Кіріспе

Morris William Travers, FRS (24 қаңтар 1872 – 25 тамыз 1961) – ағылшын химигі, сэр Уильям Рамзимен бірге ксенон, неон және криптон ашылуында жұмыс істеген. Ол Үндістан ғылым институтының алғашқы директоры және негізін қалаушы болды.

Ерте өмір

Траверс Лондонның Кенсингтон ауданында, дәрігер және хирург Уильям Траверстің (1838-1906) ұлы ретінде дүниеге келді, ол антисептикалық хирургиялық техниканың алғашқы дамушыларының бірі болған. Оның анасы Энн Покок еді. Траверс Рамсгейт, Уокинг және Бланделл мектептерінде білім алды.

Мансап

Содан кейін ол Университет колледжіне оқуға түсіп, сэр Уильям Рамзимен жұмыс істей бастады. Траверс Рамзиге жаңадан ашылған аргон және гелий газдарының қасиеттерін анықтауға көмектесті. Олар минералдар мен метеориттерді қыздырып, басқа газдарды іздеді, бірақ таба алмады. 1898 жылы олар көп мөлшерде сұйық ауа алып, фракциялық дистилляция жасады. Ең аз ұшқыш фракцияның спектрлік талдауы криптонның бар екенін көрсетті. Олар аргон фракциясындағы төмен қайнау температуралы компонентті іздеп, неонды ашты. Соңында, криптонмен бірге тіпті аз ұшқыш болатын ксенон да спектроскопиялық әдіспен анықталды. Ол зерттеулердің барлық мән-жайын білген және 1956 жылы сэр Уильям Рамзидің өмірбаянын жазды: "Сэр Уильям Рамзидің өмірі, К.С.Б., Ф.Р.С". 1901-1902 жылдары Рамзи Үндістан үкіметінен ғылым институтын құру жөнінде кеңес беруді сұрады. Рамзи Траверсті осы институттың директорына үміткер ретінде ұсынды және 1906 жылы Траверс Үндістан Ғылым институтының директоры болып тағайындалды. Институтты Императорлық ғылым және технология колледжінің үлгісінде құру жоспарланған, бірақ Траверс Тата отбасымен, әсіресе Дж.Н. Татаның өсиетінің шарттарын түсіндіруде келіспеушіліктер тудырды. Институт 1911 жылғы маусымда төрт факультетпен жұмысын бастады: жалпы химия, органикалық және қолданбалы химия, сондай-ақ электр инженериясы. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда ол Ұлыбританияға оралып, Duroglass Limited компаниясында шыны өндірісін басқарды. 1920 жылы ол Ф.В. Кларкпен бірлесіп Travers and Clark Ltd. компаниясын құрды, ол жоғары температуралық пештер мен отын технологиясымен, соның ішінде көмірді газдандырумен айналысты. 1927 жылы ол Бристольге қолданбалы химияның құрметті профессоры болып қайтып келді. Траверс криогеника саласындағы зерттеулерін жалғастырып, сұйық газдардың температурасын дәл өлшеді. Ол сондай-ақ Еуропада бірнеше тәжірибелік сұйық ауа зауыттарын салуға көмектесті. Ол Глостерширдегі Строуд қаласында қайтыс болды.