Кіріспе

Германия футболшысы (туған 1954)

Харальд Антон "Тони" Шумахер (6 наурыз 1954 жылы туған) – Германияның бұрынғы кәсіби футболшысы, қақпашы ретінде ойнаған. Клуб деңгейінде ол 1. FC Köln клубы сапында Бундеслиганың бір титулын және үш DFB Pokal титулын жеңіп алды. Халықаралық деңгейде Батыс Германия құрамасынан өнер көрсетті. Шумахер 1980 жылы Еуропа чемпионатында жеңіске жетті және 1982 және 1986 жылдары екі рет әлем чемпионатының финалына шықты, екеуінде де жеңіліс тапты. 1982 жылғы ФИФА әлем чемпионатының жартылай финалында ол француз қорғаушысы Патрик Баттистонмен қақтығысып, оған ауыр жарақат келтірді, бұл оқиға көп дау тудырды. Шумахер 1984 және 1986 жылдары Германияның жыл үздік футболшысы болып танылды. 2012 жылдың сәуір айынан бері 1. FC Köln клубының вице-президенті қызметін атқарып келеді.

Клубтық мансап

Шумахер 19 жасында 1. FC Köln командасының негізгі құрамында дебют жасады. Ол 1972 жылдан 1987 жылға дейін клуб сапында ойнады, оның ішінде 1977 жылдан 1983 жылға дейін Бундеслигада қатарынан 213 матч өткізді. Осы жылдардың көп бөлігінде, 1980-жылдардың ортасына дейін, ол әлемдегі ең үздік қақпашылардың бірі деп есептелді және ұлттық құраманың бірінші нөмірі болды. 1978 жылы ол «Кёльн» клубына «қос жүлде» жеңісін сыйлады, Бундеслига титулын жеңіп алды (гол айырмасымен «Боруссия Мёнхенгладбахтан» басым түсті) және DFB Pokal турнирін ұтты (Фортуна Дюссельдорфты жеңді). Ал бір жыл бұрын ол «Кёльн» клубын DFB Pokal жеңісіне жеткізді (финалда Hertha BSC командасымен кездесіп жеңіске жетті), бұл клубтың тоғыз жылдан бергі алғашқы маңызды жеңісі болды. Ол 1980 жылы (Фортуна Дюссельдорфқа есе жіберіп) және 1983 жылы (Фортуна Кёльнмен жеңіліске ұшырап) тағы екі DFB Pokal финалына қатысты. Шумахер екі рет, 1984 және 1986 жылдары Германияның футбол журналистерінің дауысымен «Жылдың үздік футболшысы» атанды.

Халықаралық мансап

1979-1986 жылдары Батыс Германия құрамасы сапында 76 халықаралық матч өткізіп, оның ішінде 15 әлем чемпионатына іріктеу матчтары мен 14 әлем чемпионатының ойындарына қатысты. Ол 1980 жылғы Еуропа чемпионатында жеңіске жетті (финалда Бельгияны 2:1 есебімен ұтты) және екі рет әлем чемпионатының финалына өтті, 1982 жылы (Италияға 3:1 есебімен) және 1986 жылы (Аргентинаға 3:2 есебімен) есебімен жеңіліске ұшырады. 1982 жылғы турнирде Франциямен өткен даулы жартылай финалда ол әлем чемпионатының финалдарындағы алғашқы пенальти сериясында екі пенальтиді сеймдеп, Батыс Германияның жеңіске ие болуына көмектесті. 1986 жылғы ширек финалда турнирдің иесі Мексикаға қарсы өткен ойында ол қарсылас үш пенальтиден екіін сеймдеп, Батыс Германияның жартылай финалға өтуіне жағдай жасады.

