Кіріспе

Тува музыка тобы Huun Huur Tu (Хуун Хуур Ту) – Моңғолия-Ресей шекарасында орналасқан Ресей Федерациясының Тува Республикасынан шыққан музыка тобы. Олардың музыкасы көмей ән салуды қамтиды, онда әншілер бір дыбыс пен оның обертондық дыбыстарын бірдей орындайды, соның нәтижесінде екі немесе үш дыбыс бір уақытта естіледі. Обертондық дыбыс флейта, сыбызғы немесе құс сияқты естілуі мүмкін, бірақ ол толығымен адам дауысының өнімі. Топ негізінен тувалық игіл, хомус (тувалық жақ гармоникасы), дошпулуур және дүнгүр (шаман барабаны) сияқты жергілікті аспаптарды пайдаланады. Дегенмен, соңғы жылдары топ гитара сияқты батыс аспаптарын таңдап қолдана бастады. Хуун Хуур Ту тобының музыкасы негізінен тувалық халық музыкасына құрылған, бірақ олар батыс аспаптары мен электрондық музыканы да пайдаланумен тәжірибе жүргізеді.

Тарих

Кунггуртуг (,) кьомейлік квартеті 1992 жылы Кайгал оол Ховалиг, ағайынды Александр мен Саян Бапа және Альберт Кувезин құрды. Көп ұзамай топ өз атын "күн сәулелері" (сөзбе-сөз "күн бұрғысы") дегенді білдіретін Хуун Хуур Ту деп өзгертті. Олардың музыкасының негізгі бөлігі – тувалық халық әндері, көбінесе тува даласының немесе жылқылардың бейнелері жиі кездеседі. Ансамбль келесі жылы "60 Horses In My Herd" атты алғашқы альбомын шығарды. Альбом Лондон мен Милл Вэллидегі (Калифорния) студияларда жазылды. Ал жаздырулар басталған кезде Кувезин топтан шығып, рокқа бағытталған Yat Kha тобын құрды. Кувезиннің орнына бұрын Ховалиг пен Конгар оол Ондармен "Тува" ансамблінде жұмыс істеген Анатолий Куулар келді. Жаңа құрам "Жетімнің зар-сызы" әнін Нью-Йорк пен Мәскеуде жазды және 1994 жылы шығарды. 1995 жылы алғашқы екі альбомды продюсерлік еткен Александр Бапа топтан шығып, толық уақытты продюсерлік карьерасын бастады. Оның орнына бұрын Ресей мемлекеттік "Сибирский сувенир" ансамблінің мүшесі болған Алексей Сарыглар келді. 1997 жылы Нидерландыда жазылған If I'd Been Born An Eagle атты үшінші альбомы жарық көрді. 1999 жылдың басында топ өзінің төртінші альбомын шығарды, Where Young Grass Grows. Хуун Хуур Ту 2000 жылы BBC Music Live шарасына қатысты. Келесі жылы топ өзінің алғашқы концерттік альбомын шығарды. 2003 жылы Куулар топтан шығып, оның орнына хомей және тува аспаптарының тәжірибелі оқытушысы Андрей Монгуш келді. Монгуш топта қысқа уақыт болды, 2005 жылы оның орнын бұрын Yat Kha тобында танымал болған Радик Тюлюш басқарды. 2015 жылдың наурызында Хуун Хуур Ту Пекиндегі Stallion Era басқарушы компаниясымен келісімшартқа отырды.

Ынтымақтастық

Топ құрылғаннан бері Хуун Хуур Ту көптеген жанрдағы музыканттармен, мысалы, Фрэнк Заппа, Джонни "Гитара" Уотсон, Кодо барабаншылары, The Moscow Art Trio, Kronos Quartet, The Chieftains және болгар әйелдер әншілері тобы Angelite-пен ынтымақтастық етті. Олардың "Eternal" атты альбомы андеграундтық электронды музыкант Кармен Риццомен бірлесіп жасалған туынды. Хуун Хуур Ту Нью-Йорк негізді блюз тобы Хазмат Модиннің дебюттік альбомы Bahamut-тың үш әнінде ойнады. 2010 жылдың қаңтар айында Хазмат Модин Хуун Хуур Ту-мен қайта жаздыру жоспарларын жариялады.