Кіріспе

Game Over: Каспаров және Машина) – 2003 жылы Викрам Джаянти түсірген, тарихындағы ең жоғары рейтингті шахматшы, 15 жыл (1985–2000) әлем чемпионы және антикоммунистік саясаткер Гарри Каспаров пен IBM компаниясы жасаған шахмат ойнайтын компьютер Deep Blue арасындағы матч туралы деректі фильм. Ол Альянс Атлантис және Канада Ұлттық кино кеңесінің бірлескен өндірісі болып табылады.

Қысқаша мазмұны

Каспаров 1996 жылы өткен матчта, оны жеңу үшін арнайы жасалған Deep Blue компьютерін жеңген еді. Келесі үш матч тең аяқталды, Каспаровтың психологиялық тұрғыдан әлсірегені байқалды. Deep Blue шешуші алтыншы ойында жеңіске жетті, бұл тарихта компьютердің бірнеше ойыннан тұратын матчта әлем чемпионын жеңген алғашқы реті болды. Осы тәжірибеден, әсіресе матчтың екінші ойынынан кейін, Каспаров IBM командасын алдауға айыптады. Ол компьютердің стратегиялық күшін арттыру үшін ойындар барысында адамның араласуы мүмкін деп күдіктенді. Бұл күдікті бейнелеу үшін фильмде XVIII ғасырда жасалған, бірақ жасырын түрде адамдар басқарған шахмат автоматтары – «Түрік» туралы оқиға келтіріледі. Сондай-ақ фильм, Deep Blue-ның кеңінен жарияланған жеңісі IBM компаниясының нарықтық құнын көтеру үшін жасалған қастандық болғанын көрсетеді.

Қабылдау

Game Over: Kasparov and the Machine сыншылар тарапынан әртүрлі бағалар алды. Позитивті пікірлердің ішінде The Village Voice газетінің тілшісі Дэннис Лим «Game Over» фильмін «керемет деректі фильм» деп атады. New York Daily News газетінің журналисі Джейми Бернард оны «тыныс ала алмайтын» фильм деп сипаттады. Алайда, San Francisco Chronicle газетінің Питер Хартлауб «Game Over» фильмін «бір үлкен сұрақ қоятын, бірақ оған жауап іздеуге ешқандай тытыс жасалмаған фильм» деп бағалады. Көптеген сыншылар «Game Over» фильмін Каспаровқа жақпалы және IBM-ге дәлелсіз айыптаулар тағып отырғаны үшін сынады, олардың ішінде Variety газетінен Роберт Кёхлер, Los Angeles Times газетінен Кевин Круст, The Denver Post газетінен Майкл Бут, The Globe and Mail газетінен Лиам Лейси, The Boston Globe газетінен Дженис Пейдж және The New York Times газетінен Нед Мартел болды.

Фильм 2003 жылғы Халықаралық деректі фильмдер қауымдастығының сыйлығына ие болды.