Кіріспе
Салонды автомобиль
The name Waja, which means (strong as) steel in Malay has both physical and abstract connotations. In the United Kingdom, it was sold as the Proton Impian, in which Impian was another derivative of the Malay language, meaning dream. The Proton Waja was heralded as the first indigenously designed Malaysian car upon its debut. However, it was later revealed that the Waja's chassis is a modified adaptation of the Mitsubishi Carisma / Volvo S40 platform. On Saturday, 6 October 2001, the Proton Waja 1.6X was launched. It was only available with an automatic transmission and was equipped with more luxurious items like a semi automatic air conditioning system, ABS with Brake Assist (BA) and Electronic Brake Force Distribution (EBD), auto flip mirror, a semi wood steering wheel, wood grain interior, full leather seats and door trim. The audio system was upgraded to a Clarion PX1676AA, with a built in CD player and six disc CD changer. Proton made minor changes to the seats by adding rear armrest with cup holder (which the standard Waja lacked), rear seats adjustable head rest and lumbar support for driver seats. Safety features were also added such as a driver's airbag and ABS. In 2002, Proton launched the Proton Waja 1.8X. It was powered by the Renault F4P engine, which was also found in the Renault Laguna. Its equipment was mostly shared with the Proton Waja 1.6X. However changes included a passenger airbag and larger front discs brakes. In conjunction with the 20th anniversary since the launch of the Proton Saga in 1985, a limited edition Waja called the Proton Waja 20th Anniversary was launched sometime in 2005. Also known as P20Y or Proton's 20 year, this limited edition was powered by the Mitsubishi 4G18 engine and featured leather seats with 20th anniversary logo embossed. The front grill got a U shaped chrome surround and wheels identical to that later used with CPS powered Waja's. At the end of 2005, Proton additionally introduced another variant of the Waja, known as Proton Chancellor. In January 2006, the Proton Waja was updated. The major change was the Campro S4PH engine. Other changes included leather seats, a beige and brown interior color, a new meter cluster, redesigned air condition vents and a new double DIN CD player with MP3 support. These models also have a new rims which it has been stop using on the facelift version and used back in the CPS models. Models with Campro engine were more expensive though sold alongside the Mitsubishi 4G18 equipped Waja initially. In June 2006, the Proton Waja exterior was updated with a new honeycomb lower grille, new headlamps, new rear taillights nicknamed thermometer taillights, the Waja lettering moving to above the number plate and new alloy wheels. Proton's motorsports division, Race Rally Research (R3) launched the commemorative special edition duo of the Proton Waja MME Edition and Proton GEN.2 MME Edition in August 2006. They were built to celebrate Protons R3 Amprex team emerging victorious as Overall champions and Class O champions completing 279 laps in a specially built Lotus Exige 300RR. Only 200 units of each car available, and each car will have a serial number and name plate due to its limited edition run. MME stood for Merdeka Millenium Endurance edition. Details changes includes:
Available only in Deep Burgundy Colour and Manual Transmission
R3 five piece Zerokit Bodykit (Wau Bumper Design)
R3 Dark Titanium Xenon HID Headlamps
R3 Cat Back Performance Exhaust System for the Campro engine with a stylish oval tip
R3 Performance Spark Plug Cables
R3 Zerokit seven spoke wheels 16 inch size with emblem
R3 Performance Slotted Rear Brake Discs
R3 Performance Spring Kit
R3 Aluminium Front strut bar
R3 Red Alloy CamPro engine cover
R3 Red MME gearknob
R3 Floor mats
R3 12 MME Sticker on each side fender
Headunit with Bluetooth and iPod support with iPod Nano 1GB with R3 ensign. In 2007, the Proton Waja was facelifted with new headlamp, new fog lamp, new hood and garnish, new bumper, new grill and new front turn signal lamp. Two variants were available: 1.6M/T and 1.6A/T with five color options: Twilight Blue, Iridescent White, Burgundy, Metal Grey and Brilliant Red. In 2008, the Waja received the CamPro CPS engine. The exterior was given minor changes, such as a new grille and new tail lights and the rims from the original Campro version Waja. The 2008 Waja CPS also includes both ABS and airbag as standard for the Malaysian market, which were previously optional equipment. Throughout the 11 year production, many enhancements, revision to equipment and running changes took place.
