Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Франц Шуберттің 1826 жылғы маусымда жазған соңғы квартеті – "Квартет" №15, соль мажор, D. 887. Ол 1851 жылы Op. 161 ретінде жарық көрді. Бұл шығарма лирикалық идеяларға негізделген, Шуберттің өзге шығармаларында осы деңгейде кездеспейтін, кең ауқымды мажор және минор тональдық жүйелерді зерттейді. Шуберт мұны динамикалық контрасттармен, текстура мен пиццикатоны қолдану арқылы күшейтті. Квартеттегі бөлімдердің құрылымдық формасы Шуберттің дәстүрлі гармониялық құрылымнан гөрі лиризмге баса назар қоюына байланысты біршама екіұшты.
The String Quartet No. 15 in G major, D. 887, was the last quartet written by Franz Schubert in June 1826. It was posthumously published in 1851, as Op. 161. The work focuses on lyrical ideas and explores far reaching major and minor modes, which was uncommon to this degree in his compositions. Schubert reinforced this with a range of dynamic contrast and use of texture and pizzicato. The structural form of the movements in this quartet are somewhat ambiguous due to Schubert's focus on lyricism rather than traditional harmonic structure.
I. Көп көңіл көтеру
Бірінші бөлім алмасулы мажор және минор режимдеріндегі хроматикалық төмендейтін кварталар мотивіне негізделген. Бөлімнің негізгі лирикалық тақырыбы, он алтыншы нотадан басталып, нүктелі сегізінші нотаға дейін созылатын, квартеттің қалған бөлімдерінде көптеген вариацияларда естіледі. Бұл соната формасының бірінші және екінші негізгі топтарын байланыстыратын триольдердегі мотивті пайдалануды қамтиды; екінші топ, кейін жазылған Струнный квинтетте болғандай, дәл солай ашылады және Бетховеннің кейбір шығармаларындағы техникаға ұқсас – доминантты тоналдықта емес, медіантта, B♭ мажорда, тыныш тақырыппен басталады, оның ырғағы алғашқыда баяулаған лирикалық тақырыптан (14-ші такт, қайтадан) мүлдем өзгеше, және пиццикатомен сүйемелдеу арқылы текстураны байытады. Трильдер басымды, алаңдатарлық өтпелі бөлім бар, және сол тақырып енді D тоналдығында, триольді сүйемелдеумен естіледі; триольдер, емес тақырып, экспозицияның соңына дейін жалғасады және қайталау үшін D-ден G мажорға дейін біртіндеп төмендейді, немесе екінші аяқталуға және дамудың басына, онда сабақтастық – тыныш струналардың үздіксіз үндеуі, кейбір күшті бөлімдермен алмасып, біраз уақыт бойы дамиды, содан кейін негізгі тақырыптардың нүктелі ырғақтарының жылдамдатылған нұсқаларын енгізеді. Дамудың кульминациясы ерекше тыныш репризаға әкеледі, ол бастапқыда естігенімізден көп жағынан өзгеше. Кодада квартеттің басы, оның ырғағы және мажор-минор алмасулары өздігінен ойнауға тағы бір мүмкіндік алады. Бірінші бөлімде өте жаңашыл гармониялық эпизод бар. 414-ші және 429-шы тақтар арасында Шуберт G мажорды октаваның тең бөлінісі арқылы, үлкен третьяларды пайдалана отырып ұзартады. Бастағы дыбыстағы жетіліктердің өтуі осы үлкен третьяларды байланыстыратын тегіс сызықтық прогрессияны қамтамасыз етеді, нәтижесінде бас дауысында, осы жағдайда виолончельде, тоналды төмендеу пайда болады. Келесі үлкен третьялардың ұзартулары: G (414-ші және 416-шы тақтар) Eb (417-ші және 418-ші тақтар) B (419-шы және 420-шы тақтар) G (421-ші және 422-ші тақтар) Eb (423-ші және 426-шы тақтар). 426-шы тақта Шуберт осы доминантты жетілік құрылымын энгармониялық түрде қайта интерпретациялайды, оны неміс үлғайтылған 6-шысы ретінде шешіп, 427-ші және 429-шы тақтарда bVI V I прогрессиясын жасайды.