1982 жылғы әлем чемпионатындағы дау

1982 жылғы әлем чемпионатының жартылай финалында Шумахер француз қорғаушысы, қосымша ойыншы Патрик Баттистонмен соқтығысты. Батистон мен Шумахер екеуі де Мишель Платинидің ұзын пасқа қарсы жүгіріп келді. Батистон допқа бірінші жетіп, оны Шумахерден жаңға қарай итеріп жіберді. Шумахер доп өтіп кеткенде секіріп өрледі, бірақ доп қақпадан тысқары шықты. Әлі де ауада болған Шумахер Батистонмен соқтығысты. Соққыдан Батистон есінен танып, кейін комаға түсті. Шумахер оқиғаға қатысты ешқандай қасақана ниеті болмағанын айтып, қақпашы ретінде допты ұстауға құқылы екенін мәлімдеді. Ал басқалары оның Батистонмен қасақана соқтығысқандығын айтты. Батистон екі тісін жоғалтып, үш қабырғасы сынды. Оған алаңда оттегі берілді. Мишель Платини кейіннен Батистонның қайтыс болғанын ойлағанын айтты, себебі "оның пульсі болмады және өте әлсіз көрінді". Голландиялық төреші Чарльз Корвер бұл эпизод үшін пенальти тағайындамады. Шумахер қақпадан допты ойнатып, ойын жалғасты. Батыс Германия ойынды 3:3 есебімен теңестіріп, пенальтилер сериясінде жеңіске жетті. Ойыннан кейін Шумахер Батистонның екі тісін жоғалтқаны туралы жаңалыққа жауап беріп, дау тудырды: "Егер бұл ғана зардабы болса, оған тіс протезінің ақшасын төлеймін десің". Шумахер Батистонды ауруханада барды, француз сол кездегі кешірім сұрауын шындыққа келтірмесе де, төрт жылдан кейін екі ел тағы да әлем чемпионатының жартылай финалында кездескенде оны кешіргенін мойындады. Бұл матч Батыс Германияның 2:0 есебімен аяқталды. Француз газеті жүргізген сауалнамада Франциядағы ең жақтырылмаған адам кім деп сұрағанда, Шумахер Адольф Гитлерді екінші орынға ықпал етті. Батыс Германия мен Франция 1986 жылғы әлем чемпионатында қайта кездескенде, Батистон оқиға "кешіріліп, ұмытылды" деді. Алайда ол "Шумахерге жақындаудан" қорқатынын айтып, батыс неміс қақпашысынан кем дегенде 40 метр қашықтықта тұратынын мәлімдеді. Шумахер оқиғаға қатысты пікір білдіруден көбінесе бас тартты.

Өмірбаян

1987 жылы Шумахердің "Анпфифф" ("допты ойнату бастауы") атты автобиографиясы Францияны қоса алғанда, әртүрлі елдерде жарық көрді. Шумахер өз әрекеттерінің бұзушылық емес екенін, тек допты алуға тырысқанын мәлімдеді. Ол Батистонның жағдайын тексеруге бармағанын, себебі бірнеше француз ойыншылары Батистонның төңірегінде тұрып, оған қауіпті қылықтар жасап жатқандықтан түсіндірді. Кітапта неміс футболшыларының, оның ішінде есірткі қолдану сияқты заңсыздықтары туралы да ақпараттар келтірілген. Бұл Шумахердің Германия ұлттық құрамасынан және ұзақ жылдар бойы өнер көрсеткен Бундеслига клубы 1. FC Köln құрамынан шеттетілуіне себеп болды.

Мансап статистикасы

Реф.: Клубтық маусымЛигаКубокЕуропаЖалпыЛигаОйындарГолдарОйындарГолдарОйындарГолдарОйындарГолдар1. ФК Кёльн1972–73Бундеслига001000101973–74Бундеслига13000201501974–75Бундеслига34040904701975–76Бундеслига26030002901976–77Бундеслига27060603901977–78Бундеслига34060204201978–79Бундеслига34040804601979–80Бундеслига34080—4201980–81Бундеслига340301004701981–82Бундеслига34010—3501982–83Бундеслига34060604601983–84Бундеслига33030404001984–85Бундеслига34020804401985–86Бундеслига330201204701986–87Бундеслига18030—210Жалпы42205206705410Шальке 041987–88Бундеслига33010—340Фенербахче1988–891. Лига35090—4401989–901. Лига21030202601990–911. Лига2803040350Жалпы840150601050Бавария Мюнхен1991–92Бундеслига80000080Боруссия Дортмунд1995–96Бундеслига10000010Мансаптық жалпы54806807306890