Waja атауының мағынасы малай тілінде "болаттай мықты" дегенді білдіреді және физикалық және абстрактілі мағыналарды қамтиды. Ұлыбританияда ол Proton Impian ретінде сатылды, мұнда Impian – малай тілінің тағы бір туындысы, яғни "арман" дегенді білдіреді. Proton Waja тұңғыш рет таныстырылған кезде Малайзияда жасалған алғашқы автомобиль ретінде жарияланды. Бірақ кейін Waja шассиінің Mitsubishi Carisma / Volvo S40 платформасының өңделген нұсқасы екені анықталды. 2001 жылдың 6 қазанында Proton Waja 1.6X ұсынылды. Ол тек автоматты беріліспен ғана қол жетімді болды және жартылай автоматты кондиционер, тежегіш жүйесіндегі ABS және электрондық тежегіш күшін бөлу (EBD), автоматты айналар, жартылай ағаштан жасалған руль, ағаш өрнекті интерьер, толық былғарыдан жасалған орындықтар мен есік панельдері сияқты жабдықтармен жабдықталды. Аудио жүйесі Clarion PX1676AA үлгісіне жаңартылды, оған CD ойнатқыш және алты дисктік CD алмастырғыш енгізілді. Proton орындықтарға кішігірім өзгерістер енгізді, соның ішінде артқы қол тірегі мен стақан ұстағыш (стандартты Waja-да болмаған), артқы орындықтардағы бас тіректері және жүргіш орындығы үшін белдік тірегі қосылды. Сонымен қатар, жүргіш үшін қауіпсіздік жастығы және ABS сияқты қауіпсіздік жүйелері де қосылды. 2002 жылы Proton компаниясы Proton Waja 1.8X үлгісін шығарды. Ол Renault Laguna үлгісінде де қолданылған Renault F4P қозғалтқышымен жабдықталды. Оның жабдықтары көбінесе Proton Waja 1.6X үлгісімен бірдей болды. Алайда, өзгерістерге жолаушыға арналған қауіпсіздік жастығы және үлкен алдыңғы дискілі тежегіштер кірді. 1985 жылы Proton Saga ұсынылғанына 20 жыл толуына орай, 2005 жылы Proton Waja 20 жылдығы деп аталатын лимиттік үлгі шығарылды. P20Y немесе Proton-ның 20 жылдығы деп те аталатын бұл лимиттік үлгі Mitsubishi 4G18 қозғалтқышымен жабдықталды және 20 жылдық логотипі бар былғары орындықтармен жабдықталды. Алдыңғы тор U пішіндес хроммен әшекейленді, ал дөңгелектері кейіннен CPS қозғалтқышымен жабдықталған Waja үлгілерінде қолданылған дөңгелектермен бірдей болды. 2005 жылдың соңында Proton компаниясы Waja-ның тағы бір нұсқасын ұсынды, ол Proton Chancellor деп аталды. 2006 жылдың қаңтар айында Proton Waja жаңартылды. Негізгі өзгеріс – Campro S4PH қозғалтқышы. Басқа өзгерістерге былғары орындықтар, беж және қоңыр түсті интерьер, жаңа приборлар панелі, қайта жасалған кондиционер желдеткіштері және MP3 қолдауы бар жаңа қос DIN CD ойнатқышы кірді. Бұл үлгілерде жаңа дөңгелектер де болды, олар кейіннен жаңартылған үлгіде қолданылмады, бірақ CPS үлгілерінде қайта қолданылды. Campro қозғалтқышы бар үлгілер бастапқыда Mitsubishi 4G18 қозғалтқышымен жабдықталған Waja-мен бірге сатылса да, қымбаттады. 2006 жылдың маусым айында Proton Waja сыртқы түрі жаңа бал арасы тормен, жаңа фаралармен, "термометрлік" деп аталған жаңа артқы фаралармен, Waja жазуы нөмір тақтасының үстіне және жаңа жеңіл қорытпа дөңгелектермен жаңартылды. Proton-ның автоспорт бөлімі Race Rally Research (R3) 2006 жылдың тамызында Proton Waja MME Edition және Proton GEN.2 MME Edition ескерткіш лимиттік үлгілерін ұсынды. Олар Protons R3 Amprex командасының жалпы және O класындағы жеңісін атап өту үшін арнайы салынған Lotus Exige 300RR-де 279 айналым жасады. Әр үлгінің саны 200 дана ғана, әр машинада сериялық нөмірі мен тақташасы болады, себебі олар лимиттік үлгі болды. MME – Merdeka Millenium Endurance Edition дегенді білдіреді. Ерекше өзгерістер: Тек Deep Burgundy түсінде және қолмен беріліспен R3 бес бөліктен тұратын Zerokit Bodykit (Wau Bumper Design) R3 Dark Titanium Xenon HID фаралары R3 Cat Back Performance Campro қозғалтқышы үшін стильді овалды ұшы бар R3 Performance Spark Plug кабельдері R3 Zerokit жеті спицалы дөңгелектері 16 дюймдік белгішесімен R3 Performance Slotted артқы тежегіш дискілері R3 Performance серіпкіш жинағы R3 алюминий алдыңғы тірегі R3 Red Alloy CamPro қозғалтқыш қақпағы R3 Red MME ауыстыру тұтқасы R3 еден төсегіштері R3 12 MME стикері әр жақта Bluetooth және iPod қолдауы бар iPod Nano 1GB байрағымен. 