Кіріспе

Цифрлық музыкалық аспап

Ensoniq Performance Sampler (EPS) – нарықтағы ең алғашқы, қолжетімді үлгілеу құрылғыларының бірі. Ол 1988 жылдан 1991 жылға дейін Ensoniq компаниясы АҚШ-тың Пенсильвания штатындағы Малверн қаласында өндірілді. EPS – 13 биттік үлгілеу құрылғысы және ол бұрынғы Mirage-ді алмастырды, ол нағыз алғашқы қолжетімді үлгілеу пернетақтасы саналды. EPS-тің интерфейсі қарапайым, пайдалануға оңай, тікелей орындауға бағытталған, конфигурацияланатын басқару элементтері бар. Онда екі процессор болғандықтан, ол бір уақытта сегіз аспапты жүктей және ойната алады (ал тағы сегізін резервте сақтайды). Дисплейі – 22 таңбалық, бір жолды вакуумдық люминесценттік дисплей. Ол кіріктірілген дискеталық дискіден (Sony немесе Matsushita-дан алынған) немесе кеңейту бөліміне қосылған SCSI дискінен жүктеледі. EPS-тің бортында 256 Кворд жад бар. Ensoniq 2x (512 Кворд) жад кеңейткішін және 4x (1 Мворд) жад кеңейткішін SCSI интерфейсімен ұсынды. Maartists компаниясы 4x және 8x жад кеңейткіштерін ұсынды, бұл жалпы 2 Мворд RAM-ға мүмкіндік берді. Қосымша RAM ұзағырақ және жоғары сапалы үлгілерді алуға мүмкіндік береді. "2x" кеңейткіште 1x256Kbit және үш 4x256Kbit чипі бар, жалпы алғанда 13x256Kbits, сонымен қатар бортындағы жадқа қоса. EPS-тің ерекшелігі – 13 биттік үлгілік жад сөзінің ұзындығы, ол 16 биттік сөздің ең маңызды биттеріне сол жақтан орналастырылған. EPS екі жақты, екі тығыздықты 3,5 дюймдік дискілерді пайдаланады, әр тректе он 512 байттық секторлары бар 800к форматталған. Ол сондай-ақ Ensoniq Mirage үлгілік дискілерін оқи алады (бірақ жаза алмайды). EPS MIDI-ді қолдайды және басқа аспаптарды басқару құралы ретінде немесе PC немесе Macintosh-қа қосылуы мүмкін. EPS 16 Plus үлгінің мөлшерін 16 битке дейін арттырып, 24 биттік эффект жүйесін қосты. Басқа да жақсартулар: SCSI интерфейсінде CD-ROM қолдауы және операциялық жүйе мен сүйікті дыбыстарды сақтау үшін FlashBank жады.

Құрылыс

Пернетақта қалың пластиктен жасалған, қою сұр түсті, 61 салмақты пернесі бар. Тағайындалатын питч, модуляция дөңгелектері және екі дауыстық таңдау батырмасы бар. Құрылғының ішкі бөлігіне пернетақтаның алдыңғы жағындағы төрт бұранданы шешіп, артқы жағындағы иілмелі басқару панелін ашу арқылы қол жеткізуге болады. Бүкіл құрылғыны арнайы операциялық жүйе арқылы конфигурациялауға болады (соңғы нұсқасы EPS үшін 2.49, ал EPS 16 Plus үшін 1.30 болды). Жүйе дискетадан жүктеліп іске қосылғаннан кейін, полифониялық сенсорлық пернетақтаны калибрлеу кезінде "Пернетақтаны түзетуде, қол тигізбеңіз" деген хабарламаны көрсетеді. EPS 16 Plus операциялық жүйені қосымша FlashBank жадында сақтай алады, бұл жүктеу дискісін қажет етпейді. Опциялық шығыс кеңейту модулі құрылғының сегіз жеке моно шығысына қол жеткізуге мүмкіндік береді, бұл әрбір жүктелген үлгі үшін деңгейлер мен эффектілерді бөлек араластыруға мүмкіндік береді. EPS-тің негізгі шектеулері – оның өзгеше дискілік форматы және кейіннен Ensoniq компаниясының қазіргі иесі Creative Technology компаниясынан қолдаудың болмауы болды. Екі құрылғының 19 дюймдік тіктөртбұрышты корпустағы нұсқасы да шектеулі санда қол жетімді болды. Бұл модель 1991 жылы шыққан EPS 16 Plus модельімен алмастырылды. EPS 16 Plus EPS-ке өте ұқсас. Оның басты ерекшелігі – ендірілген DSP эффектілері және стерео аудио маршрутизациясы. 16 биттік аудиоға жаңартудың нәтижесінде EPS 16 Plus-тағы шығыс кеңейтуші өзгеше, оның орнына жаңа эффект чипінен бұрынғы үш жұп стерео шығыс береді.

