Кіріспе

Темір материалдарды жіктеу әдісі

ұшқынмен сынау

Ұшқынмен сынау – темір материалдардың жалпы жіктелуін анықтау әдісі. Әдетте, бұл металлдың, көбінесе қалдықтардың, бір бөлігін алып, оны абразивті дөңгелекке тигізіп, шығарылатын ұшқындарды бақылауды қамтиды. Бұл ұшқындарды жіктемені анықтау үшін кестемен немесе белгілі сынақ үлгісінен алынған ұшқындармен салыстыруға болады. Ұшқынмен сынау темір материалдарды сұрыптау үшін де қолданылуы мүмкін, ұшқын бірдей ме әлде әртүрлі ме екенін анықтау арқылы айырмашылықты белгілеуге болады. Ұшқынмен сынау жылдам, оңай және арзан болғандықтан қолданылады. Сонымен қатар, сынақ үлгілерін дайындау қажет болмайды, сондықтан көбінесе металл қалдығы қолданылады. Ұшқынмен сынаудың басты кемшілігі – материалды нақты анықтау мүмкін еместігі; нақты анықтау қажет болса, химиялық талдау жүргізу қажет. Ұшқынның маңызды сипаттамалары – түсі, көлемі, ұшқынның сипаты және ұзындығы. Ұзындығы абразивті дөңгелекке қолданылатын қысымға байланысты екенін ескеріңіз, сондықтан қысым үлгілер үшін бірдей болмаса, бұл салыстыру құралы нашар болуы мүмкін. Сондай-ақ, абразивті дөңгелекті металл жиналмаларын жою үшін жиі қайта жаңарту керек.

Автоматтандырылған шұғылдықты тексеру

Автоматтандырылған шабыт сынағы оператордың біліктілігі мен тәжірибесіне тәуелділікті жою мақсатында жасалған, соның арқасында сенімділік артады. Жүйе спектроскопия, спектрометрия және басқа да әдістерге сүйенеді, олар шабыт үлгісін "бақылайды". Осы жүйе екі материалдың арасындағы айырмашылықты анықтай алады, тіпті олардың шабыттары адам көзі үшін бірдей болып көрінеді. Жұмсақ болат Жұмсақ болаттың шабыттары балқытылған темірге ұқсас, бірақ оларда кішкентай жіктер болады және олардың ұзындығы көбірек өзгеріп отырады. Шабыттар ақ түсті болады. Титан Титан темір емес металл болғанымен, көптеген шабыттар шығарады. Бұл шабыттар темірлі металдардан оңай ажыратылады, себебі олар өте жарқын, көзді алаңдататын ақ түсті болады.

Тарих

1909 жылы Будапешттегі инженер Макс Берманн ұшқындық сынақтарды темір материалдарды сенімді түрде жіктеу үшін қолдануға болатынын алғаш рет ашты. Ол бастапқыда көміртек мөлшері мен басты қорытпа элементтеріне қарай әртүрлі темір материалдарды ажырата алатынын мәлімдеді. Сонымен қатар, ол көміртек мөлшерін 0,01% дейін анықтауға болатынын айтты. Цхорн ұшқындық сынақтарды жан-жақты қарастырды. Оның "Төбелес атласы" кітабы және Глэдуиннің "Ұшқындық сынақ" кітабы – бұл тақырып бойынша ең толық екі еңбек саналады.

1980-жылдардың соңына қарай ұшқындық сынақтың өнеркәсіптік қолданылуы бұрынғыдан азайды. 21-ғасырдың басында портативті рентгендік флуоресценциялық жабдықтардың қолжетімділігі зертханалық тәжірибеде оны кеңінен ығыстырды.