2007 жылы Proton Waja жаңа фаралармен, жаңа тұман шамдарымен, жаңа капот пен әшекейлеуімен, жаңа бампермен, жаңа тормен және жаңа алдыңғы бұрылыс сигналы шамдарымен жаңартылды. Екі нұсқасы болды: 1.6M/T және 1.6A/T, бес түс нұсқасымен: Twilight Blue, Iridescent White, Burgundy, Metal Grey және Brilliant Red. 2008 жылы Waja CamPro CPS қозғалтқышын алды. Сыртқы түріне кішігірім өзгерістер енгізілді, мысалы жаңа тор және жаңа артқы жарықтар, сондай-ақ түпнұсқа Campro үлгісіндегі дөңгелектер. 2008 жылғы Waja CPS үлгісінде ABS және қауіпсіздік жастығы да стандартты жабдық ретінде келді, бұрын олар қосымша жабдықтар болған. 11 жылдық өндіріс кезеңінде көптеген жақсартулар, жабдықтарды қайта қарау және жүйелі өзгерістер енгізілді.
The name Waja, which means (strong as) steel in Malay has both physical and abstract connotations. In the United Kingdom, it was sold as the Proton Impian, in which Impian was another derivative of the Malay language, meaning dream. The Proton Waja was heralded as the first indigenously designed Malaysian car upon its debut. However, it was later revealed that the Waja's chassis is a modified adaptation of the Mitsubishi Carisma / Volvo S40 platform. On Saturday, 6 October 2001, the Proton Waja 1.6X was launched. It was only available with an automatic transmission and was equipped with more luxurious items like a semi automatic air conditioning system, ABS with Brake Assist (BA) and Electronic Brake Force Distribution (EBD), auto flip mirror, a semi wood steering wheel, wood grain interior, full leather seats and door trim. The audio system was upgraded to a Clarion PX1676AA, with a built in CD player and six disc CD changer. Proton made minor changes to the seats by adding rear armrest with cup holder (which the standard Waja lacked), rear seats adjustable head rest and lumbar support for driver seats. Safety features were also added such as a driver's airbag and ABS. In 2002, Proton launched the Proton Waja 1.8X. It was powered by the Renault F4P engine, which was also found in the Renault Laguna. Its equipment was mostly shared with the Proton Waja 1.6X. However changes included a passenger airbag and larger front discs brakes. In conjunction with the 20th anniversary since the launch of the Proton Saga in 1985, a limited edition Waja called the Proton Waja 20th Anniversary was launched sometime in 2005. Also known as P20Y or Proton's 20 year, this limited edition was powered by the Mitsubishi 4G18 engine and featured leather seats with 20th anniversary logo embossed. The front grill got a U shaped chrome surround and wheels identical to that later used with CPS powered Waja's. At the end of 2005, Proton additionally introduced another variant of the Waja, known as Proton Chancellor. In January 2006, the Proton Waja was updated. The major change was the Campro S4PH engine. Other changes included leather seats, a beige and brown interior color, a new meter cluster, redesigned air condition vents and a new double DIN CD player with MP3 support. These models also have a new rims which it has been stop using on the facelift version and used back in the CPS models. Models with Campro engine were