Кіріспе

Ричард Фейнманның "QED: Жарық және материяның ерекше теориясы" кітабы – 1985 жылы американ физигі және Нобель сыйлығының лауреаты Ричард Фейнманның кванттық электродинамика (QED) бойынша төрт лекциясының жалпы оқырманға бейімделген нұсқасы. QED ғылыми-популярлық кітап ретінде жазылған, оның стилі әзілге толы, ал кванттық механика математикасы кванттық электродинамикадағы ең қарапайым мәселелерді білімді оқырмандардың өзі шешуі үшін жеткілікті деңгейде берілген. Бұл кітап математикалық егжей-тегжейлілік деңгейімен басқа ғылыми-популярлық кітаптардан ерекшеленеді, оқырманға нақты оқулықта кездесетіндей қарапайым оптикалық есептерді шешуге мүмкіндік береді. Бірақ, әдеттегі оқулықтан айырмашылығы, математика өте қарапайым тілмен түсіндіріледі, есептерді тиімді шешуге, стандартты терминологияны қолдануға немесе осы саладағы одан әрі зерттеулерге ұмтылуға тырысылмайды. Назар, мұндай есептеулерде не болып жатқанының негізгі түсінігін қалыптастыруға бағытталған. Мысалы, комплекс сандарды оқырманға атомдық бөлшектерге бекітілген шағын сағаттарды көзге елестету арқылы түсіндіру арқылы үйретеді. Кітап алғаш рет 1985 жылы Принстон университетінің баспасынан жарық көрді.

Төрт лекция

1. Фотондар Жарық бөлшекейлері Кванттық электродинамика тақырыбына кіріспе ретінде қызмет ететін бірінші лекцияда Фейнман фотондардың негізгі қасиеттерін сипаттайды. Ол фотонның жартылай өткізгіш шыныдан шағылысу немесе өту ықтималдығын қалай өлшеуге болатынын түсіндіреді. 2. Шағылысу мен Өтудің Ерекшеліктері Кванттық мінез-құлық Екінші лекцияда Фейнман фотонның бір нүктеден екінші нүктеге қозғалу жолдары мен бұл шағылысу және дифракция сияқты құбылыстарға қалай әсер ететінін қарастырады. 3. Электрондар және олардың өзара әрекеттесуі Үшінші лекцияда әйгілі екі саңылау эксперименті және Вернер Гейзенбергтің белгісіздік принципі сияқты кванттық құбылыстар сипатталады, соның ішінде фотондардың өтуі мен шағылысуы да түсіндіріледі. Бұдан бөлек, оның танымал "Фейнман диаграммалары" және кванттық электродинамиканың субатомдық бөлшектердің өзара әрекеттесуін қалай сипаттайтыны жайлы ақпарат беріледі. 4. Жаңа сұрақтар Төртінші лекцияда Фейнман кванттық электродинамиканың мәнісі мен оның кейбір мәселелерін талқылайды. Содан кейін ол "физиканың қалған бөлігін" сипаттап, кванттық хромодинамика, әлсіз өзара әрекеттесу және гравитацияға қысқаша тоқталады, сондай-ақ олардың кванттық электродинамикамен байланысын көрсетеді.