Кіріспе
Арқанға бірнеше ілгек қосылған құрылғы. Түйеге немесе кабельге бірнеше ілгек (қақаптар немесе флюктер деп аталады) қосылған құрылғы; ол лақтырылады, түсіріледі, суға батырылады, проекцияланады немесе кем дегенде бір ілгек заттарға ілігіп, ұстап тұруға болатын жерге қолмен тікелей бекітіледі. Әдетте, тұтқыр ілгектер арқанның бір шетін уақытша бекіту үшін қолданылады. Олар су астындағы заттарды іздеу үшін де пайдаланылуы мүмкін. Бұл құрылғыны римдіктер шамамен б.з.д. 260 жылы ойлап тапқан. Тұтқыр ілгек бастапқыда теңіз шайқасында кемелердің қанаттарын ұстау үшін қолданылған, содан кейін кемеге өтуге мүмкіндік берген.
A grappling hook or grapnel is a device that typically has multiple hooks (known as claws or flukes) attached to a rope or cable; it is thrown, dropped, sunk, projected, or fastened directly by hand to where at least one hook may catch and hold on to objects. Generally, grappling hooks are used to temporarily secure one end of a rope. They may also be used to dredge for submerged objects. The device was invented by the Romans in approximately 260 BC. The grappling hook was originally used in naval warfare to catch ship rigging so that it could be boarded.
Дизайн
Жалпы дизайнда арқанды бекіту үшін ойық ("көз") бар орталық білік және нысананың қандай да бір өспелеріне кем дегенде біреуі ілігіп қалуы мүмкіндей етіп, соңында үш немесе төрт тең араласқан ілгектер болады. Кейбір қазіргі заманғы үлгілерде қажетсіз ілігіп қалудың алдын алу үшін бүктелетін ілгектер қарастырылған. Көптеген ұстап алу ілгектері қолмен лақтырылады, бірақ құтқару жұмыстарында қолданылатындарының кейбіреулері қысылған ауамен (мысалы, Plumett AL 52), сызық лақтырғыш, миномет немесе ракета арқылы итеріледі.
Әскери
Ұрыс инженерлері тактикалық кедергілерді жою үшін ілгектерді пайдаланады. Осы мақсатта қолданылған кезде, ілгек кедергінің алдына лақтырылады және tripwire-мен жарылғыш жер миналарын жарқындату үшін артқа тартылады, сондай-ақ сымды кедергілерге ілініп, сымдағы тұзақтарды іске қосу үшін тартылуы мүмкін. М4/M16 мылтығының ұшына бекітілетін, бір рет қолданылатын ілгек (LGH) осы үшін қолданылады. Оқпен атқыш нұсқасы да жасалған. Бір рет өтетін ілгек сымдардың 99%-ын тазарта алады. Екінші дүниежүзілік соғыста британдық және неміс кемелері жаудың суасты қайықтарын ұстап алу немесе зақымдау ниетімен ілгектерді сүйреп жүрді, осы тактиканы жапондықтар да қолданды. Нормандия жағалауындағы тік жарларды бағындыруға көмектесу үшін Д-күні шабуылы кезінде әскерлер ілгектерді пайдаланды. Кейбіреулері ракеталық жетегімен және минометтерден атылды.
Теңіз
Грапнельдік зәкірден басқа, грапнельдер су асты кабельдерін алып тастау және жөндеу жұмыстарында да қолданылады. Ірі кабель таситын кемелер теңіз түбінде кабельге ілігіш келгенше үлкен грапнельдерді сүйреп жүргізеді.
Танымал мәдениетте
Көптеген бейнеойындарда арқан ілгектер, арқан тапаншалары және олардың көптеген түрлері жиі кездеседі.