Қолдану

EPS – өнімділік семплері. Негізгі процессордан басқа, арнайы дыбыс машинасы бар, сондықтан басқа семпл жүктеліп жатқанда ойнау мүмкіндігі қарастырылған. Негізгі процессор кіріс-шығысты (I/O) басқарады, ал дыбыс машинасы үзіліссіз дыбыс шығаруды қамтамасыз етеді – осы мүмкіндік EPS-ті тікелей эфирде өте пайдалы етеді. Интерфейс, біржолғы люминесценттік дисплей арқылы жұмыс істесе де, функционалдықты режимдер мен беттерге бөлу арқылы барлық функцияларға жылдам қол жеткізуді ұсынады. Режимдер: жүктеу, команда және өңдеу. Беттер: аспап, тізбек, MIDI және жүйе. Сегіз бағдарламаланатын батырмадан басқа, онда сандық панель (0–9), төрт курсор батырмасы, мән сырғанауы және «Иә» – «Жоқ» батырмалары бар. Функционалдықтың басым бөлігіне үш басудан кем уақытта қол жеткізуге болады: Режим – Бет – Сандық панель. Сондай-ақ, семплдеу үшін арнайы батырма және кіріктірілген секвенсер үшін үш батырма бар. EPS 16 Plus эффектілер DSP-ін конфигурациялау үшін де арнайы батырмаға ие. Қызықты факт: Команда ENV1 бетінде бағдарламалық қамтамасыз ету туралы ақпарат, жасаушылардың есімдері, DC Offset реттегіші және пернетақта калибрлеу командасы бар құпия мәзір жасырылған.

Құрал

Аспаптар беттеріне өту үшін, алдымен Режимді (Жүктеу, Командалау немесе Өңдеу) басу керек, соның арқасында EPS-тен алынған үлгілерді жүктеу, өңдеу және түзетуге қатысты функциялар пайда болады. Аспаптарда әрқайсысы өз ADSR конвертімен және пернетақта диапазонымен жабдықталған бірнеше жеке үлгілер болуы мүмкін, олар Қабаттарға қосылады. Циклдық редактор конверттерді, өту эффекттерін, үлгінің басталу және аяқталу нүктелерін, сондай-ақ циклдық нүктелерді нақты уақыт режимінде анықтауға мүмкіндік береді. Кез келген дерек көзі арқылы циклдың басталуын модуляциялау арқылы күрделі, өзгеріп отыратын дыбыстар жасауға болады. EPS 16 Plus құрылғысында Transwave циклдық режимі бастапқы нүктені дәл "бір циклдық" қадамдармен модуляциялауға мүмкіндік береді, бұл PPG Wave құрылғысының әсеріне ұқсас нәтиже береді. Ensoniq нұсқаулықтары жаңа дыбыстарды үлгілеу және өңдеуге арналған сапалы оқулықтарымен танымал болған.

Тізбе

Тізбелер беттері сізге тізбектер мен әндерді анықтауға мүмкіндік береді. Қарапайым кванттау және жеке тізбек элементтерін түзетуге арналған қарапайым, бірақ тиімді қадамдық редактор қол жетімді. Бір уақытта сегіз аспапты ойнатуға болатын тізбектер ән қадамдарына біріктіріледі. Әндерді құрастырғанда, ән қадамын құрайтын әрбір тізбектің қайталану санын анықтай аласыз. Бұл әнді жазу мен аранжировкалауды салыстырмалы түрде жеңілдетеді. Тізбектердің жұмыс ілеуі үшін аспаптар сегіз аспаптық банктердің біріне дұрыс ретпен жүктелген болуы керек. Аспаптардың банктерін сақтауға болады, оларды ән тізбектері арқылы жүктеуге болады, сонда әнді жүктеген кезде барлық қажетті дыбыстар дұрыс орындарға жүктеліп, секвенсерді іске қосқанда бәрі ойнатылады. EPS 16 Plus-та әсер де банкке тағайындалады.

MIDI

EPS өзінің 61 пернесінде полифониялық сенімділік қолдайды, осылайша MIDI контроллері ретінде кең ауқымды экспрессияға мүмкіндік береді. MIDI арқылы SysEx хабарламалары қолданылады, және бірнеше MIDI каналдарда бір уақытта хабар жіберуге және алуға болады.

Жүйе

Негізгі процессордан өзге арнайы дыбыс қозғалтқышын қолдану арқасында дыбыс жасау және дискілік I/O жеке басқарылады. Бұл «ойнау барысында жүктеу» мүмкіндігін қамтамасыз етеді, ол сол кездегі ерекше жаңалық еді. Пайдаланушы EPS-ті қосып, дыбыстарды ойнату кезінде жаңаларын жүктей алады. Содан кейін жаңа дыбысты үлгілеп алғанда, жаңа үлгіңізді сақтауға жеткілікті дискета қалмағанын байқауыңыз мүмкін. EPS операциялық жүйесі сізге тағы бір дискетаны пішімдеуге және жүйе функциясы аудио ойнатуға кедергі келтірмей жаңа дыбысты сақтауға рұқсат береді. Пайдаланушыға бағытталған тәсіліне сай, EPS жүктеу дискісінде сэмплерді іске қосу үшін қажеттінің бәрі ғана емес, сонымен қатар өзін-өзі көшіруге болатын нұсқасын жасау мүмкіндігі бар кішкентай операциялық жүйе де бар. Бұл бұрынғы Mirage сэмплерінен жақсырақ еді, себебі ол үшін пішімдеу бағдарламасы бар арнайы жүктеу дискісі қажет болды және өзінің жүктеу дискілерінің көшірмелерін жасау мүмкін емес еді.