Джеймс Хиллдің 1968 жылғы ағылшын тіліндегі тақырыпша жүйесі
Teeline Shorthand
Teeline – 1968 ж. Джеймс Хилл жасаған ағылшын тілі үшін жылдам жазу жүйесі. Оқуы оңай, 150 сөз/мин жылдамдыққа жетеді. Неміс, швед тілдеріне бейімделеді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1968 жылы Джеймс Хилл жасаған ағылшын тілінің стенографиялық жүйесі.
Shorthand system for English developed in 1968 by James Hill
Teeline – Джеймс Хилл, Питман стенографиясының оқытушысы, 1968 жылы жасаған стенографиялық жүйе. Ол негізінен Ұлттар Достастығында ағылшын тілінде жазу үшін қолданылады, бірақ неміс және швед тілдері сияқты басқа герман тілдерінде де қолдануға болады. Оның басқа стенографиялық жүйелерге қарағандағы артықшылығы – оңай және жылдам игерілуі, сондай-ақ қолданушылар өздерінің сөз тіркесімдерін жасау арқылы минутына 150 сөздей жылдамдыққа жету мүмкіндігі. Teeline-нің алфавит және дауысты белгілерден тұратын негізгі теориясын пайдаланып көптеген сөздерді жазуға болады, бірақ оның кеңейтілген теориясын меңгеру қолданушыларға минутына 100 сөзден асып түсетін жылдамдыққа қол жеткізуге мүмкіндік береді. Teeline теориясының мысалдарына әріптердің (CM, CN және PL сияқты) біріктірілімі және R принципі жатады. Teeline-де әріптерді екі еселеу де жиі қолданылады – бұл D, T, L, M және W әріптерінің сызықтарын ұзарту арқылы олардан кейін R әрпі келетінін көрсетеді, мысалы, "D" әрпінің сызығы ұзартылғанда "DR", ал "M" әрпі "MR" болады. Жиі кездесетін жұрнақтар мен префикстерді (мысалы, "under", "multi", "trans", "nce", "nch", "able" және "ing") қысқарту арқылы жазу жылдамдығын едәуір арттыруға болады.
Teeline is a shorthand system developed in 1968 by James Hill, a teacher of Pitman Shorthand. It is mainly used for writing English within the Commonwealth of Nations, but can be adapted for use by other Germanic languages such as German and Swedish. Its strength over other forms of shorthand is fast learning, and speeds of up to 150 words per minute are possible, as it is common for users to create their own word groupings, increasing their speed. It is possible to write most words using basic Teeline theory, which consists of the alphabet and vowel indicators, but learning advanced Teeline theory allows users to increase their speed to well in excess of 100 words per minute. Examples of Teeline theory include blending of letters (such as CM, CN and PL) and the R principle. Doubling is also commonly used in Teeline this involves lengthening the outlines for D, T, L, M and W to indicate that an R comes after these outlines for example, the "D" outline becomes "DR" when it is lengthened, and "M" becomes "MR". Speed can be dramatically increased through the use of reduced suffixes and prefixes that occur frequently, such as "under ", "multi " and "trans ", along with " nce", " nch", " able" and " ing".
Бейімделулер
Тieline негізінен ағылшын тілінде қолданылса да, бұрын басқа тілдерге, атап айтқанда, валлий, француз, неміс және испан тілдеріне бейімделген.
Although Teeline is used primarily in English, it has been adapted to other languages in the past, namely Welsh, French, German, and Spanish,.
Белгілі пайдаланушылар
Алястер Кэмпбелл Ұлыбритания Премьер-Министрі Тони Блэрдің баспасөз хатшысы болып қызмет еткенде, күнделіктерін жазу үшін Teeline жүйесін қолданды. Оның 120 сөз/мин жылдамдықпен жаза алатыны айтылады. Кейін Кэмпбеллдің ұстазы оның сыныпта бірінші болғанын және басқалардан бұрын минутына 100 сөз жаза алғанын хабарлады. Алайда, журналист және медиа сарапшысы Рой Гринслейд цифрлық дәуірде стенографияның маңыздылығына күмән келтірді, сонымен қатар сот тағайындаған сарапшының репортердің түсініксіз жазуын оқи алмаған жағдайды мысалға келтірді. Британдық парламент депутаты Мег Хиллиер Teeline жүйесін сағатына 100 сөз жылдамдығымен қолданатынын және өзінен жылдамырақ сұрақ қоятын кез келген тілшіге күдікпен қарайтынын мәлімдеді. Cavendish Press компаниясының өкілі Джон Харрис Teeline-ді оқыту бағдарламаларынан шығарып тастау оқушыларды дамыту мүмкіндігінен айырады дейді. "Стенография – жан-жақты тілшіні даярлайды, бірақ осы курстарсыз, олар "Дел Бой" дипломына тең", - деді ол UK Press Gazette газетіне берген сұхбатында.
Alastair Campbell used Teeline to write his diaries while serving as spokesman for UK Prime Minister Tony Blair. He has claimed to have 120 wpm ability. Campbell's tutor later reported that he was first in his class, reaching 100 wpm before others. But journalist and media commentator Roy Greenslade has questioned the value of shorthand in the digital era, noting an instance where a reporter's scrawl could not be read by a court appointed expert. British MP Meg Hillier has said she wields Teeline at 100 wpm and is wary of any reporter who fires questions at her faster than she herself could jot down. Jon Harris of Cavendish Press says training programmes that omit Teeline are short changing their trainees. "Shorthand makes for a more rounded reporter; yet without it some of these courses are just 'Del Boy' degrees," he told the UK Press Gazette.
Танымал мәдениетте
Тилин Будапешт кафе оркестрінің "The Gaelic Chronicles" альбомының обложкасында пайда болды. Скрипкашы Кристиан Гаррик бір сұхбат кезінде журналисттің стенография қолданғанын көріп, таң қалды және одан альбом обложкасына сөздерді жазуды сұрады. Теeline американдық "Ханна" телесериалының екінші маусымының алтыншы бөлімі "Енді сіз бізбенсіз" атты эпизодында журналистің басқалар оқуы қиын жазбаларды вести үшін қолданатын әдісі ретінде айтылады. Бұл ағылшын-француз "Жұмақтағы өлім" телесериалының жетінші маусымының алтыншы бөлімі "Қастандыққа арналған медитация" эпизодында маңызды кезбен берілген.
Teeline appears on the cover of the album The Gaelic Chronicles by The Budapest Café Orchestra. Fiddler Christian Garrick said he was astounded to find a reporter using shorthand during an interview, and asked her to scrawl the words for the album cover. Teeline is referenced in "You're with us now", the sixth episode of the second season of the American television show Hanna, as a journalist's method for keeping notes that cannot be easily read by others. It supplies a clue in episode 6 of series 7 of the Anglo French TV show Death in Paradise entitled "Meditated in Murder".