелі бұрылысқа ие болды. Үшінші нұсқа FD 50 мм F1.8 линзасының көлемін және салмағын азайту үшін пластикалық алдыңғы бөлігі болды. Бұл Canon A сериялы камераларының үлкен және ауыр "F сериялы" корпустарға қарағанда кішірек және жеңіл болғандығымен сәйкес келді. 1978 жылы жаңа FD сериясының ("FDn" лақап атымен) енгізілуімен, қаптама түрі енді линзаның алдыңғы жағында көрсетілмеді. Бұл линзалардың барлығы, 50 мм линзадан басқа, S.S.C. қаптамасын алды. Жаңа FD линзаларын линзаның түбіндегі төртбұрышты металл босату батырмасымен ауыстыру арқылы оңай анықтауға болады. Линзаны орнату кезінде, жұптасу беттерінен басқа, бүкіл дене айналады. Бұл конструкция тұмсықты бұғаттауыш құлыптың дәлдігі мен байнетті орнатудың қарапайымдығының артықшылықтарын қамтамасыз етті. Бастапқы тұмсықты бұғаттауыш FD линзалары мен жаңа FD линзалары функционалдық жағынан толықтай алмастырылатын және кез-келген FD камера корпусында қолданылуы мүмкін. Жаңа FD және бұрынғы линзалар арасындағы шағын операциялық айырмашылық тек Canon New F 1 корпусын AE Finder FN диафрагмалық басымдық AE режимінде пайдаланған кезде ғана кездеседі. Жаңа FD линзаларының диафрагма сақиналары линзаның артқы жағына жақын орналастырылған, сондықтан диафрагмалық мән жаңа F 1 видоискательінде оптикалық призма арқылы көрінеді. Бұрынғы линзалардың диафрагмалық шкалалары призмамен дұрыс сәйкес келмейді, сондықтан олар көрінбейді.

Асфералық, фториттік немесе "L" линзалар

Фотографтар үшін ең жоғары оптикалық және механикалық өнімділікті талап ететін FD линзаларының кеңейтілген диапазоны қолжетімді болды. Механикалық тұрғыдан мықты құрылымға ие болудан басқа, бұл линзалар жерленген асфералық беттер, кальций фторидінен жасалған оптикалық элементтер және өте төмен дисперсиялы шыны сияқты әртүрлі арнайы технологияларды қолданды. Canon осы мүмкіндіктерді пайдаланып, линза дизайнының шектеріндегі ең жоғары оптикалық өнімділікке қол жеткізді: кең апертуралар және ең ұзақ фокус аралықтары. Асфералық беттер кең бұрышты және стандартты линзалардың өте кең апертуралардағы жұмысын жақсартты. Өте төмен дисперсиялы және фторидті элементтер ұзақ фокус аралықтарындағы хроматикалық аберрацияны дерлік жойды. Бұл линзалардың алдыңғы нұсқаларында линзаның алдыңғы жағында "AL", "Aspherical" немесе "Fluorite" деген жазулар болды. 1979 жылдан кейінгі "Жаңа FD" нұсқалары барлық ерекше технологияларды "L" деген бірыңғай белгімен атады (көбінесе "люкс" немесе "асферикалық" екеніне сендіріледі). Canon "L" белгісін және линзаның алдыңғы жағындағы әйгілі қызыл сақинаны EOS камералары үшін қазіргі EF және RF автофокустық линзаларында сақтап келеді, бұл символ енді ресми түрде "Люкс" дегенді білдіреді.

Макро линзалар

FD сериясына әуесқой фотографтарға бағытталған, жақыннан фокусқа түсіру механизмі бар бірнеше зум линзалары кірді. Серияға сондай-ақ 50 мм, 100 мм және 200 мм ұзындықтағы үш нағыз макро линза да кірді. Олар өте жақыннан фокусқа түсіруге мүмкіндік берді және жақын қашықтықта түсірілген суреттердегі бейне жазықтығының бұрмалануын түзетуге арналған. 50 мм және 100 мм линзалар нысанды нақты көлемінде бейнелеуге мүмкіндік беретін ұзартқыш түтіктермен бірге сатылды. 200 мм линза қосымша ұзартқышсыз-ақ нысанды нақты көлемінде бейнелей алады.

