Кіріспе
Канадалық әнші-күйші және гитарист Брюс Дуглас Кокберн (туған күні 27 мамыр 1945 жыл) – канадалық әнші-күйші және гитарист. Оның ән үлгілері халықтық музыкадан бастап, халықтық және джаз әсерімен жазылған рокқа дейін, тіпті сөйлеуші түсіндірмелерге қоса берілетін дыбыстық ландшафттарға дейін жетеді. Оның өлеңдері руханият, адам құқықтары, экологиялық мәселелер және қарым-қатынастарға деген қызығушылығын көрсетеді, сондай-ақ Орталық Америка мен Африкадағы өмірлік тәжірибелерін бейнелейді. Кокберн бес онжылдыққа созылған мансабында 34 альбомға 350-ден астам ән жазды, оның 22-сі 2018 жылға дейін Канаданың алтын немесе платина сертификатын алды, ал ол Канадада ғана бір миллионнан астам альбом сатты. 2014 жылы Кокберн "Rumours of Glory" атты естелік кітабын жариялады.
Bruce Douglas Cockburn ('/k//oʊ//b//ər//n/ KOHbərn; born May 27, 1945) is a Canadian singer songwriter and guitarist. His song styles range from folk to folk and jazz influenced rock to soundscapes accompanying spoken stories. His lyrics reflect interests in spirituality, human rights, environmental issues, and relationships, and describe his experiences in Central America and Africa. Cockburn has written more than 350 songs on 34 albums over a career spanning five decades, of which 22 have received a Canadian gold or platinum certification as of 2018, and he has sold more than one million albums in Canada alone. In 2014, Cockburn released his memoirs, Rumours of Glory.
Ерте өмір және білім
Кокберн 1945 жылы Онтарио штатының Оттава қаласында дүниеге келді. Ол Квебектің Челси қаласынан тыс жердегі әдесінің шаруашылығында біраз уақыт өткізді, бірақ жасөспірім шағын Оттаваның маңындағы Вестборо қаласында өсті. Оның әкесі Даг Кокберн радиолог болды, кейін Оттава қалалық ауруханасының диагностикалық рентген бөлімінің басшысы болды. 1959 жылы ол әжесінің шатырынан алғашқы гитарын тауып, оны алтын жұлдыздармен әсемдеді және радиодағы хиттерді ойнау үшін пайдаланды. Оның алғашқы гитара ұстазы Хэнк Симс бұл аспапты ойнау мүмкін емес деп мәлімдеген соң, ата-анасы оған жазық сымдары бар Kay аркалық гитарасын және DeArmond пикабын сатып алды. Кейін ол Вестборо Біріккен шіркеуінің органшысы Питер Холлдан фортепиано мен музыка теориясын оқыды, Кокберн мен оның отбасы осы шіркеуге қатысты. Кокберн джаз тыңдап, музыкалық композицияны үйренгісі келді. Холл оны қолдады және досы Боб Ламблмен бірге Холлдың үйінде джаз тыңдап, талқылаумен көп уақыт өткізді. Кокберн Непиан орта мектебінде оқыды, онда оның 1964 жылғы жылнамасындағы суретінде "музыкант болу" деген ниеті жазылған. Бітірген соң, ол Еуропаға кемемен Парижде көшеде музыка ойнап ақша тапты. Кокберн 1964-1966 жылдар аралығында Бостондағы Беркли музыка мектебінде үш семестр оқыды, онда джаз композициясы да оның оқу бағдарламасына кірді. Сол жылы ол оқуын тастап, Оттавадағы The Children тобына қосылды, ол шамамен бір жыл бойы өмір сүрді.
