Кіріспе

Бірінші ғасырдағы римдік саясаткер, ақын және жазушы Публий Помпоний Секунд Тиберий, Калигула және Клавдийдің билігінде көрнекті мемлекет қайраткері және ақын болды. Ол 44 жылдың қаңтар-маусым кезеңіндегі консулдыққа тағайындалды, Гай Салустий Крисп Пассиеннің орнын басып, екінші консул Тит Статилий Тауруспен бірге қызмет етті. Публий егде жастағы Плиниймен тығыз қарым-қатынаста болды, ол оның өмірбаянын жазған, бірақ ол қазірге дейін сақталмаған.

Атауы

Оның толық аты – Публий Кальвизий Сабин Помпоний Секунд, бұл Германия-Спериордан табылған екі фрагментті жазуда көрсетілген. Біраз уақыт бойы Помпонийдің аты белгісіз болды; Публий Помпилийлердің әдеттегі аты емес еді, ал Олли Саломиес оның Гай болуы мүмкін деген мүмкіндікті талқылайды, бірақ Публий Кальвизий Сабиннің Сполетийде болғандығы куәландырылған, сондай-ақ оның Публий Кальвизий Сабинге асыралып алынғанын "сенімді түрде болжауға болады" деген қорытындыға келді. Оның преномені Публий болғаны, кем дегенде асырап алғаннан кейін, Веиден, консулдығы кезінде, Киренадан, проконсул болғанда, және үшіншісі Могонтиякумнан, Легатус Аугусти про преторе қызметін атқарган кезде табылған жазулармен расталғандай.

Отбасы

Помпонийдің анасы Вистилия болды, ол басқа некелер арқылы Публий Сюллий Руф пен генерал Гней Домиций Корбулоның анасы еді. Оның әкесінің аты белгісіз, бірақ Рональд Сайм оның 16 жылы қосымша консул болған Гай Помпоний Грецин немесе 17 жылы обычный консул болған Луций Помпоний Флакк болуы мүмкін деп ұсынған. Помпонийдің інісі Квинт Помпоний Секунд Тиберий мен Клавдийдің билік кезінде түрлі интригаларға қатысты. Квинт ағасын Тиберийдің ықпалынан қорғауға тырысты.

Саяси мансап

Помпоний 31 жылы консул болған Сеянның досы болды. Сол жылдың қазан айында Сеянды жала жапқаннан кейін, оны өлімге кескеннен соң, халық Сеянмен байланысы бар деп күдікталғандарды іздеп тауып, өлтірді. Тиберий Помпонийді үй қамауына алды, ол 37 жылға дейін сонда тұрды. 37 жылы Тиберий қайтыс болды, ал оның орнына келген Калигула Помпонийді түрмеден дереу босатып, Крит пен Киренаика провинциясының әкімі етіп тағайындады. 40 жылы Калигула Помпонийдің жарты әпкесі Кесонияға үйленді, бірақ 41 жылдың қаңтар айының соңында ол қаза тапты. Калигула қайтыс болғаннан кейін, Клавдий Помпонийдің ағасы Квинт Помпоний Секундты консул етіп тағайындады (Калигула қаза тапқан кезде Римнің консулы және императоры болған). Помпоний өзі, Крит пен Киренаика провинциясының әкімі болып қызмет етіп жүрген кезінде, 44 жылдың қаңтар айынан маусым айына дейін консул болды. Помпоний 50 жылға дейін Крит пен Киренаика провинциясының әкімі болып қызмет етті, содан кейін Клавдий оны Германияның әкімі және легаты етіп тағайындады. 50 жылы Помпоний рим легиондарын шаттарға қарсы жеңіске жеткізіп, Тейтобург орманы шайқасынан аман қалғандарды, қырық жылдық құлдықтан босатып алды. Осының үшін оған "Ornamenta Triumphalia" құрметі берілді. Ол 54 жылға дейін Жоғарғы Германияның әкімі болып қызмет етті. Бұл Помпоний туралы тарихи жазбалардағы соңғы мәлімет болды, Плинийлерден басқа.

Жазбалар

Секунд трагедиялары арқылы ең көп танылды. Оларды Тацит, Квинтилиан және кіші Плиний жоғары бағалап айтқан, тіпті олардың біреуін грамматик Харизий цитаталаған, сондықтан олар көп уақыт өткен соң да оқылды. Бұл трагедиялар алғаш рет Клавдий тұсында сахнаға қойылған. Квинтилиан оның өзі білген трагедия жазушыларынан әлдеқайда басым екенін мәлімдейді, ал Тацит оның әдеби дағдыларына жоғары пікір білдіреді. Секунд грамматика мен стильдің ұсақ-түйектеріне көп көңіл бөлді және осы салада сарапшы ретінде танылды. Оның тақырыптары грек тілінде болды, бірақ бір ғана ерекшелік бар – «Эней» деп аталатын праэткста. Юлий-Клавдий және Флавий кезеңдеріндегі трагедия авторлары көбінесе жоғары әлеуметтік статусы бар адамдар болды, ал олардың туындылары жиі әдеби көркемдеудің жеңіл жамылғысымен жасырылған саяси көзқарастарын білдірді. Оның шығармаларынан тек бірнеше жол ғана сақталған, олардың бір бөлігі «Энейге» жатады.