Кіріспе

z/OS операциялық жүйесінің компоненті

Job Entry Subsystem (JES) – IBM-нің MVS операциялық жүйелерінің бір бөлігі болып табылады және топтық жұмыс жүктемесін басқаруға жауапты. Қазіргі кезде JES2 және JES3 деп аталатын Жұмыс кіргізу жүйесінің екі бөлек түрі бар. Олар топтық жұмыстарды тиімді орындау үшін құрастырылған. Жұмысты өңдеу параллелизмді құбыр арқылы қамтамасыз ету үшін бірнеше кезеңге бөлінеді. Бұл кезеңдерге жұмыстарды оқу және түсіндіру, орындалу кезеңі (жұмыстар орындалатын кезең) және шығыс өңдеу (жұмыс нәтижелерін DASD-ге басып шығару немесе сақтау) кіреді. Орындалудың бір кезеңіндегі жұмыстар әдетте белгілі бір кезекте орналасады; мысалы, қазіргі уақытта орындалып жатқан жұмыстар орындалу кезегінде болады. I/O тиімділігін арттыру үшін JES spooling-ті қолданады, бұл бірнеше жұмыстың ортақ сақтау көлеміне бір уақытта қол жеткізуін қамтамасыз етеді. JES аталған бақылау нүктесі (checkpoint) құрылымын қолданады, ол қазіргі орындалып жатқан жұмыстар мен оларға байланысты шығыстар туралы ақпаратты сақтайды. Бақылау нүктесі күтпеген аппараттық немесе бағдарламалық қателер болған жағдайда жұмыстарды және шығыстарды қалпына келтіру үшін пайдаланылуы мүмкін. JES2 және JES3 бірдей негізгі функционалдықты ұсынса да, біреуінде болса, екіншісінде жоқ кейбір мүмкіндіктер бар. Осы айырмашылықтарға байланысты, кейбір клиенттік орналымдарда біздің ЖЭС екіншісіне қарағанда артықшылыққа ие болуы мүмкін. JCL екі JES2 және JES3 үшін жұмыстарды анықтау үшін қолданылады, бірақ бір JES үшін жазылған жұмысты екіншісінде орындау үшін JCL-ге көбінесе шағын өзгерістер енгізу қажет. Жиі кездесетін мәселе – JES3 JCL-де тізімделген барлық деректер жиынтығының орындалу алдында бар екенін немесе деректер жиынтығын NEW,CATLG ретінде анықтаған бұрынғы қадамның бар екенін тексерді. JES2 мұндай талапқа бағынбады, тіпті оны пайдаланатын қадам оны таба алмаса да, жұмысты орындауға рұқсат берді.

Алдын ала өнімдер

OS/360-тың пакеттік тапсырмаларды өңдеуінің операциялық икемділігі мен өнімділігі шектеулі болды, бұл Хьюстон автоматты түрде шығару басымдығы (HASP) және Қосылған қолдау процессоры (ASP) деп аталатын екі далалық әзірленген бағдарламалық пакеттер арқылы шешілді.

HASP

HASP Хьюстондағы Джонсон ғарыш орталығында IBM Federal Systems бөлімінің мердігерлерімен жасалды. IBM 7040-ты сыртқы құрылғы ретінде қосу процессордың өнімділігін екі еседен астам арттырды. Типик ASP конфигурациясында 360/40 сияқты кішкентай мейнфрейм, қолдау жүйесі деп аталады, ол бір немесе бірнеше 360/65 немесе одан да үлкен, негізгі жүйелер деп аталатын процессорларды басқарады. Компьютерлер әр хосттағы таңдау арналары арқылы арнадан арнаға адаптерлерге қосылды, бұл қысқа қашықтықтағы, нүктеден нүктеге компьютерлік желінің алғашқы түрі болды. ASP жұмыс жүктемесін орындайтын хосттардың кіріс-шығысын басқару үшін қосымша компьютер сатып алуды қажет етті, бұл принтерлер мен перфокарта оқу құрылғыларын басқаруға қажетті жеке байт мультиплексорлық арналардың жоғары құнымен экономикалық тұрғыдан негізделді; 360/50 және одан кіші жүйелерде байт мультиплексорлық арнасы болды, ал жылдам 360/65 және одан үлкен жүйелерге салыстырмалы түрде қымбат жеке құрылғы қажет болды. ASP-ні пайдалану байт мультиплексорлық арнасының құнын болдырмауға мүмкіндік берді, сонымен қатар жұмыс жоспарын жасау, басып шығару және карталарды өңдеу функцияларын үлкен машиналардан ауыстырды. Аппараттық шығындарды өтеу үшін сенімділіктің жоғарылауы да бір артықшылық болды. Бір немесе бірнеше негізгі жүйелер бүкіл кешенді тоқтатпай, күтімге алынуы немесе істен шығуы мүмкін. ASP басты назарда ірі мемлекеттік мекемелер мен қорғаныс мердігерлеріне аударды, олардың алты 360/65-ке дейін жеке ASP машинасымен жоспарланып, басқарылуы мүмкін. Сирек кездесетін нұсқасы, жергілікті ASP (LASP), ASP функциялары сол машинада орындалатын бір үлкен машина болды. 1970 жылдары ASP-нің маңызды орнатылуы Принстон университетінде IBM 360/91 мейнфреймін басқару болды. 1973 жылы IBM ASP-ні жаңартып, оны JES3 деп атады, ол тек MVS-ті қолдады. Алғашқыда Master қосалқы жүйесіне арналған JCL IBM ұсынған жүктеме модульдерінде болды, бірақ MVS-тің z/OS арқылы қазіргі нұсқаларында оны жүйелік параметрлер кітапханасының (PARMLIB) мүшесі ретінде беруге болады.

Өзіндікке бейімдеу

IBM клиенттеріне ASP және HASP бағдарламаларының бастапқы коды ұсынылды, көптеген клиенттер осы бағдарламаларға маңызды жақсартулар енгізді, олардың кейбіреулері ресми өнімге қосылды. HASP, ASP-ге қарағанда көбірек орнатылымдарда қолданылды, ал қазіргі z/OS жүйелерінде JES3-ге қарағанда JES2 орнатылымдары көп. Олардың ерекше тарихына байланысты, IBM операциялық жүйенің көптеген компоненттерінен айырмашылығы, объектілік кодтың орнына JES2 және JES3 бастапқы кодын жеткізуді жалғастыруда. Пайдаланушылар жасаған жақсартулардың техникалық қолдау және қызмет көрсетуін жақсарту үшін JES, негізгі өңдеу кезеңдерінде JES-тен пайдаланушы бағдарламаларына басқаруды жүзеге асыратын шығу нүктелері жиынтығын ұсынады. Бұл кеңейтулер арнайы командалар, басу беттерінің тақырыптары және стандартты емес жұмыс процестері сияқты қосымша мүмкіндіктерді қамтамасыз ете алады.

Қазіргі дамуы

2017 жылы IBM JES2-ні «стратегиялық» JES деп белгіледі, яғни болашақ даму жұмыстарының барлығы JES3-ке емес, JES2-ге шоғырланады. 2019 жылдың қазан айында Phoenix Software International компаниясы IBM-ден JES3 бастапқы кодын лицензия алғанын және оның техникалық қолдауын және жаңартуларын өз міндетіне алатынын хабарлады.