Кіріспе

Айова штатындағы латын католик шіркеуінің юрисдикциясы, АҚШ.

Де-Мойн епархиясы (Diœcesis Desmoinensis) – АҚШ-тың оңтүстік-батысындағы Айова штатындағы католик шіркеуінің Латын шіркеуіне қарасты діни аумағы, яки епархиясы. Ол Дубук митрополиясының шіркеулік провинциясындағы суфрагандық епархия болып табылады. Епархияның орталығы – Де-Мойн қаласы. Епархияның кафедралық соборы – Санкт-Амброзий приходы. 2023 жылғы мәлімет бойынша, Уильям Джоенсен – Де-Мойн епархиясының епископы.

1830 жылдан 1900 жылға дейін

Американың басқа епархиялары сияқты, қазіргі епархияны құрайтын аймақ бірнеше прелаттардың қарауында болды. Олардың көпшілігі аймақта католиктердің нақты болуы болмағандықтан, тек академиялық сипатта болды. Алғашқы католик миссионерлері 1830-шы жылдардың басында Айова аймағына келді. Олар Сент-Луис епискобы Джозеф Розатидің құзырында болды. 1838 жылы Папа Григорий XVI Дубук епархиясын құрды. Бұл епархия бастапқыда Айова штатының барлық аумағын, сондай-ақ АҚШ-тың батыс бөлігінің үлкен бөлігін қамтыды. 1850 жылға қарай епархияға тек Айова штаты ғана кірді. Де-Мойн қаласына айналатын жердегі алғашқы әйін 1851 жылы Форт-Де-Мойнде, Айова штатының Оттумава қаласынан келген священник Александр Хаттенбергердің ағаш үйінде өткізілді. 1856 жылы Де-Мойнде алғашқы Сент-Амброзий шіркеуі салынды.

19 ғасырдың соңында Дубук епископы Джон Хеннесси Ватиканға Оңтүстік Айова үшін жеке епархия құру туралы өтініш жасады. Ол бұл жаңа епархияның орталығы ретінде Де-Мойнды көріп тұрғанмен, 1881 жылы Ватикан оның орнына Де-Мойн аймағын да қамтитын Давенпорт епархиясын құрды.

1900 жылдан 1967 жылға дейін

1911 жылғы 12 тамызда Папа Пий X Давенпорт епархиясының аумағынан бөлініп, Де-Мойн епархиясын құрды. Сент-Амброзий шіркеуі жаңа епархияның кафедралық соборы болды. 1912 жылы Папа Остин Даулингті Провиденс епархиясынан Де-Мойн епархиясының алғашқы епископы етіп тағайындады. 1918 жылы Даулинг Де-Мойн католик колледжін ашты. Бір жыл өткен соң Папа Бенедикт XV Даулингті Сент-Пол архиепархиясының архиепископы етіп тағайындады. 1919 жылы Даулингтің орнына Папа Бенедикт XV Томас Драммды Де-Мойнға тағайындады. Драмм 1933 жылы қайтыс болды. 1934 жылы Папа Пий XI Пеория епархиясынан Джеральд Берганды Де-Мойн епархиясының үшінші епископы етіп тағайындады. Ол "The Messenger" атты епархиялық газетті құрды. 1948 жылы Папа Пий XII Берганды Омаха архиепархиясының архиепископы етіп тағайындады. Берганның орнына сол жылы Папа Эдвард Дейлиді тағайындады. Дейли 1964 жылы қайтыс болды. 1965 жылы Папа Пауль VI Дабук архиепархиясының көмекші епископы Джордж Бискупты Де-Мойн епархиясының бесінші епископы етіп тағайындады. 1966 жылы ол Батыс Де-Мойндегі Де-Мойн гольф клубы мен кантри клубын Доулинг католик жоғары мектебін салу үшін сатып алды. Сондай-ақ, ол Екінші Ватикан соборының реформалары нәтижесінде шіркеудегі өзгерістерді енгізуге кірісті.

