Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бомозен көлі (/ˈbɑːmzɪn/ BAHmuhzeen) – АҚШ-тың Вермонт штатының батыс бөлігіндегі Кастлтон және Хаббардтон қалаларында орналасқан тұщы сулы көл. Бұл штаттың шекарасы ішінде толығымен жатқан ең үлкен көл, оның су бетінің ауданы шамамен 4 км² құрайды. Көл мұздық әрекеті нәтижесінде пайда болған, орташа тереңдігі және ең көп тереңдігі сәйкесінше белгілі бір шамада. Ол белгілі бір аумақтан су жинап, бес ірі арна арқылы толады және Кастлтон өзеніне құйылады, ол Поултни өзенінің саласы болып табылады. Поултни өзені өз кезегінде Шамплен көлінің оңтүстік жағындағы Шығыс шығанағына қарай ағып өтеді. Бомосен мемлекеттік паркі көлдің батыс жағалауының бір бөлігін алып жатыр. Көлдің айналасындағы қалған жердің көп бөлігі жеке меншікте. Көлде мемлекеттік саябақтан басқа, қоғамдық жағажай, қайық тұрақты жерлер және қайық түсіру алаңдары сияқты демалыс орындары бар. Көлдің маңында шамамен 1000 үй, сондай-ақ мейрамханалар және басқа да коммерциялық мекемелер орналасқан.
Lake Bomoseen (/'//b//ɑː//m//ə//z//iː//n/ BAHmuhzeen) is a freshwater lake in the western part of the U. S. state of Vermont in the towns of Castleton and Hubbardton in Rutland County. It is the largest lake that lies entirely within the state's boundaries, with a surface area of approximately The lake was formed by glaciation and has an average and maximum depth of and , respectively. It drains a watershed, has five major inlets, and empties to the Castleton River, a tributary of the Poultney River, which in turn flows west to East Bay at the southern end of Lake Champlain. Bomoseen State Park occupies a portion of the lake's western shoreline. Most of the remaining area around the lake is privately owned. The lake has such recreational accommodations as a public beach, marinas, and public boat launches, in addition to the state park. There are approximately 1,000 residences around the lake, as well as restaurants and other commercial facilities.
Тарих
Миллиондаған жылдар бұрын, мұхит түбінде жиналған саз қысылып, тақталы тасқа айналды. Мұхит түбінің көтеріліп, Такония тауларын құраған кезде, ыстық пен қысым тақталы тасты одан да қатты шайыр тасқа айналдырды. Бомосен көлі, осы қатардың батыс жағындағы төменгі төбелермен қоршалған аңғарда жатыр. Такониктер – Вермонт штатындағы шайыр тас өндірілетін аймақ, ал аймақтың тарихы Вермонттың шайыр тас индустриясының өркендеуі мен құлдырауымен байланысты. Бомосен мемлекеттік саябағында бірнеше карьер ойықтары мен олардың жанындағы түрлі-түсті шайыр тас үйінділері бар. Бұл карьерлер Глен көлі мен Бомосен көлі арасында орналасқан 60-70 ғимараттан тұратын Батыс Кастлтон темір жолы және Шайыр тас компаниясын шайыр таспен қамтамасыз етті. Саябақта бірнеше шайыр тас ғимараттары мен негіздер сақталған, ал байланыс станциясында өздігінен жүруге арналған Шайыр тас тарихы туралы буклет қолжетімді. 1920 жылдары әдеби сыншы Александр Вуллкотт Нешобе аралын сатып алды, ол Алгонкин дөңгелек үстелінің мүшелері үшін демалыс орны және ойын алаңы ретінде пайдаланылды. Бұл топқа Харпо Маркс та кірді. Вуллкотт "Нешобе аралы клубы" деп аталатын тағы бір топ құрды. Бұл топқа Лоренс Оливье, Хелен Хейс, Вивьен Ли, Ринг Ларднер, Дороти Паркер, Ноэль Ковард, Торнтон Уайлдер және Уолт Дисней кірді.
