Марути Сузуки 800: Үндістанның халық көлігінің тарихы

Кіріспе

Maruti Suzuki 800 – 1983 жылдан 2014 жылға дейін Үндістанда Maruti Suzuki компаниясы өндірген қалалық автомобиль. Бірінші буыны (SS80) 1979 жылғы Suzuki Alto негізінде жасалған және 800 куб.см F8B қозғалтқышымен жабдықталған, содан аталған атауы да осыдан шыққан. Үндістандағы ең ықпалды автомобиль ретінде танылған Maruti Suzuki 800-дің өндірісінде 2,87 миллион дана шығарылды, оның 2,66 миллионы Үндістан ішінде сатылды. 31 жыл бойы өндірілген бұл модель Үндістанда ең ұзақ өндірілген екінші автомобиль болып табылады, одан бұрын тек Hindustan Ambassador ғана тұрады.

Тарих

1980-ші және 1990-шы жылдардың басында "Maruti" деген атау Maruti Suzuki 800-мен бірдей мағынада қолданылды. 2004 жылға дейін ол Үндістанда ең көп сатылатын автомобиль болып қала берді, содан кейін Maruti Suzuki Alto бұл атақты иеленді. Ол сонымен қатар Оңтүстік Азияның бірқатар елдеріне, соның ішінде Непал, Бангладеш және Шри-Ланкаға экспортталды, ал Марокко мен Еуропаның таңдалған нарықтарында, көбінесе Suzuki Maruti деген атпен сатылды. 1983 жылдың 14 желтоқсанында Нью-Делиде өткен салтанатты шарада сол кездегі премьер-министр Индира Ганди сәтті жеребе арқылы иелігіне алған Харпал Сингх, Харидас Сингх ұлы, алғашқы автомобильдің кілттерін табыс етті. Алғашқы 800 моделі Suzuki Fronte SS80 негізінде жасалған, бірақ 1986 жылдың соңында екінші буын Alto (SB308) корпусын пайдаланған, жаңартылған аэродинамикалық нұсқасы ұсынылды. Бұл автомобильдің пайда болуы Үндістандағы автомобиль өнеркәсібінде революция жасады. Ол бастапқыда-ақ қолжетімді халық машинасы, алдыңғы жетектегі бірінші заманауи автомобиль, жоғары жылдамдықты, шағын, заманауи көлік және Үндістанда қолжетімді жалғыз дерлік заманауи автомобиль ретінде қарастырылды, өйткені бұрынғы басты көліктер – Hindustan Ambassador және Premier Padmini 1950-ші жылдардың қалыптасқан үлгілеріне негізделген. Тапсырыс тікелей Maruti Udyog Limited (Үндістан Үкіметінің кәсіпорны) арқылы қабылданды. Болашақ иесі тапсырыс бергеннен кейін шамамен үш жыл күтуге мәжбүр болды. Мұндай ұзақ күту мерзімі кейбір адамдардың қара саудамен айналысуына және 40%-ға дейін сыйақы алуына себеп болды. Алғашқы жылдары шығарылған автомобильдер негізінен Жапониядан импортталған Suzuki OEM компоненттерінен тұрды және Maruti Udyog Limited Гургаон зауытында құрастырылды. Көрші елдерге экспорт 1987 жылы басталды, содан кейін 500 автомобиль Венгрияға жөнелтілді, ал алғашқы машина 1987 жылдың 24 қазанында жетті. Одан кейін Чехословакия мен Югославияға экспорт жасалды, бұл нарықтар Батыс Еуропаға қарағанда талаптар бойынша кем шектеулі болды. Ол жерде жеткен жетістіктерден кейін, және Suzuki-дің қарсылығына қарамастан, Maruti Suzuki бәсекеге қабілетті нарықтарға еніп, 1989 жылы Францияға, 1990 жылы Нидерландыға, содан кейін Англияға, Мальтаға және Италияға қадам басты. Жапондық автомобильдерге квота белгіленген нарықтарда 800 моделі Maruti деген атпен сатылды, Suzuki туралы барлық сілтемелер мұқият алынып тасталды – тіпті нұсқаулықтар да квота талаптарын бұзбау үшін қайта жаңартылды. Maruti Suzuki экспорт басталғанға дейін қауіпсіздік белбеулерімен жабдықталмаған, яғни мұндай бөлшектер экспорттық нарықтарға арналған автомобильдерге орнату үшін бастапқыда Жапониядан импортталуы керек болды, сол сияқты сол жақтан рульді автомобильдерді жасаумен байланысты барлық нәрсе.

