Америкалық кәсіпкер Джон Ричард Симплоттың өмірі мен қызметі

Кіріспе

Американдық бизнесмен

Джон Ричард Симплот (4 қаңтар 1909 – 25 мамыр 2008) – картоп өнімдеріне мамандандырылған, Бойзе, Айдахо штатында орналасқан J. R. Simplot Company ауылшаруашылық тауарларын жеткізуші компанияның негізін қалаушы, белгілі американдық кәсіпкер және бизнесмен. 2007 жылы оның байлығы 3,6 миллиард долларға бағаланып, АҚШ-тағы ең бай 89-шы адам деп танылды. 2008 жылдың мамырында 99 жасында қайтыс болған кезде ол Forbes 400 тізіміндегі ең егде жастағы миллиардер болатын.

J. R. Simplot компаниясы

Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін J. R. Simplot компаниясы елдегі ең ірі жаңа картоп жеткізушісіне айналды. 1967 жылы Simplot пен McDonald's негізін қалаушы Рей Крок қол алысып келісім жасады: Simplot компаниясы мейрамханалар тізбегіне мұздатылған картоп фриін жеткізеді. Бұрын мейрамханалар әрбір орналасқан жерінде жаңа картоп фриін өздері дайындаған, бірақ сүйікті қызыл картоп жазда үш ай бойы қол жетімді болмайтын, бұл сапаны бақылау мәселесіне әкелді. Simplot жыл бойы мұздатылған қызыл картоппен қамтамасыз ете алды. 1972 жылға қарай барлық картоп фриі мұздатылған болатын. Мұздатылған картоп фриімен келісім Simplot картоп өңдеу зауыттарының кеңеюіне және 1977 жылы Орегон штатының Гермистон қаласында жаңа зауыт салуға әкелді. 2005 жылға қарай Simplot жылдам тағам желісіне барлық картоп фриінің жартысынан астамын жеткізді. Simplot сонымен қатар ауыл шаруашылығы үшін тыңайтқыштарды да өндіреді. Simplot 1973 жылы компаниясының президенті лауазымынан зейнетке шықты, бірақ 1994 жылға дейін төраға болып қалды. Ол 2008 жылы қайтыс болғанға дейін құрметті төраға атағын сақтап қалды. Simplot 2001 жылы Логан қаласындағы Юта мемлекеттік университетінен құрметті диплом алды, оның Американың, әсіресе Интермаунтин Батысының ауыл шаруашылығы саласына қосқан көптеген үлесі үшін марапатталды. Simplot 1976 жылғы картоп дағдарысына жауапты болды, өйткені ол үлкен қысқа сауда жасағаннан кейін осы келісімшарттарды орындаудан бас тартты. Бұл Нью-Йорк тауар биржасы үшін миллиондаған долларлық шығынға әкелді. Бұл оқиғаға байланысты халық арасында наразылық туды, және жаңадан құрылған Тауарлық фьючерстер сауда комиссиясы тыңдаулар өткізді. Оның зор байлығын одан әрі арттырып, J. R. Simplot компаниясы 1980 жылдардың басында Бойзедегі компьютерлік жад чипін өндіретін Micron Technology компаниясына бастапқы капитал ұсынды; сонымен қатар, ол Remington Oil компаниясына көп инвестиция жасады. 1961 жылы Simplot Макколл маңындағы Брундейдж тау шаңғы курортын қаржыландырды, ол Бойзеден екі сағаттық жерде орналасқан. 2006 жылдың сәуірінде Simplot компаниясы Brundage-дегі 50% үлесін ұзақ жылдар бойы серіктес болған ДеБур отбасына сатты. 1950 жылдардың басында Simplot Бойзеге жақын орналасқан Bogus Basin шаңғы курортына қаржылық қиындықтар туғанда көмек қолын созды; курорттың базалық аймағындағы пансионат оның құрметіне аталды. 1995 жылы J. R. Simplot компаниясы Австралияға кеңейіп, Birds Eye, Leggo's, Chiko және Edgell сияқты танымал тағам брендтерін сатып алды. Simplot-тың алғашқы некесі Гленнс Ферридегі Руби Роузвирмен (1911–2004) болды, олар соқыр кездесуде танысқан; ол оған 1931 жылы өзінің Model A Ford көлігінде үйлену ұсынысын жасады. 29 жыл және төрт баладан кейін, 1960 жылы олар ажырасып кетті, себебі ол кенеттен басқа ер адамға қашып кетті. Көп жылдар өткен соң Simplot 1950 жылдары бизнес империясын құрғанда отбасымен жеткілікті уақыт өткізбегенін мойындады. Ол екінші әйелі Эстер Бекермен (1934 жылы туған), бұрынғы опера әншісімен 1960 жылдардың ортасында Нью-Йоркте танысты. Ол іскерлік сапарда болғанда, ал ол Генри Фиппс қорының қабылдау бөлмесінде жұмыс істеді; олар 1972 жылы үйленді. Өлер алдында Simplot және оның әйелі Эстер Бойзе қаласының орталығында орналасқан Grove қонақ үйінде тұрды, ол компания штаб-пәтерінен бірнеше блок қашықтықта орналасқан. 2004 жылдың соңында жұбайлар Бойзе қаласының солтүстік жағындағы төбедегі үйін Айдахо штатына губернатордың резиденциясы ретінде пайдалану үшін тапсырды. (Айдахо үйі деп аталған бұл үй 2013 жылы Simplot отбасына қайтарылып, 2016 жылдың қаңтар айында бұзылды.)