Ерте мансап
1967 жылдың басында ол "Эскуайр" тобының соңғы құрамына қосылды. Сол жазда ол Торонтоға көшіп, бұрынғы "Бобби Крис және Империалдар" тобының мүшелері Марти Фишер мен Гордон МакБэйн, сондай-ақ бұрынғы "Трипп" тобының мүшесі Нил Лиллимен бірге "The Flying Circus" тобын құрды. Топ 1967 жылдың соңында бірнеше материалдарды жазды (олар әлі шығарылмаған), ал 1968 жылдың көктемінде атын "Olivus" деп өзгертті. Осы кезде Лилли (өз атын Нил Мерривезерге өзгерткен) Ливингстоннің саяхатынан келген Деннис Пендритпен ауыстырылды. 1968 жылдың сәуір айында "Olivus" "The Jimi Hendrix Experience" және "Cream" тобының концертін ашты. Сол жазда Кокберн жеке карьераны бастау ниетімен топты таратып жіберді, бірақ Дэвид Виффен, Коллин Петерсон және "The Children" тобының бұрынғы мүшесі Ричард Паттерсонмен бірге "3's a Crowd" тобында ойнауға келісті. Кокберн 1969 жылдың көктемінде "3's a Crowd" тобынан жеке карьерасын жалғастыру үшін кетті. Кокберннің алғашқы жеке өнер көрсетуі 1967 жылы "Марипоса фольклорлық фестивалінде" болды, ал 1969 жылы ол фестивальдің бас жұлдызы атанды. 1970 жылы ол өзі аттас жеке альбомын шығарды. "Going to the Country" синглы RPM канадалық Top 50 хит-парадына енді. Кокберннің гитарада орындау шеберлігі мен ән жазу өнері оған көптеген жанкүйерлерді әкелді. Оның алғашқы туындыларында ауылдық және теңіздік бейнелер, сондай-ақ Киелі кітаптағы теңеулер жиі кездеседі. Діні жоқ отбасында тәрбиеленген ол өмірінің басында христиан дініне келді. Оның 1970-ші жылдардағы көптеген альбомдары христиандық тақырыптарға сілтеме жасайды, бұл өз кезегінде адам құқықтары және қоршаған ортаны қорғау туралы оның ойларына әсер етеді. Оның христиандыққа қатысты сілтемелері XX ғасырдың христиан ақыны Чарльз Уильямстың Грааль бейнесін және теолог Харви Кокстың идеяларын қамтиды. 1970 жылы Кокберн Берни Финкельштейнмен бірге "Golden Mountain Music" музыкалық баспа компаниясын құрды. Ол үш жыл қатарынан, 1971–1973 жылдары "Жылдың үздік канадалық фольклор әншісі" жүлдесін жеңіп алды. 1974 жылы "Juno Awards" сыйлығында "Жылдың үздік канадалық фольклор әншісі" және "Жылдың үздік еркек вокалисі" номинацияларына ұсынылды. Кокберн Канадада көп жылдар бойы танымал болғанымен, 1979 жылға дейін АҚШ-та үлкен жетістікке жете алмады, ол "Dancing in the Dragon's Jaws" альбомын шығарғанға дейін. Альбомның бірінші синглы "Wondering Where the Lions Are" 1980 жылдың маусымында АҚШ-та Billboard Hot 100 хит-парадында 21-орынды иеленді, бұл Кокбернге NBC телеарнасының "Saturday Night Live" бағдарламасына қатысуға мүмкіндік берді. Кокберннің "True North Records" лейблі Италиядағы "Recordi Records" компаниясымен дистрибьюциялық келісімге қол қойды.