1967 жылдан қазіргі уақытқа дейін

1967 жылы Бискуп Де-Мойнда екі жыл қызмет еткеннен кейін, Пауыл VI оны Индианаполис архиепископының көмекші архиепископы етіп тағайындады. 1968 жылы папа Дэвенпорт епархиясынан Морис Дингманды Де-Мойннің келесі епископы етіп тағайындады. 1979 жылы Америкаға саяхаты барысында Папа Иоанн Павел II, Труродағы фермер Джо Хейстің ұсынысымен және Дингманның шақыруымен епархияны аралады. Де-Мойнге келген соң, папа Ирландиялық қонысқа жақын орналасқан Сент-Патрик шіркеуіне барды. Ол Айовадан кету алдында Урбандейлдегі «Тірі тарих» фермасында мисса өткізді. Дингман 1986 жылы денсаулығының нашарлауына байланысты қызметтен кетті. 1987 жылы Иоанн Павел II Дингманның орнына Сент-Пол және Миннеаполис архиепископының көмекші епископы Уильям Буллокты тағайындады. 1993 жылы папа оны Мэдисон епархиясының епископы етіп тағайындады. 1994 жылы папа тағайындаған Сент-Пол және Миннеаполистен келген көмекші епископ Джозеф Шаррон Де-Мойннің жаңа епископы болды. Шаррон 2007 жылы зейнеткерлікке шықты. 2008 жылы Папа Бенедикт XVI Сент-Пол және Миннеаполистен Рихард Патесті Де-Мойннің тоғызыншы епископы етіп тағайындады. 2010 жылы епархия киберқылмысқа ұшырады, шетелдегі қылмыстық топтың шабуылы салдарынан 600 000 доллар жоғалтты. Федералдық тергеу бюросы епархия үшін 180 000 доллар қайтарып алды. 2018 жылы Патес қызметтен кетті. 2019 жылы Папа Франциск Дубук архиепископынан Вильям Джоенсенді Де-Мойннің келесі епископы деп тағайындады. 2023 жылдың қаңтарында епархия епархиялық шіркеулерде, мектептерде және басқа да мекемелерде трансгендер адамдарға қатысты жаңа шектеу шараларын қабылдады. 2023 жылғы мәліметтер бойынша, Джоенсен Де-Мойннің епископы болып табылады.

Жыныстық қатынаспен байланысты қылмыстар туралы хабарлар

2003 жылы епископ Шаррон жыныстық зорлық-зомбылық туралы айыптаулар бойынша үш епархиялық діни қызметкерді қызметтен толығымен шеттетті: Альберт Вилвердинг, Джон Райан және Ричард Вагнер. Шаррон ішкі комиссияның ұсыныстарын орындады, ол олардың жұмыстан босатылуын және лайықсыз жағдайға келтіруін ұсынған. 2015 жылы Папа Франциск Ховард Фицджеральдты, ол өткен онжылдықтарда кәмелетке толмаған балаға жыныстық зорлық-зомбылық жасады деген сенімді айыптауларға ұшыраған, діннен шеттетті. Фицджеральд 2014 жылы әкімшілік демалысқа жіберілген болатын. 2019 жылдың сәуір айында епископ Патес кәмелетке толмағандарды жыныстық зорлық-зомбылық жасады деген сенімді айыптаулармен тоғыз епархиялық діни қызметкердің тізімін жариялады. 2020 жылдың наурызында епархия Давенпорттағы Сент-Амброуз университетінің профессоры Роберт Грантты жыныстық зорлық-зомбылық туралы айыптаулар оянғаннан кейін оқытудан және діни қызметтен шеттеткенін хабарлады. Грант 1990 жылдардың басында Каунсил-Блафстағы Сент-Альберт орта мектебінде жұмыс істеген кезде зорлық-зомбылық жасады деген күдік бар. Осы оқиғаға қатысқан адам жыныстық зорлық-зомбылыққа қарсы тұратын белсенділерге жүгінгеннен кейін, олар бұл айыптаулар туралы епархияға хабарлады.

Бұрынғы орта мектептер

Мектеп Орналасқан жері Маскот Тағдыры
Assumption Granger Жолбарыстар 1966 жылы Dowling Catholic (Батыс Де-Мойн) мектебіне қосылды
St. Boniface Westphalia Троттерлер 1964 жылы St. Paul's (Defiance) мектебімен бірігіп, SS Peter and Paul (Defiance) мектебін құрды
St. Joseph's Dunlap Шамрокс/Роялс 1961 жылы жабылды
St. Joseph's Earling Бүркіттер 1967 жылы жабылды
St. Joseph's Neola Рокеттер 1964 жылы St. Francis (Совет Блаффс) мектебімен бірігіп, St. Albert's (Совет Блаффс) мектебін құрды
St. Mary's, Panama Portsmouth Нарықтар 1967 жылы жабылды
St. Patrick Academy Imogene Шамрокс 1969 жылы жабылды
St. Patrick's Perry Нарықтар 1966 жылы жабылды
SS Peter and Paul Defiance Трояндықтар 1967 жылы жабылды