Кіріспе

Дизайн мәселесін шешудің қайта пайдаланылатын нысаны – бұл жобалау мәселесіне арналған қайта пайдаланылатын шешім. Бұл идеяны архитектор Кристофер Александр енгізді және әсіресе бағдарламалық жасақтама инженериясы сияқты басқа да салаларға бейімделді.

Егжей-тегжейлер

Белгілі бір салаға қатысты дизайн үлгілерінің ұйымдастырылған жинағы үлгі тілі деп аталады. Бұл тіл дизайнерлер кездесетін жағдайларды талқылау үшін ортақ терминология береді. Бұл тілдің элементтері – үлгілер деп аталатын құрылымдар. Әрбір үлгі біздің ортамызда қайта-қайта кездесетін мәселені сипаттайды, содан кейін осы мәселенің шешімінің өзегін сипаттайды, сондықтан сіз осы шешімді миллион рет қайталап, екі рет бірдей істемей-ақ қолдана аласыз. Кристофер Александр жалпы дизайн проблемаларын «қарама-қарсы күштерден» туындайтын деп сипаттайды, мысалы, бөлмеге күн сәулесі түсуін қалау мен жазғы түстен кейін қызып кетпеуіне қатысты қайшылық. Үлгі дизайнерге бөлмеге қанша терезе қою керектігін айтпайды; оның орнына, ол дизайнерге олардың нақты қолданылуы үшін ең жақсы шешімді қабылдауға көмектесетін құндылықтар жиынтығын ұсынады. Мысалы, Александр бөлмеге жарық түсетін жеткілікті терезелер қою керек дейді. Ол мұны жақсы шешім деп санайды, өйткені ол бөлмені пайдаланушылардың қуанышын арттырады деп санайды. Басқа авторлар жылу шығындарына немесе материалдық шығындарына жоғары мән берсе, басқа қорытындыға келуі мүмкін. Үлгінің авторы қай шешімнің «ең жақсы» екенін анықтау үшін қолданатын бұл мәндер үлгіде құжатталуы тиіс. Үлгі құжаттамасында оның қай кезде қолданылатыны түсіндірілуі тиіс. Екі үй бір-бірінен өте ерекшеленуі мүмкін болғандықтан, үйлерге арналған дизайн үлгісі екеуіне де қолдануға жеткілікті кең болуы керек, бірақ дизайнердің шешім қабылдауына көмектеспейтіндей тұйық болмауы керек. Үлгі қолданылуы мүмкін жағдайлардың ауқымы оның контексті деп аталады. Мысалы, «барлық үйлер», «барлық екі қабатты үйлер» немесе «адамдар уақытын өткізетін барлық орындар» болуы мүмкін. Мысалы, Кристофер Александрдың жұмысында автобус аялдамалары мен хирургия орталығының күту бөлмелері «КУТУ ҮШІНІН» үлгісінің контексіне жатады.