Кіріспе

Неміс ботанигі (1823–1894)
Натанаэль Прингсхайм (30 қараша 1823 – 6 қазан 1894) – неміс ботанигі болған.

Өмірбаян

Натанаэль Прингсхайм Пруссия Силезиясының Ландсберг қаласында дүниеге келді және Бреслау, Лейпциг және Берлин университеттерінде білім алды. 1848 жылы «De forma et incremento stratorum crassiorum in plantarum cellula» диссертациясы бойынша философия докторы ғылымын бітіріп, 19 ғасырдағы үлкен ботаникалық қайта жанданудың жетекшісі болды. Оның ғылыми фикологияға қосқан үлесі ерекше қызығушылық тудырды. Прингсхайм өсімдіктердің осы класында жыныстық процестің болуын бірінші болып көрсеткендердің бірі болды және ол өзінің байқауларынан жыныстық табиғатына қатысты маңызды қорытындылар жасады. Француз зерттеушілері Гюстав Адольф Тюрет (1817–1875) және Жан Батист Эдуард Борне (1828–1911) –мен бірге Прингсхайм балдырлар туралы ғылыми білімнің негізін қалаушылардың бірі саналады. Бұл саладағы зерттеулерінің ішінде Ваухерия (1855), Оедогония тұқымдастары (1855–1858), Колеохаеталар (1860), Гидродиктион (1861) және Пандорина (1869) туралы зерттеулерді атауға болады; соңғы еңбегі «Зооспоралардың жұптасуы туралы бақылаулар» деп аталды. Бұл өте маңызды жаңалық болды; Прингсхайм зооспоралардың жұптасуын жыныстық көбеюдің бастапқы түрі деп дұрыс бағалады. Теңіз балдырларының Sphacelariaceae тұқымдасының морфологиялық дифференциациялану процесіне арналған еңбегі (1873) эволюциялық мәселелерді қарастыратындықтан үлкен қызығушылық тудырады; авторлардың көзқарасы Дарвиннің емес, Карл Нэгелидің (1817–1891) көзқарасына жақын. Прингсхаймнің алгологиялық жұмысы оның Сапролегниялар тұқымдасын, алгоидты саңырауқұлақтарды ұзақ жылдар бойы зерттеуімен тығыз байланысты болды, олардың кейбіреулері балық ауруларының себептері ретінде белгілі болды. Оның жоғары өсімдіктер туралы біліміне қосқан үлесінің ішінде су папоротниктерінің ерекше туысы – Сальвинияға арналған толық монографиясы ерекше атауға лайық. Оның морфолог ретіндегі мансабы 1876 жылы талофиттер мен мүктердің ұрпақ алмасуы туралы еңбегін жариялаумен аяқталды. 1874 жылдан бастап өмірінің соңына дейін Прингсхаймнің қызметі негізінен физиологиялық мәселелерге бағытталды: ол жасыл өсімдіктердің көміртек сіңіру теориясын ұзақ сериядағы еңбектерінде жариялады, оның орталық тұсы хлорофилл пигментін экран ретінде қарастыру болып табылады, оның негізгі функциясы протоплазманы тыныс алудың тым жоғары белсенділігінен туындайтын, сіңіру қызметін жоятын жарық сәулелерінен қорғау болып табылады. Бұл көзқарас құбылыстарды толық түсіндіре алмайды. Прингсхайм 1858 жылы «Jahrbücher für wissenschaftliche Botanik» классикалық басылымын құрды және оның өліміне дейін оны басқарды, ол әлі де оның атымен аталады. Ол 1882 жылы Неміс ботаникалық қоғамын құрды және оның бірінші президенті болды. Оның жұмысы көбінесе Берлиндегі жеке зертханасында жүргізілді; ол тек төрт жыл, 1864–1868 жылдары Йенада профессор болып оқыту қызметін атқарды. Жастық шағында ол либералды бағытта белсенді саясаткер болды. Ол Берлинде қайтыс болды. Прингсхаймнің мансабы туралы толық мәліметтерді Nature журналында (1895), II томда және «Berichte der deutschen botanischen Gesellschaft» журналының (1895) XIII томында табуға болады. Соңғысын оның досы және әріптесі Фердинанд Кон жазған. 1866 жылы ботаник Стефан Шульцер фон Мюгенбург Pringsheimia (Сакотеция тұқымдасына жататын саңырауқұлақтар туысы) жариялады және оны Прингсхаймнің құрметіне атады. 1920 жылы Франц Ксавер Рудольф фон Хёнел «Ann. Mykol.» журналының 18 томында Pringsheimiella, Ulvellaceae тұқымдасына жататын жасыл балдырлар туысын жариялады. 1939 жылы Джон Натаниел Коуч Pringsheimiella (қоңырауқұлақтар туысы) еңбегін жариялады. Стандартты ботаникалық авторлық аббревиатурасы Pringsh. оның сипаттаған түрлеріне қолданылады.