The first movement is based around a motive of chromatic descending fourths within alternating major and minor modes. The main lyrical theme of the movement which begins with a sixteenth note pickup to a dotted eighth note will be heard in many variations throughout the rest of the movements of the quartet. This may include the use of a motive in triplets to connect the first and second main groups of this sonata form; the second group opens, exactly as happens in the later written String Quintet and similar to the technique in some works by Beethoven — not in the dominant key but with a quiet theme in the mediant, B flat, with rhythm not quite the same as that of the lyrical theme that slowed matters down early on (bar fourteen, again), and adding to the texture with pizzicato accompaniment. There is a triplet dominated, agitated transition and the same theme is heard, now in D, with triplet accompaniments; the triplets, not the theme, continue to the end of the exposition, and descend gradually from D down to G major for the repeat, or for the second ending and the beginning of the development, where continuity means the continued rustling of quiet strings, building for a bit by exchanging with more energetic passages, then bringing in faster versions of the dotted rhythms of the main themes. The climax of the development leads to a particularly quiet recapitulation, much varied at its opening from what we had heard originally. In the coda the opening of the quartet, both its rhythm and its major/minor exchanges, get a further chance to play themselves out. There is a remarkably innovative harmonic passage in the first movement. Between mm. 414 and 429 Schubert prolongs G major with an equal subdivision of the octave using major thirds. Passing seventh chords in the bass provide a smooth linear progression connecting these major thirds, the result of which is a whole tone descent in the bass voice, in this case the cello. The following major third prolongations occur: G(mm. 414 416) E flat (mm. 417 418) B(mm. 419 420) G(mm. 421 422) E flat(423 426). In measure 426 Schubert enharmonically reinterprets this dominant seventh structure, resolving it as a German augmented 6th, thus proceeding bVI V I in mm. 427 429.
II. Andante un poco moto (Бірақ аздап қозғал)
Драмалық баяу бөлімде марш ырғағы, күрт жоғары қарай скрипканың глиссандосы, одан кейін ең төменгі струнаға түсу және тремолоның жиі қолданылуы бар. Бұл бөлім келесі эпизодтар арасындағы идеялардың драматикалық өзгерістерін пайдаланады. Бірінші эпизодта виолончельдің пиццикатомен сүйемелделген гармониялық тұрақты солосы бар. Ол 43-ші тактіден бастап фортиссимо эпизодына кенеттен өтеді, бұл ритм мен октавалардағы унисон арқылы күшейтіледі. Бірінші идиллиялық бөлімнен тақырыптың бұл драматикалық қайта оралуы, алғашқы бөлімдегі тақырыптың аяқталуынан өзгеше.
The dramatic slow movement contains much in the way of a march rhythm and sudden upward violin glissandos followed by drops to the lowest string, and again much use of tremolo. This movement utilizes dramatic variations of ideas between subsequent episodes. The first episode containing a harmonically static solo in the cello accompanied by pizzicato. It abruptly shifts to a fortissimo episode in m. 43 reinforced by way of unisons in rhythms and octaves. This dramatic return of the theme from the first idyllic one is unlike the resolution of the theme in the first movement.
Мәдени мұра
Вуди Алленнің 1989 жылғы комедиялық драмасы «Crimes and Misdemeanors» фильмінде Allegro molto moderato бөліктері (бастапқы бөлімінің нүктелі ырғағын қоса алғанда) «қылмыстар» сюжетінің орталық бөлімдерін құрайтын бірнеше сахналарда драмалық құрал ретінде қолданылады. «Грамофон» журналында Стивен Джонсон осы туынды Шуберттің ең ұлы скрипкалық квартеті деп атап, оның композитордың бұрынғы екі квартетінен нашар сапасы үшін емес, көбірек қолжетімді болмағандықтан сирек орындалатынын болжады.
In Woody Allen's 1989 comedy drama Crimes and Misdemeanors, parts of the Allegro molto moderato (including the dotted rhythm of the opening) are used as a dramatic measure during several scenes that form central parts of the 'crimes' plot. In Gramophone, Stephen Johnson referred to the work as Schubert's greatest string quartet, and speculated that it is heard less frequently than the composer's previous two quartets not because of lower quality but because it is less accessible.