Кіріспе
"Алтын глобус" сыйлығы – Голливуд шетелдік баспасөз қауымдастығының ең үздік шетел тіліндегі фильм үшін табыс ететін "Алтын глобус" сыйлығы. Ол алғаш рет 1949 жылғы фильмдер үшін 7-ші "Алтын глобус" марапаттау салтанатында "Ең үздік шетел тіліндегі фильм" аталымымен ұсынылды және 1957 жылғы фильмдерден бастап жыл сайын табыс етіле бастады. 1948 жылдан 1972 жылға дейін "Ең үздік ағылшын тіліндегі шетел фильмдері" санатымен бірге, АҚШ-тан тыс жерде түсірілген ағылшын тіліндегі фильмдерге де сыйлық берілді. Екі санат 1973 жылы "Ең үздік шетел тіліндегі фильм" аталымымен біріктірілді, бұл кезде тіліне қарамастан, америкалық емес фильмдер марапатталатын болды. 1986 жылы бұл өзгертіліп, "Ең үздік шетел тіліндегі фильм" деп қайта аталды, сонымен қатар ағылшын тілінде емес америкалық фильмдер де жеңімпаз болуға мүмкіндік алды, мысалы, "Иво Дзимадан келген хаттар" және "Минари" фильмдері. Бұл сыйлық бастапқыда АҚШ-тан тыс жерде түсірілген ағылшын тіліндегі фильмдер үшін бұрыннан бар "Ең үздік ағылшын тіліндегі шетел фильмдері" сыйлығымен теңестірілді. 1987 жылдан бастап осы сыйлықтың талаптары өзгергендіктен, оның үміткерлік критерийлері "Ең үздік халықаралық көркем фильм" үшін берілетін "Оскар" сыйлығынан әлдеқайда кеңейтілді; фильмдер елдерінен ұсынылмайды және "Оскар" сыйлығындағыдай әр елден бір фильм қана үміткер бола алмайды. 1974 жылға дейін сыйлық сирек беріліп, кейде бірнеше фильм бірлесіп марапатталды. Осы санатта ең көп марапат алған ел – Ұлыбритания, жеті фильмі марапатталды, одан кейін Испания және Франция.
The Golden Globe Award for Best Foreign Language Film is a Golden Globe Award presented by the Hollywood Foreign Press Association to reward theatrically released feature film not in the English language. It was first introduced at the 7th Golden Globe Awards for the 1949 film year as Best Foreign Language Foreign Film, and would return to be awarded yearly from the 1957 film year onwards; from 1948 to 1972, it existed alongside the Best English Language Foreign Film category, which was intented for English language films made outside the United States. The two categories were fused into Best Foreign Language Film in 1973, now rewarding any non American films regardless of language; this was reversed in 1986 when it was renamed to Best Foreign Language Film, although this last change also made American films in non English language eligible, such as winners Letters from Iwo Jima and Minari. The award was originally an equivalent to the pre existent Best English Language Foreign Film, for English language film made outside the United States. Following
Note that since the 1987 change in the criteria for this award, its eligibility criteria have been considerably broader than those for the Academy Award for Best International Feature Film; films are notably not submitted by their country, and there is not limit of one eligible film per country as in the Academy Awards. Before 1974, the award was given only infrequently, and with several films being jointly honoured per year. The most honored country in this category is the United Kingdom, with seven films honored, followed by Spain and France.
Құқықтық критерийлер
Ең үздік халықаралық көркем фильм үшін берілетін «Оскар» сыйлығы сияқты, бұл сыйлықтың да талапкер фильмнің АҚШ-та көрсетілуі міндетті емес. Сыйлықтың ресми ережелеріне сәйкес, ұсынылған фильмдердің ұзақтығы кем дегенде 70 минут болуы керек, диалогтың кем дегенде 51 пайызы ағылшыл тілінен өзге тілде болуы тиіс, сондай-ақ олар "Сыйлықтарға дейін 14 айлық кезеңде, қарашаның 1-нен желтоқсанның 31-не дейін өз елінде алғаш рет көрсетілуі керек". Елінде цензура себепті көрсетілмеген фильмдер, белгіленген кезеңде АҚШ-та бір апта көрсетілсе, талапкер бола алады. «Алтын глобус» сыйлығын ұйымдастыратын Голливуд шетелдік баспасөз қауымдастығы (HFPA) да, нақты бір елден ұсынылған фильмдердің санын шектемейді.
