Кіріспе

Американдық молекулалық биолог Бонни Линн Баслер (1962 жылы туған)

Баслер өз зерттеулері үшін көптеген сыйлықтар алды, оның ішінде Астурия ханшайымының сыйлығы (2023), Пол Эрлих және Людвиг Дармштадтер сыйлығы (2021), Корольдік қоғамның шетелдік мүшесі (2012 жылдан бері). Ол 2012 жылдан 2017 жылға дейін «Генетиканың жылдық шолуы» журналының редакторы болды.

Ерте өмір және білім

Баслер Чикагода дүниеге келіп, Калифорния штатының Данвилл қаласында өсті. Баслер Калифорния университетінің Дэвис қаласындағы ветеринария ғылымдары мамандығына түсті, бірақ генетика мен биохимияға көбірек назар аударды және биохимия ғылымдары бакалавры дәрежесін алды. Баслер UC Davis биохимия және молекулалық медицина профессоры Фредерик Тройдың зертханасында жұмыс істеді, ол оны бактерияларды зерттеу жобасына тағайындады. Осы жоба аясында Баслер E. coli бактериясындағы түрлі мембраналық гликопротеиндерден қантты бөліп шығаратын ферментті сипаттады. Баслер прокариоттарды "зерттеу үшін өте қолайлы жаратылыстар" деп атады. Оның докторантурадан кейінгі зерттеулері Калифорния штатының Ла-Холла қаласындағы Агурон институтында жүргізілді, онда ол 1990 жылдан 1994 жылға дейін Майкл Р. Сильверменмен бірге жұмыс істеді. Сильвермен теңіз бактериясы Vibrio fischeri-ді зерттеу арқылы кворумдық сезінуді (quorum sensing) бірінші болып ашқан. Қараңғыда жарқыраған бактериялар өздерінің саны туралы химиялық сигналдар арқылы байланысады және олардың саны жеткілікті болғанда ғана жарық шығарады. Баслер бактериялардың "көп тілді" екенін және бір-бірімен байланысу үшін бірнеше химиялық сигнал молекулаларын қолданатынын анықтады. 1994 жылы Баслер Принстон университетінің профессоры болып кірді. Қазіргі уақытта ол молекулалық биология кафедрасының меңгерушісі және молекулалық биология бойынша Squibb профессоры. Принстон университетіндегі оның зертханасы кворумдық сезінуді, бактериялардағы жасушалық байланыс процесін зерттейді. Баслердің бактериялардың қалай байланыс жасайтынын және ұжымдық түрде қалай әрекет ететінін зерттеуі ғалымдардың микробтық әлемге деген көзқарасын өзгертуге септігін тигізеді. Баслердің жаңалықтары "ғылымда жаңа мүмкіндіктерді ашады, сонымен қатар практикалық маңызы да бар" делінеді. Баслердің зерттеулері бактериялық ауруларды емдеудің жаңа және тиімді әдістерін ұсынды. 2002 жылы МакАртур қоры Баслерге бактериялар туралы білімге қосқан үлесі үшін стипендия тағайындады.