Арнайы мақсаттағы линзалар

Canon FD ұстағышы үшін жеті арнайы линза ұсынды. 35 мм 2.8 Tilt Shift линзасы – перспективалық бақылау линзасы. Оны өріс тереңдігін басқару үшін ±8 градусқа дейін көлдіруге, немесе перспективалық басқару үшін 11 мм-ге жылжытуға болады. Ол артқы жабық құлыптағышты қолданғанымен, диафрагмасы қолмен басқарылатындықтан және тоқтатумен өлшеумен қолданылуы керек болғандықтан, ол әдепкі FD линзасы емес. 85 мм 2.8 Soft Focus линзасы портреттерге түсіруге арналған. Фотограф итермелеу-тарту сақинасы арқылы сфералық аберрацияның үш деңгейін енгізе алады. Диафрагма да жұмсақ фокус эффектісінің күшіне әсер ететіндіктен, алуан түрлі нәтижелерге қол жеткізуге болады. Линзаны стандартты қысқа телефото линзасы ретінде де пайдалануға болады. Ол FD мүмкіндіктерінің барлығын ұсынады. Reflex 500 мм 8 линзасы – жоғары оптикалық сапасы бар супертелефотолық күзгү линза, орталық кедергісі бар барлық күзгү линзалардың ерекше қасиеттерін бөліседі. Апертурасы 8-ге бекітілгендіктен, FD сигналдары мен басқару элементтері жоқ. Оны қолмен немесе тоқтатумен өлшеу режимінде пайдалану керек. Тағы екі арнайы линза – балық көз линзалары. Екі нұсқасы шығарылды. 7.5 мм 5.6 – дөңгелек балық көз линзасы, 23 мм сурет шеңберімен 180 градус көру бұрышын береді. Ол қолмен басқаруды және тоқтатумен өлшеуді қажет етеді. 15 мм 2.8 – толық кадрлы балық көз линзасы, 35 мм кадрдың диагоналі бойынша 180 градус көру бұрышын береді және балық көз линзасының айқын бөшке тәрізді бұрмалануына ие. Ол FD мүмкіндіктерінің барлығын қамтиды және автоматты экспозициямен қолдануға болады. Екі линзаның да ішкі фильтрлері бар. Қалған арнайы линзалар – 20 мм 3.5 және 35 мм 2.8 макрофото линзалары. Микроскоп объективтеріне ұқсас, олар FD Auto Bellows-қа орнатылғанда тиісінше 4X және 10X, ал 2X және 6X үлкейтуді қамтамасыз етеді. Оларды тек FD адаптері арқылы балғамен пайдалануға болады; адаптер оларды камераға механикалық түрде тікелей орнатуға мүмкіндік берсе де, олар оптикалық тұрғыдан жұмыс істей алмайды. Олар толыққанды FD линзалары емес, бірақ олар жүйенің бір бөлігі болғандықтан, олар мұнда тізімделген.

FD автофокус линзалары

FD ұясы EOS жүйесімен қолданыстан шығар тұрмас бұрын Canon төрт автофокус линзасын жасады. Олардың ішінде FD 35-70 мм f/4 AF ғана барлық FD камераларында автофокусқа қабілетті болды. Қалғандары, AC линзалары деп белгілі, тек T80 камерасында ғана автофокус ұсынды. FD 35-70 мм f/4 AF толығымен дербес автофокус жүйесімен жабдықталған және әлемдегі алғашқы автофокус зоом линзаларының бірі болды (Pentax ME F бірінші болды). Автофокус жүйесі линза қабырғасындағы батырма арқылы іске қосылды және камера корпусымен ешқандай байланыс жасамады. Ол жылтырап тұрған нысандар үшін жеткілікті дәл болды, бірақ спорт сияқты қозғалыстағы нысандар үшін тиімді шешім бола алмады. Одан әрі дамыту FD ұясының AC нұсқасын жасады. AC 50 мм 1.8, AC 35-70 мм 3.5-4.5 және AC 75-200 мм 4.5 үш AC линзасы өндірілді. Олардың барлығы 1985 жылдың сәуір айында Canon T80 камерасымен бірге шығарылды, ол AC линзаларының автофокус мүмкіндіктерін пайдаланатын жалғыз камера болды. Линзалар T80 камерасымен қосымша электрлік контактілері бар өзгертілген FD ұясы арқылы байланысты. Оларда диафрагма сақинасы болмағандықтан, оларды тек автоматты экспозиция режимінде қолдануға болады. Әйтпесе, олар FD ұясына ұқсас болды және диафрагманы басқара алатын FD ұялы камераларға қолмен фокус беруге болатын. EF сериясының дамуына байланысты AC желісі дамудың соқпаққа тірелген жолы болып шықты, сондықтан Canon компаниясы жасаған FD ұясының қалған үш камерасында – New F 1, T90 және T60 – бұл мүмкіндіктен бас тартты.