1980 жылдар
ЖылАғылшын атауыТүпнұсқа атауыРежиссерЕл 1980 Тесс Roman PolanskiҰлыбритания Breaker Morant Брюс БересфордАвстралия Соңғы метро Le dernier métro Франсуа ТрюффоФранция Ұлыс карьерасы Gillian ArmstrongАвстралия Көлеңке саялы 影武者 Акира КуросаваЖапония Арнайы қарау Poseban tretman Горан ПаскалевичЮгославия 1981 Отыл шаңбақтары Chariots of Fire Хью ХадсонҰлыбритания Атлантикалық қала Louis MalleКанада Кеме Das Boot Вольфганг ПетерсенБатыс Германия Галлиполи Peter WeirАвстралия Пиксоте: Ең әлсіздердің заңы Pixote: A lei do mais fraco Эктор БабенкоБразилия 1982 Ганди Gandhi Ричард АттенбороИндия Фитцкарральдо Werner HerzogБатыс Германия Қарлы өзеннен келген адам George T. MillerАвстралия Отты іздеу La guerre du feu Жан Жак АннаудКанада Ла Травиата Franco ZeffirelliИталия Жол Yol Ылмаз ГюнейШвейцария 1983 Фанни және Александр Fanny och Alexander Ингмар БергманШвеция Кармен Carlos SauraИспания Киімшегі Peter YatesҰлыбритания Білім беру Rita Lewis Gilbert Ақ түлкі Phillip BorsosКанада 1984 Үндістанға сапар A Passage to India Дэвид ЛинҰлыбритания Кармен Francesco RosiФранция Қауіпті қимылдар La diagonale du fou Ричард ДембоШвейцария Париж, Техас Wim WendersФранция, Германия Ауылдағы жексенбі Un dimanche à la campagne Бертранд ТаверньеФранция 1985 Ресми оқиға La historia oficial Луис ПуэнсоАргентина Полковник Редль Oberst Redl Иштван СабоВенгрия Ран 乱 Акира КуросаваЖапония Әке командировкада болғанда Otac na sluzbenom putu Эмир КустурицаЮгославия Тыныш күннің жылы Rok spokojnego słońca Кшиштоф ЗануссиПольша Ең жақсы шетелдік фильм 1986 Шабуыл De aanslag Фонс РадемакерсНидерланды Бетти Блю 37°2 le matin Жан Жак БейнексФранция Имбир және Фред Ginger e Fred Федерико ФеллиниИталия Отелло Three Men and a Cradle 3 hommes et un couffin Колин СерроФранция 1987 Менің итімнің өмірі Mitt liv som hund Лассе ХалльстремШвеция Қара көздер Oci ciornie Никита МихалковИталия Балалық шағым Au revoir, les enfants Луи МальФранция Жан де Флорет Claude Berri Өкініш მონანიება Тенгиз АбуладзеКеңес Одағы 1988 Пелле жеңімпаз Pelle erobreren Билле АугустДания Бабеттенің тойы Babettes gæstebud Габриэль АксельДания Хануссен István SzabóВенгрия Салам Бомбей! Mira NairИндия Нервтерге жақын әйелдер Mujeres al borde de un ataque de nervios Педро АльмодоварИспания 1989 Кино Paradiso Nuovo cinema Paradiso Джузеппе ТорнатореИталия Камилла Клаудель Bruno NuyttenФранция Монреаль Исасы Jésus de Montréal Денис АркандКанада Менің ағайымның мұрасы Život sa stricem Krsto PapićЮгославия Әйелдер тарихы Une affaire de femmes Клод ШабролФранция
1990 жылдар
ЖылАғылшын атауыТүпнұсқа атауыРежиссерЕл 1990 Cyrano de Bergerac Жан Поль РаппноФранция Армандар 夢 Акира КуросаваЖапония Жаман қыз Das schreckliche Mädchen Майкл ВерховенБатыс Германия Доминикке реквием Requiem für Dominik Роберт ДорнхельмАвстрия Такси блюз Такси блюз Павел ЛунгинКеңес Одағы 1991 Europa EuropaАгнешқа ХолландГермания Верониканың екі өмірі La double vie de Véronique Кшиштоф КиесловскийФранция Жоғары өкшелер Tacones lejanos Педро АльмодоварИспания Мадам Бовари Клод ШаброльФранция Никита әйелі