In the 1980s and early 1990s, the name "Maruti" was synonymous with the Maruti Suzuki 800. It remained the best selling car in India until 2004, when the Maruti Suzuki Alto took the title. It was also exported to a number of countries in South Asia including Nepal, Bangladesh and Sri Lanka and was also available in Morocco and selected European markets, often sold as the Suzuki Maruti. In an elaborate ceremony held in New Delhi on 14 December 1983, then Prime Minister Indira Gandhi handed over keys of the very first car to Mr. Harpal Singh S/O Haridas Singh, who won the ownership rights through a lucky draw. The original 800 was based on the Suzuki Fronte SS80, but a modernized aerodynamic version using the body of the second generation Alto (SB308) was presented in late 1986. The introduction of this car did revolutionize the automotive industry in India. Right from its inception, it was considered as the first affordable people's car, the first modern era front wheel drive and high speed small contemporary vehicle, and the only reasonably modern car available in India, the incumbent mainstay Hindustan Ambassador and Premier Padmini being based on long obsolete 1950s designs. The delivery was against bookings done directly with Maruti Udyog Limited (A Govt. of India undertaking). The prospective owner would then have to wait for almost three years after booking till delivery. Such extended waiting times gave rise to some people indulging into black marketing and earning premiums as much as 40%. Cars produced during the early years were essentially Suzuki OEM components imported from Japan and merely assembled by Maruti Udyog Limited at the Gurgaon plant. Exports to neighboring countries commenced in 1987, and were followed by a shipment of 500 cars to Hungary, with the first car arriving on 24 October 1987. Soon, exports to Czechoslovakia and Yugoslavia followed, two other markets with less restrictive homologation requirements than Western Europe. After successes there, and in spite of Suzuki's objections, Maruti Suzuki tackled more competitive markets and entered France in 1989, the Netherlands in 1990, followed by England, Malta, and Italy. In markets where Japanese cars had a quota, the 800 was sold as a Maruti, with all mention of Suzuki carefully removed – even the manuals were revised, so as not to fall afoul of the quota requirements. The Maruti Suzuki had never been equipped with seat belts until exports began, meaning that such parts originally had to be imported from Japan to be fitted to export market cars, as with everything relating to building left hand drive cars.

Кезеңнен-кезеңге жою

Maruti Suzuki компаниясы 2010 жылдың сәуірінен бастап Maruti Suzuki 800 үлгісін сатуды тоқтатуды бастады, себебі оны Euro IV немесе BS IV эмиссиялық нормаларына сәйкес жаңарту жоспарында болмады, оның орнына Үндістанда екінші буын Maruti Suzuki Alto 800 үлгісімен алмастыруды жөн көрді. 2010 жылдың сәуірінен бастап Maruti Ченнаи, Дели, Калькутта, Мумбайдың төрт ірі қаласы және Канпур, Бенгалуру, Хайдарабад, Пуна, Ахмадабад, Агра және Сурат сияқты тағы 9 қалада автомобиль сатуды тоқтатты, мұнда заң бойынша сатылатын көліктердің Euro IV стандартына сәйкес болуы міндетті еді. Тағы бір себеп – бұл модельдің өте ескіргендігіне байланысты сатылымының төмендеуі болды. 2010 жылдың сәуірінде Maruti Suzuki 800 сатылымы 2009 жылдың сәуірімен салыстырғанда 3,7%-ға төмендеді. 2009 жылдың сәуірінен 2010 жылдың наурызына дейінгі кезеңде Maruti Suzuki 800-дің жалпы сатылымы 33028 құрады. Үндістанның автомобиль өнеркәсібі әлемдегі жетінші ірі өнеркәсіп болып табылады, жылдық өндірісі 4 миллионнан астам көлікке жетеді және шамамен 600 мың көлік экспортталады. 2009 жылы Үндістан Азиядағы төртінші ірі автомобиль экспорттаушысы атанды, Жапония, Оңтүстік Корея және Таиландтан кейін. Соңғы Maruti Suzuki 800 2014 жылдың 18 қаңтарында конвейерден түсті.