more expensive though sold alongside the Mitsubishi 4G18 equipped Waja initially. In June 2006, the Proton Waja exterior was updated with a new honeycomb lower grille, new headlamps, new rear taillights nicknamed thermometer taillights, the Waja lettering moving to above the number plate and new alloy wheels. Proton's motorsports division, Race Rally Research (R3) launched the commemorative special edition duo of the Proton Waja MME Edition and Proton GEN.2 MME Edition in August 2006. They were built to celebrate Protons R3 Amprex team emerging victorious as Overall champions and Class O champions completing 279 laps in a specially built Lotus Exige 300RR. Only 200 units of each car available, and each car will have a serial number and name plate due to its limited edition run. MME stood for Merdeka Millenium Endurance edition. Details changes includes:
Available only in Deep Burgundy Colour and Manual Transmission
R3 five piece Zerokit Bodykit (Wau Bumper Design)
R3 Dark Titanium Xenon HID Headlamps
R3 Cat Back Performance Exhaust System for the Campro engine with a stylish oval tip
R3 Performance Spark Plug Cables
R3 Zerokit seven spoke wheels 16 inch size with emblem
R3 Performance Slotted Rear Brake Discs
R3 Performance Spring Kit
R3 Aluminium Front strut bar
R3 Red Alloy CamPro engine cover
R3 Red MME gearknob
R3 Floor mats
R3 12 MME Sticker on each side fender
Headunit with Bluetooth and iPod support with iPod Nano 1GB with R3 ensign. In 2007, the Proton Waja was facelifted with new headlamp, new fog lamp, new hood and garnish, new bumper, new grill and new front turn signal lamp. Two variants were available: 1.6M/T and 1.6A/T with five color options: Twilight Blue, Iridescent White, Burgundy, Metal Grey and Brilliant Red. In 2008, the Waja received the CamPro CPS engine. The exterior was given minor changes, such as a new grille and new tail lights and the rims from the original Campro version Waja. The 2008 Waja CPS also includes both ABS and airbag as standard for the Malaysian market, which were previously optional equipment. Throughout the 11 year production, many enhancements, revision to equipment and running changes took place.
Британдық туристік автомобильдер чемпионаты
Британдық Туристік Автомобиль Чемпионаты (БТКК) – Ұлыбританияда жыл сайын өткізілетін туристік автомобильдер жарысы. Proton бұрынғыда 2002 және 2004 жылдар аралығында Petronas Syntium Proton (Team PSP) ресми командасы атынан БТКК-ге қатысқан. 2002 және 2003 жылғы БТКК маусымдарында командаға шотландтық Дэвид Лесли және ағылшын Фил Беннетт басшылық етті, олар екі күшті өзгертілген BTC T Proton Impian туристік автомобильдерінде жарысты. 2004 жылғы маусымда осы екі жүргізушінің орнына оңтүстікафрикалық Шон Уотсон Смит және малайзиялық Фарике Хайруман келді. Team PSP БТКК-де үлкен табысқа жете алмады, барлығы 95 жарыстың ішінде тек екі рет жеңіске жетті және 2004 жылғы маусым аяқталғаннан кейін жарыстан толығымен шықты.
Австралия
Waja халықаралық дебютын 2000 жылы қарашада 2000 жылғы Сидней автосалонында Австралияда жасады. Ол жерде ол жай ғана Proton GX деп аталды және 2001 жылдың екінші тоқсанында 1.8 литрлік қозғалтқышпен сатылатыны туралы хабарланды. Waja бір жылдан кейін Австралияда Mitsubishi 4G18 қозғалтқышымен жабдықталған Waja ретінде сатылымға шықты. Екі нұсқа ұсынылды: 1.6 және 1.6X, екіншісі бірінші нұсқадан жақсы жабдықталған. Сарапшылар оның басқару қасиеттерін және стандартты жабдықтар тізімін жоғары бағалады, бірақ оның әлсіз қозғалтқышы мен құрастыру сапасына көңілі толмады. Бірақ Австралияда барлығы 441 Waja сатылды.
