Кіріспе

Даниялық арзан бағадағы супермаркеттер желісі

Netto – Дания, Германия және Польшада жұмыс істейтін Данияның арзан бағадағы супермаркеті. Netto компаниясы Salling Group компаниясына тиесілі.

Дания

Netto-ның алғашқы дүкені 1981 жылы Данияның Копенгаген қаласында ашылды. Бастапқыда тауарлар қораптарда және паллеттерде сатылды, бірақ желі тез кеңейіп, қызмет сапасы жақсарды. 2023 жылы Aldi компаниясы Даниядағы дүкендерін сатқаннан кейін, Данияда барлығы шамамен 540 дүкен болады. Netto Данияда "Døgn Netto" ("тәулік бойы Netto") деп аталатын, кішірек, экспресс-нұсқадағы дүкендер желісін де жүргізді. Døgn дүкендері қалыпты Netto дүкендерімен бірдей қызмет көрсеткенімен, тауар ассортименті азырақ, жұмыс уақыты ұзақ және бағасы жоғары болды. 2016 жылы барлық Døgn Netto дүкендері қалыпты Netto немесе Føtex Food ыңғайлылық дүкендеріне айналдырылды.

Германия

1990 жылы Netto халықаралық кеңею процесін бастады, және Германия Netto дүкендерін алған екінші ел болды. Германиядағы алғашқы дүкен сол кезде Шығыс Германияның құрамында болған Мекленбург-Ворпомернияда ашылды. Netto содан бері Бранденбург, Берлин, Гамбург, Төменгі Саксония, Саксония, Саксония-Анхальт және Шлезвиг-Гольштейн штаттарында кеңейді, ал 2014 жылдың соңында Германияда 340-тан астам дүкен болды. Германияда 4100-ден астам дүкені бар, сондай-ақ "Netto" деп қысқаша аталатын, Netto Marken Discount деген үлкен желі де бар, ол EDEKA-ға тиесілі және 1984 жылдан бері жұмыс істеп келеді. Екі желінің бір-бірімен ешқандай байланысы жоқ.

Польша

Польшадағы алғашқы Netto дүкені 1995 жылы Шчецин қаласында ашылды. Компанияның Польшадағы кеңеюі елдің батыс бөлігінде, Шчециннен Гданьскқа дейін (мысалы, Полице және Старгард-Щецинскиде) сонымен қатар ел ішінде Бидгощ, Познань және Зелена-Гураға қарай бағытталған. 2020 жылы Netto, Tesco-ның 301 супермаркеті мен екі логистикалық орталығына ие поляк еншілес компаниясын 181 миллион фунт стерлингке сатып алып, айтарлықтай кеңейді. Осы дүкендердің 243-і Netto брендімен қайта аталды, ал қалған 58-і жабылды.

Швеция

Netto-ның швед бөлігі 2002 жылы Dansk Supermarked пен ICA-ның бірлескен кәсіпорны ретінде құрылды, оның атауы Netto Marknad AB болды. Еуропалық комиссия бұл ынтымақтастыққа 2001 жылы келісім берді. Штаб-пәтері 2002 жылы Халмстад қаласында құрылды, ал алғашқы дүкен сол жылдың 8 мамырында Треллеборгта ашылды. Бір аптадан кейін Лунд қаласында екі дүкен ашылды. Бастапқыда Netto тек Гёталанд аймағында жұмыс істеді, бірақ 2004 жылы Стокгольмде алғашқы дүкендерін ашты. 2003 жылы бас кеңсе Фалькенбергке көшірілді, сол кезде елде 28 дүкен болды. 2019 жылға қарай бұл көрсеткіш 163-ке жетті. 2006 жылы ICA бірлескен кәсіпорыннан шығып, үлесін 50%-дан 5%-ға дейін азайтатынын хабарлады; қазіргі таңда ICA компанияның үлесіне ие емес. Стокгольм мен Вестерос аймақтарындағы 21 дүкен ICA-ның меншігіне өтті, олардың көпшілігі 2007 жылы ICA-ның өзіндік форматтарына өзгертілді. Мұндай өзгерістің себептері Netto-ның оңтүстікке орналасқан базасымен дүкендерді жабдықтаудағы қиындықтар, сондай-ақ ICA-ның инвестицияларын өзінің форматтарына шоғырландыру ниеті болды. 2019 жылдың 10 мамырында Salling Group компаниясы Швециядағы 163 Netto супермаркетін сатып алу туралы елдің екінші ірі супермаркет желісі Coop Sverige компаниясымен келісімге келгенін мәлімдеді.

Ұлыбритания

Netto компаниясы 1990 жылдың 13 желтоқсанында Ұлыбританияда Лидс қаласында жұмыс істей бастады, ал компанияның Ұлыбританиядағы бас кеңсесі Батыс Йоркширдегі бұрынғы шахтерлік ауыл Оңтүстік Элмсоллда орналасқан. Netto негізінен Англияның орталық бөлігінде кеңейді, содан кейін Лондонға көшті. 2005 жылы Оңтүстік Уэльсте 2 миллион фунт стерлинг инвестициялау жоспары жарияланды, бірақ логистикалық мәселелерге байланысты ол жоспар тоқтатылды, нәтижесінде Барри және Кэрфиллидегі дүкендер сатылды. Кеңейту аясында 1700 жұмыс орны ұсынылған, бірақ олардың аз ғана бөлігі құрылды. 2010 жылы Netto UK компаниясы Asda-ға 778 миллион фунтқа сатылды, бұл Asda-ға шағын дүкендер портфелін ұлғайтуға көмектесті. 2011 жылдың соңында Asda брендімен 147 бұрынғы Netto дүкендерінің таңбасы өзгертілді. Бәсекелестік заңнамасы Asda-дан қалған 47 дүкенді басқа компанияларға, мысалы, Morrisons, жаңа ыңғайлы дүкен UGO және басқа бөлшек саудагерлерге сатуды талап етті. 2014 жылы Dansk Supermarked Netto-ны Sainsbury's-пен 50:50 бірлескен кәсіпорын ретінде Ұлыбританияға қайтарды. Бір дүкенді Sainsbury's дүкенімен біріктіру жоспарланған. 2016 жылы екі компания бірлескен кәсіпорнына тоқтап, дүкендерді жабу туралы хабарлады. Бас атқарушы директор Майк Куп: «Біз (Netto) мүмкіндігін одан әрі іздемеу туралы қиын шешім қабылдадық, оның орнына біздің негізгі бизнесімізге және Home Retail Group компаниясын сатып алудан кейін туындайтын мүмкіндіктерге назар аударуды жөн көрдік» деді.

Басқа елдер

Netto атауы Испания және Франция сияқты басқа елдерде де қолданылады, бірақ бұл дүкендер Скандинавиялық Netto-дан тәуелсіз. Испаниялық Netto DinoSol компаниясына тиесілі ыңғайлы дүкендер желісі, ал француз Netto Les Mousquetaires компаниясына тиесілі дискаунт-дүкендер желісі.