1980 және 1990 жылдар
1980 жылдар бойы Кокберннің ән жазуы қалалық, жаһандық және саяси бағытқа көшті, өйткені ол прогрессивті идеяларды қолдауға белсенді түрде қатысты. Оның саяси көңілі алғаш рет Humans, Inner City Front және The Trouble with Normal альбомдарында байқалды. 1984 жылы ол АҚШ-тағы екінші радио хитін шығарды – "If I Had a Rocket Launcher" әні (АҚШ-та 88-орын), ол Stealing Fire альбомына енді. Бұл әнді ол бір жыл бұрын Мексикадағы Гватемала босқындарының лагеріне сапар шегіп, Гватемала әскери тікұшақтарының шабуылына куә болғаннан кейін жазған. Оның саяси белсенділігі бүгінге дейін жалғасуда. Оның халықаралық көзқарасы музыкасындағы әлемдік музыканың көптеген элементтерінде көрінеді, оның ішінде регги және латын американдық музыкасы да бар. 1991 жылы Intrepid Records компаниясы Kick at the Darkness альбомын шығарды, оның атауы Кокберннің "Lovers in a Dangerous Time" әнінен алынған сөз тіркесінен берілген. Альбомда Barenaked Ladies тобының осы әнді орындауы да бар, ол олардың алғашқы Top 40 хитіне айналып, олардың мансабының бастапқы табысына үлкен үлес қосты. U2 тобы да Rattle and Hum альбомындағы "God Part II" әнінде осы лириканы пайдаланды. Сондай-ақ 1991 жылы Торонто Стар газеті жүргізген сауалнамада Кокберннің үш әні Торонтоның барлық уақыттағы ең үздік әндерінің тізіміне енді. 1990 жылдардың басында Кокберн T Bone Burnett-пен бірлесіп Nothing but a Burning Light және Dart to the Heart атты екі альбомды жазды. Соңғысында Кокберн мен Бернеттің жақын досы, әнші-жазушы Марк Хердтың қазасына арналған "Closer to the Light" әні бар. Кокберн Хердты өзінің сүйікті әнші-жазушысы деп жиі айтады және ол Хердқа құрмет көрсеткен көптеген музыканттардың қатарында болды, олар Strong Hand of Love атты альбом мен бейнеклип жасады.
2000 жылдар
2001 жылы Кокберн Торонтодағы Air Canada орталығында Ауғанстаннан босқындарға қаражат жинаған Біріккен Ұлттар Ұйымының донорлық ескерту науқанына арналған Music Without Borders концертінде өнер көрсетті. 2003 жылдың қаңтар айында Кокберн өзінің 21-ші альбомын, You've Never Seen Everything жазуды аяқтады. Ол Emmylou Harris, Jackson Browne, Sam Phillips, Sarah Harmer, Hugh Marsh, Jonell Mosser, Larry Taylor және Steven Hodges-тің қатысуымен жарық көрді. Кокберннің бұрын жарық көрген материалдары Resume, Mummy Dust және Waiting for a Miracle альбомдарында жинақталған. Оның алғашқы хиттер жинағы Anything Anytime Anywhere: Singles 1979–2002, 2002 жылы шықты. Кокберн 2005 жылдың 2 шілдесінде Онтарионың Барри қаласында өткен Live 8 концертінде өнер танытты. Speechless, жаңа және бұрын жарияланған материалдардың аспаптық жинағы 2005 жылдың 24 қазанында жарық көрді. Оның 22-ші альбомы Life Short Call Now 2006 жылдың 18 шілдесінде шықты. Гуманитарлық көмек көрсету және хабар тарату ісінде белсенділік танытып жүрген Канада сенаторы және отставкадағы генерал Ромео Даллер Виктория университетінде Кокбернмен бірге сахнаға шықты. 2008 жылдың 4 қазанында өткен концерт бала-жауынгерлердің қиын жағдайына көмек көрсету мақсатында ұйымдастырылды. 2009 жылы Кокберн Ауғанстанға әскери дәрігер, капитан Джон Кокбернмен кездесу үшін және канадалық әскерлерге концерт беру үшін сапар шекті. Ол 1984 жылғы "If I Had a Rocket Launcher" әнін орындады, ал әскерилер оған уақытша нақты ракеталық гранатомет сыйлады. Кокберн Ауғанстанға жасалған алғашқы шабуылға күмәнді болғанымен, Канаданың ондағы рөлін қолдағанын айтты. 2011 жылы Кокберн Small Source of Comfort студиялық альбомын шығарды. 2018 жылы Кокберннің Bone on Bone альбомы Juno Awards сыйлығында «Жылдың заманауи Roots альбомы» атанды.