Millions of years ago, clays that accumulated on the ocean floor compressed into shale. When the ocean floor uplifted to form the Taconic Mountains, heat and pressure metamorphosed the shale into much harder slate. Lake Bomoseen nestles in a valley surrounded by some of the lower hills on the western side of the range. The Taconics are the slate producing region of Vermont, and the area's history parallels the rise and fall of Vermont's slate industry. Bomoseen State Park has several quarry holes and adjacent colorful slate rubble piles. These quarries provided slate for the West Castleton Railroad and Slate Company, a complex of sixty to seventy buildings that stood between Glen Lake and Lake Bomoseen. Several slate buildings and foundations remain in the park, and a self guided Slate History Trail brochure is available at the contact station. In the 1920s, literary critic Alexander Woollcott owned Neshobe Island, which served as a retreat and playground for members of the Algonquin Round Table. Visitors from that group included Harpo Marx. Wollcott created another group called the Neshobe Island Club. This group of visitors included Laurence Olivier, Helen Hayes, Vivien Leigh, Ring Lardner, Dorothy Parker, Noël Coward, Thornton Wilder, and Walt Disney.
Қорғау
Оспарилер бірнеше онжылдық бұрын Вермонт штатында және АҚШ-тың көп бөлігінде пестицидтердің салдарынан дерлік жойылды. ДДТ тағам тізбегіне еніп, химиялық заттар жұмыртқа қабықтарын жұқалап, сынғыш еткендіктен оспарилердің саны күрт азайды. Орталық Вермонт мемлекеттік қызметі 15 жылдан бері штатпен бірлесіп оспарилерді қалпына келтіру жұмыстарын жүргізіп келеді, гидроэлектр станцияларына платформалар орнатып, буферлік аймақтар құрып, Вермонт тұрғындарына осы құстарға кеңістік қажеттігі туралы түсіндіру жұмыстарын жүргізуде. Бомосен көлінде платформа орнату мәселесі қарастырылуда. Соңғы жылдары Бомосен көлінде оспарилердің кездейсоқ көрінуі тіркелді. 1950 және 60-жылдардағы пестицидтердің қолданылуы салдарынан аққалбас бүркіттер де зардап шекті. Соңғы жылдары Бомозен көлінің ортасындағы Нешобе аралында аққалбас бүркіттердің ұя салу орыны пайда болды, мұнда бүркіттер көлде көптеп кездесетін троту, бас және басқа да балық түрлерімен қоректенеді.
Ospreys were virtually wiped out in Vermont and most of the United States by pesticides decades ago. DDT got into the food chain, and osprey populations plummeted as the chemical made their eggshells thin and brittle. Central Vermont Public Service has worked on osprey restoration efforts with the state for over 15 years, installing platforms at hydroelectric facilities, creating buffer zones and educating Vermonters on the birds' need for space. A platform is under consideration at Lake Bomoseen. There have been occasional osprey sightings on Lake Bomoseen over the last few years. Bald eagles were also victims of the pesticide use of the 1950s and 60s. In recent years, there has been a bald eagle nesting site on Neshobe Island, in the center of Lake Bomoseen, where the eagles feed on trout, bass and other fish species that are plentiful in the lake.
Дау
Бомосен көлінде бұрыннан бері жат арамшөптердің таралуы байқалған. 1980 жылдардың басына қарай, Еуразиялық сулы жапырағы (Myriophyllum spicatum) көлдегі басым арамшөп түріне айналды. Еуразиялық сулы қанатқақ – түрлі экологиялық жағдайларда тіршілік етуге бейімділігіне байланысты бақылауы қиын енгізілген түр. Бір кезде сулы жапырақ көлдің бір бөлігін жауып, оның ойын-сауық және коммерциялық мақсатта қолданылуына кедергі келтірді. Вермонт штатының Қоршаған ортаны қорғау департаментімен шарттық негізде жұмыс істейтін Миддлбери колледжінің ғалымдары осы мәселені шешу үшін жергілікті сулы кеміргішті (Euhrychiopsis lecontei) енгізді. Басқа көлдерде судағы гербицидтер сияқты басқа да емдеу шаралары қолданылған. Соңғы жылдары, көп жылдық алдын алу әрекеттеріне қарамастан, зебра мидиялары Бомосен көліне еніп келді.
Lake Bomoseen has had a long history of invasive weed problems. By the early 1980s, Eurasian watermilfoil (Myriophyllum spicatum) was the dominant weed species in the lake. Eurasian watermilfoil is an introduced species that is difficult to control due to its ability to survive in various environmental conditions. At one point the watermilfoil covered of the lake, impairing its recreational and commercial uses. Researchers from Middlebury College working under contract for the Vermont Department of Environmental Conservation introduced a native aquatic weevil (Euhrychiopsis lecontei) to help combat the problem. Other treatments such as the aquatic herbicide Sonar have been used at other lakes. In recent years, zebra mussels have entered Lake Bomoseen after many years of attempted prevention.