Кіріспе

1850 жылы құрылған Венлок Олимпиадасы қазіргі Олимпиада ойындарының алға басушысы болып саналады. Оны Венлок Олимпиада қоғамы (WOS) ұйымдастырады және жыл сайын Англияның Шропшир графтығындағы, әсіресе Much Wenlock сауда қалашығының төңірегінде өткізіледі. 2012 жылғы жазғы Олимпиаданың екі талсманының бірі Венлок Олимпиадасының құрметіне Венлок деп аталды.

Тарих

25 ақпан 1850 жылы Венлок ауылшаруашылық оқу қоғамы (WARS) «Венлок қаласы және айналасындағы аудандардың тұрғындарының моральдық, физикалық және интеллектуалдық дамуын, әсіресе жұмысшы табының, ашық ауада демалуға ынталандыру арқылы, сондай-ақ спорттық жаттығулардағы шеберлік пен интеллектуалдық және өндірістік жетістіктері үшін жыл сайынғы қоғамдық жиналыстарда жүлделер беру арқылы» жаңа сынып – «Олимпиадалық сынып» құруға шешім қабылдады. Осы Олимпиадалық ойындардың бастамашысы және хатшысы доктор Уильям Пенни Брукс болды, ол дәрігер және хирург ретіндегі қызметінен шабыттанды. Бірінші жиын 1850 жылғы 22-23 қазанда Мач Венлок жарыс жолында өтті. Бұл алғашқы ойындарда жеңіл атлетика және квоитс, футбол, крикет сияқты дәстүрлі ауылдық спорт түрлері біріктірілді. Іс-шараларға жүгіру, кедергілермен жүгіру және велосипед те кірді. Алғашқы ойындарда көздері байланған арба жарысы және 1851 жылы өткен «Ескі әйелдер жарысы» сияқты көңіл көтеруге арналған жарыстар да болды, оның жүлдесі – бір фунт шай. 1859 жылы Венлок Олимпиадалық сыныбы Афинаға 10 фунт стерлинг жіберіп, қараша айында өткен Заппас Олимпиадасының ұзыннан секіру жарысының жеңімпазына сыйлық ретінде берді. Бұл жарысқа тек грек тілінде сөйлейтін спортшылар қатыса алды. Ең үлкен сыйлық – Венлок сыйлығын Осман империясының Смирна (қазіргі Измир) қаласынан келген Петрос Велиссариос жеңіп алды. Ол алғашқы халықаралық олимпиадашылардың бірі болды. 1860 жылы ойындар «нашар ауа райына» қарамастан өтті. Осы кезде Брукс шақырған подполковник Герберт Эдвардс ойындардың негізін қалаушысын және WARS-тың жұмысын жоғары бағалады, бірақ грек әсерімен келіспейтінін айтып, ойындарды «Британдық жұмыс және ойынның Шропшир сыныбы» немесе қалағандай атауды ұсынды, бірақ ол ағылшын ерлер мен әйелдер, ағылшын ұлдар мен қыздар туралы айтуы керек еді. Дегенмен, «Олимпиадалық» атауы қалып қойды. 1860 жылғы қарашада WARS-пен туындаған дауға байланысты Венлок Олимпиадалық сыныбы WARS-тан бөлініп, Венлок Олимпиадалық қоғамы болып өзгертілді. 1861 жылы Брукс пен оның әріптестерінің бірнеше жылдық еңбегінен кейін Шропшир Олимпиада ойындары енгізілді, ал оның алғашқы ойындары Веллингтонда өтті. Алғашқы Ұлттық Олимпиада ойындары 1866 жылы Лондонда өтті және оны 1865 жылы Брукс құрған Ұлттық Олимпиадалық қауымдастық (NOA) ұйымдастырды. NOA 1883 жылы қызметін тоқтатты. Барон Пьер де Кубертен 1890 жылы Венлок Олимпиадалық қоғамына сапар жасады, онда оның құрметіне арнайы фестиваль өткізілді. Ол доктор Брукстан шабыттанып, Халықаралық Олимпиада комитетін құрды. Брукс 1894 жылы Сорбонна конгресінде, МОК құрылған кезде, денсаулығына байланысты қатыса алмағанына қарамастан, құрметті делегат ретінде тағайындалды. Венлок Олимпиада ойындары 1895 жылы қайтыс болғаннан кейін де үзілістермен жалғасты, 1950 және 1977 жылдары қайта жанданды. Қазіргі серия 1977 жылдан бері жалғасып келеді және ХОК пен Британдық Олимпиадалық қауымдастығынан (BOA) ресми танылды, мысалы, 1990 жылы BOA үшін Корольдік ханшайымның және 1994 жылы ХОК үшін Хуан Антонио Самаранчтың сапарлары осыны көрсетеді. 2012 жылғы Лондон жазғы Олимпиада ойындарының талисманы Венлок деп аталды, ол Венлок Олимпиада қоғамы мен оның ойындары басталған Мюч Венлоктың құрметіне берілген есім. 2012 жылғы жазғы Паралимпиада ойындарының талисманы Паралимпиада ойындарының бастауы Стоук Мандевилл ауруханасы болғандықтан Мандевилл деп аталды. Олимпиадалық медальдар сияқты, марапатталған медальдарда да жеңістің грек құдайы Нике бейнеленген. 2011 жылы WOS президенті Рой Роджерс күтпеген жерден қайтыс болғаннан кейін үш рет секіруде әлем рекордшысы және Олимпиада алтын медалінің иегері Джонатан Эдвардс, CBE, WOS президенті болып сайланды.