Буэнос-Айрес негізінде құрылған Bunge & Born компаниясының тарихы

Кіріспе

Bunge & Born – Аргентинаның Буэнос-Айрес қаласында негізделген көпұлтты корпорация, оның қызметтері азық-түлік өңдеу және астық пен майлы тұқымдарды халықаралық деңгейде саудалауды қамтыды. Бүгінде ол "Bunge Limited" деп белгілі.

Тарих

Bunge & Born 1884 жылы неміс-аргентиналық Эрнесто Бунге, оның емілген ағасы Карл Бунге, Нидерланды мен Пруссияның Аргентинадағы бас консулы болған, және жақында Антверпеннен келген Хорхе Борн құрған. Компания 1818 жылы Амстердамда Иоганн Бунге құрған Bunge Company-нің ізбасары болды. Алғашқы панпа бидай алқаптарын сатып алғаннан кейін, Bunge & Born 1899 жылы Centenera азық-түлік өңдеу зауытын ашты. 1902 жылы Пуэрто-Мадеро жерінде ең ірі бидай диірмендерінің бірін салып, осымен бірге Molinos Río de la Plata (кейін жергілікті бөлшек сауда нарығындағы жетекші) құрды. Компания Аргентинадағы алғашқы арпа қап өндірушісі болды, содан кейін сол кездегі маңызды коммерциялық өнімге қорғау тарифін қолдану үшін үкіметтік саясатты қалыптастырушылармен сәтті келісімге келді. Олар 1905 жылы Бразилияда Banco Hipotecario Franco Argentino ипотекалық банкін және еншілес компанияны құрды, ал 1910 жылға қарай Аргентинаның астық экспортының 80% -ын бақылады (сол кезде Аргентина әлемдегі үшінші ірі астық экспорттаушысы болды). Кейін олар Alba бояу өндірушісін (1925), Compañía Química химиялық және тыңайтқыш өндірушісін және Grafa тоқыма фабрикасын (1932) және тағы да басқаларын құрды; 1920 жылдардың соңында компанияның жылдық экспорттық кірісі 300 миллион АҚШ долларына жетті. Компания 1926 жылы жергілікті сәулетші Пабло Нафф жобалаған Леандро Алем даңғылындағы неоготикалық Буэнос-Айрес кеңсесін ашты. Bunge & Born-ның астық және ұн экспортындағы монополиясы 1946 жылы популист президент Хуан Перонның мемлекеттік ауыл шаруашылығын сатып алу және экспорт агенті IAPI-ді құруымен аяқталды. Компания жауап ретінде елдегі жылдам өсіп келе жатқан бөлшек саудадағы өңделген азық-түлік нарығына еніп, Перонның 1955 жылы қуылғандығы және IAPI-дің таратылуы арқасында елдің басты экспорттаушысы ретіндегі беделі ішінара қайта жаңғырды, бірақ келесі үш онжылдық бойына отандық нарыққа баса назар аударды. Жеке меншік компания Bunge & Born мерзімді қаржылық есептерін жариялаған жоқ, бірақ 1962 жылы жалпы кірісі 2 миллиард АҚШ долларын құрады; сол кезде ол дүние жүзінде 110 кеңсесі бар тауар фьючерстік саудасында жетекші болды. Бунге, Борн, Хирш, Энгельс және Де Ла Тур отбасылары компанияның басты акционерлері болып қала берді, сонымен қатар отандық тоқыма, бояу, химия, тыңайтқыш және азық-түлік өңдеу өнеркәсібінің жетекшілері болды. Алайда 1974 жылдың 19 қыркүйегінде консорциумды Хорхе мен Хуан Борн ағайындыларын Монтонерос солтүстік-солшыл террорлық тобының ұрлауы шайқалтты. 1975 жылдың маусым айында Борон ағайындылары Аргентинаның мемлекеттік барлау қызметінің қауіпсіз үйінде тоғыз ай бойы ұсталды. Бұл жағдай Монтонерос ішіндегі байланыстар (оның ішінде жетекшісі Марио Фирменич) арқылы сыртқы араласу туралы қоғамдық күдікке жол бермеді. 60 миллион АҚШ долларына (сол кездегі ең үлкен төлем) босатылған бұл оқиға компания кеңсесін Бразилияның Сан-Паулу қаласына көшіруге себеп болды және 1976 жылғы наурыз төңкерісіне ықпал етті. Аргентиналық мүдделерін сақтап (1980 жылдары 44 компания), отбасылар даулардан зардап шекті, ал 1987 жылы бас директор Марио Хирш кенеттен қайтыс болды. Алайда 1989 жылы мамыр айында Карлос Менем Аргентина президенті болып сайланғаннан кейін, президент-сайланған және Хорхе Борн арасындағы келісімге қол қойылды, бұл компанияға ұлттық экономикалық саясатты ішінара бақылауға беруге мүмкіндік берді. Bunge & Born Менем үкіметін алғашқы екі экономика министрімен қамтамасыз етті, ал мемлекеттік қызметтердің бағасын жоғарылату (шамамен 500%), айырбас бағамын жеңілдету және жалақыны міндетті түрде көтеру 1989 жылдың шілдесі мен қарашасы аралығында экономиканың күрт өзгеруіне әкелді. Алайда, үкіметтік саясатқа бұл араласу желтоқсанда жаңа валюталық дағдарысқа және сәтсіздікке (компанияның нашар бизнес-жүргізуімен күшейтілген) әкелді, нәтижесінде Борн 1991 жылы басқармадан шығарылды; оның орнына бас операциялық директор Октавио Карабальо келді. Bunge 2001 жылы NYSE-де IPO-ға шығып, Bunge Limited болып өзгерді.