Белсенділік
Кокберннің әндері көбінесе саяси мазмұнды, қоршаған орта және жергілікті халықтардың әл-ауқаты туралы алаңдаушылықты көрсетеді. Бейкердің музыканттардың биографиялық сөздігінде былай делінген: "Кокберн әрқашан өзінің туындыларында еркін пікір білдіруге дайын болды, бұл оның танымалдығына зиян келтіретін мәселелер мен моральдық принциптерді қозғады. Филь Окстан кейін ешбір артист мұндай кескілесті саяси ұстанымды қабылдаған жоқ". Ол 1983 жылы Орталық Америкаға сапар шеккен Oxfam қайырымдылық ұйымымен және жер миналарын тоқтату жөніндегі халықаралық науқанмен жұмыс істеді. "Мозамбиктің кеніштері" ("Түнгі қайырымдылық") әні 1995 жылы осы елге жасаған сапары барысындағы оның көріп білгендерін көрсетеді. Кокберн Канаданың унитариандық қызмет комитетімен байланыста, 1987 және 2007 жылдары қайырымдылықпен бірге Непалға екі рет барды. Осы тақырыптарға арналған әндердің ішінде "Егер менде ракеталық гранатомет болса" ("От ұрлау") – Орталық Америкадағы босқындардың жағдайына деген ашулы реакция; "Ұрланған жер" ("Мұғжиза күту") – Британдық Колумбияның Хайда халқының жер талаптары туралы; және "Егер ағаш құласа" ("Үлкен жағдай") – Кокберннің ең танымал әндерінің бірі – Амазонка ормандарын жоюды айыптайды.
Құжаттамалық фильмдер мен саундтректер
Кокберн балалар телесериалы «Franklin» үшін тақырып әнін жазды және орындады. Ол Хью Маршпен бірге Билл Мейсонның режиссерлігімен Канада Ұлттық кино басқармасының «Waterwalker» (1984) деректі фильміне музыка жазды және орындады. Ол сондай-ақ Дональд Шебиб режиссерлік еткен классикалық ағылшын-канад фильмі «Goin' Down the Road» (1970) үшін екі ән жазды. 1998 жылы Кокберн режиссер Роберт Лангпен Батыс Африканың Мали еліне сапар шекті, онда ол «Гремми» сыйлығының иегері, блюз музыканты Али Фарка Туре және ко́ра шебері Тумани Диабатпен бірге музыка орындады. Бір айлық сапарды «Жем өзені» фильмінде көрсетті, ол Монреальдегі «Vues d'Afrique» кинофестивалінде ең жақсы деректі фильм үшін «Regard Canadien» сыйлығын жеңіп алды. Бұл фильм Париждегі Халықаралық экологиялық фильмдер фестивалінде де жарысқа қатысты. 2007 жылы Кокберннің музыкасы Ирвин Уэлстің ең көп сатылған романы «Экстази: Химиялық романстың үш әңгімесі» фильміне енді. 2013 жылы «Брюс Кокберн қақпаны қағып жүр» атты деректі фильм телеарналарда көрсетілді және қысқаша театрлық көрсетілімдерде де ойнады. Жоел Голдберг режиссерлік еткен бұл фильм Кокберннің музыкасы, өмірі мен саясатына ерекше назар аударды. 2018 жылы Кокберн «3 Al Purdys» әнін жинақ альбомға қосты.