By World War II, the J. R. Simplot Company had become the largest shipper of fresh potatoes in the nation. In 1967, Simplot and McDonald's founder Ray Kroc agreed by handshake that the Simplot Company would provide frozen french fries to the restaurant chain. Previously, restaurants had cut potatoes at each location for fresh french fries, but the favored russet potato was not available for three months in the summer, leading to a quality control problem. Simplot was able to supply frozen russet potatoes all year long. By 1972, all fries were frozen. The frozen fry deal led to expansion of Simplot potato processing plants and construction in 1977 of a new plant at Hermiston, Oregon. By 2005, Simplot supplied more than half of all french fries for the fast food chain. Simplot also produces fertilizers for agriculture. Simplot retired as president of his company in 1973, but remained as chairman until 1994. He held the title of chairman emeritus until his death in 2008. Simplot received an honorary degree from Utah State University in Logan in 2001, honoring him for his many contributions to the agricultural industry of America, particularly the Intermountain West. Simplot was responsible for the Potato Bust of 1976, after making massive short plays he refused to honor those contracts. This resulted in millions in dollars of losses for the New York Merchant Exchange. A public outcry followed, and the newly created Commodity Futures Trading Commission held hearings. Further enhancing his enormous wealth, the J. R. Simplot Company provided startup capital in the early 1980s for the fledgling Micron Technology, a Boise based manufacturer of computer memory chips; Additionally, he invested heavily in Remington Oil. In 1961, Simplot financed the Brundage Mountain ski area near McCall, two hours north of Boise. The Simplot Company sold its 50% interest in Brundage in April 2006 to the longtime co owner, the DeBoer family. In the early 1950s, Simplot was the benefactor to the fledgling Bogus Basin ski area near Boise when it had financial difficulties; the base area lodge is named in his honor. In 1995, the J. R. Simplot Company expanded into Australia, acquiring iconic food brands like Birds Eye, Leggo's, Chiko, and Edgell. Simplot's first marriage was to Ruby Rosevear (1911–2004) of Glenns Ferry, whom he had met on a blind date; he proposed to her in his Model A Ford in 1931. After 29 years and four children, the marriage ended in divorce in 1960, when she suddenly left Simplot for another man. Years later, Simplot admitted that while he was growing his business empire in the 1950s, he had not spent enough time with his family. He and his second wife, Esther Becker (born 1934), a former opera singer, met in the mid 1960s in New York. He was on a business trip and she was working as a receptionist for the Henry Phipps Foundation; they were married in 1972. Before his death, Simplot and his wife Esther resided in the Grove Hotel building in downtown Boise, a few blocks from the company's headquarters. The couple donated their hilltop home, in Boise's north end, to the state of Idaho in late 2004 for use as a governor's mansion. (Known as "The Idaho House," it was returned to the Simplot family in 2013, and demolished in January 2016.)

Апат

2007 жылдың 1 қаңтарында әйелі мен ұлымен бірге Аризона штатының Глендейл қаласындағы Фиеста Боулға қатысып жатқанда Симплот электр скутерінен құлап, бас миына қан құйылу (гематома) алды. Ол Финикс қаласындағы Сент-Джозеф ауруханасына жеткізілді және 98 жасқа толу мерейтойын сол жерде қарсы алды. Бірнеше күннен кейін Симплот Айдахо штатына оңалту мақсатымен қайта оралды.