Bunge & Born was founded in 1884 by Ernesto Bunge, a German Argentine whose uncle, Carl Bunge, had been Consul General in Argentina for both the Netherlands and Prussia, and his brother in law, Jorge Born, who had recently arrived from Antwerp. The company superseded the Bunge Company founded in Amsterdam by Johann Bunge, in 1818. Following the purchase of of prime pampas wheat fields, Bunge & Born established Centenera, their first food processing plant, in 1899. They had one of the largest wheat mills in the country built on a Puerto Madero lot in 1902, and with it, established Molinos Río de la Plata (later a leader in the local retail foods market). The company started Argentina's first burlap bag manufacturer, following which they successfully lobbied government policy makers for protective tariffs on the then critical commercial staple. They established a mortgage bank, the Banco Hipotecario Franco Argentino, and a subsidiary in Brazil in 1905, and by 1910, they reportedly controlled 80% of Argentine cereal exports (Argentina was, by then, the world's third largest grain exporter). They later established paint manufacturer Alba (1925), chemical and fertilizer maker Compañía Química, and textile maker Grafa (1932), among others; by the late 1920s, the company's annual export receipts alone reached US$300 million. The company inaugurated its neo gothic Buenos Aires headquarters on Leandro Alem Avenue, designed by local architect Pablo Naeff, in 1926. Bunge & Born's near monopoly on cereal and flour exports ended with populist President Juan Perón's 1946 establishment of the IAPI, a state agricultural purchasing and export agent. The company responded by extending its reach into the country fast growing retail processed foods market, and though its prominence as the nation's chief exporter was partly restored by Perón's 1955 ousting and the IAPI's liquidation, its focus remained domestic over the next three decades. A privately held company, Bunge & Born did not release periodical financial statements, though it did report US$2bn in gross receipts in 1962; by then it had become a leader in commodity futures trading, operating 110 offices worldwide. The Bunge, Born, Hirsch, Engels and De La Tour families remained the company's chief stockholders, and by extension, leaders in the domestic textile, paint, chemical, fertilizer, and food processing industries. On September 19, 1974, however, the consortium was shaken by the kidnapping of siblings Jorge and Juan Born by the far left terrorist group, Montoneros. The Born brothers were kept in a known Argentine State Intelligence safehouse for nine months until their June 1975 release, something made possible without public suspicion of outside involvement by the agency's numerous contacts inside the Montoneros (including the leader, Mario Firmenich). Freed for a US$60 million ransom (the largest on record at that time), the ordeal triggered the company headquarters' relocation to São Paulo, Brazil, and contributed to the March 1976 coup. Retaining their Argentine interests (44 companies, by the 1980s), the families continued to suffer from ongoing disputes, and in 1987, CEO Mario Hirsch died suddenly. The election of Carlos Menem to the Argentine Presidency in May 1989, however, resulted in an agreement between the President elect and Jorge Born that gave the company partial control over national economic policy. Bunge & Born provided the Menem government with its first two economy ministers, and the combination of large rate increases on public services (around 500%), a simplified exchange rate and a massive, mandatory wage hike led to a sharp economic turnaround between July and November 1989. This foray into government policy making, however, ended in a new currency crisis that December and the failure (compounded by the company's lackluster business performance) resulted in Born's 1991 ouster from the board; he was replaced by Chief Operations Officer Octavio Caraballo. Bunge ultimately went public on the NYSE in 2001, becoming Bunge Limited.