1980-2010 жылдар
Кокберн 1982 жылы Канада орденінің мүшесі атанды және 2002 жылы офицер шеніне көтерілді. 1998 жылы ол Канаданың сахна өнеріндегі ең жоғары наградасы – Өмірлік жетістіктері үшін генерал-губернатордың сыйлығын алды. Ол он үш рет Juno сыйлығының иегері болды, ал 2001 жылы 30-шы жылдық Juno Awards салтанатында Канада Музыкалық Даңқ залына енгізілді. Сыйлық беру кезінде U2 тобының Боносы, Джексон Браун, Cowboy Junkies тобының Марго Тимминс және Midnight Oil тобының Питер Гарреттің естелік сөздері жазылып көрсетілді. Сол жылы оған SOCAN Folk/Roots сыйлығы табысталды. Канадалық телерадио хабар таратушылар қауымдастығы 2002 жылдың 22 қазанында Ванкуверде Кокбернді Канадалық телерадио Даңқ залына енгізді. 2002 жылдың 27 қарашасында CBC телеарнасының "Өмір мен уақыт" сериясы Кокбернге арналған "Брюс Кокберннің өмірі мен уақыты" атты арнайы бағдарламасын көрсетті. 2007 жылы Кокберн өзінің төртінші, бесінші және алтыншы құрметті докторлық дәрежесін алды. Мамыр айының басында ол Онтарио штатының Кингстон қаласындағы Куинс университетінен дінтану бойынша құрметті доктор ғылымының дәрежесін алды, ал айдың соңында Канада музыкасына, мәдениетіне және қоғамдық белсенділігіне қосқан өмірінің барлық еңбегі үшін Ньюфаундленд Мемориал университетінің шақыруымен құрметті доктор атанды. Содан кейін ол Британдық Колумбия штатының Виктория қаласындағы Виктория университетінен құрметті докторлық дәрежесін алды. Кокберн бұрын Торонтодағы Йорк университетінен, Беркли музыкалық колледжінен және Нью-Брансуиктегі Сент-Томас университетінен құрметті докторлық дәрежесін алған. 2009 жылы Макмастер университетінің құрметті докторы атанды. 2014 жылдың маусым айында Кокберн Садберидегі Лорантиан университетінен әдебиет бойынша құрметті докторлық дәрежесін және Оттавадағы Карлтон университетінен заң ғылымдарының докторы, Honoris Causa атағын алды.
2010 жылдар
Кокберн 2010 жылы Жер күні Канадасының қоршаған ортаға ерекше үлес қосқандығы үшін сыйлығын және 2012 жылы Елизавета II патшайымының алмаз мерейтойлық медалін алды. 2012 жылдың 19 қарашасында Торонтода өткен 2012 жылғы SOCAN Awards салтанатында ол Канада Композиторлар, Авторлар және Музыкалық Баспагерлер Қоғамының өмірлік жетістіктері үшін сыйлығын алды. 2017 жылдың 15 ақпанында ол Канзас-Ситиде Folk Alliance International ұйымынан Халық дауысы сыйлығын алды. 2017 жылдың 23 қыркүйегінде Кокберн Торонтодағы Масси залында өткен салтанатты шарада Канада Әнші-күйшілер Даңқына енгізілді.
Жеке өмір
Кокберн 1969 жылдан 1980 жылға дейін Китти Маколейге үйленген және осы некеден 1975 жылы туған Дженни деген қызы бар. Ол өзінің мемуарларында христиан дініне келген сәтін сипаттайды. Киттимен Швецияда демалыста болғанда, олардың арасындағы жанжалдан туындаған жеке дағдарысқа тап болды. Ол Исадан көмек сұрап дұға етті. Сол сәтте ол Исаның бөлмеде екенін сезінді, бұл сезім олардың тойында да болған. Кокберн ұзақ жылдар бойы сүйген М. Дж. Ханнеттке 2011 жылы, екінші қызы Иона дүниеге келгеннен кейін көп ұзамай үйленді. 2014 жылға қарай Кокберн мен оның отбасы Сан-Франциско аймағында тұрады, осы жерде Кокберн өзінің мемуарларын жазды.