Өзгерістер

1986 жылы толық модельдік өзгерістен кейін 800 бірнеше шағын жаңартуларға ұшырады, бірақ жалпы алғанда, бастапқы нұсқасынан көп өзгешеленбеді. Соңғы кезде автомобиль сатылымы төмендеді, бұл негізінен салыстырмалы бағада Alto моделінің нарыққа шығуына байланысты. Автомобиль шамамен қуаттылығы бар және 12 дюймдік дөңгелектерде жүреді. Оның салмағы шамамен , ал ішіне жүргізушіні қоса алғанда төрт жолаушы сыяды. Maruti Suzuki бұрын он екі клапанды қозғалтқышы және бес жылдамдықты механикалық қоробкасы бар нұсқасын (қазіргі Suzuki Alto-да қолданылады) шығарған, бірақ оны бірнеше жылдан кейін өндіруден тоқтатты. 1986–1997 жылдар аралығында өндірілген екінші буын Maruti Suzuki 800 сыртқы түрінде өзгерістерге ұшырады. 1986 жылы енгізілген бастапқы радиатор торы көлденең жолақты, оң жақ бұрышында «Maruti 800» деген жазуы бар болды. 1994 жылдың қазан айында бұл радиатор тор ортасында Maruti логотипі бар ұялы торға алмастырылды. Сондай-ақ, капоттың сыртында орналасқан капот ашқышы, автомобиль ішіндегі түймеге ауыстырылды. Доңғалақ қаптары жылтыр күміс түстен пластикқа өзгертілді. «Maruti Green», «St Germaine Red», «Pearl White», «Neptune Blue» сияқты бірнеше жаңа түстер де ұсынылды. 2005 жылы Үндістанның эмиссия стандарттарына сәйкес келу үшін Euro III эмиссия стандартына сәйкес келетін нұсқасы шығарылды. 2008 жылы автомобильдің LPG нұсқасы да нарыққа шығарылды. 2009 жылдың қыркүйегіне қарай компания Euro IV эмиссия стандартына сәйкес келетін нұсқаны өндіру туралы әлі шешім қабылдамады, себебі бұл бөлшек сауда бағасын арттырады. Дегенмен, 2010 жылдың сәуірінен бастап күшіне енген қатаң эмиссия ережелері Дели, Мумбаи, Хайдарабад және Бангалор сияқты Үндістанның ірі қалаларында Euro IV стандартына сәйкестікті міндетті етті, ал елдің қалған бөлігінде 2015–2016 жылдары қолданылатын болды. 2005 жылы Maruti Suzuki 800 моделін 2010 жылға қарай сатылымнан шығаруды жоспарлаған, бірақ ол 2011 жылдың қазанында да сатылымда болды. Оның басты бәсекелесі – Tata Nano (123 000 рупийге қарсы 184 641 рупий) моделі, ол сыртқы өлшемдері 8 пайызға кішірек және аз қуаттырақ, шулы қозғалтқышы бар. Бірақ 2011 жылы Maruti Suzuki шағын автомобиль нарығында Tata Nano-ға тікелей бәсекелес болу үшін Euro IV эмиссия нормаларына сәйкес келетін Maruti Suzuki 800 моделін қайта іске қосатынын мәлімдеді, бірақ кейін компания үшін тиімді болмағандықтан өндіруді тоқтатуға шешім қабылдады.

After a full model change in 1986, the 800 has undergone some minor facelifts but overall it still remains the same as it was on introduction. The car has reported slipping sales in recent times, mainly due to the introduction of the Alto at a comparable price. The car produces approximately of power and runs on 12 inch wheels. Curb weight is and four passengers (including the driver) fit in. Maruti Suzuki had earlier launched a version with a twelve valve version of the engine producing , coupled with a five speed manual transmission (currently found in the Suzuki Alto) but discontinued it after a couple of years. The second generation Maruti Suzuki 800 that was produced from 1986–1997 underwent some changes in its appearance. The original grille that was introduced in 1986 was a horizontal slat grille with 'Maruti 800' monogram at the right hand corner. This grille was replaced by a mesh grille with the Maruti Logo on the centre in October 1994. Also, the bonnet opener that was placed on the bonnet was replaced by an ejection button inside of the car. The hubcaps were also changed from the shiny silver ones to plastic ones. Several new colours were also introduced, such as Maruti Green, St Germaine Red, Pearl White, Neptune Blue, etc. A Euro III emission compliant version of the car was released in 2005 to meet Indian emissions regulations. An LPG version of the vehicle was also released in 2008. As of September 2009, the company has yet to reach a decision regarding the manufacture of a Euro IV compliant version of the vehicle because it would increase the retail price. However even stricter emissions regulations which came into effect by April 2010, would mandate Euro IV compliance in major Indian cities including Delhi, Mumbai, Hyderabad and Bangalore and 2015–2016 for the remainder of the country. By 2005, Maruti Suzuki had planned to phase out the 800 around 2010. but it was still on sale in October 2011. Its main competitor is the less expensive Tata Nano (123,000 compared to 184,641 rupees) which has an 8 percent smaller exterior size and a noisier engine with less torque. But in 2011, Maruti Suzuki declared to relaunch Maruti Suzuki 800 compliant Euro IV emission norms to tap the small car market directly competing Tata Nano but later on Maruti Suzuki decided to phase out as it was not feasible for the company.

Беріліс

Бастапқы F8B қозғалтқышы 4 жылдамдықты қолмен баулы жәшікпен, ал кейінірек опциялық 3 жылдамдықты автоматты баулы жәшікпен ұсынылды. Жаңартылған F8D қозғалтқышы тек 5 жылдамдықты қолмен баулы жәшікпен ұсынылды. Барлық модельдер алдыңғы жетектегі.