Nikita Люк Бессон Көшпенді Сібірде Zateryannyy v Sibiri Александр МиттаКеңес Одағы 1992 Индохина Régis WargnierФранция Әлемнің барлық таңдары Tous les matins du monde Ален КорноФранция Жұмақтың жанында Urga Никита МихалковРесей Шоколад сияқты су Como agua para chocolate Альфонсо АрауМексика Штонқ! Helmut DietlГермания1993 Сарайдағы қоштасу 霸王別姬 Чэнь КайгэГонконг Күнәсіздердің қашқыны La corsa dell'innocente Карло КарлейИталия Әділет Justiz Ханс В. ГейссендерферГермания Көк түсті үштік Trois couleurs: Bleu Кшиштоф КиесловскийФранция Той мерекесі 喜宴 Энг ЛиТайвань 1994 Фаринелли Gérard CorbiauБельгия Тамақ іш, адамдармен әңгімелесің 飲食男女 Энг ЛиТайвань Тірі қалу 活著 Чжан ИмоуҚытай Маргарет патшайым La reine Margot Патрис ШереуФранция Қызыл түсті үштік Trois couleurs: Rouge Кшиштоф КиесловскийШвейцария 1995 Ауқаттылар Claude LelouchФранция Ұйқының бауыры Schlafes Bruder Йозеф ВильсмайерГермания Француздық бұрылыс Gazon maudit Жозиан БаласкоФранция Екі қолтырауынша Come due coccodrilli Джакомо КампьоттиИталия Шанхай үштігі 搖啊搖，搖到外婆橋 Чжан ИмоуҚытай 1996 Коля Kolja Ян СверакЧехия Сегізінші күн Le huitième jour Жако Ван ДормаэльБельгия Ай мен басқасы Luna e l'altra Маурицио НикеттиИталия Тау тұтқыны Кавказский пленник / Kavkazskiy plennik Сергей БодровРесей Қарғыс Patrice LeconteФранция 1997 Менің өмірім қызғылт түсте Ma vie en rose Ален БерлинерБельгия Артемизия Agnès MerletФранция Үздік дос Il testimone dello sposo Пупи АватиИталия Леа Ivan FílaГермания Ұры Вор Павел ЧухрайРесей 1998 Орталық станция Central do Brasil Вальтер СаллесБразилия Мереке Festen Томас ВинтербергДания Қарулы адамдар John SaylesАҚШ Польшалық келін De Poolse bruid Карим ТраидияНидерланды Танго Tango, no me dejes nunca Карлос СаураАргентина 1999 Ана туралы барлық нәрсе Todo sobre mi madre Педро АльмодоварИспания Эйме және Ягуар Max FärberböckГермания Шығыс/Батыс Est Ouest Режис ВарньеФранция Көпірдегі қыз La fille sur le pont Патрис Лекент Қызыл скрипка Le violon rouge Франсуа ЖирарКанада
2020 жылдар
ЖылАғылшын атауыТүпнұсқа атауыРежиссерЕл2020 Minari Lee Isaac Chung АҚШ Another Round Druk Thomas Vinterberg Дания Ла Ллорона Jayro Bustamante Гватемала Алдағы өмір La vita davanti a sé Эдоардо Понти ИталияЕкеуміз Deux Филиппо Менэгетти Франция2021 Drive My Car ドライブ・マイ・カー Рюсуке Хамагучи Жапония6-компартамент Hytti nro 6 Юхо Куосманен Германия, Финляндия, РесейҚұдайдың қолы È stata la mano di Dio Паоло Соррентино ИталияБатыр قهرمان Асгар Фархади Франция, ИранПараллель аналар Madres paralelas Педро Альмодовар Испания2022 Аргентина, 1985 Santiago Mitre АргентинаБатыс майданындағы тыныштық Im Westen nichts Neues Эдвард Бергер ГерманияЖақын Лукас Дхонт БельгияКету туралы шешім 헤어질 결심 Парк Чан Ук Оңтүстік КореяRRR S. S. Rajamouli Үндістан2023 Құлау анатомиясы Anatomie d'une chute Justine Triet ФранцияҚұрған жапырақтар Kuolleet lehdet Аки Каурисмяки ФинляндияIo капитан Matteo Garrone ИталияӨткен өмірлер Past Lives Celine Song АҚШҚар құлашы La sociedad de la nieve J. A. Bayona ИспанияҚызығушылық аймағы The Zone of Interest Jonathan Glazer Ұлыбритания, Польша