Ұлыбритания
Proton Waja Ұлыбританияда сатылды, онда ол Impian деп қайта аталды, сатылымы 2001 жылдың сәуірінде басталды және 2008 жылы тоқтағанға дейін дерлік өзгеріссіз жалғасты. Impian тек оң рульді (RHD) нұсқада қолжетімді болды, ал сол рульді (LHD) модельдері Еуропаның басқа аймақтарында сатылды. Proton Impian Ұлыбританияда екі нұсқада ұсынылды: GLS және GLX. Екеуі де механикалық және автоматты беріліс қораптарымен жабдықталған, GLX нұсқасы екеуінің ішінде жабдықталуы жағынан жоғарырақ болды. 2002 жылдан 2010 жылға дейін Хамберсайд полициясы көптеген Impian автокөліктерін екі түрлі отынмен (бензин және сұйытылған газ) жұмыс істейтіндей етіп сатып алды. Полицияға жеткізілген Impian автокөліктерінің қозғалтқыштары сұйытылған газ бен бензинмен жұмыс істеуге бейімделген, бұл Хамберсайдтың автопаркінің көп бөлігін LPG-ге көшіру мақсатындағы үнемдеу схемасының бір бөлігі болды. Бұған дейін, 1997 мен 2002 жылдар аралығында Хамберсайд полициясы 120 дана Proton Persona сатып алып, олардың да қозғалтқыштары екі түрлі отынмен жұмыс істейтіндей етіп өзгертілген. Сатылымы жоғары болған жоқ, себебі ол шығарлысында бәсекелес үлгілерден кем түсті және одан кейін барлық бәсекелес үлгілер жаңартылды. Оның жақсы басқарылуы, кең жабдықталуы, бәсекеге қабілетті бағасы және сатудан кейінгі толық қызмет көрсету пакеті британдық сатып алушылардың қызығушылығын ұстап тұрған жалғыз факторлар болды.
Индонезия
Proton Waja 2007 жылдың шілдесінде Индонезияда, PT Proton Edar Indonesia компаниясының 15-ші Индонезия халықаралық автосалонында таныстырылды. Тек бір нұсқада, қолмен немесе автоматты беріліс қорабымен және Campro S4PH қозғалтқышымен қолжетімді болды.
Иран
Иранға 5000-нан астам Proton Waja (Impian) таксилер ретінде пайдалану үшін экспортталды.
Пәкістан
Proton Waja 2006 жылдың қыркүйегінде Пәкістанға Proton Impian деген атпен экспортталды. Ол бір нұсқада, қолмен немесе автоматты беріліспен қол жетімді болды.
Қиындықтар
Алғашқы модельдерде орталық кондиционердің желдеткіштері конструкциялық кемшілік салдарынан алдыңғы жолаушыға суық ауа бермейтін жағдайлар болды. Кейінірек шыққан модельдердегі кондиционер желдеткіштерінің жаңа дизайны бұл мәселені шешті. Оның жанармай сорғысы, электр терезелері және сыртқы есік тұтқалары алғашқы модельдерде жиі бұзылатын. Келесі модельдерде, қайта жасалған "термометр" пішіндес артқы фараларында судың корпусына және артқы багажға ағып кетуіне мүмкіндік туды. Жақын уақытта тежегіш шамдарының қыздыруы ішкі пластик бөлігін ерітетіні анықталды. Proton Waja екі рет қайта шақыруға ұшырады. Бірінші қайта шақыру тек қолмен басқарылатын қоробкасы бар нұсқаларға қатысты, онда қолмен қоробкаға арналған бұрандалар дұрыс тартылмаған. 2005 жылғы келесі қайта шақыру ақаулы жеңіл қорытпа дөңгелектерге байланысты шамамен 3000 данаға жасалды.
Сипаттамалар
Mitsubishi 4G18Renault F4PProton Campro S4PHProton Campro CPS Жүйе және Орындалу Жылдамдығы 16 Клапанды 4G18P SOHC 5MT16 Клапанды F4P DOHC 4AT16 Клапанды S4PH DOHC 5MT16 Клапанды S4PH DOHC 5MT Ең жоғары жылдамдық (км/сағ) 186 км/сағ186 км/сағ190 км/сағ190 км/сағ Үдеу 0–100 км/сағ (сек) 12 сек13 сек12 сек11.5 сек Ең жоғары қуат kW (а.к.) / айн/мин 76 кВ (102 а.к.) / 6,000 айн/мин88 кВ (118 а.к.) / 5,750 айн/мин82 кВ (110 а.к.) / 6,000 айн/мин93 кВ (125 а.к.) / 6,500 айн/мин Ең жоғары серпімділік (Нм/айн/мин) 140 Нм / 2,750 айн/мин169 Нм / 5,750 айн/мин148 Нм / 4,000 айн/мин150 Нм / 4,500 айн/мин Шасси Рульдік басқару Гидравликалық күшті басқару Ілгектік жүйе (Алдыңғы/Артқы) MacPherson тірегі тұрақтандырғыш табанмен/ Көп буынды тірегі тұрақтандырғыш табанмен