Басқа тіректерде FD линзаларын қолдану

FD тіреуінің 42 мм флангалық фокустық қашықтығы көптеген басқа линза тіреулерімен салыстырғанда қысқа. Сондықтан, басқа кезеңдік камералардың кейбір линзаларын тиісті адаптерлер арқылы Canon FD камераларына орнатуға болады, бұл ретте шексіз фокус сақталады. FD линзаларын ұзын флангалық фокустық қашықтығы бар басқа камераларға бейімдеуге болады, бірақ адаптерде оптикалық түзету элементі болмаса, линзалар шексіздікке фокус жасай алмайды, себебі бұл элемент бастапқы FD линзасының оптикалық дизайнының бөлігі емес. EF линза тіреуі 44 мм флангалық фокустық қашықтығына ие EOS камералар желісі енгізілгеннен кейін Canon бірқалыпты уақытқа белгілі бір FD телефото линзаларын EOS корпусында қолдануға мүмкіндік беретін адаптерді сатты. Адаптерде жоғары сапалы түзету оптикасы болды және ол 1.26x телеконвертер ретінде жұмыс істеді; оны 200 мм-ден аз фокустық қашықтығы бар линзаларда қолдануға болмайды, сондай-ақ оның ілгекті оптикасына кедергі келтіретін линзалар да қолданылмайды. Адаптер FD телефото линзаларына ие кәсіби пайдаланушылар үшін бастапқы конверсияның құнын жеңілдету мақсатымен шектеулі санда шығарылды. Бастапқыда 250 долларға бағаланған бұл адаптерлер қазір сирек кездеседі және жоғары бағаланады, қолданылған нарықта шамамен 1000 долларға сатылады. Басқа арзан FD-EOS адаптерлері де бар, бірақ оларды қолданғанда кескін сапасы нашарлауы мүмкін, әсіресе үлкен диафрагмада. Механикалық білімі бар фотографтар мен техниктер FD линзаларын Arri PL және Canon EF тіреулерімен қоса, басқа тіреулерге сәтті ауыстырды. FD линзаларын Canon қашықтық өлшегіш камераларына немесе басқа Leica винтті тіреулі камераларына Canon Lens Mount Adapter B арқылы орнатуға болады, бірақ қашықтық өлшегішпен фокус жасау мүмкіндігі жоғалады. FD линзалары 2008 жылы енгізілген Micro Four Thirds жүйесімен тұрақты түрде қолданылады. Оның флангалық фокустық қашықтығы 20 мм және 2x кесілу факторы бар, бұл бастапқы 24x36 мм пленка кадрымен салыстырғанда көру бұрышын екі есеге азайтады. 2012 жылдан бастап Canon EOS M айнасыз камерасының енгізілуімен FD немесе FL линзаларының көпшілігін өтемақы линзасын қажетсіз, шексіз фокуспен сәтті бейімдеуге болады, бұл ажыратымдылық, контраст және бұрмалау сипаттамаларына зиян келтірмейді. EOS M 18 мегапиксельдік APS-C сенсорына ие, ол басқа Canon EF-S APS-C өлшемді сенсорларымен салыстырылатын кескін сапасы мен ажыратымдылықты ұсынады, олардың 1.6x кесілу факторын сақтайды. FD/FL линзасын қолмен фокус жасау керек, ал экспозицияны диафрагма басымдығымен өлшеуге болады. FD линзаларын оптикалық түзетусіз қарапайым механикалық адаптерлерді пайдалана отырып, қысқа флангалық фокустық қашықтығы бар қазіргі айнасыз цифрлық камераларға орнатуға болады. FD линзалары, әсіресе f/2.8, f/2 және f/1.4 нұсқаларындағы кең және өте кең бұрышты линзалар, осы айнасыз форматтар үшін бейне түсіруге танымал опция болып табылады.

FD линзалары

FD сериясына 7,5 мм-ден 800 мм-ге дейінгі барлық стандартты фокустық қашықтықтардағы линзалар кіреді. 24 мм-ден 500 мм-ге дейінгі әрбір фокустық қашықтық үшін кем дегенде екі түрлі максималды диафрагма ұсынылды. FD линзаларының алғашқы нұсқаларында негізде күміс түсті құлыптау сақинасы болды. Линзаны камера корпусына бекіту үшін тек құлыптау сақинасы ғана айналады, линза корпусы өз орнында қалады. Кейінірек шыққан New FD линзаларында қара түсті бекіткіш және линзаны шығару батырмасы бар. Төменде тізілген линзалардың кейбіреулері тек бір нұсқада сатылды. Екі нұсқаның екеуінде де кездесетін бірдей фокустық қашықтықтар мен максималды диафрагмалары бар линзалар, өзгертілген бекіткіштерімен қатар, әдетте New FD нұсқасында кішірек және жеңіл болды, сондай-ақ көбінесе кішірек диаметрлі фильтрлерді пайдаланды.

Балық көзі

7.5 мм 5.6
7.5 мм 5.6 S. S. C.
Жаңа Fisheye 7.5 мм f/5.6
15 мм 2.8 S. S. C.
Жаңа Fisheye 15 мм f/2.8

Қалыпты

Жаңа FD 50mm 1.2
Жаңа FD 50mm 1.2L
50mm 1.4
50mm 1.4 S. S. C. (I)
50mm 1.4 S. S. C. (II)
Жаңа FD 50mm 1.4
50mm 1.8 (I)
50mm 1.8 (II)
50mm 1.8 S. C. (I)
50mm 1.8 S. C. (II)
Жаңа FD 50mm 1.8
Жаңа FD 50mm 2.0
Макро 50mm 3.5 S. S. C.
Жаңа FD 50mm 3.5 Макро
55mm 1.2
55mm 1.2 AL
55mm 1.2 S. S. C.
55mm 1.2 S. S. C. AL
55mm 1.2 S. S. C. Асфералық

Макрофото линзалар

Макрофото линзасы 20 мм f/2.8
Макрофото линзасы 35 мм f/2.8