Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Химия немесе өнеркәсіпте қолданылатын әртүрлі қыздырылатын ыдыстар.
Any of various heated vessels used in chemistry or industry
Химия зертханасында реторт – заттарды дистилляциялау немесе құрғақ дистилляциялауға арналған құрылғы. Ол төмен қарай бағытталған ұзын мойны бар шар тәрізді ыдыстан тұрады. Дистилляцияланатын сұйықтық ыдысқа салынып, қыздырылады. Мойын конденсатор ретінде жұмыс істейді, бұл будың конденсацияланып, мойын бойымен төменде орналасқан жинақтау ыдысына ағуына мүмкіндік береді. Химиялық өнеркәсіпте реторт – газ тәрізді өнімдерді алу үшін химиялық реакцияға арналған заттар қыздырылатын герметикалық ыдыс. Алынған өнімдер жинақтау ыдысына жиналады немесе одан әрі өңделеді. Мұндай өнеркәсіптік масштабтағы реторттар тақтатас майын өндіруде, көмір өндіруде, алтын өндіру процесінде немесе қауіпті қалдықтардан сынапты алуда қолданылады. Тақтатас майын, тақтатас газын және пайдаланылған тақтатасты алу үшін тақтатас майын қыздыру процесі ретортинг деп аталады. Қысым мен жылуды бірге қолданатын герметикалық ыдыстар автоклавтар деп аталады. Тамақ өнеркәсібінде қысымды қазандықтарды көбінесе "реторттар" деп атайды, яғни жоғары температурада (116–130 °C) стерильдеуге арналған "консервілеу реторттары".
In a chemistry laboratory, a retort is a device used for distillation or dry distillation of substances. It consists of a spherical vessel with a long downward pointing neck. The liquid to be distilled is placed in the vessel and heated. The neck acts as a condenser, allowing the vapors to condense and flow along the neck to a collection vessel placed underneath. In the chemical industry, a retort is an airtight vessel in which substances are heated for a chemical reaction producing gaseous products to be collected in a collection vessel or for further processing. Such industrial scale retorts are used in shale oil extraction, in the production of charcoal and in the recovery of mercury in gold mining processes or from hazardous waste. A process of heating oil shale to produce shale oil, oil shale gas, and spent shale is commonly called retorting. Airtight vessels to apply pressure as well as heat are called autoclaves. In the food industry, pressure cookers are often referred to as "retorts", meaning "canning retorts" for sterilization under high temperature (116–130 °C).
Тарих
Реторттарды алхимиктер кеңінен қолданған, және олардың зертханаларының көптеген суреттері мен эскиздерінде реторттардың бейнелері кездеседі. Қазіргі заманғы конденсаторлар пайда болғанға дейін, Антуан Лавуазье және Йонс Берзелиус сияқты көптеген көрнекті химиктер реторттарды қолданды. Фосфорды өндірудің ерте әдісі сүйектерді қуырудан басталады, ал өте улы өнімді айыру үшін қатты қыздырылған кірпіш пеште орналасқан саз реторттар пайдаланылады. "Реторт" термині орта француз тілі арқылы латын тілінен келген, "кері бұрылған" деген мағынаны білдіреді, бұл оның мойнының пішініне байланысты аталған.
Retorts were widely used by alchemists, and images of retorts appear in many drawings and sketches of their laboratories. Before the advent of modern condensers, retorts were used by many prominent chemists, such as Antoine Lavoisier and Jöns Berzelius. An early method for producing phosphorus starts by roasting bones, and uses clay retorts encased in a very hot brick furnace to distill out the highly toxic product. The term retort comes by way of Middle French, but ultimately from Latin retortus, twisted back, for the shape of the neck.
Аналитикалық химиядағы рөлі
Зертханалық қолданыста технологияның дамуына, әсіресе Либих конденсаторының ойлап табылуына байланысты, реторттар 20 ғасырдың басында дерлік қолданудан шығып қалды деп есептелді. Дегенмен, қарапайым дистилляцияны қамтитын және күрделі құрал-жабдықтарды қажет етпейтін кейбір зертханалық техникаларда ретортты күрделі дистилляциялық жабдықтардың орнына пайдалануға болады.
In laboratory use, due to advances in technology, especially the invention of the Liebig condenser, retorts were largely considered to have been rendered obsolete as early as the beginning of the 20th century. However, some laboratory techniques that involve simple distillation and do not require sophisticated apparatus may use a retort as a substitute for more complex distillation equipment.
Биокөмір-пиролиз өнеркәсібінде
Реторт – диаметрі 1,5 метрге дейін жететін, ұзын ағаш немесе отынды пиролиздей алатын реактор.
A retort is a reactor that has the ability to pyrolyze pile wood, or wood logs over long and up to in diameter.