Кіріспе
Оклахома штатының Талса қаласындағы Бостон даңғылында орналасқан Біріккен методистік шіркеу 1929 жылы салынған. АҚШ-тағы діни арт-деко архитектурасының ең көрнекті мысалдарының бірі саналады және Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілген. Оңтүстік методист епископальдық шіркеуінің қауымы салған бұл ғимарат 1999 жылы Ұлттық тарихи ескерткіш деп жарияланды. Оның биіктігі 15 қабат.
The Boston Avenue United Methodist Church, located in downtown Tulsa, Oklahoma, and completed in 1929, is considered to be one of the finest examples of ecclesiastical Art Deco architecture in the United States, and has been placed on the National Register of Historic Places. Built by a congregation of the Methodist Episcopal Church, South, it was designated a National Historic Landmark in 1999. It has 15 floors.
Тарих
АҚШ 1,25 миллион долларына салынған ғимараттың дизайны екі адамға: Ада Робинсон мен Брюс Гоффқа тиесілі. Робинсон Талсадағы Орталық орта мектепте өнер мұғалімі болды, кейін Талса университетінің өнер кафедрасын басқарды. Робинсон шіркеудің бастапқы эскиздерін жасады. Брюс Гофф, бұрынғы оқушысы және 1924–1926 жылдары оның үйі мен студиясын жобалаған сәулетші, эскиздерді алып, шіркеудің дизайнын жасады. Ресми түрде, Гофф шәкірт болған Rush, Endacott and Rush архитектура фирмасы есімдері аталады (12 жасынан бастап, 1930 жылы серіктес болды). Ғимаратты кімнің көбірек жобалағаны туралы пікірталас әлі де жалғасуда. Шіркеу ғимарат дизайны үшін Ада Робинсонды мойындаса, Гофф сарапшылары бұл оның дизайны екенін айтады. Пәнді зерттеген «Тулса арт-деко» кітабында [Төмендегі Сілтемелер] бұл мәселе бойынша: «Бұл кітаптың мақсаты осы дауды шешу емес» делінген. Алғашқы ғимарат жартылай дөңгелек аудиториядан, 68,5 метрлік биік мұнарадан және сынып бөлмелері бар қанаттан тұрды. Мұнараның тік сызықтары физикалық, визуалды және философиялық тұрғыдан өткен дәуірлердің готикалық соборларымен байланысты, сонымен қатар дизайнерлерге вертикальді арт-деко стиліндегі безендіруге мүмкіндік берді. Мұнараның жоғарғы жағында, сондай-ақ көптеген биік нүктелерде, орта ғасырлардағы шіркеулердегі кректер мен финиалдар сияқты, дұғаға қол созып тұрған екі қолдың стилденген мүсіні орналасқан. Дұға ететін қолдар мотиві бүкіл ғимаратта көрінеді және Робинсонның алғашқы суреттерінен бастау алатын дизайн элементтерінің бірі болып табылады. Ғимараттың ерекшелігі көп болғанымен, үлкен жартылай дөңгелек негізгі аудитория идеясының бұрынғы үлгісі 1910 жылы жобаланған және 1914 жылы Айова штатының Седар-Рапидс қаласында салынған Льюис Салливанның Сент-Полс методистік шіркеуінде кездеседі. Көптеген басқа арт-деко ғимараттары сияқты Бостон даңғылындағы шіркеу де әртүрлі құрылыс материалдарын пайдаланды, сондықтан металл, шыны, терракота, Индиана әк тасы және Миннесота граниті қолданылды. Сыртқы жағы Оклахома Ситиде Ада Робинсонның студенті болған Денвер мүсіншісі Роберт Гаррисон жасаған көптеген терракота мүсіндерімен безендірілген. Бұл мүсіндерде рухани өмірді, діни білімді және құлшылықты бейнелейтін дұға ететін адамдардың бірнеше тобы бар. Осы топтарда да екі қолдың біріккен мотиві тағы да кездеседі. Оңтүстік кіреберісінің үстінде Ізгі хабарды таратуға белсенді қатысқан алғашқы методистердің мүсіндері – атқа мінген «Сиркьют-айтшылар» бейнеленген. Үш аттының екеуі тарихи тұлғаларды бейнелейді: Американың бірінші методист епископы Франсис Асбери және епископ Уильям Маккендри, ал үшінші тұлға, ортада тұрған, барлық басқа да Құдайдың адамын бейнелейді, олар Оның бұйрығын ат үстінде орындады. Гаррисон бұл аттының бетін шіркеу пасторының қайын атасы, Rev. Т. Л. Дарнеллдің суретінен жасады. Rev. Дарнелл жарты ғасыр бойы конькимен жүгіріп жүрді. Ғимараттың солтүстік кіреберісінде Джон Уэслидің, оның ағасы Чарльз Уэслидің және олардың анасы Сюзанна Уэслидің идеалданған мүсіндері орналасқан. Сыртқы жағындағы басқа жерлерде классикалық арт-деко стильдері, органикалық өсімдіктердің дизайны көрінеді, олар, шешендік терезелер сияқты, Оклахома флорасынан алынған үлгілерге негізделген, әсіресе тритомалар мен кореопсис гүлдері. Ғимарат сәулет әлемінде көп ұзамай танымал болды. Сол кездегі ықпалды өнер сыншысы Шелдон Чейни өз кітабында [Төмендегі Сілтемелер] 5 сурет беріп, оны мақтап: «оның егжей-тегжейі батыл жаңа, оның әшекейлі идиомалары жаңа және маңызды, оның массалары жақсы мүсінделген және жоспарды керемет білдіреді» және «Бірақ неге методистер үшін?» деді. 1978 жылы ғимарат Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізіліп, 1999 жылы Ұлттық тарихи ескерткіш ретінде тағайындалды. 1993 жылы қауымның құрылғанына 100 жыл толуына орай қабырғаға суреттер орнатылды. Оларды Чикаго суретшісі Анджело Герарди жобалаған, ол ғимараттың ішкі және сыртқы дизайнына сәйкес арт-деко стилін жалғастырды. Ғимараттың ішіндегі колумбарий құрылысы 2000 жылы аяқталды. Талса қаласының сәулетшісі Роджер Коффи жобалаған бұл колумбарийде шіркеу мүшелері мен олардың жақын туыстарының күлдерін сақтауға арналған 2 метрлік 25 метрлік кескен шыны терезе орналасқан, оны Талса боялған шыны компаниясының Ричард Бом жасаған. Бостон даңғылындағы Біріккен методист шіркеуінің тасы Чикаго трибьюн ғимаратының қабырғаларына орнатылған, әлемнің әртүрлі елдерінен таңдалған 100-ден астам тастармен бірге. Бостон даңғылындағы шіркеуде 1962 жылы 72 ойналатын құбырмен ашылған және 1986 жылы кеңейтілген 105 тізімдік Möller түйін құбыры бар. 1995 жылы мүшелік Daniel Angerstein арқылы өзгертілді. 1999 жылы жаңа Trompette en chamade қосылды. Органның толық тізімін Бостон даңғылындағы шіркеудің Орган бетінен табуға болады. Ғимарат W. S. Bellows Construction Corporation компаниясымен салынды.